I OZ 487/24

Dnia 6 września 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Jolanta Rudnicka po rozpoznaniu w dniu 6 września 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M.K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 29 maja 2024 r., sygn. akt II SA/Lu 321/24 w sprawie ze skargi M.K. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 8 lutego 2024 r., znak: 010070/680/1899844/2023; postępowanie:385709881 w przedmiocie świadczenia wychowawczego postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie postanowieniem z dnia 29 maja 2024r., sygn. akt II SA/Lu 321/24, odrzucił skargę M.K. na decyzję Prezesa Zakładu Ubezpieczeń Społecznych z dnia 8 lutego 2024 r., znak: 010070/680/1899844/2023; postępowanie:385709881, w przedmiocie świadczenia wychowawczego – z uwagi na wniesienie je po terminie. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że postępowanie w sprawie świadczenia wychowawczego prowadzone jest wyłącznie przez system teleinformatyczny ZUS. Za pośrednictwem wskazanego systemu została skarżącej doręczona zaskarżona decyzja w dniu 15 lutego 2024 r. Wobec tego Sąd wskazał, że 30 – dniowy termin do wniesienia skargi upływał w dniu 19 marca 2024 r., przy uwzględnieniu treści art. 83 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 – dalej "p.p.s.a.") – jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy. Sąd zauważył, że jak wynika z akt sprawy, w tym również z oświadczenia skarżącej, skarga na wskazane rozstrzygnięcie została wniesiona w dniu 20 marca 2024 r., a więc z oczywistym uchybieniem 30-dniowego terminu określonego w art. 53 § 1 p.p.s.a. Na powyższe postanowienie skarżąca wniosła zażalenie, podnosząc, że pouczenie nie zawierało informacji, od jakiego terminu należy liczyć termin do złożenia skargi w przypadku podwójnego doręczenia (elektronicznego oraz korespondencyjnego), co wprowadziło ją w błąd. Wskazała, że kilka dni wcześniej w jej portalu PUE-ZUS została umieszczona decyzja Prezesa ZUS, jednak w dniu 19 lutego 2024r. skarżąca otrzymała za pośrednictwem Poczty Polskiej korespondencję zawierającą decyzję, co do której wniosła skargę do WSA. Skarżąca podkreśliła, że termin do wniesienia skargi ustaliła biorąc pod uwagę doręczenie korespondencji formą tradycyjną, gdyż standardowo orzeczenia są doręczane w formie listu poleconego. W ocenie skarżącej, umieszczenie decyzji Prezesa ZUS na portalu PUE-ZUS miało formę informacyjną, a nie wywołało skutków prawnych. Skarżąca wskazała, że brak było pouczenia, iż otwarcie wiadomości w skrzynce odbiorczej PUE-ZUS wywołuje skutki doręczenia określone w przepisach prawa. Skarżąca zaznaczyła, że w sytuacji istnienia takowego powiadomienia, liczyłaby termin do wniesienia skargi od dnia otworzenia wiadomości poprzez system teleinformatyczny. Skarżąca nie zgodziła się z twierdzeniem Sądu, że postępowanie w sprawie świadczenia wychowawczego prowadzone jest wyłącznie przez system teleinformatyczny ZUS, bowiem gdyby tak było, to decyzje nie byłyby w ogóle doręczane za pośrednictwem Poczty Polskiej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 53 § 1 p.p.s.a., skargę wnosi się w terminie 30 dni od dnia doręczenia skarżącemu rozstrzygnięcia w sprawie albo aktu, o którym mowa w art. 3 § 2 pkt 4a. Zgodnie zaś z art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a., Sąd odrzuca skargę złożoną po upływie terminu do jej wniesienia. Sformułowanie "odrzuca" wskazuje na obowiązek sądu administracyjnego odrzucenia skargi wniesionej po upływie terminu. Należy w tym miejscu podkreślić, że 30 – dniowy termin przewidziany na wniesienie skargi jest terminem ustawowym i sąd nie jest uprawniony do modyfikacji jego długości. Oznacza to, że w sytuacji złożenia skargi po terminie (jak w niniejszej sprawie), sąd jest obowiązany skargę odrzucić, o czym wspomniano już powyżej. W niniejszej sprawie skarga dotyczyła uchylenia przyznanego skarżącej prawa do świadczenia wychowawczego na dziecko. Za pośrednictwem systemu teleinformatycznego ZUS, w dniu 15 lutego 2024 r., została skarżącej doręczona zaskarżona decyzja. Wobec tego. 30 – dniowy termin do wniesienia skargi upływał w dniu 18 marca 2024 r. (a nie 19-ego, jak podał WSA, które to jednak uchybienie nie ma wpływu na wynik sprawy), przy uwzględnieniu treści art. 83 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 – dalej "p.p.s.a.") – jeżeli ostatni dzień terminu przypada na sobotę lub dzień ustawowo wolny od pracy, za ostatni dzień terminu uważa się następny dzień po dniu lub dniach wolnych od pracy. Należy wskazać, że zgodnie z art. 13 a ust. 5 ustawy z dnia 11 lutego 2016 r. o pomocy państwa w wychowywaniu dzieci (Dz. U. z 2024 r., poz. 421), decyzje, postanowienia, zawiadomienia, wezwania, zaświadczenia, informacje i inne pisma w sprawie świadczenia wychowawczego Zakład Ubezpieczeń Społecznych doręcza osobie ubiegającej się o świadczenie wychowawcze lub osobie pobierającej świadczenie wychowawcze wyłącznie w postaci elektronicznej na jej profilu informacyjnym. Informacja o umieszczeniu na profilu informacyjnym decyzji, postanowienia, zawiadomienia, wezwania, zaświadczenia, informacji i innego pisma w sprawie świadczenia wychowawczego może zostać przesłana przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych osobie ubiegającej się o świadczenie wychowawcze lub osobie pobierającej świadczenie wychowawcze na wskazany we wniosku o ustalenie prawa do świadczenia wychowawczego adres poczty elektronicznej lub numer telefonu. Prawidłowo zatem Sąd I instancji podał, że postepowanie w sprawie świadczenia wychowawczego prowadzone jest przez ZUS w formie elektronicznej. W niniejszej sprawie – jak wynika z jej akt – decyzja ZUS z dnia 8 lutego 2024 r., zawierająca prawidłowe pouczenie o terminie i trybie zaskarżenia, została doręczona skarżącej drogą elektroniczną w dniu 15 lutego 2024 r., o czym świadczy urzędowe poświadczenie doręczenia. Wobec tego, złożenie przez nią skargi w dniu 20 marca 2024 r. nastąpiło po 30 – dniowym terminie zakreślonym dla dokonania tej czynności, co obligowało Sąd I instancji do odrzucenia skargi. Na marginesie należy zauważyć, że nie znajduje potwierdzenia w aktach niniejszej sprawy podnoszona przez skarżącą w zażaleniu okoliczność, że zaskarżoną decyzję doręczono jej również w formie "papierowej" za pośrednictwem Poczty Polskiej. Skoro zatem zaskarżoną decyzję doręczono skarżącej w dniu 15 lutego 2024 r., to złożenie skargi w dniu 20 marca 2024 r. nastąpiło po 30 – dniowym terminie zakreślonym do jej złożenia, co obligowało Sąd I instancji do odrzucenia skargi. Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny, postanowił jak w sentencji.