I OSK 1956/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Piotr Niczyporuk (spr) Sędziowie: sędzia NSA Karol Kiczka sędzia del. WSA Joanna Skiba Protokolant: starszy asystent sędziego Artur Dral po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skarg kasacyjnych B. H., M. K. i Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 lutego 2022 r., sygn. akt I SA/Wa 2018/18 w sprawie ze skarg B. H., M. K. i Miasta Stołecznego Warszawy na decyzję Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich z dnia 28 sierpnia 2018 r. nr KR III R 5/18 w przedmiocie wydania decyzji z naruszeniem prawa 1. oddala skargi kasacyjne; 2. odstępuje od zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego.

Wyrokiem z dnia 25 lutego 2022 r., sygn. akt I SA/Wa 2018/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: "Sąd I instancji") w sprawie ze skarg B. H., M. K. i Miasta Stołecznego Warszawy przy udziale Prokuratora Prokuratury Regionalnej we Wrocławiu na decyzję Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich (dalej: "Komisja") z 28 sierpnia 2018 r. nr KR IlI R 5/18 w przedmiocie wydania decyzji z naruszeniem prawa orzekł o: uchyleniu zaskarżonej decyzji (pkt 1 sentencji wyroku); zasądzeniu od Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich na rzecz B. H., M. K. i Miasta Stołecznego Warszawy po 680 (sześćset osiemdziesiąt) złotych na rzecz każdego z nich, tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego (pkt 2 sentencji wyroku). Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wnieśli B. H., M. K. oraz Komisja. Skarżąca kasacyjnie B.H. zaskarżyła wyrok w całości i zarzuciła: I. naruszenie przepisów postępowania, tj.: 1. art. 141 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: "p.p.s.a.") w zw. z art. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 ustawy z dnia z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2019 r. poz. 1133, ze zm., dalej: "k.p.a.") w związku z art. 7 ustawy z dnia 26 października 1945 r. o własności i użytkowaniu gruntów na obszarze m. st. Warszawy (Dz. U. z 1945, nr 50 poz. 279, dalej: "dekret", "dekret warszawski") oraz w związku z art. 12 ust. 4 rozporządzenia Prezydenta RP z dnia 22 marca 1928 r. o postępowaniu administracyjnym (Dz. U. Nr 36, poz. 41 ze zm., dalej: "rozporządzenie") oraz w związku z art. 31 ustawy z dnia 9 marca 2017 r. o szczególnych zasadach usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich wydanych z naruszeniem prawa (Dz. U. z 2017, poz. 718 ze zm., dalej: "ustawa", "ustawa o Komisji") poprzez sporządzenie przez Sąd I instancji uzasadnienia zaskarżonego wyroku niezawierającego stanowiska Sądu co do stanu faktycznego stanowiącego podstawę wydania decyzji oraz oparciu zaskarżonego wyroku na błędnych ustaleniach faktycznych organu administracji, polegających na: a) przyjęciu, że L. P. przy składaniu wniosku dekretowego działał jako pełnomocnik przeddekretowych właścicieli nieruchomości O. i Z. małż. K., podczas gdy całokształt okoliczności sprawy wskazuje, że L. P. przy składaniu wniosku dekretowego działał nie jako pełnomocnik dotychczasowego właściciela, ale jako osoba reprezentująca jego prawa w rozumieniu art. 7 ust. 1 dekretu warszawskiego; b) przyjęciu, że L. P. przy składaniu wniosku dekretowego działał wyłącznie jako pełnomocnik przeddekretowych właścicieli nieruchomości O. i Z. małż. K., podczas gdy całokształt okoliczności sprawy wskazuje, że L. P. przy składaniu wniosku dekretowego mógł działać również w trybie art. 12 rozporządzenia w imieniu swojej żony M. P., która była spadkobierczynią przeddekretowego właściciela nieruchomości, swojego brata O. K.; c) nie odniesieniu się do okoliczności dotyczących ważnego interesu społecznego lub uzasadnionego interesu obywatela (lub ich braku), które przemawiałyby za odstąpieniem przez organ od nakładania na spadkobierczynie przeddekretowych właścicieli nieruchomości obowiązku zwrotu uzyskanego świadczenia; podczas gdy stosując normę wynikającą z art. 31 ustawy o Komisji organ winien ustalić całokształt okoliczności (lub ich brak) związanych z dyrektywami kierunkowymi determinującymi rodzaj i zakres rozstrzygnięcia dopuszczalnego w ramach przewidzianego przez ustawodawcę uznania administracyjnego, a zatem organ w niniejszym postępowaniu, nakładając na spadkobierczynie przeddekretowego właściciela nieruchomości obowiązek zwrotu uzyskanego świadczenia, winien również ustalić i odnieść się do okoliczności, o których mowa w art. 31 ust. 4 ustawy o Komisji, lub też stwierdzić ich brak przy stosowaniu rozstrzygnięcia z art. 31 ust. 1 ustawy o Komisji; 2. art. 134 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 141 § 4 zd. 2 i art. 153 p.p.s.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na wydaniu przez Sąd I instancji orzeczenia na niekorzyść Skarżącej kasacyjnie co do zawartej w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku oceny prawnej, w części dotyczącej braku skuteczności wniosku dekretowego złożonego po śmierci obojga przeddekretowych współwłaścicieli nieruchomości (vide, uzasadnienie zaskarżonego wyroku, s. 31-32), przy jednoczesnym nie odniesieniu się przez Sąd w zaskarżonym wyroku do zaprezentowanych w sprawie przez Skarżącą kasacyjnie zarzutów i stanowiska w tym zakresie; podczas gdy Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku powinien był się ograniczyć jedynie do wyjaśnienia przyczyn uchylenia decyzji wobec ujawnienia przez Prokuraturę nowych dowodów w sprawie i nie powinien był w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku przedstawiać analizy co do skuteczności wniosku dekretowego i merytorycznej zasadności decyzji zwrotowej, gdyż w myśl art. 153 p.p.s.a. taka ocena prawna będzie wiążąca dla organów administracji przy ponownym rozpatrzeniu sprawy, a jej zastosowanie - w razie niepotwierdzenia w toku postępowania cywilnego faktu przeżycia O. K. przez jego żonę - na dalszym etapie postępowania administracyjnego doprowadzi w konsekwencji do pogorszenia sytuacji prawnej Skarżącej kasacyjnie; II. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj. art. 7 ust. 1 dekretu poprzez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że kategoria wnioskodawców z art. 7 ust. 1 dekretu w postaci osób reprezentujących prawa dotychczasowego właściciela sprowadza się do jego pełnomocników, podczas gdy jest to osobna materialnoprawna kategoria podmiotowa obejmująca wszelkiego rodzaju przedstawicieli dotychczasowego właściciela, których celem nie było reprezentowanie osoby per se, ale jej szeroko pojętych interesów. W związku z powyższym B. K. wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i ponowne rozpoznanie skargi. Nadto, wniosła o zasądzenie kosztów postępowania oraz o przeprowadzenie rozprawy. Skarżąca kasacyjnie M. K. zaskarżyła wyrok w całości oraz zarzuciła mu: I. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ wynik sprawy: - art. 145 § 1 pkt 1 lit. b), art. 134 § 1 i 2 p.p.s.a., art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 153 p.p.s.a. polegające na rzeczywistym zaniechaniu rozpoznania zarzutów zawartych w jej skardze i wydaniu wyroku na jej niekorzyść poprzez ujęcie w jego uzasadnieniu wiążącej oceny prawnej, w świetle której materiał dowodowy zgromadzony w aktach administracyjnych sprawy potwierdzał naruszenie przez decyzję reprywatyzacyjną art. 7 ust 1 dekretu oraz to, że L. P. nie złożył skutecznego wniosku o przyznanie prawa własności czasowej z uwagi na śmierć mocodawców przed datą złożenia wniosku; - art. 145 § 1 pkt 1 lit b), art. 134 § 1 i 2 p.p.s.a., art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 153 p.p.s.a., art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a, art. 80 k.p.a. w zw. z art. 7 ust 1 dekretu w zw. z art 12 ust. 4 rozporządzenia i w zw. z art. 3 dekretu z 29 maja 1946 r. Prawo małżeńskie majątkowe (Dz. U. z 1946, nr 31, poz.196 ze zm.) polegające na wydaniu wyroku na niekorzyść poprzez pominięcie, że L. P. składając wniosek o przyznanie prawa własności czasowej mógł również działać, jako pełnomocnik jedynej spadkobierczyni O. K., tj., M. P.; - art. 134 § 2 p.p.s.a., art. 141 § 4 p.p.s.a., art. 153 p.p.s.a. w zw. z art 38 ust. 1 ustawy o Komisji w zw. z art. 78 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji polegające i wydaniu wyroku na niekorzyść poprzez ujęcie w jego uzasadnieniu wiążącej oceny prawnej, w świetle której brak zachowania w sprawie dwuinstancyjności postępowania administracyjnego jest zgodne z Konstytucją RP; - art. 145 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit a) i c) p.p.s.a. poprzez zaniechanie umorzenia postępowania administracyjnego, podczas gdy prawidłowe rozpoznanie zarzutów skargi nakazywało, oprócz uchylenia zaskarżonej decyzji, jednoczesne umorzenie postępowania administracyjnego; II. naruszenie przepisów prawa materialnego: - art. 7 ust. 1 dekretu w zw. z art. 98 rozporządzenia Prezydenta Rzeczypospolitej z dnia 27 października 1933 r. Kodeks zobowiązań (Dz. U. z 1933, nr 82, poz. 598 ze zm., dalej: "Kodeks zobowiązań") poprzez błędną wykładnię tych przepisów i uznanie, że udzielone L. P. pełnomocnictwo wygasło z chwilą śmierci jego mocodawców, podczas gdy prawidłowa wykładnia tych przepisów oraz zastosowanie art 498, art. 107, art. 108 i art 514 Kodeksu zobowiązań nakazywały przyjąć, że pełnomocnictwo udzielone L. P. obowiązywało nadał, a stosunek podstawowy pełnomocnictwa zobowiązywał ww. do złożenia wniosku dekretowego. Wobec powyższego M. K. wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku i ponowne rozpoznanie skargi zgodnie z jej wnioskami. Nadto, wniosła o zasądzenie kosztów oraz o rozpoznanie sprawy na rozprawie. Jednocześnie, na wypadek uznania przez Naczelny Sąd Administracyjny, że w sprawie brak jest możliwości uwzględnienia skargi kasacyjnej bez orzeczenia Trybunału Konstytucyjnego, wniosła o wystąpienie przez Naczelny Sąd Administracyjny do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym co do zgodności art. 38 ust. 1 ustawy o Komisji (w zakresie w jakim ten przepis wyłącza możliwość złożenia przez stronę odwołania od decyzji Komisji) z art. 78 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji RP. Skarżąca kasacyjnie Komisja zaskarżyła wyrok w całości oraz zarzuciła mu: I. naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: 1. art. 145 § 1 pkt 1 lit b) p.p.s.a. poprzez uchylenie decyzji w sytuacji, w której nie zostało prawomocnie uchylone postanowienie Sądu Rejonowego dla [...] z 8 czerwca 1999 r., sygn. akt II Ns 1294/98 o uznaniu Z. K. za zmarłą, wobec czego naruszenie dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego nie zostało stwierdzone ani zweryfikowane przez uprawniony do tego organ, który je wydał; 2. art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak zamieszczenia w uzasadnieniu wyroku wyczerpującego stanowiska co do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia; II. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: 1. naruszenie art. 7 ust. 1 dekretu w zw. z art. 30 ust. 1 pkt 4, 4a, 4b i ust. 6 ustawy o Komisji poprzez uznanie przez Sąd I instancji, że przesłanka posiadania przez dotychczasowego właściciela gruntu nie musi być spełniona dla skutecznego dochodzenia ustanowienia prawa użytkowania wieczystego, a co za tym idzie błędne uznanie, że osoby dochodzące na swoją rzecz ustanowienia użytkowania wieczystego były do tego uprawnione, oraz poprzez uznanie, że wydanie decyzji reprywatyzacyjnej nie doprowadziło do rażąco sprzecznych z interesem społecznym lub skutków sprzecznych z celem, dla którego ustanowiono użytkowanie wieczyste. Wobec powyższego Komisja wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości, rozpoznanie sprawy i uwzględnienie niniejszej skargi kasacyjnej Komisji, ewentualnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. Nadto, wniosła o zasądzenie kosztów postępowania oraz o rozpoznanie sprawy na rozprawie. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Miasto Stołeczne Warszawa wniosło o oddalenie skargi kasacyjnej B. H. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komisja wniosła o oddalenie skargi kasacyjne B. H. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Komisja wniosła o oddalenie skargi kasacyjne M. K. W odpowiedzi na skargę kasacyjną M. K. wniosła o oddalenie skargi kasacyjnej Komisji. Pismem z 15 maja 2025 r. Prokurator Prokuratury Regionalnej we Wrocławiu wniósł na podstawie art. 106 § 3 p.p.s.a. wniosek dowodowy z następujących dokumentów: 1. odpisu zupełnego aktu zgonu Z. K. zd. [...], zmarłej 1 grudnia 1987 r. w [...], nr aktu 0214011/00/AZ/2023 USC w [...], stanowiącego transkrypcję jej brytyjskiego aktu zgonu; 2. uwierzytelnionej kopii, wydanej przez Urząd Stanu Cywilnego w [...] z akt zbiorowych w postaci brytyjskiego aktu zgonu Z. K. zd. [...]. Wraz z tłumaczeniem na język polski przez tłumacza przysięgłego języka angielskiego; 3. odpisu nieprawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] z dnia 24 września 2024 r., sygn. akt I Ns 1025/23 unieważniającego akt zgonu Z. K. oznaczony nr [...] (numer historyczny 1/1892/1999) sporządzonego w dniu 20 października 1999 r. w Urzędzie Stanu Cywilnego w [...] na okoliczność rzeczywistej daty zgonu Z. K., dawnej współwłaścicielki nieruchomości warszawskiej położonej przy ul. [...] nr hip. [...] w szczególności ustalenia, że fakt ten nastąpił już po śmierci jej męża O. H. R. K., zmarłego 22 listopada 1945 r., co w oczywisty sposób wyklucza, by wymieniony został jej ustawowym spadkobiercą, a także na okoliczność prawidłowości złożenia w 30 czerwca 1948 r. wniosku dekretowego o przyznanie prawa własności czasowej do ww. nieruchomości oraz właściwego ustalenia stron postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W myśl art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie zachodzą jednak okoliczności skutkujące nieważnością postępowania, określone w art. 183 § 2 pkt 1 - 6 p.p.s.a., należy zatem ograniczyć się do zagadnień wynikających z zarzutów zawartych w podstawach skargi kasacyjnej. Przystępując do rozważań na tle podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienia należało wspomnieć, że według art. 193 zdanie drugie p.p.s.a., w brzmieniu obowiązującym od dnia 15 sierpnia 2015 r., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. W ten sposób wyraźnie określony został zakres, w jakim Naczelny Sąd Administracyjny uzasadnia z urzędu wydany wyrok w przypadku, gdy oddala skargę kasacyjną. Regulacja ta, jako mająca charakter szczególny, wyłącza przy tego rodzaju rozstrzygnięciach odpowiednie stosowanie do postępowania przed tym Sądem wymogów dotyczących elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w związku z art. 193 zdanie pierwsze p.p.s.a. Mając to na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny mógł zrezygnować z przedstawienia pełnej relacji co do przebiegu sprawy i sprowadzić swoją dalszą wypowiedź już tylko do rozważań mających na celu ocenę zarzutów postawionych wobec wyroku Sądu I instancji. Natomiast w związku z sformułowanymi zarzutami kasacyjnymi pamiętać także należy, że kontrola sądowa, sprawowana w oparciu o kryterium legalności, następuje na podstawie stanu faktycznego istniejącego w czasie podejmowania kontrolowanego aktu oraz na podstawie stanu prawnego obowiązującego w tej dacie, a nie w dniu orzekania przez sąd (por. wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 12 maja 2015 r. sygn. akt P 46/33; wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 19 lipca 2017 r., sygn. akt I OSK 2658/15, 20 kwietnia 2023 r., sygn. akt I OSK 614/22, orzeczenia dostępne w internetowej Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych - http://orzeczenia.nsa.gov.pl, dalej: "CBOSA"). W rozpoznawanej sprawie powołano się na naruszenie prawa materialnego oraz przepisów postępowania mogących mieć w ocenie skargi kasacyjnej istotny wpływ na wynik sprawy. Zasadniczo w pierwszej kolejności rozpatrzeniu podlegają zarzuty naruszenia przepisów postępowania. W niniejszej sprawie zarzuty te jednak w sposób bezpośredni wiążą się oraz z zarzutami naruszenia przez Sąd I instancji prawa materialnego, stąd ocena przez Naczelny Sąd Administracyjny zarzutów naruszenia przepisów postępowania wymaga łącznego odniesienia się do zarzutów ulokowanych w środku odwoławczym. Rozpoznane w tych granicach skargi kasacyjne nie podlegały uwzględnieniu, mimo częściowo nieadekwatnej argumentacji Sądu I instancji. Przytaczane w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny, który w odróżnieniu od sądu pierwszej instancji nie bada całokształtu sprawy, lecz jedynie weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej. W tym miejscu wskazania wymaga, że skarga kasacyjna jest wysoce sformalizowanym środkiem zaskarżenia i musi odpowiadać wymogom określonym w art. 174 i art. 176 p.p.s.a. W myśl art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie może zastępować strony w wyrażaniu i precyzowaniu zarzutów skargi kasacyjnej. Zarzuty, jak i ich uzasadnienie, powinny zatem być ujęte precyzyjnie i zrozumiale, zwłaszcza jeśli weźmie się pod uwagę wymóg sporządzenia skargi kasacyjnej przez profesjonalnego pełnomocnika (art. 176 § 1 p.p.s.a.). Wymagania stawiane skardze kasacyjnej, a w szczególności obwarowanie przymusem adwokacko–radcowskim (art. 175 § 1–3 p.p.s.a.) opierają się na założeniu, że powierzenie tej czynności wykwalifikowanym prawnikom zapewni skardze kasacyjnej odpowiedni poziom merytoryczny i formalny, umożliwiający pełną i właściwą kontrolę zaskarżonego orzeczenia. Obowiązkiem strony składającej środek odwoławczy jest zatem takie zredagowanie podstaw kasacyjnych skargi, a także ich uzasadnienie, aby nie budziły one wątpliwości interpretacyjnych (zob. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 20 października 2017 r., sygn. akt II OSK 283/16; 17 kwietnia 2024 r., sygn. akt I OSK 466/22, źródło CBOSA). W świetle art. 174 p.p.s.a. tworzenie niespójnej zbitki przepisów – szeregu norm prawnych, które miał rzekomo naruszyć sąd pierwszej instancji, nie wskazując konkretnie na czym polega naruszenie każdej z tych norm, jest nieprawidłowe (pogląd ten wielokrotnie już wyraził Naczelny Sąd Administracyjny, źródło CBOSA). Jak wiadomo, skarga kasacyjna jest środkiem prawnym skierowanym przeciwko wyrokowi sądu pierwszej, a zatem obowiązkiem autora skargi kasacyjnej jest wskazanie jej podstawy/aw oraz zarzutów, zawierających precyzyjne oznaczenie przepisów, w tym konkretnych jednostek redakcyjnych aktu normatywnego, które zostały naruszone przez sąd, gdyż jak wyjaśniono wyżej, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną w granicach zakreślonych podstawami i zarzutami wyraźnie określonymi w jej treści (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 2 grudnia 2021 r., sygn. akt II GSK 2187/21, źródło CBOSA. Por. J. Drachal, A. Wiktorowska, R. Stankiewicz, Komentarz, [w]: Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. Red. R. Hauser i M. Wierzbowski, Warszawa 2021, s. 837–862). Zgodnie z art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zawarta została druga podstawa kasacyjna dotycząca naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Ta podstawa kasacyjna służy przede wszystkim zakwestionowaniu ustaleń faktycznych dokonanych w sprawie będącej przedmiotem sądowej kontroli (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 lutego 2024 r., sygn. akt I OSK 2652/20, źródło CBOSA). Sąd odwoławczy jest władny badać naruszenie jedynie tych przepisów (norm), które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą. Nie jest dopuszczalna wykładnia zakresu zaskarżenia i jego kierunków oraz konkretyzowanie, uściślanie zarzutów skargi kasacyjnej czy też poprawianie jej niedokładności. Właściwe określenie w skardze kasacyjnej zakresu i podstaw zaskarżenia jest również konieczne z uwagi na ustanowioną w art. 183 p.p.s.a. wskazaną wyżej zasadę stanowiącą, że Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 lipca 2022 r., sygn. akt I OSK 2161/22 i przywoływane tam orzecznictwo, źródło CBOSA; por. B. Dauter, Komentarz, [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz. B. Dauter, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek. Warszawa 2024, s. 650–669). Poczynienie powyższych uwag – odnośnie wymogów skargi kasacyjnej jako środka odwoławczego – było konieczne, gdyż wniesione skargi kasacyjne od wyroku Sądu I instancji nie odpowiadają w pełni omówionym wyżej wymogom p.p.s.a. na gruncie zrealizowanego postepowania administracyjnego. Przenosząc powyższe rozważania na grunt niniejszej sprawy należy wskazać, że podnoszony w skardze kasacyjnej Komisji zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit b) p.p.s.a. zawarty w petitum skargi kasacyjnej został wadliwie skonstruowany. Aby zarzut naruszenia przepisu wynikowego był skuteczny, wymaga on powiązania z innym przepisem naruszonym przez sąd. Zaskarżając skargą kasacyjną wyrok na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a., należy zarzucić zaskarżonemu wyrokowi nie tylko naruszenie tego przepisu, ale także przepisów, których naruszenia w toku postępowania administracyjnego dopatrzył się Sąd pierwszej instancji, albo przepisów, które ten sąd sam naruszył, prowadząc postępowanie sądowe (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 12 września 2024 r., sygn. akt I OSK 819/23, źródło CBOSA). Z kolei podnoszony w skardze kasacyjnej M. K. i B. H. zarzut naruszenia art. 7 k.p.a. nie został zbudowany zgodnie z wymogami sądowej ustawy procesowej (p.p.s.a.). Art. 7 k.p.a. określa kilka zasad postępowania administracyjnego, natomiast w środku zaskarżania nie wskazano dokładnie, która z nich została naruszona przez Sąd wojewódzki i jaki miało to wpływ na wynik sprawy (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 sierpnia 2021 r., sygn. akt. I OSK 414/21, źródło CBOSA). Sąd kasacyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej – co wskazywano wyżej – nie jest m. in. uprawniony do formułowania czy doprecyzowywania (konkretyzowania) zarzutów kasacyjnych. W realiach rozpoznawanej przez Naczelny Sąd Administracyjny sprawy należy wskazać, że środki zaskarżania są przede wszystkim polemiką z prawidłowymi ustaleniami Sądu I instancji i nie zachodzi zatem potrzeba ich ponownego, pełnego przytoczenia w tym miejscu uzasadnienia. Istotą sporu w rozpoznawanej przez Naczelny Sąd Administracyjny sprawie jest to, czy zasadnie Sąd I instancji uchylił decyzję nr KR III R 5/18 z dnia 28 sierpnia 2018 r., wydaną w sprawie o sygn. akt KR III R 5/18, którą to Organ administracji (w pkt. 1.) stwierdził wydanie decyzji Prezydenta m.st. Warszawy nr 396/GK/DW/2006 z dnia 14 listopada 2006 r. z naruszeniem prawa. W tym miejscu należy wskazać, że tytuł własności nieruchomości warszawskiej nr [...] przy ul. [...] w [...], ozn. jako działka ewid. nr [...] w obrębie [...], uregulowany był wpisem jawnym na imię O. R. i Z. z[...] małż. K. na mocy aktu kupna z 9 maja 1933 r. (zob. świadectwo Wydziału Hipotecznego Sądu [...] nr 4571/46 z 2 czerwca 1948 r.). Wniosek dekretowy o przyznanie prawa własności czasowej do gruntu stanowiącego przedwojenną nieruchomość warszawską opisaną w dawnej księdze hipotecznej nr [...], o pow. 207,36 sążni kwadratowych złożył 30 czerwca 1948 r. L. P. Powołał się na dokument pełnomocnictwa udzielonego mu przez O. K. oraz Z. K. 14 września 1945 r. przed notariuszem Z. J., nr rep. [...]. Z dokumentu wynika, że O. K., udzielając pełnomocnictwa L. P., działał w imieniu własnym oraz w imieniu swojej żony, Z. K. na podstawie dokumentu pełnomocnictwa udzielonego mu przez żonę 12 grudnia 1934 r. Ogłoszenie o objęciu gruntu w posiadanie przez Gminę m.st. Warszawy nastąpiło 19 kwietnia 1948 r., tj. z dniem ogłoszenia w Dzienniku Urzędowym nr 10 Rady Narodowej i Zarządu Miejskiego m.st. Warszawy z 19 kwietnia 1948 r. Prezydium Rady Narodowej w m.st. Warszawa orzeczeniem administracyjnym z 29 lipca 1967 r. nr GT.III.II-6/M/163/67 odmówiło ustanowienia użytkowania wieczystego do całości gruntu nieruchomości warszawskiej, położonej przy ul. [...] wskazując, że odmowa następuje na podstawie art. 7 ust. 5 dekretu warszawskiego. Równocześnie stwierdzono, że wszystkie budynki znajdujące się na tej nieruchomości przechodzą na własność Skarbu Państwa. Wojewoda Warszawski decyzją z 12 marca 1992 r. nr 20631 stwierdził nieodpłatne nabycie prawa własności nieruchomości położonej przy ul. [...] przez Gminę Dzielnicę [...] z mocy prawa z dniem 27 maja 1990 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Warszawie decyzją z 27 lutego 2004 r. nr KOC/1873/Go/03, w wyniku rozpatrzenia wniosku o stwierdzenie nieważności złożonego przez następców prawnych przedwojennego właściciela, tj. D. D. i B. H., stwierdziło nieważność orzeczenia z 29 lipca 1967 r., powołując się na art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. w zw. z art. 7 ust. 2 i 5 dekretu. Prezydent m.st. Warszawy decyzją z 14 listopada 2006 r. ustanowił na 99 lat prawo użytkowania wieczystego opisanego wyżej gruntu o pow. 1005 m² ozn. jako działka ewid. nr [...] w obrębie [...], KW nr [...], położonego w [...] przy ul. [...] na rzecz: - M. K. - do udziału wynoszącego 2/4 części, - D D. - do udziału wynoszącego 1/4 części, - B. H. - do udziału wynoszącego 1/4 części. Ustalił ponadto czynsz symboliczny z tytułu ustanowienia prawa użytkowania wieczystego gruntu w wysokości 14.776,50 zł netto. Aktem notarialnym z 4 października 2007 r. Rep. A. [...], w wykonaniu ostatecznej decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z 14 listopada 2006 r. o ustanowieniu użytkowania wieczystego ww. gruntu zawarło umowę o oddanie gruntu w użytkowanie wieczyste z beneficjentkami ww. decyzji, tj. M. K. (w udziale wynoszącym 2/4 części), D. D. (w udziale wynoszącym 1/4 części) oraz B. H. (w udziale wynoszącym 1/4 części). Umowa została zawarta na okres 99 lat, tj. do 4 października 2106 r. Czynsz symboliczny ustalono w wysokości netto 14 776,50 zł, płatny z góry do 31 marca każdego roku. Aktem notarialnym sporządzonym 31 grudnia 2007 r. Rep. A. [...] w wykonaniu umowy sporządzonej 7 grudnia 2004 r. Rep. A. [...] oraz w wykonaniu umowy sporządzonej 9 grudnia 2004 r. Rep. A. [...], M. K., D. D. oraz B. H. sprzedały prawo użytkowania wieczystego gruntu położonego przy ul. [...] wraz z prawem własności budynku posadowionego na tym gruncie na rzecz Fundacji "[...]", reprezentowanej przez W. K.. Z treści aktu notarialnego wynika, że M. K. sprzedała swój udział w nieruchomości za cenę 2 450 000,00 zł, D. D. za cenę 1 225 000,00 zł, B. H. za cenę 1 225 000,00 zł. Aktem notarialnym z 2 marca 2010 r. zawarto umowę przeniesienia prawa użytkowania wieczystego gruntu oraz własności budynku pomiędzy Fundacją "[...]", a "[...] " S.A. i Wspólnicy Spółką komandytową z siedzibą w [...] (Rep. A. [...]). Stawiająca do aktu P. M. działająca w imieniu i na rzecz Fundacji "[...]" oświadczyła, że przenosi na rzecz Spółki pod firmą "[...]" S.A. i Wspólnicy Spółka komandytowa tytułem wkładu niepieniężnego prawo użytkowania wieczystego gruntu wraz z własnością budynku posadowionego na tym gruncie. Wartość wkładu strony określiły na 5 198 200,00 zł. Aktem notarialnym z 28 marca 2011 r. Rep. A [...] "[...]" S.A. - komplementariusz spółki "[...]" S.A. i Wspólnicy Spółka komandytowa, sprzedała prawo użytkowania wieczystego gruntu oraz własności budynku na rzecz spółki pod firmą [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] , reprezentowanej przez M. P. działającego jako Prezes jednoosobowego Zarządu [...] Sp. z o.o. sp. k. Strony ustaliły cenę sprzedaży na 1 300 000,00 zł. W dniu 29 kwietnia 2013 r. zawarto umowę sprzedaży prawa użytkowania wieczystego gruntu położonego przy ul. [...] oraz własności posadowionego na tym gruncie budynku za cenę 38 880 000 zł (Rep. A [...]). Obecnie w budynku przy ul. [...] znajdują się 33 wyodrębnione lokale mieszkalne, w tym 6 lokali użytkowych, których właścicielami wraz z udziałami w nieruchomości wspólnej oraz w prawie użytkowania wieczystego nieruchomości gruntowej są osoby trzecie. Dwa lokale pozostają własnością [...] Sp. z o.o. Sp. komandytowo-akcyjnej w W. Budynek przy ul. [...] w [...] jest wpisany do rejestru zabytków prowadzonego przez Stołecznego Konserwatora Zabytków, pod numerem [...], ID: [...], jako Kamienica "[...]". W dniu 6 czerwca 2017 r. do SKO w Warszawie wpłynął wniosek Prezydenta m.st. Warszawy o stwierdzenie nieważności decyzji własnej z 14 listopada 2006 r. W uzasadnieniu wskazano, że wniosek dekretowy został złożony 12 lipca 1948 r. przez osobę do tego nieumocowaną, bowiem pełnomocnictwo udzielone L. P. wygasło ze względu na śmierć mocodawców. Komisja decyzją z 28 sierpnia 2018 r. nr KR III R 5/18 stwierdziła wydanie decyzji Prezydenta m.st. Warszawy z 14 listopada 2006 r. nr 396/GK/DW/2006 o ustanowieniu użytkowania wieczystego gruntu o pow. 1005 m² położonego przy ul. [...] w [...], ozn. jako działka ewid. nr [...] w obrębie [...], dla której Sąd Rejonowy [...] , X Wydział Ksiąg Wieczystych prowadzi KW nr [...] z naruszeniem prawa (pkt 1), nałożyła na M. K. (primo voto K.) obowiązek zwrotu równowartości nienależnego świadczenia w kwocie 2 450 000,00 zł (dwa miliony czterysta pięćdziesiąt tysięcy złotych) na rzecz Miasta Stołecznego Warszawy (pkt 2), nałożyła na B. H. obowiązek zwrotu równowartości nienależnego świadczenia w kwocie 2 450 000,00 zł (dwa miliony czterysta pięćdziesiąt tysięcy złotych) na rzecz Miasta Stołecznego Warszawy (pkt 3), stwierdziła, że wskutek wydania ww. decyzji reprywatyzacyjnej wyrządzono Miastu Stołecznemu Warszawie szkodę w wysokości odpowiadającej wartości nieruchomości, co do której stwierdzono wydanie decyzji z naruszeniem prawa, poprzez niezgodne z prawem działanie lub zaniechanie przy wykonywaniu władzy publicznej (pkt 4). Komisja uznała, że pełnomocnictwo udzielone przez O. K. wygasło z chwilą jego śmierci, tj. na 2 lata i 7 miesięcy przed złożeniem wniosku dekretowego. Z kolei w przypadku Z. K. nie mogło dojść do skutecznego udzielenia pełnomocnictwa L. P., bowiem zmarła ona niemal rok przed datą, w której pełnomocnictwo zostało udzielone. Z chwilą śmierci Z. K. wygasło więc pełnomocnictwo, którego udzieliła ona mężowi 12 grudnia 1934 r. Tym samym Komisja stwierdziła, że prowadząc postępowanie Prezydent m.st. Warszawy m.st. Warszawy nie ustalił czy wniosek dekretowy został złożony przez osobę do tego uprawnioną, co wymagało, w realiach badanej sprawy, jedynie ustalenia i porównania dat śmierci mocodawców oraz daty złożenia wniosku dekretowego. Zdaniem Komisji Prezydent m.st. Warszawy usankcjonował zatem działanie osoby, która nie była umocowana do występowania w imieniu pierwotnych właścicieli nieruchomości i nie mogła skutecznie zainicjować postępowania o ustanowienie prawa własności czasowej do gruntu. Natomiast Sąd I instancji uznał, że w okolicznościach stanu faktycznego sprawy niniejszej mamy zatem do czynienia z sytuacją w której wystąpiła przesłanka wznowienia postępowania określona w 145 § 1 pkt 5 k.p.a. Zgodnie z tą regulacją w sprawie zakończonej decyzją ostateczną wznawia się postępowanie, jeżeli wyjdą na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne lub nowe dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję. Sąd I instancji zasadnie wskazał, iż na powyższą ocenę, a zatem na treść wyroku w niniejszej sprawie, wpływają w sposób zasadniczy dowody przedłożone w toku postępowania sądowego przez Prokuratora Prokuratury Regionalnej we Wrocławiu przy piśmie z 7 listopada 2019 r., a mianowicie: odpis dokumentów z bazy danych Międzynarodowej Służby Poszukiwawczej International Tracing Service w [...] dot. Z. K. i O. K. wraz z pismem IPN we Wrocławiu z 22 marca 2018 r., odpis aktu urodzenia Z. K. (Archiwum Państwowe w Warszawie Oddział w [...] nr zespołu 79/104/0 sygn. 73 k. 78V), odpis aktu zgonu O. K. z księgi zgonów parafii [...] w [...] nr 1-2/796/1945 r. (Archiwum USC w [...]), odpis książki meldunkowej budynku przy ul. [...] lok. [...] wraz z pismem Archiwum Państwowego w [...] z 4 lipca 2018 r., odpis pełnomocnictwa notarialnego z 14 września 1945 r. nr rep. [...] (Archiwum Państwowe w [...], zespół archiwalny nr 443), odpis aktu notarialnego z 21 listopada 1945 r. nr rep. [...] - testamentu O. K. (Archiwum Państwowe w W.), kopia pisma Zarządu Cmentarza [...] z 30 lipca 2018 r., odpis pisma Centralnego Biura Antykorupcyjnego Departamentu Analiz z 28 lutego 2019 r. - nowe dowody istniejące w dniu wydania zaskarżonej decyzji, a nieznane organowi, który je wydał, istotne dla rozstrzygnięcia, wskazujące, że Z. K. żyła w dacie złożenia wniosku dekretowego. Z wymienionych dokumentów wynika, że Z. K. zmarła 1 grudnia 1987 r. co oznacza, że przeżyła męża O. K. Zatem zostały ujawnione. Powyższe zaś oznacza, że inaczej kształtuje się krąg spadkobierców małżonków K., a co za tym idzie stron postępowania w postępowaniu administracyjnym. Również dowody wskazane przez Prokuratora Prokuratury Regionalnej we Wrocławiu przy piśmie z 15 maja 2025 r. tj. odpis zupełnego aktu zgonu Z. K. zd. [...], zmarłej 1 grudnia 1987 r. w [...], nr aktu [...] USC w [...], stanowiącego transkrypcję jej brytyjskiego aktu zgonu; uwierzytelniona kopia, wydana przez Urząd Stanu Cywilnego w [...] z akt zbiorowych w postaci [...] aktu zgonu Z. K. zd. [...] wraz z tłumaczeniem na język polski przez tłumacza przysięgłego języka angielskiego; odpis nieprawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego [...] z dnia 24 września 2024 r. sygn. akt I Ns 1025/23 unieważniającego akt zgonu Z. K. oznaczony nr [...] (numer historyczny [...]) sporządzonego w dniu 20 października 1999 r. w Urzędzie Stanu Cywilnego w [...] zostały zawnioskowane na okoliczność rzeczywistej daty zgonu Z. K., dawnej współwłaścicielki nieruchomości warszawskiej położonej przy ul. [...] nr hip. [...]w szczególności ustalenia, że fakt ten nastąpił już po śmierci jej męża O. K., zmarłego 22 listopada 1945 r., co w oczywisty sposób wyklucza, by wymieniony został jej ustawowym spadkobiercą, a także na okoliczność prawidłowości złożenia w 30 czerwca 1948 r. wniosku dekretowego o przyznanie prawa własności czasowej do ww. nieruchomości oraz właściwego ustalenia stron postępowania. Zgodnie natomiast z art. 75 § 1 zdanie pierwsze k.p.a., jako dowód należy dopuścić wszystko, co może przyczynić się do wyjaśnienia sprawy, a nie jest sprzeczne z prawem. Z przepisu tego wynika zatem, że dowodem w postępowaniu administracyjnym mogą być także dowody zebrane na potrzeby innego postępowania (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 31 stycznia 2012 r., sygn. akt I OSK 1206/11, CBOSA), w tym postępowania w zakresie aktów stanu cywilnego, czy unieważniającego akt zgonu. Ponadto należy wskazać, iż w myśl art. 3 ustawy z 28 listopada 2014 r. Prawo o aktach stanu cywilnego (Dz. U. z 2025 r., poz. 594, dalej: "p.a.s.c.") akty stanu cywilnego stanowią wyłączny dowód zdarzeń w nich stwierdzonych, a ich niezgodność z prawdą może być udowodniona jedynie w postępowaniu sądowym. Zgodnie zaś z art. 1138 zd. 1 ustawy z 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2024 r., poz. 1568 ze zm.) zagraniczne dokumenty urzędowe (a więc m.in. akty stanu cywilnego), mają moc dowodową na równi z polskimi dokumentami urzędowymi (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 sierpnia 2025 r., sygn. akt II OSK 1777/24, źródło CBOSA). Akt stanu cywilnego sporządzony za granicą stanowi wyłączny dowód zdarzeń w nim stwierdzonych także wtedy, gdy nie został wpisany do polskich ksiąg stanu cywilnego (zob. uchwała Sądu Najwyższego z 20 listopada 2012 r., sygn. akt III CZP 58/12, OSNC z 2013 r., nr 5, poz. 55). Sąd I instancji zasadnie zatem wskazał, że wyjście na jaw nowych, istotnych okoliczności i dowodów istniejących w sprawie w dacie wydawania decyzji administracyjnej, a nieznanych organowi w dacie rozstrzygania stanowi przesłankę do uchylenia tej decyzji w oparciu o treść art. 145 § 1 pkt.1 lit. b) p.p.s.a. Zgodnie z dyspozycją tego przepisu sąd uwzględniając skargę na decyzję - uchyla ją, jeżeli stwierdzi naruszenie prawa dające podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zgodził się z prezentowanym przez Sąd I instancji stanowiskiem. Jednocześnie przychyla się do stanowiska prezentowanego w orzecznictwie, iż każda podstawa wznowienia postępowania administracyjnego jest tożsama z "naruszeniem prawa" i powinna być brana pod uwagę w toku sądowej kontroli decyzji (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 23 marca 2016 r., sygn. akt I OSK 2947/14; z dnia 5 kwietnia 2012 r., sygn. akt II OSK 815/11; z dnia 9 grudnia 2011 r., sygn. akt II OSK 807/11; z dnia 27 sierpnia 2014 r., sygn. akt II GSK 963/13; z dnia 25 stycznia 2019 r., sygn. akt II OSK 2874/18; z dnia 13 marca 2019 r., sygn. akt II OSK 3632/18, źródło CBOSA). To na organie prowadzącym postępowanie administracyjne, spoczywa obowiązek ustalenia stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością (zasada prawdy obiektywnej). Jeżeli zatem w dacie wydania decyzji istnieje dowód, który nie jest znany organowi, to decyzja wydana z jego pominięciem zapada z naruszeniem przepisów postępowania, choć nie zawsze winę za pominięcie tego dowodu można przypisać organowi (por. T. Woś (w:) T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, LEX/el. 2016, art. 145 (pkt 16); M. Jagielska, J. Jagielski, R. Stankiewicz (w:) R. Hauser, M. Wierzbowski (red.), Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2019, s. 699); B. Adamiak, J. Borkowski, Kodeks postępowania administracyjnego. Komentarz, Warszawa 2019, s. 834; M. Romańska, Skuteczność orzeczeń sądów administracyjnych, Warszawa 2010, s. 278-279). Także bowiem niezależne bowiem od prawidłowego działania organu administracji, z obiektywnego punktu widzenia doszło do naruszenia prawa, które daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego. Sąd administracyjny, sprawując kontrolę działalności administracji publicznej (art. 3 § 1 p.p.s.a.), nie ocenia tylko i wyłącznie zgodności z prawem samych czynności procesowych organu orzekającego, lecz ocenia zgodność z prawem rezultatu podejmowanych przez organ czynności. Pomimo zatem przeprowadzenia czynności zgodnie z prawem, ich wynik może być wadliwy co może uzasadnić uchylenie decyzji na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 5 k.p.a. (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 25 stycznia 2023 r., sygn. akt I OSK 3191/19, źródło CBOSA). W konsekwencji stwierdzonego naruszenia całościowa kontrola legalności zaskarżonej decyzji będzie możliwa dopiero po ponownym rozpoznaniu sprawy. Tak więc w razie stwierdzenia przez sąd, że akt kontrolowany narusza prawo, a naruszenie to daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, to zachodzi podstawa do uchylenia takiego aktu w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a., bowiem dyspozycja tego przepisu ma na celu przede wszystkim ochronę obiektywnego porządku prawnego. Zdaniem Sądu I instancji, w sprawie, już sam fakt zaistnienia przesłanek do wznowienia postępowania przesądza o wadliwości decyzji w stopniu uzasadniającym konieczność jej uchylenia, bez potrzeby wcześniejszego stwierdzenia przez Sąd naruszenia przez organ przepisów postępowania. Skoro Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał za niezasadne odnoszenie się do naruszenia przez organ przepisów postępowania to tym samym nie powinien tego czynić wobec niektórych zagadnień istotnych z punktu widzenia jej rozstrzygnięcia. Należy w tym miejscu zgodzić się ze Skarżącą kasacyjnie B. H., iż Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku powinien się ograniczyć jedynie do wyjaśnienia przyczyn uchylenia decyzji wobec ujawnienia przez Prokuraturę nowych dowodów w sprawie i nie powinien był w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku przedstawiać analizy co do skuteczności wniosku dekretowego i merytorycznej zasadności decyzji zwrotowej. Zatem rozważania Sądu I instancji czy kontrolowana decyzja reprywatyzacyjna wydana przez Prezydenta m.st. Warszawy doprowadziła do skutków rażąco sprzecznych z interesem społecznym, w rozumieniu art. 30 ust. 1 pkt 6 ustawy o Komisji były co najmniej przedwczesne. Nie można więc podzielić twierdzeń Skarżącej kasacyjnie B. H., iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku powinien był odnieść się do okoliczności dotyczących ważnego interesu społecznego lub uzasadnionego interesu obywatela (lub ich braku), które przemawiałyby za odstąpieniem przez organ od nakładania na spadkobierczynie przeddekretowych właścicieli nieruchomości obowiązku zwrotu uzyskanego świadczenia skoro Sąd I instancji ma ograniczyć jedynie do wyjaśnienia przyczyn uchylenia decyzji wobec ujawnienia przez Prokuraturę nowych dowodów w sprawie. Wobec stwierdzenia, że akt kontrolowany narusza prawo, a naruszenie to daje podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, a więc zachodzi podstawa do uchylenia takiego aktu w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1 lit. b) p.p.s.a. to ewentualna analiza skutków rażąco sprzecznych z interesem społecznym zostanie dokonana przez organ ponownie rozpatrujący sprawę. Niezasadnie zarzucono Sądowi I instancji naruszenie art. 145 § 3 p.p.s.a. w zw. z art 145 § 1 pkt 1 lit a) i c) p.p.s.a. poprzez zaniechanie umorzenia postępowania administracyjnego, podczas gdy prawidłowe rozpoznanie zarzutów skargi M.K. nakazywało, oprócz uchylenia zaskarżonej decyzji, jednoczesne umorzenie postępowania administracyjnego. Art. 145 § 1 pkt 3 p.p.s.a. dotyczy przypadków, w których - przy zasadności skargi - sąd administracyjny nie ma możliwości uchylenia zaskarżonej decyzji w oparciu o art. 145 § 1 pkt 1, względnie stwierdzenia jej nieważności na podstawie art. 145 § 1 pkt 2, a może jedynie stwierdzić wydanie decyzji z naruszeniem prawa, bowiem zachodzą przyczyny określone w Kodeksie postępowania administracyjnego (np. art. 151 § 2 k.p.a.) lub w innych przepisach, które tej treści rozstrzygnięcie przewidują (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 lipca 2014 r., sygn. akt II OSK 306/13, źródło CBOSA). Nie doszło do naruszenia art. 134 § 2 p.p.s.a. w związku z art. 141 § 4 zd. 2 i art. 153 p.p.s.a. w sposób wskazany w skargach kasacyjnych B. H. i M. K. Orzeczenie "na niekorzyść" to takie sformułowanie przez sąd oceny prawnej w wyroku uwzględniającym skargę, która zdeterminowałaby wydanie w przyszłości aktu pogarszającego sytuację materialnoprawną skarżącej w porównaniu z sytuacją wynikającą z zaskarżonego aktu. Innymi słowy omawiana niekorzyść dotyczy sytuacji, gdy po uchyleniu zaskarżonej decyzji, ze względu na zakres związania wyrokiem, w ponownie prowadzonym postępowaniu administracyjnym musiałoby zapaść rozstrzygnięcie mniej korzystne od zaskarżonego - na zasadzie art. 153 p.p.s.a. Natomiast jedynie oceniając materiał dowodowy w konkretnej sprawie poddanej kontroli sądu, czy interpretując przepisy prawa procesowego i materialnego mające w niej zastosowanie, sąd nie narusza ww. zakazu z art. 134 § 2 p.p.s.a. (zob. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 9 stycznia 2025 r., sygn. akt II FSK 1087/24, źródło CBOSA). Mając na uwadze, że w rozpoznawanej sprawie wyszły na jaw nowe istotne dowody istniejące w dniu wydania decyzji, nieznane organowi, który wydał decyzję, Sąd I instancji, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skarg, doszedł do przekonania, że zaskarżona decyzja wydana została z naruszeniem przepisów prawa, dającym podstawę do wznowienia postępowania administracyjnego, które skutkować musiało wyeliminowaniem jej z obrotu prawnego. W konsekwencji stwierdzonego naruszenia Sąd I instancji zasadnie uznał, że całościowa kontrola legalności zaskarżonej decyzji będzie możliwa dopiero po ponownym rozpoznaniu sprawy. Zatem nie doszło do naruszenia wyrażonego w art. 134 § 2 p.p.s.a. zakazu reformationis in peius. Nieusprawiedliwiony okazał się zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. sformułowany w skargach kasacyjnych samodzielnie, jak i w związku z innymi przepisami p.p.s.a., czy k.p.a. Uzasadnienie wyroku winno zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie (art. 141 § 4 p.p.s.a.). Jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, uzasadnienie winno ponadto zawierać wskazania co do dalszego postępowania. Wskazać należy, że zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. może być skutecznie postawiony w dwóch przypadkach: gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów, wymienionych w tym przepisie i gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy wojewódzki sąd administracyjny nie wskaże, jaki i dlaczego stan faktyczny ustalił lub przyjął za podstawę orzekania (por. uchwałę Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09, wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 30 stycznia 2023 r., sygn. akt II OSK 2687/21, źródło CBOSA). Naruszenie to musi być przy tym na tyle istotne, aby mogło mieć wpływ na wynik sprawy, a samo uchybienie musi uniemożliwiać kontrolę kasacyjną zaskarżonego wyroku (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 28 września 2010 r., sygn. akt I OSK 1605/09; 13 października 2010 r., sygn. akt II FSK 1479/09, źródło CBOSA). Za jego pomocą nie można skutecznie zwalczać prawidłowości przyjętego przez sąd stanu faktycznego, czy też stanowiska sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa materialnego. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego, brak szczegółowego odniesienia się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny do wszystkich zarzutów zawartych w skardze i skoncentrowanie się tylko na istotnych kwestiach, nie jest wadliwe, o ile to te kwestie mają znaczenie dla rozstrzygnięcia, a wątki pominięte mają jedynie charakter uboczny i nie rzutują na wynik sprawy (wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 24 czerwca 2004 r., sygn. akt FSK 2633/04, Lex 173345). Najistotniejsze jest to, aby z wywodów wynikało, dlaczego w sprawie doszło do naruszenia prawa wskazanego w skardze. Wbrew odmiennemu w tym względzie stanowisku Skarżących kasacyjnie, Sąd I instancji nie naruszył art. 141 § 4 p.p.s.a. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zostało sporządzone w sposób umożliwiający kontrolę instancyjną, zawiera wszystkie elementy konstrukcyjne wymienione w omawianym przepisie i pozwala jednoznacznie ustalić przesłanki, jakimi kierował się wojewódzki sąd administracyjny podejmując zaskarżone orzeczenie. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika także, jaki stan faktyczny ustalił i przyjął za podstawę zaskarżonej decyzji. Sąd I instancji wskazał wyraźnie, jakimi okolicznościami faktycznymi kierował się podejmując orzeczenie w przedmiotowej sprawie. Końcowo wskazać należy, że co do zasady uzasadnienie Sądu I instancji spełnia wymogi konstrukcyjne przewidziane w art. 141 § 4 p.p.s.a. Niepodzielenie w pełni stanowiska Sądu I instancji przez Sąd kasacyjny nie oznacza, że uzasadnienie nie spełnia wymagań z art. 141 § 4 p.p.s.a. Nie doszło więc do art. 141 § 4 p.p.s.a. w związku z art. art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. w związku z art. 7 dekretu warszawskiego oraz w związku z art. 12 ust. 4 rozporządzenia oraz w związku z art. 31 ustawy o Komisji. Ujawnienie na etapie postępowania sądowoadministracyjnego nowych dowodów, które podważają zarówno krąg stron postępowania, jak również stanowisko Komisji jakoby w dacie złożenia wniosku dekretowego małżonkowie K. nie żyli, stanowiło dostateczną i w pełni uzasadnioną podstawę do uchylenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie decyzji Komisji nr KR III R 5/18. Komisja nie sprostała obowiązkowi wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, co stanowi gwarancję realizacji zasady prawdy obiektywnej statuowanej przepisem art. 7 k.p.a. Obowiązkiem organ administracji jest podjęcie czynności procesowych mających na celu zebranie całego materiału dowodowego i rozpatrzenie tak zgromadzonego materiału (art. 77 § 1 k.p.a.). Z tego też powodu organy administracji są zobowiązane do podejmowania wszelkich kroków w celu wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego, pozwalającego na ustalenie stanu faktycznego sprawy zgodnego z rzeczywistością. Realizacja powyższych obowiązków wymaga przeprowadzenia postępowania dowodowego co do wszystkich okoliczności stanowiących fakty prawotwórcze, a następnie organ winien dokonać wszechstronnej oceny okoliczności konkretnej sprawy na podstawie analizy całego materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.), a swoje stanowisko powinien przekonująco uzasadnić (art. 107 § 3 w związku z art. 11 k.p.a.). Powyższego wymogu organ administracji nie wypełnił należycie, co zasadnie dostrzegł Sąd I instancji. Odnośnie wniosku o wystąpienie przez Naczelny Sąd Administracyjny do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym co do zgodności art. 38 ust. 1 ustawy o Komisji (w zakresie w jakim ten przepis wyłącza możliwość złożenia przez stronę odwołania od decyzji Komisji) z art. 78 w zw. z art. 31 ust. 3 Konstytucji należy wskazać, iż możliwość wystąpienia z pytaniem prawnym do Trybunału Konstytucyjnego jest uprawnieniem sądu. Należy podkreślić, że to wątpliwości sądu, a nie Skarżącego mogą uzasadniać przedstawienie Trybunałowi Konstytucyjnemu pytania prawnego, od odpowiedzi na które zależy rozstrzygnięcie sprawy sądowoadministracyjnej. Tym samym, żądania strony w tym zakresie nie obligują składu orzekającego do wystąpienia z takim pytaniem. Ponadto Sąd nie może stawiać pytania prawnego w trybie art. 193 Konstytucji RP dopóty, dopóki sam nie wyrobi sobie poglądu prawnego w kwestii niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją. W przeciwnym razie należałoby stanąć na stanowisku, że w danej sprawie sąd de facto uchyla się od dokonania autonomicznej (samodzielnej) wykładni i zastosowania prawa ad casum. Oznaczałoby to równocześnie także i to, że sąd zwraca się do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym nie po to, aby przedstawić umotywowany zarzut niezgodności aktu normatywnego z Konstytucją, ale po to, aby uzyskać od Trybunału Konstytucyjnego stanowisko w kwestii prawidłowej wykładni wskazanych norm prawnych, które mają stanowić podstawę prawną rozstrzygnięcia sądowego, co oczywiście nie należy do kompetencji Trybunału Konstytucyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 lipca 2018 r., sygn. akt I OSK 405/18; wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 września 2024 r., sygn. akt III OSK 2066/23, źródło CBOSA). Przede wszystkim należy zauważyć, że nie było potrzeby kierowania do Trybunału Konstytucyjnego pytania prawnego we wskazanym przez stronę zakresie, gdyż nie wyłoniły się kwestie, które nie mogłyby być rozstrzygnięte samodzielnie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Odnosząc się do zgłoszonych przez Prokuratora Prokuratury Regionalnej we Wrocławiu wniosków dowodowych należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 106 § 5 p.p.s.a., do postępowania dowodowego, o którym mowa w art. 106 § 3 p.p.s.a., stosuje się odpowiednio przepisy Kodeksu postępowania cywilnego. Odesłanie to oznacza, że odpowiednie zastosowanie mają art. 227, art. 228 § 2, art. 231, art. 233–245 i art. 248–257 k.p.c. Zgodnie z art. 243² k.p.c., dokumenty znajdujące się w aktach sprawy lub do nich dołączone stanowią dowody bez wydawania odrębnego postanowienia, pomijając dowód z takiego dokumentu, sąd wydaje postanowienie. Złożone do akt materiały wykazują związek z przedmiotem sprawy i potwierdzają, że Z. K. żyła w dacie złożenia wniosku dekretowego oraz że przeżyła męża O. K., nie było zatem podstaw do wydania postanowienia o oddaleniu tych wniosków dowodowych. W szczególności odpis nieprawomocnego postanowienia Sądu Rejonowego dla [...] z dnia 24 września 2024 r., sygn. akt I Ns 1025/23 unieważniającego akt zgonu Z. K. oznaczony nr [...] (numer historyczny [...]) sporządzonego w dniu 20 października 1999 r. w Urzędzie Stanu Cywilnego w [...] wskazuje na okoliczność rzeczywistej daty zgonu Z. K., dawnej współwłaścicielki nieruchomości warszawskiej położonej przy ul. [...] nr hip. [...], która pozwala ustalić, że fakt ten nastąpił już po śmierci jej męża O. K, zmarłego 22 listopada 1945 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił trzy skargi kasacyjne mając na uwadze, że wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego odpowiada prawu mimo częściowo nieadekwatnej argumentacji Sądu I instancji. Stosownie do art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddala skargę kasacyjną, jeżeli nie ma usprawiedliwionych podstaw albo jeżeli zaskarżone orzeczenie mimo błędnego uzasadnienia odpowiada prawu. Z dyspozycji tej normy wynika, że oddalenie skargi kasacyjnej jest następstwem uznania jej przez sąd za bezzasadną. Skarga kasacyjna jest bezzasadna także wówczas gdy samo orzeczenie jest zgodne z prawem, a błędne jest jedynie jego uzasadnienie. Dotyczy to również przypadku, kiedy uzasadnienie prawidłowego orzeczenia jest błędne tylko w części (por. np. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia: 18 stycznia 2024 r., sygn. akt II OSK 968/21; 17 maja 2011 r., sygn. akt I OSK 113/11 oraz 20 stycznia 2006 r., sygn. akt I OSK 344/05 i sygn. akt I OSK 345/05, źródło CBOSA). Mając na względzie powyższe, na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalono skargę kasacyjną. Rozpoznając ponownie sprawę Komisja związana będzie jednak oceną prawną i zaleceniami wynikającymi z uzasadnienia niniejszego wyroku. Organ zawiesi postępowanie do czasu prawomocnego zakończenia postępowania przed Sądem Rejonowym dla [...] o uchylenie postanowienia o uznaniu Z. K. za zmarłą i ustalenia kręgu spadkobierców małżonków K. tj. wszystkich stron postępowania w sprawie. Orzeczenie o kosztach postępowania uzasadnia przepis art. 207 p.p.s.a.