I OZ 386/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Kremer po rozpoznaniu w dniu 21 września 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M. F. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 10 sierpnia 2023 r., sygn. akt II SA/Ol 270/23 o odrzuceniu zażalenia na postanowienie z dnia 13 lipca 2023 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi M. F. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Olsztynie z dnia 31 stycznia 2023 r. nr [...] w przedmiocie specjalnego zasiłku celowego postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 10 sierpnia 2023 r., sygn. akt II SA/Ol 270/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odrzucił zażalenie M. F. na postanowienie z dnia 13 lipca 2023 r. o odrzuceniu skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że postanowieniem z dnia 13 lipca 2023 r., została odrzucona skarga kasacyjna sporządzona osobiście przez skarżącego od wyroku z dnia 18 maja 2023 r. Odpis ww. postanowienia wraz z uzasadnieniem wraz z pouczeniem o terminie i sposobie wniesienia zażalenia został doręczony skarżącemu w dniu 19 lipca 2023 r. W zakreślonym terminie skarżący wniósł sporządzone osobiście zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Olsztynie odrzucając zażalenie na postanowienie z dnia 13 lipca 2023 r. wskazał, że sporządzenie zażalenia, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej przez osobę mającą kwalifikacje wymagane w art. 175 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", przesądza o jego dopuszczalności, natomiast wniesienie zażalenia z naruszeniem art. 194 § 4 P.p.s.a. czyni je niedopuszczalnym i podlegającym odrzuceniu. W ocenie Sądu I instancji, w okolicznościach niniejszej sprawy, złożone zażalenie obarczone jest brakiem, który czyni je niedopuszczalnym. Skarżący nie jest adwokatem ani radcą prawnym, jak również nie posiada kwalifikacji wymienionych w art. 175 § 2 P.p.s.a. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 194 § 4 P.p.s.a., zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, powinien sporządzić adwokat lub radca prawny. Powyższego wymogu nie stosuje się, jeżeli takie zażalenie sporządza sędzia, prokurator, notariusz, radca Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, będący stroną, jej przedstawicielem lub pełnomocnikiem albo jeżeli zażalenie takie wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (art. 175 § 2 w zw. z art. 194 § 4 P.p.s.a.). Ponadto w sprawach wskazanych w art. 175 § 3 P.p.s.a. zażalenie może sporządzić także doradca podatkowy i rzecznik patentowy. Niezachowanie przymusu adwokacko-radcowskiego w odniesieniu do zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej czyni wniesienie takiego zażalenia niedopuszczalnym z innych przyczyn w rozumieniu art. 178 P.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. Podkreślić przy tym należy, że obowiązek ustanowiony w art. 194 § 4 P.p.s.a. ma charakter bezwzględny i nie może podlegać wyłączeniu z uwagi na jakiekolwiek szczególne okoliczności występujące po stronie strony skarżącej. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego niezachowanie przymusu adwokacko-radcowskiego w odniesieniu do zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej, o którym mowa w art. 194 § 4 P.p.s.a., stanowi brak niepodlegający uzupełnieniu w trybie art. 49 P.p.s.a. (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 marca 2012 r. sygn. akt I OZ 169/12, z dnia 2 października 2012 r. sygn. akt II OZ 832/12, z dnia 19 lipca 2019 r. sygn. akt I OZ 683/19, z dnia 22 lutego 2022 r. sygn. akt III OZ 80/22, z dnia 8 kwietnia 2022 r. sygn. akt I OZ 106/22, z dnia 25 stycznia 2023 r. sygn. akt I OZ 5/23 oraz z dnia 13 lipca 2023 r. sygn. akt I OZ 272/23). W rozpoznawanej sprawie skarżący wniósł sporządzone osobiście zażalenie na postanowienie z dnia 13 lipca 2023 r., którym odrzucona została skarga kasacyjna również sporządzona osobiście przez stronę. Z akt sprawy nie wynika aby skarżący należał do kręgu podmiotów uprawnionych na podstawie art. 194 § 4 P.p.s.a. do sporządzenia zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej. W tej sytuacji Sąd I instancji prawidłowo uznał, że przedmiotowe zażalenie należało odrzucić jako uchybiające wymogowi określonemu w art. 194 § 4 P.p.s.a. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.