I OZ 178/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Mariola Kowalska po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 2 kwietnia 2026 r., sygn. akt IV SA/Wr 278/25 o zawieszeniu postępowania sądowoadministracyjnego w sprawie ze skargi G.B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z dnia 18 lutego 2025 r. nr SKO 4540.59.2024 w przedmiocie odmowy przyznania świadczenia z funduszu alimentacyjnego postanawia: oddalić zażalenie.

Prezydent Wrocławia decyzją z 17 listopada 2023 r. nr DZSW/FA/001850/2023 - przyznał G.B. (dalej "skarżący") świadczenie z funduszu alimentacyjnego na osobę uprawnioną – B.B. na okres od 1 października 2023 r. do 30 września 2024 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we Wrocławiu decyzją z 3 lipca 2024 r. nr SKO 4540.20.2024, po zbadaniu z urzędu zgodności z prawem ww. decyzji, stwierdziło jej nieważność. Prezydent Wrocławia – po ponownym rozpoznaniu wniosku skarżącego z 21 września 2025 r. decyzją z 25 października 2024 r. nr DZSW/FA/001394/2024 - odmówił skarżącemu świadczenia z funduszu alimentacyjnego na osobę uprawnioną. Po rozpoznaniu odwołania od ww. decyzji Samorządowe Kolegium Odwoławcze we Wrocławiu decyzją z 18 lutego 2025 r. nr SKO 4540.59.2024 utrzymało w mocy decyzję organu I instancji z 25 października 2024 r. Od powyższej decyzji skarżący wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu. Samorządowe Kolegium Odwoławcze we Wrocławiu, decyzją z 21 października 2025 r. nr SKO 4540.42.2025 - po rozpoznaniu wniosku skarżącego o stwierdzenie nieważności decyzji tego organu z 3 lipca 2024 r. nr SKO 4540.20.2024 - na mocy której stwierdzono nieważność decyzji organu I instancji z 17 listopada 2023 r. w sprawie przyznania skarżącemu świadczenia z fundusz alimentacyjnego na osobę uprawnioną - odmówiło stwierdzenia jej nieważności. Od tej decyzji skarżący wywiódł skargę, która zawisła pod sygnaturą IV SA/Wr 683/25. Postanowieniem z 2 kwietnia 2026 r., sygn. akt IV SA/Wr 278/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu zawiesił postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z 18 lutego 2025 r. W uzasadnieniu Sąd podkreślił, że na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2026 r. poz. 143, dalej "P.p.s.a."), sąd może zawiesić postępowanie z urzędu jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie ww. przesłanka zachodziła. Sąd wskazał, że po pierwsze, niniejsza sprawa dotyczy skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z 18 lutego 2025 r. utrzymującą w mocy decyzję organu I instancji z 25 października 2024 r. w przedmiocie odmowy przyznania skarżącemu świadczenia z funduszu alimentacyjnego na osobę uprawnioną. Istotne jest to, że decyzja organu I instancji z 25 października 2024 r. zapadła – po ponownym rozpoznaniu przez ten organ wniosku z 21 września 2023 r. – z uwagi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z 3 lipca 2024 r. stwierdzającą nieważność decyzji organu I instancji z 17 listopada 2023 r., a zatem decyzji (pierwotnie) przyznającej skarżącemu wnioskowane świadczenie. Po wtóre, że skarżący zainicjował (również) postępowanie o stwierdzenie nieważności ww. decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z 3 lipca 2024 r., w wyniku którego zapadła – stanowiąca przedmiot postępowania sądowadministracyjnego w sprawie o sygn. IV SA/Wr 683/25 – decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z 21 października 2025 r. odmawiająca stwierdzenia nieważności tej decyzji. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyło Samorządowe Kolegium Odwoławcze we Wrocławiu zarzucając naruszenie: 1) art. 141 § 4 w zw. z art. 166 P.p.s.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na sporządzeniu uzasadnienia postanowienia w sposób niepełny, nierzetelny, lakoniczny, a w konsekwencji niepozwalający na odczytanie przesłanek, którymi się kierował zawieszając postępowanie; 2) art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że w zaistniałym stanie faktycznym Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu był uprawniony do zawieszenia postępowania, ponieważ kwestia prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy o sygn. akt IV SA/Wr 683/25 ma wpływ na wynik postępowania w sprawie ze skargi skarżącego na decyzję w sprawie zawisłej pod sygn. akt IV SA/Wr 278/25. W oparciu o powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie, zaś zaskarżone postanowienie, pomimo niepełnego uzasadnienia odpowiada prawu. Na wstępie wskazać należy na treść art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a., zgodnie z którym sąd może zawiesić postępowanie z urzędu, jeżeli rozstrzygnięcie sprawy zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Powołana regulacja dotyczy kwestii prejudycjalnej, czyli sytuacji, w której uprzednie rozstrzygnięcie określonego zagadnienia, będzie miało wpływ na wynik innego postępowania. Rozstrzygnięcie tego zagadnienia musi być istotne z punktu widzenia realizacji celu postępowania sądowoadministracyjnego oraz bezpośrednio wpływać na wynik tego postępowania. Natomiast zawieszenie postępowania powinno być uzasadnione względami celowości, sprawiedliwości oraz ekonomiki procesowej (zob. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Zakamycze 2005, s. 301-303). Zastosowanie przez sąd art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a. ma charakter fakultatywny. Ocena jego zasadności pozostawiona została do uznania sądu, który wydając postanowienie w tej kwestii powinien rozważyć, czy w danym przypadku celowe jest wstrzymanie biegu sprawy. Nie oznacza to jednak dowolności działania w tej mierze, bowiem dla sądu administracyjnego kwestią wstępną może być wyłącznie takie zagadnienie, którego rozstrzygnięcie jest niezbędne do stwierdzenia czy zaskarżony akt jest zgodny z prawem (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 8 maja 2007 r., sygn. akt II OSK 694/06, LEX nr 338509 i z 19 kwietnia 2006 r., sygn. akt I FSK 845/05, LEX nr 212145). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji w sposób prawidłowy uznał, że zachodzi konieczność zawieszenia postępowania ze względu na występujące w rozpoznawanej sprawie zagadnienie wstępne. Przywołując przyjęte w orzecznictwie i doktrynie rozumienie kwestii prejudycjalnej, stanowiącej fakultatywną podstawę zawieszenia z urzędu postępowania wskazaną w art. 125 § 1 pkt 1 P.p.s.a., Sąd ten wyjaśnił, że zakłada ona istnienie ścisłego związku między sprawą rozpoznawaną w postępowaniu przed sądem administracyjnym, a kwestią będącą przedmiotem postępowania prejudycjalnego. WSA związek taki dostrzegł pomiędzy postępowaniem prowadzonym przed sądem administracyjnym na skutek skargi wniesionej przez stronę pismem z dnia 28 kwietnia 2025 r. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z 18 lutego 2025 r. utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji z 25 października 2024 r. w przedmiocie odmowy przyznania skarżącemu świadczenia z funduszu alimentacyjnego na osobę uprawnioną, a decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z 21 października 2025 r. nr SKO 4540.42.2025 odmawiającą stwierdzenia nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z 3 lipca 2024 r. nr SKO 4540.20.2024. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, stanowisko Sądu I instancji oraz rozstrzygnięcie przyjęte w zakresie zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego z uwagi na dostrzeżony związek pomiędzy ww. postępowaniami, jest prawidłowe. Podkreślić w tym miejscu należy, że związek prejudycjalny polega na tym, iż rozstrzygnięcie zagadnienia wstępnego stanowi podstawę rozstrzygnięcia sprawy głównej. Sąd I instancji, pomimo prawidłowego stwierdzenia, że "kwestia prawomocnego rozstrzygnięcia sprawy o sygn. IV SA/Wr 683/25, ma wpływ na wynik postępowania w sprawie ze skargi G.B. skarżącego decyzje w sprawie zawisłej pod sygn. akt IV SA/Wr 278/25" nie wyjaśnił w pełni motywów swojego rozstrzygnięcia, na co słusznie zwrócił uwagę żalący się organ. Jednakże w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego kwestia ta, nie mogła podważyć prawidłowości wydanego w sprawie rozstrzygnięcia. Wyjaśnić w tym miejscu należy, że rozstrzygnięcie, które zapadnie w sprawie o sygn. akt IV SA/Wr 683/25 dotyczącej odmowy stwierdzenia nieważności decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z 3 lipca 2024 r. będzie miało niewątpliwy wpływ na wynik niniejszego postępowania. W przypadku bowiem, gdy zapadnie rozstrzygnięcie stwierdzające nieważność decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z 3 lipca 2024 r., odżyje decyzja z 17 listopada 2023 r. przyznająca skarżącemu świadczenie z funduszu alimentacyjnego na córkę, co będzie miało istotny wpływ na postępowanie w sprawie skargi na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego we Wrocławiu z 18 lutego 2025 r. Należało tym samym uznać za chybione twierdzenia organu o naruszeniu przez Sąd I instancji art. 125 § 1 pkt 1 w zw. z art. 141 § 4 w zw. z art. 166 P.p.s.a. mające wpływ na wynik sprawy. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji.