I OZ 409/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Maciej Dybowski po rozpoznaniu w dniu 14 września 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. S. na zarządzenie Przewodniczącej Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 listopada 2021 r. sygn. akt I SA/Wa 505/20 wzywające do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ciechanowie z dnia 27 stycznia 2020 r. nr SKO/l/ll/1955/2019 w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji postanawia oddalić zażalenie

W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącej Wydziału I Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 listopada 2021 r. I SA/Wa 505/20 (dalej Zarządzenie), wezwano J. S. (dalej skarżący) do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ciechanowie z dnia 27 stycznia 2020 r. nr SKO/l/ll/1955/2019 w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji - w kwocie 200 złotych, stosownie do § 2 ust. 5 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r. poz. 535, dalej rozporządzenie; k. 70 akt sądowych). Na Zarządzenie skarżący wniósł zażalenie, nie zgadzając się z jego treścią oraz podnosząc, że nie stać go na taką opłatę i wnosząc o zwolnienie z niej (k. 72 akt sądowych). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 199 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r. poz. 329 ze zm. dalej ppsa), strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Stosownie do treści art. 220 § 1 i § 3 ppsa sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, by uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Od powyższej zasady ustawodawca wprowadził dwa wyjątki. Pierwszy dotyczy spraw, w których strona skarżąca nie ma obowiązku ponoszenia kosztów sądowych (art. 239 ppsa - ustawowe zwolnienie od kosztów sądowych). Drugi dotyczy zwolnienia od obowiązku uiszczenia kosztów sądowych w drodze orzeczenia sądowego przez przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych w całości lub części (art. 243 i następne ppsa). W niniejszej sprawie skarżący, mimo, że złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy, nie został zwolniony od ponoszenia kosztów sądowych. Tym samym zaszły podstawy do wezwania skarżącego do uiszczenia wpisu od wniesionej skargi. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając zażalenie na zarządzenie wzywające do uiszczenia wpisu, bada jego zgodność z prawem: prawidłowość wskazania podstawy prawnej żądanego wpisu i jego wysokość. Wysokość wpisów oraz szczegółowe zasady ich pobierania unormowano w rozporządzeniu. Zgodnie z § 2 ust. 5 rozporządzenia, wpis stały w sprawach skarg dotyczących postanowienia lub decyzji wydanych w trybie wznowienia postępowania administracyjnego, stwierdzenia nieważności, uchylenia lub zmiany albo wygaśnięcia aktu, bez względu na przedmiot sprawy, pobiera się w wysokości 200 zł. Jak zaś wynika z akt sprawy, zaskarżona decyzja zapadła w postępowaniu wznowieniowym. Skarżący wniósł bowiem skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Ciechanowie z dnia 27 stycznia 2020 r. nr SKO/l/ll/1955/2019 utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy [...] z dnia 2 grudnia 2019 r. orzekającą - po wznowieniu postępowania - o odmowie uchylenia ostatecznej decyzji tego organu z dnia 6 listopada 2018 r. zatwierdzającej projekt podziału działki o nr ew. [...], położonej w m. [...] (obręb [...]; k. 123-124, 133-134 akt administracyjnych). Wniesiona skarga nie należy do kategorii spraw, w których skarżący nie ma obowiązku ponoszenia kosztów sądowych (art. 239 § 1 ppsa). Z akt sądowych wynika, że skarżącemu nie przyznano prawa pomocy. Wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony przez skarżącego w zażaleniu, jest kolejnym wnioskiem w tym przedmiocie. Postanowieniem z 15 kwietnia 2021 r. sygn. akt I SPP/Wa 167/20 referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Postanowienie to zostało utrzymane w mocy postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 czerwca 2021 r. sygn. akt I SPP/Wa 167/20 (k. 18-23, 50-57 akt I SPP/Wa 167/20). W Zarządzeniu prawidłowo określono podstawę prawną i wysokość należnego wpisu od skargi. Naczelny Sąd Administracyjny nie odniósł się do podnoszonej w zażaleniu sytuacji finansowej skarżącego, bowiem w niniejszym postępowaniu zażaleniowym przedmiotem jego oceny pozostaje wyłącznie kwestia zgodności z prawem zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu od skargi. Sytuacja finansowa skarżącego była już przedmiotem oceny w postępowaniu I SPP/Wa 167/20 dotyczącym przyznania prawa pomocy. Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 i art. 198 ppsa, orzekł jak w sentencji.