I OZ 1563/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Olga Żurawska - Matusiak po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 2 sierpnia 2017 r., sygn. akt IV SA/Wa 1741/17 odmawiające przyznania prawa pomocy w sprawie ze skargi A. B. na Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w przedmiocie działania organu postanawia oddalić zażalenie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 2 sierpnia 2017 r. odmówił przyznania prawa pomocy A. B. ( dalej skarżący). W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że skarżący wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na działania Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w toku postępowania o ustalenie świadczenia emerytalno – rentowego rolniczego skarżącego. Jednocześnie skarżący wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od opłat sądowych i wydatków. Sąd odwołując się do art. 247 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) dalej jako "P.p.s.a." wskazał, że prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jego skargi. W ocenie Sądu w niniejszej sprawie zachodzi przesłanka oczywistej bezzasadności skargi, albowiem skarga nie mieści się w katalogu aktów i czynności poddanych kognicji sądu administracyjnego. Działanie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi polegające na udzieleniu skarżącemu odpowiedzi na wniosek w toku postępowania o ustalenie świadczenia emerytalno – rentowego rolniczego stanowi postępowanie skargowo-wnioskowe, uregulowanego przepisami działu VIII Kodeksu postępowania administracyjnego, które kończy się czynnością materialnotechniczną w postaci zawiadomienia skarżącego o sposobie załatwienia wniosku. Sąd administracyjny nie jest uprawniony do kontroli tego postępowania zarówno na podstawie art. 3 P.p.s.a, jak i na podstawie przepisów ustaw szczególnych. Postanowieniem z 2 sierpnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę podnosząc, że skarga w przedmiocie działania organu nie należy do kognicji sądów administracyjnych. Zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o odmowie przyznania prawa pomocy wniósł skarżący. W uzasadnieniu podtrzymał stanowisko zawarte w skardze do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 247 P.p.s.a. prawo pomocy nie przysługuje stronie w razie oczywistej bezzasadności jej skargi. O oczywistej bezzasadności skargi można mówić, gdy bez potrzeby głębszej analizy prawnej nie ulega najmniejszej wątpliwości, że nie może ona zostać uwzględniona. Wskazany przepis nie różnicuje przyczyn bezzasadności skargi, należy zatem stwierdzić, że prawo pomocy nie przysługuje zarówno w razie oczywistej bezzasadności skargi z przyczyn procesowych, jak i z przyczyn uregulowanych w przepisach materialnoprawnych (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 kwietnia 2008 r., I OZ 273/08, z 14 lutego 2012 r., II GZ 41/12, z 24 listopada 2015 r., I OZ 1534/15; J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2010, s. 572, M. Jagielska, J. Jagielski, P. Gołaszewski, w: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Warszawa 2015, s. 980, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2011, str. 1034 i nast.). Oznacza to, że w przypadku, gdyby nawet sytuacja materialna strony uzasadniała przyznanie prawa pomocy, to stwierdzenie przez sąd, że w danej sprawie mamy do czynienia z "oczywistą bezzasadnością" skargi powoduje odmowę przyznania prawa pomocy (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 marca 2005 r., II OZ 140/05). Zatem okolicznością uzasadniającą odmowę przyznania prawa pomocy na podstawie art. 247 P.p.s.a. może być stwierdzenie braku właściwości sądu administracyjnego. Należy jednak podkreślić, że dotyczy to takich sytuacji, gdy brak właściwości sądu administracyjnego jest prima facie oczywisty, zaś kwalifikacja przedmiotu zaskarżenia jako niepodlegającego jego kognicji nie budzi wątpliwości. W rozpoznawanej sprawie skarżący wniósł skargę na działanie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi w toku postępowania o ustalenie świadczenia emerytalno – rentowego rolniczego skarżącego. Sąd I instancji prawidłowo stwierdził, że przedmiotowa skarga w przedmiocie działania organu nie należy do właściwości sądu administracyjnego, albowiem nie dotyczy żadnego z aktów administracyjnych wymienionych w art. 3 § 2 pkt 1-4 P.p.s.a. Trafnie zatem Sąd odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy na podstawie art. 247 P.p.s.a. ze względu na oczywistą bezzasadność skargi. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. postanowił jak w sentencji.