I OZ 658/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Iwona Bogucka po rozpoznaniu w dniu 18 października 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z.D., K.D. i M.D. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z dnia 22 lipca 2024 r., sygn. akt II SA/Rz 270/24 w sprawie ze skargi Z.D., K.D. i M.D. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z dnia 24 stycznia 2024 r., nr SKO.4172/33/2023 w przedmiocie odmowy odroczenia terminu płatności opłaty rocznej z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji. postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Rzeszowie postanowieniem z 22 lipca 2024 r., sygn. akt II SA/Rz 270/24 odrzucił skargę Z.D., K.D. i M.D. (dalej: skarżący) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z 24 stycznia 2024 r., nr SKO.4172/33/2023 w przedmiocie odmowy odroczenia terminu płatności opłaty rocznej z tytułu wyłączenia gruntów rolnych z produkcji. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wyjaśnił, że skarżący, pomimo wezwania do wykonania prawomocnych zarządzeń wzywających do uiszczenia wpisów, nie dopełnili obowiązku wniesienia wpisów, co obligowało Sąd do odrzucenia skargi; niezależnie od zgłoszenia przez skarżących kolejnych wniosków o przyznanie prawa pomocy. Skarżący wnieśli zażalenie na powyższe postanowienie, domagając się rozpoznania skargi, która w ich ocenie nie zawierała braków fiskalnych, gdyż wnosili oni o przedłużenie terminu do dokonania opłaty, a wniosek ten nie został rozpoznany. W ocenie skarżących postanowienie o odrzuceniu skargi powoduje utratę możliwości poddania decyzji kontroli sądowej, pomimo spełnienia przez nich wszelkich obowiązków, jakie nakładają na nich przepisy prawa. Naczelny Sąd Administracyjny rozważył, co następuje: Zażalenie nie mogło zostać uwzględnione. Jak wynika z akt sprawy, pismem z 7 lutego 2024 r. Z.D., K.D. i M.D. wnieśli skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Rzeszowie z 24 stycznia 2024 r., nr SKO.4172/33/2023. Stosownie do przepisu art. 220 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935; dalej: p.p.s.a.) sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona opłata (..), natomiast po myśli § 3 tego przepisu, skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. W niniejszej sprawie skarżący zarządzeniami z 26 kwietnia 2024 r. zostali wezwani do uiszczenia wpisów sądowych od wniesionej skargi, w wysokości 200 zł, ustalonych stosownie do § 2 ust. 3 pkt 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r., poz. 535) oraz z uwzględnieniem art. 214 § 2 zd. drugie p.p.s.a. Zarządzenia te nie zostały zaskarżone. W terminie do uiszczenia wpisów sądowych, skarżący zgłosili wnioski o przyznanie prawa pomocy. Rozpoznanie wniosków o przyznanie prawa pomocy zostało prawomocnie zakończone postanowieniami Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Rzeszowie z 20 czerwca 2024 r., utrzymującymi w mocy zarządzenia referendarza sądowego z 4 czerwca 2024 r. o pozostawieniu wniosków bez rozpoznania (sygn. akt II SPP/Rz 120/24, II SPP/Rz 121/24 i II SPP/Rz 122/24). Wobec powyższego, zarządzeniem z 24 czerwca 2024 r. wezwano skarżących do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z 26 kwietnia 2024 r., zobowiązującego skarżących do uiszczenia wpisów sądowych. Wpisy sądowe nie zostały uiszczone. W przedstawionych okolicznościach sprawy Sąd I instancji prawidłowo zastosował art. 220 § 2 p.p.s.a. Skarga, od której pomimo wezwania nie zostanie uiszczony wpis, podlega odrzuceniu przez Sąd. Słusznie także Sąd I instancji uznał, że złożenie ponownych wniosków o przyznanie prawa pomocy nie ma wpływu na obowiązek wynikający z wezwania wystosowanego na podstawie prawomocnego zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu sądowego. Możliwość skorzystania przez skarżących z prawa pomocy na określonym etapie postępowania została bowiem prawomocnie oceniona. Wbrew wyrażonemu w zażaleniu stanowisku skarżących, prawo strony do rozpoznania skargi przez sąd nie jest bezwarunkowe. Odrzucenie skargi było efektem niespełnienia przez skarżących warunków jej dopuszczalności (stwierdzonego braku fiskalnego, którego skarżący nie negują). Akta sądowe nie potwierdzają także zgłoszenia wniosku o przedłużenie terminu do uiszczenia wpisów sądowych. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji postanowienia.