I OW 1/26

Dnia 22 stycznia 2026 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Kremer po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Burmistrza Gminy Kozienice o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Burmistrzem Gminy Kozienice a Wójtem Gminy Wierzbica w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku B. W. o przyznanie zasiłku stałego oraz przyznanie pomocy w formie schronienia i wyżywienia postanawia: 1) odrzucić wniosek; 2) zwrócić Burmistrzowi Gminy Kozienice ze środków budżetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego kwotę 100 (sto) złotych tytułem uiszczonego wpisu od wniosku.

Wnioskiem z dnia 30 grudnia 2025 r. Burmistrz Gminy Kozienice wystąpił do Naczelnego Sądu Administracyjnego o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy nim a Wójtem Gminy Wierzbica w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku B. W. o przyznanie zasiłku stałego oraz przyznanie pomocy w formie schronienia i wyżywienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: zgodnie z art. 4 w zw. z art. 15 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek, a organami administracji rządowej. Do rozstrzygnięcia przez sąd administracyjny sporu o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego może dojść tylko wtedy, gdy organy te nie mają wspólnego organu wyższego stopnia (art. 22 § 1 pkt 1 K.p.a.). Stosownie do treści art. 17 pkt 1 K.p.a. organami wyższego stopnia są w stosunku do organów jednostek samorządu terytorialnego – samorządowe kolegia odwoławcze, chyba że ustawy szczególne stanowią inaczej. Mając na względzie, że ustawa o pomocy społecznej nie zawiera szczególnych regulacji dotyczących ustanowienia organu wyższego stopnia nad organami jednostek samorządu terytorialnego, należy uznać, że organem takim jest samorządowe kolegium odwoławcze. Obszary właściwości miejscowej samorządowych kolegiów odwoławczych zostały określone w rozporządzeniu Prezesa Rady Ministrów z dnia 17 listopada 2003 r. w sprawie obszarów właściwości miejscowej samorządowych kolegiów odwoławczych (Dz. U. Nr 198, poz. 1925). Z przepisu § 1 pkt 7 lit. d rozporządzenia wynika, że obszar właściwości miejscowej Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Radomiu obejmuje powiaty: białobrzeski, grójecki, kozienicki, lipski, przysuski, radomski, szydłowiecki i zwoleński oraz miasto na prawach powiatu - Radom. W niniejszej sprawie oba pozostające w sporze organy znajdują się na obszarze objętym właściwością miejscową tego samego samorządowego kolegium odwoławczego. Gmina Kozienice znajduje się na terenie powiatu kozienickiego, a gmina Wierzbica na terenie powiatu radomskiego, a zatem Burmistrz Gminy Kozienice i Wójt Gminy Wierzbica są organami jednostek samorządu terytorialnego, dla których wspólnym organem wyższego stopnia jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Radomiu. W świetle powołanego art. 22 § 1 pkt 1 K.p.a. brak jest zatem kognicji Naczelnego Sądu Administracyjnego do rozpoznania wniosku w przedmiocie wskazania organu właściwego do rozpoznania wniosku B. W. o przyznanie zasiłku stałego oraz przyznanie pomocy w formie schronienia i wyżywienia, a właściwym organem do rozpoznania sporu zaistniałego pomiędzy tymi organami jest Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Radomiu. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 1 w zw. z art. 64 § 3 i art. 15 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w pkt 1 sentencji postanowienia. O zwrocie uiszczonego wpisu sądowego od wniosku orzeczono na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 w zw. z art. 64 § 3 P.p.s.a.