Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

I OSK 670/14

Wyrok NSA z 5 czerwca 2014 r., I OSK 670/14 – sprawy kandydatów na studia i studentów

Wynik

Oddalono skargę kasacyjną

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
5 czerwca 2014
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie : Przewodniczący: Sędzia NSA Marek Stojanowski Sędziowie: Sędzia NSA Jan Paweł Tarno Sędzia WSA del. Jacek Fronczyk (spr.) Protokolant asystent sędziego Jan Wasilewski po rozpoznaniu w dniu 5 czerwca 2014 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 3 grudnia 2013 r. sygn. akt IV SA/Wr 524/13 w sprawie ze skargi M. K. na decyzję Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium dla najlepszych doktorantów 1. oddala skargę kasacyjną; 2. odstępuje od zasądzenia od M. K. na rzecz Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego kosztów postępowania kasacyjnego.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 3 grudnia 2013 r. o sygn. akt IV SA/Wr 524/13 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę M. K. na decyzję Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy przyznania stypendium dla najlepszych doktorantów. W uzasadnieniu wyroku Sąd przytoczył następujące okoliczności faktyczne i prawne sprawy. Decyzją z dnia [...] lipca 2013 r. nr [...] Rektor Uniwersytetu Wrocławskiego, działając na podstawie art. 175 ust. 3 w związku z art. 199 ust. 1 pkt 3 i ust. 4 oraz art. 207 ust. 1 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 572 ze zm.), § 29 ust. 2 Regulaminu ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla doktorantów Uniwersytetu Wrocławskiego, stanowiącego załącznik do zarządzenia Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego z dnia 21 maja 2012 r. nr 57/2012 oraz art. 104, art. 107 § 1 i art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t. j.: Dz. U. z 2013 r., poz. 267 ze zm.), po rozpatrzeniu wniosku M. K. z dnia 10 grudnia 2012 r. o ponowne rozpatrzenie sprawy rozstrzygniętej decyzją Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego z dnia [...] listopada 2012 r. w przedmiocie odmowy przyznania stypendium dla najlepszych doktorantów na rok akademicki 2012/2013, utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy. W motywach decyzji ostatecznej Rektor wskazał, że zgodnie z § 19 ust. 2 ww. Regulaminu, stypendium dla najlepszych doktorantów na drugim roku i kolejnych latach studiów doktoranckich może być przyznane doktorantowi, który w roku akademickim poprzedzającym przyznanie stypendium spełnił łącznie następujące warunki: 1) uzyskał bardzo dobre lub dobre wyniki z egzaminów objętych programem studiów doktoranckich, 2) wykazał się postępami w pracy naukowej i przygotowaniu rozprawy doktorskiej, 3) podczas studiów doktoranckich, prowadzonych przez Uczelnię, wykazał się szczególnym zaangażowaniem w pracy dydaktycznej. Zgodnie z "Zasadami przyznawania stypendium Rektora dla najlepszych doktorantów na Wydziale Chemii", wymóg, o którym mowa w pkt 3 został doprecyzowany i brzmi: "praca dydaktyczna została oceniona przez kierowników poszczególnych zakładów dydaktycznych na oceną bardzo dobrą w obu semestrach". Z uwagi na fakt, iż w okresie od dnia 14 lutego do dnia 30 lipca 2012 r. skarżąca skorzystała z prawa do urlopu macierzyńskiego, nie prowadziła zajęć dydaktycznych, a więc nie spełniła wszystkich wymaganych kryteriów, aby znaleźć się na liście rankingowej najlepszych doktorantów, o których mowa w § 19 ust. 3 ww. Regulaminu. Obowiązujące w tym zakresie przepisy nie przewidują żadnych odstępstw od tej zasady, ponieważ wymóg łącznego spełnienia wszystkich kryteriów wynika z art. 199 ust. 5 pkt 2 ww. ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym. Z tego powodu Rektor uznał, że brak jest możliwości uwzględnienia wniosku zainteresowanej. M. K. powyższą decyzję ostateczną Rektora uczyniła przedmiotem skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu, wnosząc o jej uchylenie. Skarga została oparta na zarzucie naruszenia art. 199 ust. 5 pkt 2 ww. ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym. Zdaniem skarżącej, przepis ten zawiera wymóg spełnienia wszystkich kryteriów przyznania stypendium (uzyskanie bardzo dobrych lub dobrych wyników egzaminów objętych programem studiów doktoranckich, wykazanie się postępami w pracy naukowej i przygotowywaniu pracy doktorskiej oraz szczególnym zaangażowaniem w pracy dydaktycznej), jednakże ustawodawca wyraźnie stwierdza, że "zaangażowanie się w pracy dydaktycznej" ma być oceniane podczas "studiów doktoranckich", a więc nie nakłada wymogu zawężenia okresu ocenianego nawet do roku akademickiego, a co dopiero wymogu oddzielnego oceniania obu semestrów. W ocenie skarżącej, bezprawne jest zawężenie tego wymogu do oddzielnie ocenianych obu semestrów przez Wydział Chemii Uniwersytetu Wrocławskiego, gdyż zawęża to w sposób mniej korzystny dla doktoranta działanie przepisu prawnego, niż wymaga tego ustawa, a ponadto jest przepisem wewnętrznym ograniczającym działanie ustawy, którą Uniwersytet ma obowiązek stosować. Skarżąca przyznała, że w roku akademickim 2011/2012 nie prowadziła zajęć dydaktycznych ze względu na odsunięcie jej z powodu ciąży – z uwagi na przepisy BHP – przez Wydział Chemii. Jednakże w zamian nie przydzielono jej do prowadzenia innych zajęć (np. zajęć seminaryjnych lub konwersatoriów), które byłyby odpowiednie dla jej odmiennego stanu. Wobec tego – jej zdaniem – odpowiedzialność za brak godzin dydaktycznych w roku akademickim 2011/2012 leży po stronie Wydziału Chemii Uniwersytetu Wrocławskiego. Zdaniem skarżącej, spełniła wszelkie wymagane ustawą kryteria przyznania jej stypendium dla najlepszych doktorantów na rok akademicki 2012/2013, natomiast podnoszenie faktu jej ciąży i macierzyństwa w kontekście naruszeń prawa i organizacji pracy przez Uniwersytet stanowi przejaw dyskryminacji ze względu na płeć. W odpowiedzi na skargę Rektor Uniwersytetu Wrocławskiego wniósł o jej oddalenie, podtrzymując stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Dodatkowo podniósł, że obowiązujące przepisy nie przewidują żadnych odstępstw od zasady spełnienia wszystkich wymaganych kryteriów łącznie, aby znaleźć się na rankingowej liście najlepszych doktorantów, o których mowa w § 19 ust. 3 ww. Regulaminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, rozpoznając sprawę, uznał skargę za nieuzasadnioną. Sąd wyjaśnił, że z uwagi na to, iż rozstrzygnięcia w sprawie odmowy przyznania skarżącej stypendium dla najlepszych doktorantów były już przedmiotem kontroli WSA we Wrocławiu, ocena zaskarżonej decyzji musi mieć na względzie przepis art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zgodnie z którym ocena prawna i wskazania co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie, bezczynność lub przewlekłe prowadzenie postępowania było przedmiotem zaskarżenia. Dokonując więc oceny zaskarżonej decyzji przy uwzględnieniu przywołanego przepisu, Sąd stwierdził, że organ orzekający należycie zastosował się do oceny prawnej i wskazań co do dalszego postępowania, jakie zostały zawarte w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 31 maja 2013 r. o sygn. akt IV SA/Wr 96/13. W szczególności Rektor prawidłowo zastosował przepisy obowiązującej procedury administracyjnej w toku rozpoznawania wniosku skarżącej i uwzględnił ocenę prawną zawartą w uzasadnieniu ww. wyroku. W uzasadnieniu tego wyroku wskazano, że w dacie wydania zaskarżonej decyzji prof. dr hab. G. H. był Prorektorem ds. Studenckich Uniwersytetu Wrocławskiego, który – działając na mocy upoważnienia – wydał decyzję w imieniu Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego, nie będąc osobą piastującą funkcję organu (Rektora), lecz pracownikiem tego organu, do którego w sytuacji złożenia wniosku o ponowne rozpatrzenie sprawy ma zastosowanie art. 24 § 1 pkt 5 kpa. Zdaniem Sądu, niedopuszczalne było więc wydanie decyzji przez tego samego pracownika. W rozpoznawanej sprawie powyższe naruszenie prawa zostało wyeliminowane, dlatego Sąd przystąpił do merytorycznego rozpatrzenia zarzutów skarżącej. Zdaniem WSA we Wrocławiu, Rektor prawidłowo odmówił skarżącej prawa do stypendium dla najlepszych doktorantów na rok akademicki 2012/2013. Możliwość otrzymywania stypendium jest jednym z uprawnień przysługujących doktorantowi. Zgodnie z art. 199 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, uczestnik stacjonarnych studiów doktoranckich może otrzymywać stypendium doktoranckie. Stypendium, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, może być przyznane na drugim roku i kolejnych latach studiów doktoranckich – doktorantowi, który w roku akademickim poprzedzającym przyznanie spełnił łącznie następujące warunki: a) uzyskał bardzo dobre lub dobre wyniki egzaminów objętych programem studiów doktoranckich, b) wykazał się postępami w pracy naukowej i przygotowywaniu rozprawy doktorskiej, c) podczas studiów doktoranckich prowadzonych przez uczelnię wykazał się szczególnym zaangażowaniem w pracy dydaktycznej. Sąd zwrócił uwagę, że powyższe uregulowania ustawowe znalazły swoje uszczegółowienie w Regulaminie ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla doktorantów Uniwersytetu Wrocławskiego. W § 19 ust. 2 tego Regulaminu wyraźnie wskazano, że stypendium dla najlepszych doktorantów może być przyznane doktorantowi, który w roku akademickim poprzedzającym przyznanie stypendium spełnił łącznie następujące warunki: 1) uzyskał bardzo dobre lub dobre wyniki egzaminów objętych programem studiów doktoranckich, 2) wykazał się postępami w pracy naukowej i przygotowaniu rozprawy doktorskiej, 3) podczas studiów doktoranckich prowadzonych przez Uczelnię wykazał się szczególnym zaangażowaniem w pracy dydaktycznej. Sąd wskazał, że zaangażowanie w pracy dydaktycznej oceniane było przez kierowników poszczególnych zakładów dydaktycznych. W uzasadnieniu decyzji Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego z dnia [...] listopada 2012 r., utrzymanej ostatecznie w mocy zaskarżoną decyzją z dnia [...] lipca 2013 r., zwrócono uwagę, że skarżąca z powodu urlopu macierzyńskiego w okresie od dnia 14 lutego 2012 r. do dnia 30 lipca 2012 r. nie prowadziła zajęć dydaktycznych. Skarżąca nie kwestionowała tego faktu, podważając – co do zasady – wymogi stawiane uczestnikom studiów doktoranckich na Uniwersytecie, które wynikają z Regulaminu studiów. WSA we Wrocławiu zauważył, że ani Regulamin, ani przepisy ustawy nie regulują odmiennie sytuacji, w której doktorant nie prowadzi zajęć dydaktycznych w związku z urlopem macierzyńskim. Przyznanie zatem skarżącej stypendium w sytuacji, gdy nie prowadziła takich zajęć, pozostawałoby – zdaniem Sądu – w sprzeczności z § 19 ust. 2 Regulaminu, stanowiącego załącznik do zarządzenia Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego z dnia 21 maja 2012 r. nr 57/2012, a wydanego na podstawie art. 66 ust. 2 oraz art. 199 ust. 1 i 2 ww. ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym. Nie zgadzając się z zarzutami skarżącej, Sąd podkreślił, że zawężenie oceny zaangażowania się w pracy dydaktycznej do dwóch semestrów poprzedzających przyznanie stypendium, wprowadzone w Regulaminie w stosunku do doktorantów ubiegających się o stypendium dla najlepszych doktorantów, nie narusza art. 199 ust. 5 pkt 2 ww. ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym i nie jest przejawem dyskryminacji skarżącej ze względu na ciążę i macierzyństwo, a co za tym idzie – ze względu na płeć. Sąd podkreślił, że skarżąca sama przyznała w skardze, iż zwolnienie jej od obowiązków, jakie ciążą na doktorancie w związku z ciążą, wymagane było przepisami BHP, zabraniającymi kobiecie w ciąży prowadzenia zajęć w laboratorium chemicznym (rozdział VIII załącznika nr 5 do zarządzenia nr 30/2007 Regulaminu pracy Uniwersytetu Wrocławskiego z dnia 1 marca 2007 r.). Zauważyła przy tym, że należało brać pod uwagę i ocenić jej osiągnięcia w okresie studiów, ale w Regulaminie kwestię tę rozwiązano odmiennie. Sąd wskazał, że kwestię tę odnosi się tylko do roku poprzedzającego przyznanie stypendium, natomiast w roku tym skarżąca nie prowadziła zajęć dydaktycznych od dnia 14 lutego do dnia 30 lipca 2012 r. Toteż, zdaniem Sądu, nie można uznać, że skarżąca wykazała się szczególnym zaangażowaniem w pracy dydaktycznej. I gdyby nawet pominąć kryteria cyt. Regulaminu, poprzestając jedynie na uregulowaniach ustawowych, to i w ich świetle – w ocenie Sądu – skarżąca nie spełniłaby kryteriów "szczególnego zaangażowania w pracy dydaktycznej". Niezależnie od tego, w treści przepisu art. 199 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym zwraca uwagę wyrażenie: "może otrzymać", które pozwala interpretować ten przepis jako podstawę przyznania tego rodzaju świadczenia w toku studiów. Nadto, z istoty tego świadczenia wynika i to, że przysługiwać ono powinno w trakcie studiów, a zatem uregulowaniom wynikającym z Regulaminu nie można zarzucić, że pozostają w sprzeczności z regulacją ustawową. Dlatego też, uznając, że zaskarżona decyzja prawa nie narusza, Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, stosując art. 151 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, oddalił skargę. Od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego złożyła M. K., wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego, według norm przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie norm prawa materialnego, a to: - art. 199 ust. 5 pkt 2 w związku z art. 199 ust. 1 pkt 3 ww. ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym, poprzez ich niezastosowanie i przyjęcie, że Rektor Uniwersytetu Wrocławskiego prawidłowo utrzymał w mocy decyzję z dnia [...] listopada 2012 r. w przedmiocie odmowy przyznania skarżącej stypendium dla najlepszych doktorantów na rok akademicki 2012/2013 w sytuacji, gdy skarżąca spełniła wszelkie wymienione w tym przepisie warunki przyznania stypendium dla najlepszych doktorantów, a zatem stypendium powinno zostać jej przyznane, co oznacza, że Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu winien był uchylić wadliwą decyzję Rektora; - art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej, poprzez rozstrzygniecie o spełnieniu przesłanek uzyskania stypendium dla najlepszych doktorantów z pominięciem konstytucyjnej zasady równości i nieuzasadnione zdeprecjonowanie skarżącej, która nie spełniła regulaminowego warunku przyznania stypendium jedynie ze względu na odsunięcie jej – z powodu ciąży – od prowadzenia zajęć dydaktycznych w ramach laboratorium chemicznego, i nie zapewnienie jej możliwości prowadzenia zajęć dydaktycznych w innym charakterze, tj. zajęć seminaryjnych lub konwersatoriów, co oznacza, że skarżąca jedynie za względu na ciążę i bierność władz Uczelni w ogóle nie miała możliwości spełnienia regulaminowego wymogu (było to niemożliwe). W odpowiedzi na skargę kasacyjną Rektor Uniwersytetu Wrocławskiego wniósł o jej oddalenie oraz o zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych, wskazując, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu jest prawidłowy. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do treści art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania. Podstawy te determinują kierunek postępowania Naczelnego Sądu Administracyjnego. Wobec niestwierdzenia z urzędu nieważności postępowania, Naczelny Sąd Administracyjny ogranicza swoje rozważania do oceny wskazanych w skardze podstaw kasacyjnych. Skarga kasacyjna analizowana pod tym kątem nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, co sprawia, że nie zasługuje na uwzględnienie. Zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu odpowiada prawu, ponieważ przy jego wydaniu nie zostały naruszone przepisy, które autor skargi kasacyjnej powołuje w jej podstawach. Podstawę prawną do ubiegania się o stypendium dla najlepszych doktorantów stanowi art. 199 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 27 lipca 2005 r. – Prawo o szkolnictwie wyższym (t. j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 572 ze zm.). Zgodnie z jego treścią, doktorant może otrzymać pomoc materialną w formie stypendium dla najlepszych doktorantów. Natomiast art. 199 ust. 5 pkt 2 tej ustawy wskazuje, że stypendium, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, może być przyznane na drugim roku i kolejnych latach studiów doktoranckich – doktorantowi, który w roku akademickim poprzedzającym przyznanie stypendium spełnił łącznie następujące warunki: a) uzyskał bardzo dobre lub dobre wyniki egzaminów objętych programem studiów doktoranckich, b) wykazał się postępami w pracy naukowej i przygotowywaniu rozprawy doktorskiej, c) podczas studiów doktoranckich, prowadzonych przez uczelnię, wykazał się szczególnym zaangażowaniem w pracy dydaktycznej. Regulacja ta została uszczegółowiona w Regulaminie ustalania wysokości, przyznawania i wypłacania świadczeń pomocy materialnej dla doktorantów Uniwersytetu Wrocławskiego, stanowiącego załącznik do zarządzenia Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego z dnia 21 maja 2012 r. nr 57/2012, oraz – ze względu na specyfikę zajęć na Wydziale Chemii – w "Zasadach przyznawania stypendium Rektora dla najlepszych doktorantów na Wydziale Chemii". W § 19 ust. 2 ww. Regulaminu wskazano, iż stypendium dla najlepszych doktorantów może być przyznane doktorantowi, który w roku akademickim poprzedzającym przyznanie stypendium spełnił łącznie następujące warunki: a) uzyskał bardzo dobre lub dobre wyniki egzaminów objętych programem studiów doktoranckich, b) wykazał się postępami w pracy naukowej i przygotowaniu rozprawy doktorskiej, c) podczas studiów doktoranckich, prowadzonych przez Uczelnię, wykazał się szczególnym zaangażowaniem w pracy dydaktycznej. Ponadto, mając na uwadze specyfikę zajęć na Wydziale Chemii, uszczegółowienie tychże warunków w "Zasadach przyznawania stypendium Rektora dla najlepszych doktorantów na Wydziale Chemii" stanowi – wbrew twierdzeniom strony skarżącej – doprecyzowanie wymogów wynikających z zapisów ustawowych. Przysługującą na podstawie powyższych przepisów możliwość otrzymania stypendium dla najlepszych doktorantów należy traktować jako uprawnienie, zaś wymienione wyżej przesłanki jako warunki przyznania stypendium. Jedynie kumulatywne spełnienie tychże przesłanek pozwala na podjęcie pozytywnego dla strony rozstrzygnięcia, mieszczącego się w granicach uznania. W oparciu o te uregulowania Sąd I instancji w pełni prawidłowo wywiódł, że przepisy ww. ustawy i ww. Regulaminu nie określają odmiennie sytuacji, w której doktorant nie prowadzi zajęć dydaktycznych w związku z ciążą i urlopem macierzyńskim. Zarówno sama ciąża, jak i urlop macierzyński mogą wyłączać doktorantkę z pracy dydaktycznej i – jak trafnie podkreślił Sąd I instancji – przyznanie skarżącej stypendium w sytuacji, gdy nie prowadziła ona takich zajęć, pozostawałoby w sprzeczności z § 19 ust. 2 ww. Regulaminu. Tak więc zaangażowanie w pracy