Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

I OSK 1159/23

Wyrok NSA z 21 maja 2026 r., I OSK 1159/23 – weterynaria i ochrona zwierząt

Wynik

Oddalono skargę kasacyjną

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
21 maja 2026
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Iwona Bogucka Sędziowie sędzia NSA Monika Nowicka (sprawozdawca) sędzia del. WSA Agnieszka Miernik Protokolant starszy asystent sędziego Paulina Słonecka po rozpoznaniu w dniu 21 maja 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 grudnia 2022 r. sygn. akt IV SA/Wa 2000/22 w sprawie ze skargi [...] Sp. z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Lekarza Weterynarii z dnia 18 lipca 2022 r. nr BP.024.17.2022.4.kp w przedmiocie odesłania przesyłki poza Unię Europejską do państwa trzeciego 1. oddala skargę kasacyjną; 2. oddala wniosek Głównego Lekarza Weterynarii o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 7 grudnia 2022 r. (sygn. akt IV SA/Wa 2000/22), Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie – orzekając na zasadzie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej: "p.p.s.a’") – oddalił skargę [...] Spółki z o.o. z siedzibą w [...] na decyzję Głównego Lekarza Weterynarii z dnia 18 lipca 2022 r. nr BP.024.17.2022.4.kp utrzymującą w mocy decyzję Granicznego Lekarza Weterynarii w Warszawie z dnia 22 kwietnia 2022 r. nr GrIWwet. 413.1.2022 w przedmiocie odesłania przesyłki poza Unię Europejską do państwa trzeciego. W skardze kasacyjnej, zaskarżając powyższy wyrok w całości, [...] Spółka z o. o. z siedzibą w [...] zarzuciła Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie naruszenie: w granicach wskazanych w art. 174 pkt 1 p.p.s.a. - prawa materialnego, a mianowicie: 1. art. 3 ust. 1 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2021/630 z dnia 16 lutego 2021 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625 w odniesieniu do niektórych kategorii towarów zwolnionych z kontroli urzędowych w punktach kontroli granicznej i zmieniającego decyzję Komisji 2007/275/WE (Dz. Urz. UE L z 2021 r. poz. 132, str. 17, dalej również jako: rozporządzenie nr 2021/630) w związku z pkt 1 "uwag" załącznika do rozporządzenia wykonawczego Komisji (UE) 2021/632 z dnia 13 kwietnia 2021 r. ustanawiającego zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625 w odniesieniu do wykazów zwierząt, produktów pochodzenia zwierzęcego, materiału biologicznego, produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego i produktów pochodnych, produktów złożonych oraz siana i słomy podlegających kontrolom urzędowym w punktach kontroli granicznej oraz uchylającego rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2019/2007 i decyzję Komisji 2007/275/WE (Dz. Urz. UE L z 2021 r, poz. 132, str. 24, z późn. zm., dalej również jako: rozporządzenie nr 2021/632) -przez uznanie, iż produkty składające się na przesyłkę o nr listu przewozowego 157-17680681 nie spełniają szczególnych warunków i związku z tym nie są zwolnione z kontroli urzędowych w punktach kontroli granicznej, 2. pkt 1.1. załącznika I do rozporządzenia (WE) nr 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego (Dz. Urz. UE L z 2004 r. poz. 139, str. 55, z późn. zm., dalej również jako: rozporządzenie nr 853/2004) - przez błędną jego wykładnię, opartą jedynie na - jak wskazał Sąd I instancji - doświadczeniu życiowym organów Inspekcji Weterynaryjnej i w konsekwencji przyjęcie, iż sproszkowane łożysko zwierzęce stanowi mięso przetworzone w sytuacji, gdy definicja legalna pojęcia "mięso" zwarta ww. przepisie zgodnie, z którą pod pojęciem "mięso" należy rozmieć jadalne części zwierząt określonych w punktach 1.2. - 1.8., w tym krew, nie uprawnia do takiego wniosku; w granicach wskazanych w art. 174 pkt 2 p.p.s.a. przepisów procesowych, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie: art. 151 p.p.s.a. w powiązaniu z niżej wskazanymi przepisami, przez niewłaściwe zastosowanie tych przepisów i w konsekwencji nieuzasadnione oddalenie skargi na decyzję Głównego Lekarza Weterynarii utrzymującą w mocy decyzję Granicznego Lekarza Weterynarii w Warszawie w przedmiocie odesłania przesyłki poza Unię Europejską do państwa trzeciego, pomimo naruszenia tych przepisów przez organ I i/lub II instancji, tj.: 1) art. 138 § 1 pkt 1 w związku z art. 6, art. 7, art. 8, art. 9 oraz art. 11 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 2000, z późn. zm.) - przez bezzasadne utrzymanie w mocy przez Głównego Lekarza Weterynarii decyzji Granicznego Lekarza Weterynarii w Warszawie z dnia 22 kwietnia 2022 r., znak: GrIWwet.413.1.2022, pomimo wydania jej w wyniku postępowania prowadzonego z naruszeniem przepisu art. 107 § 3, art. 77 § 1 oraz art. 80 w związku z art. 11 k.p.a. tj. w postępowaniu, w którym organ I instancji: -) pominął istotne wyjaśniania strony dotyczące składu produktu stanowiącego przesyłkę o nr listu przewozowego 157-17680681, tj. Graniczny Lekarz Weterynarii w Warszawie dokonał błędnej kwalifikacji prawnej sproszkowanego łożyska uznając je za mięso, -) w sytuacji, gdy prawidłowe było uchylenie przedmiotowej decyzji i dopuszczenie ww. przesyłki lub ewentualne przekazanie sprawy do ponownego rozstrzygnięcia przez organ I instancji ze względu na konieczność uzupełnienia materiału dowodowego, tj. ustalenia składu produktów dopuszczonych przez Państwowego Granicznego Inspektora Sanitarnego w Warszawie (dot. wniosku o dokonanie CO granicznej kontroli sanitarnej środka spożywczego, nr PGIS.GNS.422.105.2020), 2) art. 107 § 1 pkt 6 oraz § 3 w związku z art. 77 k.p.a. - przez wydanie przez Głównego Lekarza Weterynarii decyzji niezawierającej uzasadnienia prawnego, a opierającej się na wiadomości mailowej wysłanej rzekomo przez asystenta dyrektora DG ds. Zdrowia i Bezpieczeństwa Żywności, tj. przez niewskazanie skarżącej na jakiej podstawie prawnej i faktycznej organ II instancji dokonał interpretacji pojęcia "mięso" oraz przez niedokonanie tłumaczenia przysięgłego obcojęzycznego dokumentu - ww. wiadomości mailowej, dopuszczonego jako dowód w sprawie, 2. art. 134 § 1 p.p.s.a. - przez nieuwzględnienie wszystkich prawnych aspektów sprawy, w szczególności przez nieuwzględnienie tego, iż łożysko zwierzęce ze względu na swoją specyfikę nie może być potraktowane jako mięso (takie rozumowanie jest wbrew legalnej definicji pojęcia "mięso", wynikającej z przepisów rozporządzenia nr 853/2004), 3. art. 3 § 1 p.p.s.a. - przez brak przeprowadzenia prawidłowej kontroli (niewłaściwa ocena prawna i faktyczna) działalności organów Inspekcji Weterynaryjnej w zakresie prawidłowości rozstrzygnięcia zawartego w decyzji zarówno organu I, jak i II instancji. Wskazując na powyższe podstawy kasacyjne, skarżąca wnosiła o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi, ewentualnie - przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie wraz z zasądzeniem zwrotu kosztów postepowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Jednocześnie skarżąca wnosiła o rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Główny Lekarz Weterynarii wnosił o jej oddalenie wraz z zasądzeniem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Stosownie do art. 183 § 1 p.p.s.a. (t.j. Dz. U. z 2026, poz. 143) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej biorąc z urzędu pod uwagę tylko okoliczności uzasadniające nieważność postępowania, a które to okoliczności w tym przypadku nie zachodziły. Tak więc postępowanie kasacyjne w niniejszej sprawie sprowadzało się wyłącznie do badania zasadności zarzutów kasacyjnych, przytoczonych w w/w skardze. Zarzuty te zostały oparte na obu podstawach kasacyjnych, wymienionych w art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. lecz okazały się nieuzasadnione. Odnosząc się w pierwszej kolejności do części zarzutów, określonych w skardze kasacyjnej jako procesowe, wskazać należy, że zgodnie z art. 3 § 1 p.p.s.a., sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej i stosują środki określone w ustawie. W związku z powyższym, wskazany przepis ma: po pierwsze, charakter ustrojowy (czyli materialnoprawny a nie procesowy) a po drugie - wydanie wyroku, niezgodnego z oczekiwaniem skarżącej nie mogło być utożsamiane z uchybieniem powołanej normie. Zakreślała ona bowiem jedynie właściwość sądów administracyjnych a nie było żadnych podstaw do przyjęcia, iż Sąd Wojewódzki nie dokonał kontroli działalności administracji publicznej albo, że ocenę swoją oparł stosując inne środki niż ustawowe. Nie był także usprawiedliwiony zarzut dotyczący istotnego naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. W myśl tego z kolei przepisu, sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. W rozpatrywanej sprawie skarżąca istotnego naruszenia w/w przepisu upatrywała w tym, że Sąd Wojewódzki nie uwzględnił (cyt.): "wszystkich prawnych aspektów sprawy, w szczególności przez nieuwzględnienie tego, iż łożysko zwierzęce ze względu na swoją specyfikę nie może być potraktowane jako mięso (...)". Jak z powyższego zatem wynika tego rodzaju argumentacja dowodziła, że zarzut ten – już co do zasady – nie był uprawniony. Zarzut procesowy nie może być bowiem uzasadniany argumentacją właściwą dla wykładni prawa materialnego. Ponadto -zgodnie z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – zarzut procesowy wymaga wykazania, że ewentualne naruszenie procedury przez sąd I instancji było aż tak ważkie, iż mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Wymogu tego nie spełnia zatem ogólnikowe stwierdzenie, że Sąd Wojewódzki nie uwzględnił (cyt.): "wszystkich prawnych aspektów sprawy". Pozostałe zarzuty procesowe, a które odnosiły się do postępowania administracyjnego, jak zresztą również zasadnicza część zarzutów materialnoprawnych, były tożsame z zarzutami, które zostały zawarte w skardze wniesionej do Sądu Wojewódzkiego a do których Sąd I instancji zasadnie się odniósł. Jednocześnie powyższe zarzuty były ze sobą ściśle powiązane a to więc uzasadniało ich łączne rozpoznanie. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynikało, że w dniu 18 stycznia 2022 r. [...] Spółka z o.o. z siedzibą we [...], reprezentując firmę [...] Spółka z o.o. z siedzibą w [...], dokonała zgłoszenia do weterynaryjnej kontroli granicznej przesyłki zawierającej produkt złożony, przeznaczony do spożycia przez ludzi (różne przetwory spożywcze; przetwory spożywcze gdzie indziej niewymienione ani niewyłączone, pozostałe, niezawierające tłuszczu mleka, sacharozy, izoglukozy, glukozy lub skrobi, lub zawierające mniej niż 1,5% masy tłuszczu mleka, 5% masy sacharozy lub izoglukozy, 5% masy glukozy lub skrobi), o kodzie towaru 21069092, z gatunku Ovis aries oraz Cervus, całkowita waga brutto - 156 kg, przypisanej do listu przewozowego o numerze 157-17680681 z Malezji. Przesyłka ta zawierała zaś sproszkowane łożysko jeleni i owiec. Decyzją z dnia 22 kwietnia 2022 r. GrlWwet.413.1.2022 r., Graniczny Lekarz Weterynarii nakazał podmiotowi odpowiedzialnemu za przesyłkę produktu o numerze listu przewozowego 157-17680681 wysłanie jej poza Unię Europejską do państwa trzeciego - Malezji niezwłocznie, to jest nie później niż w terminie 60 dni od dnia doręczenia decyzji. W uzasadnieniu swego stanowiska organ: po pierwsze, uznał swą właściwość w niniejszej sprawie a co oznaczało, że w/w przesyłka podlegała weterynaryjnej kontroli granicznej, po drugie, z uwagi, iż zawierała ona przetworzone mięso, ustalił jej niezgodność z przepisami rozporządzenia (UE) 2019/625. Zdaniem bowiem Granicznego Lekarza Weterynarii - w świetle treści definicji zawartej w pkt 1.1. załącznika I do rozporządzenia (WE) 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego (Dz. Urz. UE L z 2004 r. poz. 139, str. 55, z późn. zm.) oraz zgodnie z definicją łożyska, wskazaną w słowniku PWN - łożysko jelenia i owiec musiało być kwalifikowane jako "mięso" a więc sproszkowane łożysko – jako mięso przetworzone. Rozpatrując sprawę w trybie instancji odwoławczej, Główny Lekarz Weterynarii, pismem z dnia 14 czerwca 2022 r., zwrócił się do Komisji Europejskiej z prośbą o zajęcie stanowiska, jakie wymagania powinny mieć zastosowanie do importu z państw trzecich do UE produktów złożonych, zawierające sproszkowane łożysko pochodzenia zwierzęcego. W odpowiedzi z dnia 22 czerwca 2022 r. adresat poinformował organ odwoławczy, że Komisja Europejska uważa, iż produkt złożony, o którym mowa w powyższym piśmie, stanowił produkt złożony o stabilnej trwałości zawierającej mięso i w konsekwencji powinien on zostać objęty przepisami art. 12.2 lit. b rozporządzenia (UE) 2019/625. W rezultacie Główny Lekarz Weterynarii, zaskarżoną decyzją z dnia 18 lipca 2022 r., utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. W motywach swego rozstrzygnięcia wskazał zaś, że podczas kontroli, dotyczącej omawianej przesyłki zostało stwierdzone uchybienie, polegające na pochodzeniu towaru z zakładu, który nie został zatwierdzony przez Komisję Europejską, pomimo, że obowiązujące przepisy wymagały, aby tego rodzaju przesyłka - jako wprowadzająca produkt do Unii - pochodziła z zatwierdzonego zakładu, to jest zakładu umieszczonego na liście sporządzonej, aktualizowanej i ogłaszanej przez Komisję Europejską na podstawie art. 127 Rozporządzenia 2017/625, jako zakład z którego przywóz do Unii danego produktu jest dozwolony, a co w konsekwencji w niniejszym przypadku stanowiło naruszenie art. 6 ust, 1 pkt. b) ppkt. i) rozporządzenia 853/2004 oraz świadczyło o niespełnieniu wymagania określonego w art. 12 ust. 1 rozporządzenia 2019/625. Brak było przy tym jednocześnie świadectwa urzędowego, które powinno towarzyszyć tego rodzaju przesyłce przy wprowadzeniu jej na obszar Unii, a co z kolei stanowiło naruszenie wymagań wskazanych w art. 13 ust. 1 pkt. a) rozporządzenia 2019/625. Ostatecznie zatem organ odwoławczy przyjął, że ponieważ do weterynaryjnej kontroli granicznej została zgłoszona przesyłka zawierająca produkt złożony w postaci kapsułek żelatynowych (kod celny 21069092), w którym komponentami pochodzenia zwierzęcego były: sproszkowane łożysko pozyskane z owiec, ekstrakt z łożyska jelenia, kolagen rybi i żelatyna wołowa, to - na podstawie art. 47 ust. 1 lit. b) oraz ust. 2 akapit pierwszy lit. a) rozporządzenia (UE) 2017/625 - tego rodzaju przesyłka podlegała weterynaryjnej kontroli granicznej. Aktem wykonawczym, w którym określono wykaz towarów podlegających kontroli - zgodnie z art. 47 ust. 1 j) w.w. rozporządzenia - było zaś rozporządzenie (UE) nr 2021/632 z dnia 13 kwietnia 2021 r. ustanawiające zasady stosowania rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625 w odniesieniu do wykazów zwierząt, produktów pochodzenia zwierzęcego, materiału biologicznego, produktów ubocznych pochodzenia zwierzęcego i produktów pochodnych, produktów złożonych oraz siana i słomy podlegających kontrolom urzędowym w punktach kontroli granicznej oraz uchylające rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) 2019/2007 i decyzję Komisji nr 2007/275/WE. Główny Lekarz Weterynarii przyjął bowiem, że - zgodnie z definicją, zawartą w pkt 1.1. załącznika I do rozporządzenia 853/2004 - pojęcie: "mięso" oznaczało jadalne części zwierząt, określonych w punktach 1.2-1.8, w tym krew. W zaskarżonym wyroku Sąd Wojewódzki uznał, że skarga wniesiona przez [...] Spółkę z o.o. z siedzibą w [...] na przedstawioną wyżej decyzję Głównego Lekarza Weterynarii z dnia 18 lipca 2022 r. nie zasługiwała na uwzględnienie. Wyjaśniając swoje stanowisko, Sąd I instancji wskazał na wstępie, że do podstawowych celów szczególnych przepisów prawa unijnego, dotyczących higieny żywności pochodzenia zwierzęcego, należy zapewnienie wysokiego poziomu ochrony konsumenta w odniesieniu do bezpieczeństwa żywności oraz zapewnienie właściwego funkcjonowania rynku wewnętrznego produktów pochodzenia zwierzęcego. Regulację taką stanowi zaś m. in. art. 6 ust. 1 pkt b) ppkt i) Rozporządzenia (WE) nr 853/2004 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego (Dz. U. UE. L. z 2004 r. Nr 139, str. 55 ze zm.), a zgodnie z którym to przepisem, podmioty prowadzące przedsiębiorstwa spożywcze sprowadzające produkty pochodzenia zwierzęcego z państw trzecich zobowiązane są zapewnić, aby przywóz miał miejsce wyłącznie, gdy zakład, dokonujący wysyłki produktu oraz w którym produkt został otrzymany lub przygotowany, znajdował się w wykazie sporządzonym zgodnie z art. 12 rozporządzenia (WE) nr 854/2004, obejmującym zakłady, z których przywóz danego produktu jest dozwolony w określonych przypadkach. Stosownie zaś do treści art. 13 ust. 1 pkt a) Rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2019/625 z dnia 4 marca 2019 r. uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625 w odniesieniu do wymogów dotyczących wprowadzania do Unii przesyłek niektórych zwierząt i towarów przeznaczonych do spożycia przez ludzi (Dz. U. UE. L. z 2019 r. Nr 131, str. 18 ze zm.), każda przesyłka produktów pochodzenia zwierzęcego przeznaczonych do spożycia przez ludzi, w odniesieniu do których to produktów określono następujące kody (w części drugiej załącznika I do rozporządzenia (EWG) nr 2658/87) jest wprowadzana do Unii tylko wówczas, gdy przesyłce tej towarzyszy świadectwo urzędowe. W niniejszej sprawie – jak podkreślił Sąd Wojewódzki - sporna okazała się prawidłowość kwalifikacji sproszkowanego łożyska jelenia i owiec jako produktu zawierającego przetworzone mięso, a tym samym uznanie, iż przedmiotowa przesyłka zawierała produkt pochodzenia zwierzęcego, a co determinowało z kolei zasadność przeprowadzenia wobec niej kontroli weterynaryjnej. Odnosząc się do tego rodzaju problemu, Sąd Wojewódzki stwierdził, iż - w jego ocenie - (cyt.): "wyspecjalizowane organy inspekcji weterynaryjnej, zgodnie zresztą z zasadami logiki i doświadczenia życiowego, prawidłowo przyjęły, że przesyłka stanowiła produkt złożony, tj. zawierała przetworzone produkty pochodzenia zwierzęcego w postaci łożyska jelenia i owiec. Wynika to już z definicji zawartej w pkt 1.1 załącznika I do Rozporządzenia nr 853/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r., zgodnie z którą mięso oznacza jadalne części zwierząt określonych w pkt 1.2 – 1.8., w tym krew. Wykładania językowa słowa łożysko również wskazuje na poprawność tej kwalifikacji. Łożysko u ssaków to narząd pośredniczący w przemianie pokarmowej i tlenowej między płodem a organizmem matki (por. Ilustrowany słownik języka polskiego E. Sobol (red.) Warszawa 1999, str. 408). Narząd ten zbudowany jest natomiast z tkanki zwierzęcej, czyli zespołu komórek organicznych, podobnie zbudowanych, spełniających jednakowe czynności w organizmie zwierzęcym (tamże, str. 929). Z definicji tych można jednocześnie wywnioskować, że wśród narządów i tkanek można wyodrębnić te zwierzęce, a także roślinne, do których łożyska owcy i jelenia zaliczyć nie sposób. Zaznaczyć przy tym trzeba, że Skarżąca w treści skargi nie kontestuje zastosowania w niniejszej sprawie definicji mięsa zawartej w pkt 1.1 załącznika I do Rozporządzenia nr 853/2004, argumentując ponadto, że wyrażenie > oznacza jeden z elementów tuszy, pewną całość, dający się samodzielnie wyodrębnić element większej całości tuszy, zaś łożysko, w ocenie Skarżącej, stanowi co najwyżej element przejściowy, zewnętrzny. Podkreślenia zatem wymaga, że w pkt 1.9. powołanego załącznika I zawiera również definicję legalną >, zgodnie z którą jest to cała sztuka ubitego mięsa po wypatroszeniu (tj. opróżnieniu ciała zwierzęcia z wnętrzności) oraz w pkt 1.12. określa narządy wewnętrzne jako narządy z klatki piersiowej, jamy brzusznej i jamy miednicy, łącznie z tchawicą i przełykiem, a u ptaków także wole. Zdaniem Sądu, unijny prawodawca nie utożsamia, wbrew stanowisku Skarżącej, mięsa z tuszą, wyłączając tym samym narządy wewnętrzne z zakresu definicji mięsa. Przeciwnie, redakcja pkt 1 załącznika I do Rozporządzenia nr 853/2004, w ocenie Sądu wskazuje, że > stanowi najszersze treściowo pojęcie definiowane w powołanym punkcie załącznika, które obejmuje zarówno tuszę, jak i narządy wewnętrzne, nie wyłączając tych o charakterze przejściowym. W tym stanie rzeczy, łożysko stanowiło mięso, zaś sproszkowane łożysko zakwalifikować należało jako przetworzone mięso". W ocenie składu orzekającego, przedstawione zatem wyżej stanowisko Sądu Wojewódzkiego – wbrew twierdzeniom zawartym w skardze kasacyjnej – nie było oparte jedynie na (cyt.): "doświadczeniu życiowym organów Inspekcji Weterynaryjnej" a było uzasadnione przede wszystkim wykładnią konkretnych przepisów prawa. Stanowiły je: pkt 1.1 oraz pkt 1.12. załącznika I do Rozporządzenia nr 853/2004 z dnia 29 kwietnia 2004 r. Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 29 kwietnia 2004 r. ustanawiającego szczególne przepisy dotyczące higieny w odniesieniu do żywności pochodzenia zwierzęcego (Dz. Urz. UE L z 2004 r. poz. 139, str. 55, z późn. zm.). Odwołanie się natomiast przez Sąd Wojewódzki do zasad logiki i doświadczenia życiowego, stanowiło jedynie dodatkowe wsparcie dla dokonanej przez ten Sąd wykładni gramatycznej w/w przepisów. Z tego więc powodu zarzut kasacyjny oparty na przepisie pkt 1.1 załącznika I do Rozporządzenia nr 853/2004 okazał się bezskuteczny. Ponadto powyższą wykładnię prawa materialnego podziela w pełni skład orzekający. Jest ona w zupełności czytelna i wynika wprost z tekstu wskazanych wyżej przepisów. Wyjaśnić bowiem należy, że przepisy załącznika I do Rozporządzenia nr 853/2004 nie uzależniają kwalifikowania określonych części zwierzęcia jako "mięsa" od tego, czy dany organ zwierzęcia u niego zawsze występuje, czy też występuje u niego tylko w określonych okresach (warunkach) jego życia. Chodzi tu zatem o wszystkie organy zwierzęce. Dlatego też słusznie Sąd Wojewódzki podkreślił, że pojęcie "mięsa", użyte w pkt 1 załącznika I do Rozporządzenia nr 853/2004, należy rozumieć jako pojęcie najszerzej - pod względem treści - zdefiniowane w powołanym punkcie załącznika. Przyjęcie powyższej wykładni pojęcia "mięsa" skutkuje natomiast w konsekwencji koniecznością uznania pozostałych zarzutów prawnomaterialnych za chybione. Przepis art. 3 ust. 1 rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2021/630 z dnia 16 lutego 2021 r., uzupełniającego rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/625 w odniesieniu do niektórych kategorii towarów zwolnionych z kontroli urzędowych w punktach kontroli granicznej i zmieniające decyzję Komisji 2007/275/WE (Dz. Urz. UE L z 2021 r., poz. 132, str. 17, z późn. zm.) odnosi się bowiem do produktów niezawierających przetworzonego mięsa. Zgodnie treścią tego przepisu, produkty złożone trwałe w temperaturze pokojowej, niezawierające przetworzonego mięsa i wymienione w załączniku, są zwolnione z kontroli urzędowych w punktach kontroli granicznej, pod warunkiem że takie produkty spełniają wszystkie następujące wymogi: (a) spełniają wymogi dotyczące wprowadzania do Unii określone w art. 12 ust. 2 lit. c) rozporządzenia delegowanego (UE) 2019/625; (b) wszelkie produkty mleczarskie i jajeczne zawarte w produktach złożonych trwałych w temperaturze pokojowej zostały poddane obróbce zgodnie z art. 163 lit. a) rozporządzenia delegowanego (UE) 2020/692; (c) są oznaczone jako produkty przeznaczone do spożycia przez ludzi; oraz (d) są bezpiecznie opakowane lub szczelnie zamknięte. Nie były też trafne zarzuty procesowe odnoszące się do postępowania administracyjnego. Zasadnie Sąd Wojewódzki wyjaśnił, że zasięgnięcie przez Głównego Lekarza Weterynarii informacji o stanowisku Komisji Europejskiej stanowiło w tym przypadku jedynie formę konsultacji, a której dopuszczalność wynikała z ogólnych reguł postępowania dowodowego (art. 75 § 1 k.p.a.). Wykładnia autentyczna, tj. wykładnia dokonywana przez ten sam organ, który daną normę ustanowił, nie stanowiąc wiążącego polski organ stanowiska, była jednak cenną wskazówkę interpretacyjną przy określaniu intencji prawodawcy. Dodać też trzeba, że w niektórych sytuacjach kodeks postępowania administracyjnego przewiduje też możliwość wystąpienia przez organy administracji o pomoc do organów innych państw członkowskich Unii Europejskiej oraz organów administracji Unii Europejskie (art. 260c. k.p.a.). Wprawdzie w zaistniałej sytuacji organy winny legitymować się tłumaczeniem na język polski wszystkich dokumentów, stanowiących akta sprawy, a które byłyby sporządzone przez tłumacza przysięgłego, tym niemniej, tłumaczenie o charakterze roboczym, nie stanowiło uchybienia o charakterze istotnym. Skoro zaś problemem spornym była wykładnia prawa materialnego, a która to wykładnia opierała się na wykładni gramatycznej, to zbędne było powoływanie w tym przypadku dowodu z opinii biegłego. Nie stanowiło także przedmiotu niniejszej sprawy postępowanie Państwowego Granicznego Inspektora Sanitarnego w Warszawie a zatem ocena prawidłowości jego postępowania w innych sprawach (analogicznych - jak twierdziła skarżąca - do rozpoznawanej), pozostawała poza kontrolą zarówno Sądu Wojewódzkiego jak i Kasacyjnego. Można jedynie w tym miejscu powtórzyć, że skoro będąca przedmiotem niniejszego postępowania przesyłka zawierała w swoim składzie, zgodnie z ustawą o bezpieczeństwie żywności i żywienia, produkty które stanowiły suplement diety stosowany doustnie przez człowieka, to winna być ona .przedstawiona do granicznej kontroli weterynaryjnej. Dlatego też konieczne było wydanie w tym przypadku rozstrzygnięć przez organy służby weterynaryjnej (art. 107 § 1 k.p.a.), a które to rozstrzygnięcia zostały zasadnie umotywowane, zgodnie z wymogami zawartymi w art. art. 107 § 3 k.p.a.). Biorąc powyższe pod uwagę, Naczelny Sąd Administracyjny uznał skargę kasacyjną za nieusprawiedliwioną i - z mocy art. 184 p.p.s.a. – orzekł jak w sentencji. Wniosek Głównego Lekarza Weterynarii o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego zamieszczony w odpowiedzi na skargę kasacyjną nie podlegał zaś uwzględnieniu, ponieważ nie wykazano w niej poniesienia żadnych kosztów.

Informacje o sprawie

Data wpływu
16 maja 2023
Hasła tematyczne
Inspekcja weterynaryjna
Skarżony organ
Lekarz Weterynarii
Sędziowie
Agnieszka Miernik Iwona Bogucka /przewodniczący/ Monika Nowicka /sprawozdawca/

Powołane przepisy

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny