Sygnatura
I OSK 2324/22
Wyrok NSA z 28 października 2025 r., I OSK 2324/22 – ewidencja gruntów i budynków
Wynik
Oddalono skargę kasacyjną
- Sąd
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Data orzeczenia
- 28 października 2025
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Karol Kiczka Sędziowie: sędzia NSA Piotr Niczyporuk (spr.) sędzia del. WSA Joanna Skiba Protokolant asystent sędziego Łukasz Szlęzak po rozpoznaniu w dniu 28 października 2025 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej Kraków Krowodrza skargi kasacyjnej A. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 19 maja 2022 r., sygn. akt III SA/Kr 1845/21 w sprawie ze skargi A. R. na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w Krakowie z dnia 15 października 2021 r. znak IG-II.7221.131.2021.KG w przedmiocie zarzutów do danych zawartych w zmodernizowanym operacie ewidencyjnym oddala skargę kasacyjną.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Wyrokiem z dnia 19 maja 2022 r., sygn. akt III SA/Kr 1845/21 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie (dalej: "Sąd I instancji"), przy udziale Prokuratora Prokuratury Rejonowej [...] oddalił skargę A. R. (dalej: "Skarżąca") na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego (dalej: "Organ II instancji", "Organ odwoławczy") z 15 października 2021 r. znak IG-II.7221.131.2021.KG w przedmiocie zarzutów do danych zawartych w zmodernizowanym operacie ewidencyjnym. Skargę kasacyjną od wyroku Sądu I instancji złożyła Skarżąca. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła naruszenie przepisów I. prawa materialnego a to: 1. § 36, § 37 pkt 1 i § 39 pkt 1, 2, 3 i 6 ppkt 4 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. z 2019 poz. 393, dalej: "rozporządzenie") poprzez stwierdzenie, że organy administracji prawidłowo zastosowały przepisy rozporządzenia, § 36, § 37 i § 39, ustalając przebieg granic działek ewidencyjnych zgodnie z procedurą zawartą w ww. przepisach, podczas gdy przesłanki wg których ustala się przebieg granic działek ewidencyjnych, wymienione ww. przepisach, nie zostały prawidłowo i w zapisanej tam kolejności zastosowane, co skutkowało wyznaczeniem granic niezgodnie ze źródłowym materiałem geodezyjnym, pozostającym w zasobach geodezyjnych oraz z ostatnim spokojnym stanem posiadania; 2. przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to: 1. art. 134 § 1, art. 145 § 1 pkt 1 lit c) i art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2022 r. poz. 329, dalej: "p.p.s.a."), przez oparcie się przez Sąd na stanie faktycznym, który nie został wyjaśniony przez organy administracji w sposób pełny, tj. z naruszeniem art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 2000 ze zm., dalej: "k.p.a."), co doprowadziło do błędnego zastosowanie środka w postaci oddalenia skargi, w miejsce zastosowania środka w postaci uchylenia decyzji organu II instancji w całości oraz poprzez zaniechanie Sądu zbadania w pełnym zakresie zgodności z prawem zaskarżonego aktu administracyjnego z punktu widzenia prawa materialnego oraz w kontekście zarzutów podniesionych przez Skarżącą w skardze. W szczególności zbadania czy zostały spełnione przesłanki do zastosowania § 39 pkt 3 rozporządzenia w kontekście braków w zakresie ustalenia stanu faktycznego ostatniego spokojnego stanu posiadania, pomimo istnienia takiego staniu od kilkudziesięciu lat; 2. art. 145 § 1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie, pomimo że zarówno organ I instancji, jak i organ II instancji naruszyły normy art. 7, 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a., poprzez przeprowadzenie postępowania dowodowego w niniejszej sprawie bez uwzględnienia wszystkich przedłożonych przez stronę i będących w posiadaniu organu dokumentów, a także dokonania oceny dowodów z przekroczeniem zasady swobodnej ich oceny, przez przyjęcie bez żadnego uzasadnienia, że istniejące i będące w zasobie geodezyjnym materiały nie są wiarygodne, pomimo że sporządzone były na potrzeby prowadzonych postępowań sądowych i administracyjnych i stanowiły podstawę do podjętych w nich rozstrzygnięć, a także przez pominięcie przesłanki ostatniego spokojnego stanu posiadania, w przypadku gdy ten spokojny stan posiadania został wykazany i wynikał ze wspomnianych wyżej rozstrzygnięć zapadłych w innych postępowaniach; 3. art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez nieodniesienie się do wszystkich zarzutów skargi, w szczególności dotyczących niewskazania materiałów źródłowych będących podstawą ustalenia przebiegu granicy między działkami [...] względem dz. nr [...] pominięcia ustalenia granic pomiędzy działkami stanowiącymi własność Skarżącej oraz nieprawidłowości w operatach pomiarowych sporządzanych na potrzeby postępowania modernizacyjnego włącznie z cofnięciem oświadczenia złożonego w protokole. Wobec powyższego Skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Nadto, wniosła o zasądzenie kosztów postępowania oraz wniosła o przeprowadzenie rozprawy. W piśmie z 5 września 2022 r. Skarżąca zmodyfikowała wniesioną skargę, tj.: na str. 4 (linijka 23-24) - błędnie podano zarówno numery dz. ew. stanowiących własność A. K., a co się z tym wiąże, wskazano niewłaściwe odcinki granic uznanych przez organy i Sąd I instancji jako granica sporna. Podano że : ...."granica pomiędzy działkami Skarżącej [...], a działkami stanowiącymi własność A. K. [...]. a którą to organy a w ślad za nimi Sąd I instancji uznał za sporną - winno być granicę miedzy działkami ew. skarżącej [...] a działkami stanowiącymi własność A. K. [...]. a którą to organy a w ślad za nimi Sąd I instancji uznały za sporna. Wyjaśnienie: wskazana jako własność A. K. dz. ew. [...] jest własnością M. P. Z. i wg. Operatu [...] granica tej działki, w stosunku do dz. ew. [...] Skarżącej - została ustalona w protokole granicznym wg zgodnych wskazań właścicieli i zastabilizowana w terenie (w miedzy) betonowymi granicznikami w dniu 05.12.2019 r. wg szkicu polowego - dowód: operat w aktach sprawy wraz z protokołem ustalenie granic. w załączeniu szkic polowy ze wskazanego operatu. Natomiast wskazana w skardze kasacyjnej, jako własność A. K. dz. ew. [...] jest własnością A. J. D. granicząca z dz. ew. [...] (Skarżącej) granica pomiędzy tymi działkami również została ustalona w protokole granicznym wg zgodnych wskazań właścicieli i zastabilizowana w terenie betonowym granicznikami, (w miedzy) wg szkicu polowego ze wskazanego operatu, dowód operat w aktach sprawy). Na str. 5 (dwunasta linijka) podano nr dz. ew. Skarżącej [...], a winien być nr ew. dz. [...] . Na str. 5 (trzecia i czwarta linijka od dołu) podano: ..."co zostało wykreślone przez geodetę, a granice zostały wyznaczone na podstawie dokumentów" a winno być ..."co zostało wykreślone przez geodetę w protokole ustalenia granic tj. treść pkt. 2 i zakreślono treść pkt. nr 1- że granice zostały ustalone na podstawie zgodnego wskazania przez strony tj. samą Skarżąca, która nie znała i do dnia dzisiejszego nie zna przebiegu ustalanych granic, gdyż jej nikt ich nie wskazał. Dowód protokół ustalenia granic z 6 sierpnia 2020 r. szkice polowe. W aktach sprawy na str. 9 skargi (druga linijka) podano nr. dz. ew. [...] a winno być [...]. Na str. 9 (piąta linijka) podano ..."co potwierdza wniosek A. K. do sądu" a winno być : ..."co potwierdza wniosek o rozgraniczenie J. K. złożony do Sądu". Na str. 9 (dziesiąta linijka) winno być ,, - wniosek J. K. o rozgraniczenie dz. ew. [...] i [...] do sprawy o sygn. akt IC 17/85 wskazany w treści pisma. Skarżąca kasacyjnie pismem z dnia 27 października 2025 r. wniosła o zawieszenie postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym "do czasu zajęcia stanowiska przez Prokuraturę Krajową w sprawie złożonego przeze mnie zawiadomienia o popełnieniu przestępstw fałszowania dowodów w sprawie". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Przepis art. 193 zdanie drugie p.p.s.a. wyłącza odpowiednie stosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wymogów dotyczących koniecznych elementów uzasadnienia wyroku, które przewidziano w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organy administracji i Sąd pierwszej instancji. Skarga kasacyjna została rozpoznana na rozprawie stosownie do art. 181 § 1 p.p.s.a. zgodnie z którym Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na rozprawie w składzie trzech sędziów, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. W myśl art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie zachodzą jednak okoliczności skutkujące nieważnością postępowania, określone w art. 183 § 2 pkt 1 - 6 p.p.s.a., należy zatem ograniczyć się do zagadnień wynikających z zarzutów zawartych w podstawach skargi kasacyjnej. W związku z sformułowanymi zarzutami kasacyjnymi pamiętać także należy, że kontrola sądowa, sprawowana w oparciu o kryterium legalności, następuje na podstawie stanu faktycznego istniejącego w czasie podejmowania kontrolowanego aktu oraz na podstawie stanu prawnego obowiązującego w tej dacie, a nie w dniu orzekania przez sąd (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 maja 2015 r., sygn. akt P 46/33; wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 19 lipca 2017 r., sygn. akt I OSK 2658/15; 20 kwietnia 2023 r. sygn. akt I OSK 614/22, orzeczenia dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: "CBOSA"). Rozpoznając w tak zakreślonych granicach środek zaskarżania stwierdzić należy, iż nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Przytaczane w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny, który w odróżnieniu od Sądu I instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz jedynie weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej. W tym miejscu wskazania wymaga, że skarga kasacyjna jest wysoce sformalizowanym środkiem zaskarżenia i musi odpowiadać wymogom określonym w art. 174 i art. 176 p.p.s.a. W myśl art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie może zastępować strony w wyrażaniu i precyzowaniu zarzutów skargi kasacyjnej. Zarzuty, jak i ich uzasadnienie, powinny zatem być ujęte precyzyjnie i zrozumiale, zwłaszcza jeśli weźmie się pod uwagę wymóg sporządzenia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika (art. 176 § 1 p.p.s.a.). Wymagania stawiane skardze kasacyjnej, a w szczególności obwarowanie przymusem adwokacko–radcowskim (art. 175 § 1–3 p.p.s.a) opierają się na założeniu, że powierzenie tej czynności wykwalifikowanym prawnikom zapewni skardze kasacyjnej odpowiedni poziom merytoryczny i formalny, umożliwiający pełną i właściwą kontrolę zaskarżonego orzeczenia. Obowiązkiem strony składającej środek odwoławczy jest zatem takie zredagowanie podstaw kasacyjnych skargi, a także ich uzasadnienie, aby nie budziły one wątpliwości interpretacyjnych (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 20 października 2017 r., sygn. akt II OSK 283/16; 17 kwietnia 2024 r. sygn. akt I OSK 466/22, źródło CBOSA). W świetle art. 174 p.p.s.a. tworzenie niespójnej zbitki przepisów – szeregu norm prawnych, które miał rzekomo naruszyć sąd pierwszej instancji, nie wskazując konkretnie na czym polega naruszenie każdej z tych norm, jest nieprawidłowe (pogląd ten wielokrotnie już wyraził Naczelny Sąd Administracyjny, źródło CBOSA). Jak wiadomo, skarga kasacyjna jest środkiem prawnym skierowanym przeciwko wyrokowi sądu pierwszej, a zatem obowiązkiem autora skargi kasacyjnej jest wskazanie jej podstawy/aw oraz zarzutów, zawierających precyzyjne oznaczenie przepisów, w tym konkretnych jednostek redakcyjnych aktu normatywnego, które zostały naruszone przez sąd, gdyż jak wyjaśniono wyżej, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną w granicach zakreślonych podstawami i zarzutami wyraźnie określonymi w jej treści (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 grudnia 2021 r., sygn. akt II GSK 2187/21, źródło CBOSA. Por. J. Drachal, A. Wiktorowska, R. Stankiewicz, Komentarz, [w]: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Red. R. Hauser i M. Wierzbowski, Warszawa 2021, s. 837–862). Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Pierwszą podstawę kasacyjną, której dotyczy art. 174 pkt 1 p.p.s.a., stanowi naruszenie prawa materialnego. Właściwe sformułowanie tej podstawy kasacyjnej w przypadku zaskarżania wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego powinno się sprowadzać do powołania jako naruszonego art. 145 § 1 pkt 1 lit. a (ewentualnie w powiązaniu z art. 145a bądź art. 146) p.p.s.a. w związku z odpowiednimi przepisami prawa materialnego (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 września 2014 r., sygn. akt II GSK 1211/13, źródło CBOSA), a także wskazania, w jakiej formie i dlaczego te przepisy zostały naruszone. W art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zawarta została druga podstawa kasacyjna dotycząca naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ta podstawa kasacyjna służy przede wszystkim zakwestionowaniu ustaleń faktycznych dokonanych w sprawie będącej przedmiotem sądowej kontroli (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 lutego 2024 r., sygn. akt I OSK 2652/20, źródło CBOSA). Sąd odwoławczy jest władny badać naruszenie jedynie tych przepisów (norm), które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Nie jest dopuszczalna wykładnia zakresu zaskarżenia i jego kierunków oraz konkretyzowanie, uściślanie zarzutów skargi kasacyjnej czy też poprawianie jej niedokładności. Właściwe określenie w skardze kasacyjnej zakresu i podstaw zaskarżenia jest również konieczne z uwagi na ustanowioną w art. 183 p.p.s.a. wskazaną wyżej zasadę stanowiącą, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lipca 2022 r., sygn. akt I OSK 2161/22 i przywoływane tam orzecznictwo, źródło CBOSA; por. B. Dauter, Komentarz, [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek. Warszawa 2024, s. 650–669). Poczynienie powyższych uwag – odnośnie wymogów skargi kasacyjnej jako środka odwoławczego – było konieczne, gdyż wniesiona skarga kasacyjna od wyroku Sądu I instancji nie odpowiada w pełni omówionym wyżej wymogom p.p.s.a. na gruncie zrealizowanego postepowania administracyjnego. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że podnoszony w skardze kasacyjnej zarzut (2.1) naruszenia art. 7 k.p.a. nie został zbudowany zgodnie z wymogami sądowej ustawy procesowej (p.p.s.a.). Art. 7 k.p.a. określa kilka zasad postępowania administracyjnego, natomiast w środku zaskarżania nie wskazano dokładnie, która z nich została naruszona przez Sąd wojewódzki i jaki miało to wpływ na wynik sprawy (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 sierpnia 2021 r., sygn. akt. I OSK 414/21, źródło CBOSA). Z kolei w odniesieniu do podnoszonego zarzutu równoczesnego naruszenia art. 151 p.p.s.a. jak i art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. (zawierających biegunowo odmienne podstawy do wydawania orzeczeń) w zw. konkretnymi normami (przepisami) k.p.a. – należy stwierdzić, że naruszenie tych przepisów może mieć miejsce wówczas, gdy dokonując kontroli legalności zaskarżonej decyzji Sąd nie dostrzegł, że rozstrzygnięcie to narusza przepisy prawa, bądź odnajdując te błędy prawne niewłaściwie ocenił ich wpływ na wynik sprawy administracyjnej, przy czym w obu wypadkach ta wadliwość w rozumowaniu Sądu musi mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Z taką jednak sytuacją nie mamy do czynienia w rozpoznawanej sprawie. Sąd kasacyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej – co wskazywano wyżej – nie jest m. in. uprawniony do formułowania czy doprecyzowywania (konkretyzowania) zarzutów kasacyjnych. Podstawą sporu w rozpoznawanej przez Naczelny Sąd Administracyjny sprawie jest to, czy zasadnie Sąd I instancji oddalił skargę na decyzję Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego z 15 października 2021 r. znak IG-II.7221.131.2021.KG w przedmiocie zarzutów do danych zawartych w zmodernizowanym operacie ewidencyjnym. Pomimo multiplikacji zarzutów ulokowanych w środku odwoławczym wszystkie one dotyczą wskazywanej wyżej kwestii spornej. Skarga kasacyjna jest przede wszystkim polemiką z prawidłowymi ustaleniami Sądu I instancji. Naczelny Sąd Administracyjny podziela argumentację Sądu I instancji oraz ustalenia faktyczne i ocenę prawną, jakiej dokonano w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, nie zachodzi zatem potrzeba ich ponownego, pełnego przytoczenia w tym miejscu uzasadnienia. Na gruncie rozpoznawanej przez Naczelny Sąd Administracyjny sprawie należy podkreślić, że przedmiotem sądowoadministracyjnej kontroli w tej sprawie była decyzja Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego decyzją z 15 października 2021 utrzymująca w mocy decyzję Starosty N. (dalej: "Starosta", "organ I instancji") z 22 lipca 2021 r. znak GK.6620.7.1.30.2013.AD. Decyzją tą orzeczono o uwzględnieniu części zarzutów zgłoszonych przez Skarżącą do danych zawartych w zmodernizowanym operacie ewidencyjnym obrębu K., w zakresie odnoszącym się do granic oraz powierzchni działek wskazanych na wstępie uzasadnienia, a stanowiących własność Skarżącej. Nadto, orzeczono o odrzuceniu zarzutów w zakresie granic tych nieruchomości, co do których stwierdzone zostało w toku postępowania, że istnieje spór między ich właścicielami o przebieg granicy (działki ewid. nr [...] na odcinku z działkami ewid. nr [...] oraz działki ewid. nr [...] na odcinku z działką ewid. nr [...]). Ponadto należy zauważyć, że ustalenia poczynione w toku ocenianego postępowania ujęte zostały w operacie technicznym przyjętym do zasobu w dniu 10 grudnia 2019 r. ([...]), a także w aneksie do tego operatu, przyjętym do zasobu w dniu 31 sierpnia 2020 r. i operatem, stanowiącym sprostowanie pierwszego z wymienionych operatów, który przyjęty został do zasobu w dniu 14 maja 2021 r. W skardze kasacyjnej podniesione zostały zarzuty dotyczące naruszenia zarówno przepisów postępowania jak i przepisów materialnoprawnych. W takiej sytuacji z reguły w pierwszej kolejności należy się odnieść do zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania, jednak w rozpoznawanej sprawie mając na uwadze treść sformułowanych zarzutów zasadnym będzie odniesienie się najpierw do zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego. Zarzuty te dotyczą naruszenia § 36, § 37 pkt 1 i § 39 pkt 1, 2, 3 i 6 ppkt 4 rozporządzenia. Należy podnieść, iż zgodnie z § 36 rozporządzenia, przebieg granic działek ewidencyjnych wykazuje się w ewidencji na podstawie dokumentacji geodezyjnej, przyjętej do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego, sporządzonej w szczególności: w postępowaniu rozgraniczeniowym, w celu podziału nieruchomości, w postępowaniu scaleniowym i wymiany gruntów, na potrzeby postępowania sądowego lub administracyjnego, a następnie wykorzystanej do wydania prawomocnego orzeczenia sądowego lub ostatecznej decyzji administracyjnej, przy zakładaniu, na podstawie poprzednio obowiązujących przepisów, katastru/nieruchomości i ewidencji gruntów i budynków, w wyniku geodezyjnego pomiaru sytuacyjnego istniejących lub wznowionych znaków granicznych albo wyznaczonych punktów granicznych. Należy wskazać, że stwierdzenie braku takiej dokumentacji lub ocena, że zawarte w niej dane nie są wiarygodne lub nie odpowiadają obowiązującym standardom technicznym otwierały, w myśl § 37 ust. 1 rozporządzenia, możliwość pozyskania danych dotyczących przebiegu granic działek ewidencyjnych w drodze pomiarów geodezyjnych, poprzedzonych ustaleniem przebiegu granic. Kolejne przepisy rozporządzenia, tj. § 38 i 39 rozporządzenia regulowały zasady i tryby ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych. W okolicznościach rozpoznawanej przez Naczelny Sąd Administracyjny sprawy należy podkreślić, że ze zgromadzonego materiału dowodowego wynika, iż dokumentem określającym przebieg przedmiotowych granic, do czasu przeprowadzenia modernizacji, była mapa ewidencyjna w skali 1:2880 powstała na bazie map katastralnych (operat założenia ewidencji dla obrębu K. nr [...]). W zasadnej ocenie Organu II instancji i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, Starosta oraz wykonawca prac geodezyjnych słusznie przyjęli, iż dokumentacja powstała przy zakładaniu ewidencji gruntów (mapa 1:2880) mimo, że podlegała ciągłej aktualizacji, nie spełniała wymogów rozporządzenia, ani w zakresie dokładności położenia punktów granicznych, ani sposobu określenia położenia tych punktów. Dokumenty, na które powołuje się Skarżąca w skardze kasacyjnej a w szczególności mapa powstała w sprawie IC 17/85 – nie spełniały z reguły standardów, umożliwiających wykorzystanie tych dokumentów w ocenianym postępowaniu. Zakres i możliwości wykorzystania istniejącej dokumentacji geodezyjnej na potrzeby tej sprawy, przedstawił biegły w opinii geodezyjnej zawartej w sporządzonym operacie nr [...]. Przeciwne w tej mierze stanowisko Skarżącej, nie mogło podważyć wniosków i ocen biegłego na co trafnie zwrócił uwagę Organ II instancji oraz Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie. W takich okolicznościach zasadne było przeprowadzenie czynności ustalenia przebiegu zewnętrznych granic nieruchomości Skarżącej zgodnie z § 37 - 39 rozporządzenia, za wyjątkiem granicy działki nr [...] z działką nr [...], który został wykazany na podstawie operatu nr [...]. W ramach modernizacji, czynności ustalenia przebiegu granic przeprowadzono w dniu 19 grudnia 2014 r. Zostały one powtórzone w toku prowadzonego postępowania w sprawie rozpatrzenia zarzutów, a wynikiem tych czynności są operaty techniczne [...], aneks do tego operatu oraz operat [...] stanowiący sprostowanie operatu [...]. Zatem czynności ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych nr [...] stanowiących obwodnicę nieruchomości Skarżącej, w zakresie zgłoszonych zarzutów, z działkami sąsiednimi, zostały poprzedzone analizą dokumentacji istniejącej w państwowym zasobie geodezyjnym i kartograficznym. Geodeta uprawniony R. H. dokonał jej szczegółowej oceny (strona 161-169 operatu [...]). Odniósł się on również do wskazywanej przez Skarżącą dokumentacji sporządzonej do sprawy sądowej o sygn. akt IC 17/85. Rezultatem tej analizy było zakwalifikowanie do ustalenia przebiegu granic wszystkich odcinków granic działek stanowiących obwodnicę nieruchomości Skarżącej, za wyjątkiem odcinka granicy z działką nr [...], którego przebieg przyjęty został na podstawie operatu [...]. Sąd I instancji zasadnie przyjął, że Organ odwoławczy prawidłowo podzielił ustalenia wykonawcy w tym zakresie i uznał, mając na uwadze § 37 ust. 1 rozporządzenia, że słusznie podjęto działania zmierzające do określenia ich przebiegu w trybie § 39 rozporządzenia. Powołany § 39 stanowi w ust. 1, iż ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych, w tym położenia wyznaczających je punktów granicznych, dokonuje wykonawca na podstawie zgodnych wskazań właścicieli lub użytkowników wieczystych tych działek albo osób władających tymi działkami na zasadach samoistnego posiadania, potwierdzonych ich zgodnym oświadczeniem złożonym do protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych. Z ust. 2 wynika, że w przypadku gdy właściwe podmioty nie złożą do protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych zgodnego oświadczenia, o którym mowa w ust. 1, przebieg granic działek ewidencyjnych, w tym położenie wyznaczających je punktów granicznych, ustala wykonawca według ostatniego spokojnego stanu posiadania, jeżeli ten stan posiadania nie jest sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów w granicach tych działek. Natomiast ust. 3 stanowi, że w przypadku gdy spokojnego stanu posiadania, o którym mowa w ust. 2, nie można stwierdzić lub jest on sprzeczny z informacjami zawartymi w dostępnych dokumentach określających stan prawny gruntów, przebieg granic działek ewidencyjnych obejmujących te grunty, w tym położenie wyznaczających te granice punktów granicznych, ustala wykonawca po zbadaniu położenia znaków i śladów granicznych oraz przeprowadzeniu analizy wszelkich dostępnych dokumentów, zawierających