dydaktycznej, oceniane przez kierowników poszczególnych zakładów dydaktycznych, nie może wyłączać z zakresu tej oceny doktorantki będącej w ciąży i przebywającej na urlopie macierzyńskim. Okres urlopu macierzyńskiego od dnia 14 lutego 2012 r. do dnia 30 lipca 2012 r. był obiektywną okolicznością, która sprawiła, że skarżąca nie mogła prowadzić laboratoryjnych zajęć dydaktycznych. A skoro tak, to zaistniała sytuacja musiała znaleźć swoje odzwierciedlenie w dokonywanej ocenie jej zaangażowania w pracy dydaktycznej i niezrozumiałym jest obarczanie władz Uczelni konsekwencjami naturalnego stanu, jakim jest ciąża i macierzyństwo doktorantki, oraz czynienie organom Uczelni z tego tytułu zarzutu bierności w podejmowaniu rozwiązań, które miałyby umożliwić skarżącej prowadzenie innego rodzaju zajęć dydaktycznych, niż laboratoryjne. Nie powinno budzić wątpliwości, że okoliczności natury obiektywnej, które utrudniają lub uniemożliwiają doktorantowi prowadzenie pracy dydaktycznej, a do takich okoliczności należy zaliczyć ciążę i macierzyństwo, mogą stanowić podstawę do otrzymania zgody na powtarzanie semestru lub roku, co z kolei wcale nie wyklucza możliwości otrzymania takiego stypendium. Powtarzanie semestru lub roku jest prawem, z którego doktorant może skorzystać, zaś nieskorzystanie z takiej możliwości przez doktorantkę będącą w ciąży i korzystającą z urlopu macierzyńskiego nie może być źródłem jej zarzutów i roszczeń w przypadku, gdy ubiegając się o stypendium dla najlepszych doktorantów, nie czyni zadość warunkowi zaangażowania w pracy dydaktycznej. Zawężenie oceny zaangażowania w pracy dydaktycznej do dwóch semestrów poprzedzających przyznanie stypendium dla najlepszych doktorantów, wprowadzone w uregulowaniach wewnętrznych Uczelni, nie narusza art. 199 ust. 5 pkt 2 ww. ustawy – Prawo o szkolnictwie wyższym. Zapisy regulaminowe są w zasadzie powtórzeniem zapisów ustawowych i tego rodzaju zawężenia nie można traktować w kategoriach dyskryminowania skarżącej ze względu na ciążę i macierzyństwo, a co za tym idzie – ze względu na płeć. Tym samym, nie można w zaskarżonym wyroku dopatrzyć się naruszenia konstytucyjnej zasady równości (art. 32 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej). Doktorant, który nie realizuje z przyczyn obiektywnych zajęć w ramach pracy dydaktycznej, nie spełnia przesłanki szczególnego zaangażowania w tę pracę. Sąd I instancji przyjął za prawidłowe rozstrzygnięcie Rektora o niespełnieniu przez skarżącą przesłanek do uzyskania stypendium dla najlepszych doktorantów i nie można zgodzić się z zarzutem kasacyjnym, że doprowadziło to do naruszenia zasady równości, oraz że pozbawiło skarżącą całkowicie możliwości uzyskania stypendium dla najlepszych doktorantów. Uczelniane zasady przyznawania stypendiów dla najlepszych doktorantów wypływają z uregulowań ustawowych, dają więc gwarancję równego traktowania wszystkich znajdujących się na liście rankingowej. Toteż jedynie doktoranci spełniający wymagane kryteria mogą takie stypendia otrzymać. Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 cyt. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzekł, jak w punkcie pierwszym sentencji wyroku. Stosując art. 207 § 2 ww. ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny odstąpił w całości od zasądzenia na rzecz Rektora Uniwersytetu Wrocławskiego kosztów postępowania kasacyjnego, uznając, że względy słusznościowe nie przemawiają za obciążeniem kosztami postępowania kasacyjnego M. K.

Informacje o sprawie

Data wpływu
14 marca 2014
Hasła tematyczne
Szkolnictwo wyższe
Skarżony organ
Rektor Uniwersytetu/Politechniki/Akademii
Sędziowie
Jacek Fronczyk /sprawozdawca/ Jan Paweł Tarno Marek Stojanowski /przewodniczący/

Powołane przepisy

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny