I OZ 486/20

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Zygmunt Zgierski po rozpoznaniu w dniu 24 sierpnia 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia B. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 28 lutego 2020 r. sygn. akt II SA/Łd 276/19 odrzucające skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 12 czerwca 2019 r. sygn. akt II SA/Łd 276/19 w sprawie ze skargi B. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] stycznia 2019 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w formie usług opiekuńczych postanawia: oddalić zażalenie

Postanowieniem z dnia 28 lutego 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 178 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm. - dalej p.p.s.a.) odrzucił skargę kasacyjną B. G. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 12 czerwca 2019 r. sygn. akt II SA/Łd 276/19 w sprawie ze skargi B. G. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w L. z dnia [...] stycznia 2019 r. w przedmiocie odmowy przyznania prawa pomocy w formie usług opiekuńczych. W uzasadnieniu postanowienia Sąd Wojewódzki wskazał, że odpis powyższego wyroku wraz z uzasadnieniem oraz pouczeniem o sposobie i terminie wniesienia środka zaskarżenia został doręczony skarżącej 22 lipca 2019 r. W dniu 2 sierpnia 2019 r. skarżąca zwróciła się do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi o przyznanie prawa pomocy poprzez zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata z urzędu. Postanowieniem z dnia 12 sierpnia 2019 r. sygn. akt II SPP/Łd 153/19 referendarz sądowy w Wojewódzkim Sądzie Administracyjnym w Łodzi umorzył postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i przyznał skarżącej prawo pomocy w zakresie częściowym poprzez ustanowienie adwokata. Ustanowiony w sprawie z urzędu profesjonalny pełnomocnik w dniu 30 września 2019 r. wniósł opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej. Następnie w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II z dnia 1 października 2019 r. doręczono skarżącej odpis opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej sporządzonej przez pełnomocnika oraz pouczono, że od daty doręczenia opinii rozpoczyna się 30-dniowy termin do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Sądu z dnia 12 czerwca 2019 r. oraz że skargę kasacyjną wnosi się do NSA za pośrednictwem tutejszego Sądu, a skarga kasacyjna, pod rygorem jej odrzucenia, winna być sporządzona przez adwokata lub radcę prawnego ustanowionego z wyboru. Korespondencja zawierająca odpis opinii wraz z pouczeniem o terminie i sposobie wniesienia skargi kasacyjnej została doręczona skarżącej w dniu 7 października 2019 r. Następnie wnioskiem z dnia 6 listopada 2019 r. skarżąca wystąpiła o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. Do wniosku skarżąca załączyła sporządzoną przez siebie skargę kasacyjną z dnia 10 października 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi zarządzeniem z dnia 10 grudnia 2019 r., sygn. akt II SA/Łd 276/1 pozostawił bez rozpoznania wniosek B.G. o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. W dniu 18 grudnia 2019 r. (data nadania przesyłki w placówce pocztowej) pełnomocnik z urzędu (Okręgowa Rada Adwokacka wyznaczyła nowego pełnomocnika z urzędu na skutek pisma skarżącej) złożył datowaną na dzień 17 grudnia 2019 r. skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sąd Administracyjnego w Łodzi z dnia 12 czerwca 2019 r. Postanowieniem z dnia 20 lutego 2020 r. sygn. akt II SA/Łd 276/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę kasacyjną B. G. z dnia 10 października 2019 r. Kolejnym postanowieniem z dnia 28 lutego 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę kasacyjną z dnia 17 grudnia 2019 r. wniesioną przez kolejnego adwokata wyznaczonego przez Okręgową Radę Adwokacką w Łodzi. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła B. G. reprezentowana przez pełnomocnika z urzędu. W zażaleniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania które miało istotny wpływ na wynik sprawy - art. 177 § 5 p.p.s.a. w zw. z art. 177 § 3 p.p.s.a. i art. 177 § 4 p.p.s.a. poprzez odrzucenie skargi kasacyjnej w uwagi na uchybienie terminu w sytuacji, gdy przy prawidłowej analizie przepisów Sąd winien był dojść do wniosku, iż zastosowanie w niniejszym postępowaniu winien znaleźć art. 177 § 5 p.p.s.a. a zatem, iż termin do złożenia skargi kasacyjnej rozpoczął swój bieg w dniu 19 listopada 2019 r. Stąd nadanie skargi kasacyjnej w placówce pocztowej w dniu 18 grudnia 2019 r. dokonane zostało w terminie i w związku z treścią art. 177 § 3 wywoływało skutki prawne. W zażaleniu wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Art. 177 § 4 p.p.s.a. stanowi się, że jeżeli pełnomocnik wyznaczony na podstawie art. 253 § 2 p.p.s.a. nie stwierdza podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, składa w sądzie, w terminie do wniesienia skargi kasacyjnej, sporządzoną przez siebie opinię w tym przedmiocie wraz z odpisem dla strony, dla której został ustanowiony. Wówczas sąd doręcza odpis tej opinii stronie, zaś termin do wniesienia skargi kasacyjnej przez stronę biegnie od dnia doręczenia odpisu opinii. Z kolei w art. 177 § 5 p.p.s.a. dotyczy sytuacji, w której sąd stwierdza, że opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej nie została sporządzona z zachowaniem zasad należytej staranności. Wówczas nie stosuje się tej części art. 177 § 4 p.p.s.a., z której wynika, że termin do wniesienia skargi kasacyjnej biegnie od dnia doręczenia stronie opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej, zaś sąd o sporządzeniu takiej opinii bez zachowania zasad należytej staranności zawiadamia właściwy dla pełnomocnika organ samorządu zawodowego, który wyznacza innego pełnomocnika. Należy podkreślić, iż zasadnicze znaczenie w przedmiotowej sprawie ma kwestia oceny, czy opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej została sporządzona "z zachowaniem zasad należytej staranności". W sytuacji, gdy sąd stwierdza, że opinia o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej nie została sporządzona z zachowaniem zasad należytej staranności, to zastosowanie ma art. 177 § 5 p.p.s.a. i nowy pełnomocnik z urzędu powinien albo wnieść skargę kasacyjną albo przedstawić opinię o braku podstaw do jej wniesienia w terminie określonym w art. 177 § 3 i § 4 p.p.s.a., czyli zarówno skarga kasacyjna, jak i opinia o braku podstaw do jej wniesienia powinny być wniesione w terminie 30 dni od zawiadomienia nowego pełnomocnika o jego wyznaczeniu. Jednakże w przedmiotowej sprawie nie ulega wątpliwości, że skoro nowy pełnomocnik z urzędu został wyznaczony w miejsce dotychczasowego pełnomocnika, który w ocenie sądu sporządził opinię o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej z zachowaniem zasad należytej staranności, to termin do wniesienia skargi kasacyjnej należy liczyć zgodnie z art. 177 § 4 p.p.s.a., czyli termin ten biegnie od dnia doręczenia odpisu opinii, o czym sąd poucza stronę, dokonując doręczenia. Mając powyższe na uwadze należy podkreślić, że zasadnie Sąd Wojewódzki uznał, iż skoro odpis opinii o braku podstaw do wniesienia skargi kasacyjnej wraz z pouczeniem o terminie i sposobie wniesienia skargi kasacyjnej doręczono skarżącej w dniu 7 października 2019 r., to złożenie skargi kasacyjnej w dniu 18 grudnia 2019 r. przez nowego pełnomocnika z urzędu nastąpiło z uchybieniem terminu do jej wniesienia. W konsekwencji zażalenie podlegało oddaleniu na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a.