I OW 2/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Mirosław Wincenciak Sędziowie: Sędzia NSA Iwona Bogucka Sędzia NSA Mariola Kowalska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 17 czerwca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Marszałka Województwa [...] o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Marszałkiem Województwa [...] a Prezydentem Miasta [...] w przedmiocie wskazania organu właściwego do wydania decyzji określającej kierunek rekultywacji gruntów rolnych postanawia: oddalić wniosek

I OW 2/21 Uzasadnienie Marszałek Województwa [...], działając na podstawie art. 22 §1 pkt 1 Kodeksu postępowania administracyjnego (KPA) oraz art. 4 i 15 §1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.- P.p.s.a.) wniósł o rozstrzygnięcie sporu o właściwość zaistniałego pomiędzy Prezydentem Miasta [...] a Marszałkiem Województwa [...] w sprawie wydania decyzji określającej kierunek rekultywacji gruntów rolnych, poprzez wskazanie Prezydenta Miasta [...], jako organu właściwego do wszczęcia i przeprowadzenia postępowania administracyjnego w oparciu o art. 41 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 14 grudnia 2012 r. o odpadach (Dz.U. z 2020 r. poz. 797 ze zm.) W uzasadnieniu Marszałek Województwa [...] wskazał, że pismem z dnia [...] września 2020 r. Prezydent Miasta [...] przekazał na podstawie art. 65 §1 KPA Marszałkowi Województwa [...] do załatwienia zgodnie z właściwością wniosek Zarządu Dróg i Zieleni w [...] z dnia [...] sierpnia 2020 r. o wydanie decyzji określającej kierunek rekultywacji gruntów rolnych. Prezydent Miasta Suwałki uznał, że zgodnie z art. 146 ustawy o odpadach zgoda na zamknięcie składowiska odpadów wydawana jest w drodze decyzji przez właściwy organ, o którym jest mowa w art. 129 ust. 1 i organem właściwym do rozpatrzenia wniosku jest marszałek województwa. Marszałek Województwa nie zgodził się ze stanowiskiem Prezydenta Miasta [...]. W ocenie Marszałka Województwa z przedłożonego przez Zarząd Dróg i Zieleni w [...] wniosku wynika, ze teren poddany rekultywacji jest terenem zdegradowanym, wcześniej stanowił tereny nieużytkowane. Grunty te były oznaczone w ewidencji gruntów jako nieużytki oraz inne grunty o najniższej przydatności produkcyjnej. Powyższe jednoznacznie wskazuje, że teren ten nigdy nie stanowił składowiska odpadów, jako obiektu spełniającego wymagania rozporządzenia Ministra Środowiska z dnia 30 kwietnia 2013 r. w sprawie składowisk odpadów (Dz.U.2013 r. poz. 523 ze zm.) i nie może zostać zrekultywowany zgodnie z wymogami prawa w tym zakresie. W związku z tym w jego ocenie w przedmiotowej sprawie nie ma zastosowania procedura, o której mowa w art. 146 ustawy o odpadach, zamknięcia składowiska odpadów lub jego wydzielonej części, jako obiektu budowlanego służącego do składowania odpadów, który wymaga uzyskania zgody na zamknięcie w drodze decyzji wyrażonej przez marszałka województwa na wniosek złożony przez zarządzającego składowiskiem. Z kolei z art. 41 ust. 3 pkt 1 lit. b ustawy o odpadach wynika, że marszałek województwa byłby organem właściwym, gdyby przetwarzanie odpadów polegało na wypełnianiu terenów niekorzystnie przekształconych, jeżeli ilość umieszczanych w wyrobisku lub zapadlisku odpadów jest nie mniejsza niż 10 Mg na dobę lub całkowita pojemność wyrobiska lub zapadliska jest nie mniejsza niż 25.000 Mg. Jeśli natomiast odzysk odpadów nie polega na wypełnianiu wyrobisk lub zapadlisk, to organem właściwym do wydania zezwolenia będzie starosta. Biorąc pod uwagę powyższe Marszałek Województwa [...] zwrócił się o rozstrzygnięcie sporu o właściwość i wskazanie na podstawie art. 41 ust. 3 pkt 2 ustawy o odpadach Prezydenta Miasta [...] jako właściwego do załatwienia przedmiotowej sprawy. W odpowiedzi na wniosek Prezydent Miasta [...] wskazał, że sprawa stała się bezprzedmiotowa z uwagi na to, że Zarząd Dróg i Zieleni w [...] cofnął wniosek. Organ nie przedstawił własnego stanowiska w sprawie sporu kompetencyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 4 w związku z art. 15 § 1 pkt 4 p.p.s.a., sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Jednak, o sporze w rozumieniu powyższych przepisów, można mówić dopiero wtedy, kiedy organy zainteresowane w sprawie w drodze wszelkich dostępnych metod wykładni prawa, analizując wszystkie obowiązujące w tym zakresie przepisy prawa, dojdą do przekonania, że nie są w stanie jednoznacznie określić, który z nich jest właściwy w sprawie. Przez spór należy więc rozumieć sytuację, w której przynajmniej dwa organy jednocześnie uważają się za właściwe do załatwienia sprawy (spór pozytywny) albo, gdy każdy z organów uważa się za niewłaściwy do załatwienia sprawy (spór negatywny) przy czym żaden z organów pozostając w sporze nie podejmuje stosownego rozstrzygnięcia oczekując na zajęcie stanowiska przez ten właściwy. Ponadto, warunkiem rozpatrzenia sporu kompetencyjnego jest precyzyjne ustalenie stanu faktycznego, który podlega unormowaniu w oznaczonym stanie prawnym, w którym ma być rozstrzygana przedmiotowa sprawa przez właściwy organ. W niniejszej sprawie w sporze o właściwość są Marszałek Województwa [...] i Prezydent Miasta [...] czyli organy jednostek samorządu terytorialnego, o których mowa w art. 5 § 2 pkt 6 k.p.a. Oba wymienione organy uznały się za niewłaściwe do rozpoznania wniosku Zarządu Dróg i Zieleni w [...] o wydanie decyzji określającej warunki rekultywacji gruntów rolnych. W pierwszej kolejności wskazać należy, że wystąpienie z wnioskiem o rozstrzygnięcie sporu o właściwość musi być poprzedzone dokładnym ustaleniem stanu faktycznego sprawy, co niewątpliwie należy do organów administracji, a nie do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Brak takich ustaleń powoduje, że wniosek o rozstrzygnięcie sporu jest przedwczesny i jako taki podlega oddaleniu na podstawie art. 15 § 2 w związku z art. 151 p.p.s.a. (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 lutego 2004 r., sygn. akt OW 39/04, publ. ONSAiWSA 2004, Nr 1, poz. 17; postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 września 2004 r., sygn. akt OW 110/04, publ. ONSAiWSA 2005, Nr 2, poz. 46). Taka sytuacja ma miejsce w rozpoznawanej sprawie. Z pisma Prezydenta Miasta [...] z dnia [...] września 2020 r. przekazującego sprawę do rozpatrzenia Marszałkowi Województwa [...] wynika, że wniosek o wydanie decyzji określającej warunki rekultywacji gruntu został złożony w ramach postępowania mającego oparcie w art. 146 ustawy o odpadach. Na podstawie tego przepisu wydawana jest decyzja o wyrażeniu zgody na zamknięcie składowiska odpadów, której jednym z elementów jest określenie sposobu rekultywacji składowiska odpadów lub jego wydzielonej części wraz z harmonogramem prac związanych z tą rekultywacją. Organem właściwym w takim przypadku byłby Marszałek Województwa [...]. Z tak określonym przedmiotem postępowania nie zgodził się Marszałek Województwa [...]. Z uzasadnienia wniosku o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego wynika, że w ocenie tego organu w niniejszej sprawie przedmiotem postępowania nie jest zamknięcie składowiska lecz zgoda na przetwarzanie odpadów. Organ wskazał, że po analizie dokumentacji złożonej w sprawie doszedł do przekonania, że teren objęty wnioskiem o ewentualną rekultywację nigdy nie stanowił składowiska odpadów w rozumieniu rozporządzenia Ministra Środowiska w sprawie składowisk odpadów. Nie może zostać zatem zrekultywowany zgodnie z wymogami prawa w tym zakresie. W ocenie organu brak zatem jest podstaw do zastosowania procedury określonej w art. 146 ustawy. Organ wniósł o rozpatrzenie sporu przez wskazanie Prezydenta Miasta [...] w oparciu o inną podstawę prawną, tj. art. 41 ust. 3 pkt 2 ustawy o odpadach. Z powyższego wynika, że stan faktyczny sprawy nie został w sposób dokładny wyjaśniony. Z akt sprawy nie wynika, czy wskazywane składowisko odpadów spełniało warunki określone w ustawie o odpadach oraz w jakim trybie i na jakiej podstawie miałoby dojść do rekultywacji gruntów w tej sprawie. W tym stanie sprawy Naczelny Sąd Administracyjny nie ma podstaw do rozpoznania wniosku o rozstrzygnięcie sporu z tego powodu, że wniosek jest przedwczesny. Mając na uwadze powyższe rozważania Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 15 § 2 w zw. z art. 151 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.