I OZ 278/15

Dnia 1 kwietnia 2015 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Marzenna Linska – Wawrzon po rozpoznaniu w dniu 1 kwietnia 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 12 stycznia 2015 r., sygn. akt III SO/Kr 20/14, o odmowie przyznania prawa pomocy postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie postanowieniem z dnia 12 stycznia 2015 r., sygn. akt III SO/Kr 20/14, odmówił A. S. przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata. W uzasadnieniu Sąd wskazał, że w złożonym na urzędowym formularzu "PPF" wniosku o przyznanie prawa pomocy wnioskodawczyni domagała się zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata z urzędu. W rubryce 6 "Stan Rodzinny" wpisała siebie. Rubrykę 7 "Majątek" zakreśliła. W rubryce 10 "Dochody" wpisała "tak jak w zaświadczeniu z Urzędu Skarbowego". Uzasadniając wniosek odniosła się do okoliczności sprawy dotyczącej pisma Rektora Akademii Górniczo-Hutniczej w Krakowie z dnia [...] października 2012 r. znak: [...]. Do wniosku dołączyła kopie: zaświadczenia Naczelnika Urzędu Skarbowego w Pińczowie z dnia [...] czerwca 2013 r. z którego wynika, że nie składała zeznania podatkowego, odpisu skróconego aktu zgonu matki, kopię zaświadczenia Urzędu Miejskiego w Pińczowie, że nie figuruje w rejestrze podatku rolnego, leśnego, od nieruchomości, kopię zaświadczenia z MGOPS w Pińczowie, że nie korzystała i nie korzysta ze świadczeń z pomocy społecznej. Postanowieniem z dnia 3 października 2014 r., referendarz WSA w Krakowie oddalił wniosek o przyznanie prawa pomocy, od którego wnioskodawczyni złożyła sprzeciw. W odpowiedzi na wezwanie Sądu do złożenia dodatkowego oświadczenia dotyczącego sytuacji finansowej wnioskodawczyni wskazała, że nie osiąga żadnych dochodów, ojciec pomaga jej w utrzymaniu, nie wskazała wysokości miesięcznych wydatków, wskazała, że mieszka u rodziny. W ocenie Sądu wnioskodawczyni nie uczyniła zadość wymogom przepisu art. 246 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w sposób wystarczający do oceny jej sytuacji majątkowej. Wskazała, że mieszka u rodziny, a pomocy finansowej udziela jej ojciec. Nie wskazała wysokości jej miesięcznych wydatków na utrzymanie oraz wysokości pomocy finansowej otrzymywanej od ojca, co uniemożliwia weryfikację wiarygodności twierdzeń wnioskodawczyni o braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania. Ten fakt przemawia za oddaleniem wniosku na podstawie art. 246 § 1 pkt 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wnioskodawczyni pomimo wezwania do uzupełnienia złożonego wniosku nie udokumentowała miesięcznych wydatków związanych ze swoim utrzymaniem. W konsekwencji niekorzystne dla wnioskodawczyni rozstrzygnięcie spowodowane jest wyłącznie wybiórczym, a co za tym idzie, nieprzekonującym zaprezentowaniem przez wnioskodawczynię własnej sytuacji majątkowej. Z powyższych względów Sąd odmówił przyznania prawa pomocy. Skarżąca w zażaleniu na powyższe postanowienie wniosła o jego uchylenie i zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2012 r., poz. 270 ze zm. dalej zwana "p.p.s.a.") przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej następuje w zakresie całkowitym, gdy osoba ta wykaże, że nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Z konstrukcji tego przepisu wynika, że to na wnioskodawcy ciąży obowiązek wykazania, iż znajduje się w sytuacji materialnej uprawniającej do przyznania prawa pomocy. Zgodnie z art. 255 p.p.s.a., jeżeli oświadczenie strony zawarte we wniosku, o którym mowa w art. 252 p.p.s.a., okaże się niewystarczające do oceny jej rzeczywistego stanu majątkowego i możliwości płatniczych oraz stanu rodzinnego lub budzi wątpliwości, strona jest obowiązana złożyć na wezwanie, w zakreślonym terminie, dodatkowe oświadczenie lub przedłożyć dokumenty źródłowe dotyczące jej stanu majątkowego, dochodów lub stanu rodzinnego. Sąd I instancji działając na podstawie art. 255 p.p.s.a. zobowiązał skarżącą do przedstawienia żądanych informacji pod rygorem odmowy przyznania prawa pomocy, lecz skarżąca nie wykonała zarządzenia Sądu z dnia 25 listopada 2014 r. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, uwzględniając wszystkie informacje podane przez stronę – Sąd Wojewódzki prawidłowo przyjął, że przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym (art. 246 § 1 pkt 1 p.p.s.a.) nie mogło nastąpić, albowiem skarżąca nie wykazała, że nie jest w stanie ponieść kosztów postępowania sądowego bez uszczerbku w utrzymaniu swoim oraz swojej rodziny. Zasadnie Sąd Wojewódzki zwrócił uwagę, że oświadczenia skarżącej związane z jej sytuacją majątkową są wybiórcze i niedokładne, co uniemożliwiło dokonanie rzetelnej oceny rzeczywistej sytuacji finansowej strony. Konsekwencją uchylenia się od przedstawienia pełnych danych określonych w wezwaniu sądowym musiała być odmowa przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Z tych wszystkich względów zażalenie podlegało oddaleniu na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.