informacje mające znaczenie w tym zakresie, w tym oświadczeń zainteresowanych podmiotów i świadków. W myśl ust. 6 ppkt 4 integralną częścią protokołu ustalenia przebiegu granic działek ewidencyjnych są szkice graniczne, sporządzone przez wykonawcę, które zawierają m.in. podpisy osób biorących udział w czynnościach podjętych w celu ustalenia przebiegu granic lub adnotację wykonawcy o odmowie złożenia podpisu. Jak wynika z akt sprawy granice działek Skarżącej zostały ustalone na podstawie zgodnego wskazania właścicieli (§ 39 ust. 1 rozporządzenia), oprócz granic działek Skarżącej nr [...] z działkami nr [...] stanowiącymi własność A. K. Wykonawca prac, przebieg tych granic ustalił zgodnie z § 39 ust. 3 rozporządzenia, a z uwagi na trwający spór oznaczył na szkicu granicznym te granice jako sporne. Zarówno Organ odwoławczy jako i Sąd I instancji, rozpatrując niniejszą sprawę, po analizie dostępnej dokumentacji dotyczącej wykazania przebiegu granic działek stanowiących przedmiot zarzutów Skarżącej stwierdzili zasadnie, że czynności ustalenia przebiegu granic których wyniki zawarte są w dokumentacji geodezyjnej - operacie [...] i aneksie do tego operatu, zostały wykonane prawidłowo. Mając powyższe na uwadze, zarzut skargi kasacyjnej dotyczący naruszenia prawa materialnego, tj. § 36, § 37 pkt 1 i § 39 pkt 1, 2, 3 i 6 ppkt 4 rozporządzenia jest niezasadny. W takich okolicznościach zarzuty dotyczące naruszenia przepisów postępowania również nie mają usprawiedliwionych podstaw. Wskazać należy, że zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może być skutecznie postawiony w dwóch przypadkach: gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów, wymienionych w tym przepisie i gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy wojewódzki sąd administracyjny nie wskaże, jaki i dlaczego stan faktyczny ustalił lub przyjął za podstawę orzekania (por. uchwała Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 stycznia 2023 r., sygn. akt II OSK 2687/21, źródło CBOSA). Naruszenie to musi być przy tym na tyle istotne, aby mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a samo uchybienie musi uniemożliwiać kontrolę kasacyjną zaskarżonego wyroku (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 28 września 2010 r., sygn. akt I OSK 1605/09; 13 października 2010 r., sygn. akt II FSK 1479/09, źródło CBOSA). Za jego pomocą nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez sąd stanu faktycznego, czy też stanowiska sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa materialnego. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, brak szczegółowego odniesienia się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny do wszystkich zarzutów zawartych w skardze i skoncentrowanie się tylko na istotnych kwestiach, nie jest wadliwe, o ile to te kwestie mają znaczenie dla rozstrzygnięcia, a wątki pominięte mają jedynie charakter uboczny i nie rzutują na wynik sprawy (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2004 r., sygn. akt FSK 2633/04, Lex 173345). Art. 141 § 4 p.p.s.a. zobowiązuje Sąd do rozważenia w uzasadnieniu orzeczenia wszystkich zarzutów strony oraz stanowisk pozostałych stron, jeżeli mogą one mieć wpływ na wynik sprawy, a zatem do zarzutów istotnych. Brak powołania lub zajęcia stanowiska przez Sąd w stosunku do zarzutów, wprawdzie podniesionych w skardze, ale niemających znaczenia dla rozstrzygnięcia, nie może być traktowany jako uchybienie określone w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. Wbrew odmiennemu w tym względzie stanowisku Skarżącego kasacyjnie, Sąd I instancji nie naruszył art. 141 § 4 p.p.s.a. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zostało sporządzone w sposób umożliwiający kontrolę instancyjną, zawiera wszystkie elementy konstrukcyjne wymienione w omawianym przepisie i pozwala jednoznacznie ustalić przesłanki, jakimi kierował się wojewódzki sąd administracyjny podejmując zaskarżone orzeczenie. Sąd I instancji prawidłowo zbadał legalność decyzji, mając na uwadze wszystkie przepisy mające zastosowanie w sprawie. Powyższe czyni chybionym zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Nie jest także trafny zarzut kasacyjny naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Niezwiązanie granicami skargi oznacza, że sąd ten ma prawo, a jednocześnie i obowiązek dokonania oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nawet wówczas, gdy w skardze dany zarzut nie został podniesiony. Nie jest przy tym skrępowany sposobem sformułowania skargi, użytymi argumentami, a także zgłoszonymi wnioskami, zarzutami i żądaniami. Dla skuteczności zarzutu skargi kasacyjnej opartego na tym przepisie należy wykazać, że sąd I instancji rozpoznając skargę dokonał oceny pod względem zgodności z prawem innej sprawy (w znaczeniu przedmiotowym i podmiotowym) lub z przekroczeniem granic danej sprawy (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 grudnia 2012 r., sygn. akt II OSK 1580/11, źródło CBOSA), a także w przypadku gdy powinien był wyjść poza granice zakreślone zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną, a tego nie uczynił, a owo zaniechanie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 stycznia 2014 r., sygn. akt II GSK 1560/12, źródło CBOSA). Przedstawiona powyżej ocena okoliczności sprawy przeczy temu aby w toku dotychczasowego postępowania pominięte zostały istotne dla sprawy okoliczności faktyczne. Natomiast nawet dokonanie zaskarżonym wyrokiem nieprawidłowej oceny owych okoliczności nie stanowi o naruszeniu art. 134 § 1 p.p.s.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wszystkie istotne dla podjęcia rozstrzygnięcia w sprawie okoliczności zostały ustalone i wyjaśnione przez orzekające organy prawidłowo. Nie uchybiono normom zawartym w przepisach art. 7 i art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. co również zasadnie dostrzegł Sąd I instancji. Realizując obowiązek należytego wyjaśnienia sprawy organy ustaliły ponad wszelką wątpliwość fakty i zdarzenia, które miały znaczenie dla załatwienia sprawy, czyli miały znaczenie dla zastosowania określonej normy prawa materialnego, przyznającej stronie konkretne uprawnienie lub przewidującej jej obowiązek publicznoprawny. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie było podstaw do zawieszenia postepowania w związku z wnioskiem Skarżącej kasacyjnie. Mając na względzie zasady celowości oraz ekonomiki procesowej, Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uwzględnienia przedmiotowego wniosku, uznając iż przedmiotowa sprawa może zostać zakończona wydaniem orzeczenia przez Naczelny Sąd Administracyjny bez potrzeby zawieszania postępowania. W tym miejscu należy zwrócić uwagę na charakter i istotę postępowania kasacyjnego a także okoliczność, iż prokurator nie dokonał formalnego wszczęcia postępowania karnego. Wobec powyższego należy uznać, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, a zaskarżony wyrok odpowiada prawu. Mając na uwadze podane argumenty, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji o oddaleniu skargi kasacyjnej.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 14 grudnia 2022
- Symbol z opisem
- 6120 Ewidencja gruntów i budynków
- Hasła tematyczne
- Nieruchomości
- Skarżony organ
- Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego I Kartograficznego
- Sędziowie
- Joanna Skiba Karol Kiczka /przewodniczący/ Piotr Niczyporuk /sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j.)
art. 184 · Dz.U. 2024 poz. 935
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Sygnatura: I OSK 2319/22 · 22 października 2025
Wyrok NSA z 22 października 2025 r., I OSK 2319/22 – ewidencja gruntów i budynków
Sygnatura: I OSK 2435/22 · 16 października 2025
Wyrok NSA z 16 października 2025 r., I OSK 2435/22 – ewidencja gruntów i budynków
Sygnatura: VII SA/Wa 1384/25 · 15 października 2025
Postanowienie WSA w Warszawie z 15 października 2025 r., VII SA/Wa 1384/25 – ewidencja gruntów i budynków
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny