I GZ 489/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Salachna po rozpoznaniu w dniu 25 stycznia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia S. Sp. z o.o. w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 24 listopada 2022 r. sygn. akt I SA/Ke 183/22 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z 27 października 2021 r. nr 125/21 w sprawie ze skargi S. Sp. z o.o. w K. na decyzję Zarządu Województwa Świętokrzyskiego z dnia 2 lutego 2022 r., nr 141/22 w przedmiocie określenia przypadającej do zwrotu kwoty dofinansowania z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach (dalej: WSA lub Sąd I instancji) postanowieniem z 24 listopada 2022 r., sygn. akt I SA/Ke 183/22, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji z 27 października 2021 r., nr 125/21, w sprawie z wniosku zawartego w skardze kasacyjnej S. Sp. z o.o. w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z 22 września 2022 r., sygn. akt I SA/Ke 183/22, w sprawie ze skargi S. Sp. z o.o. w K. (dalej: skarżąca lub Spółka) na decyzję Zarządu Województwa Świętokrzyskiego z 2 lutego 2022 r., nr 141/22, w przedmiocie zwrotu kwoty dofinansowania. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że Spółka nie uprawdopodobniła, iż nieudzielenie jej ochrony tymczasowej może pociągnąć za sobą skutki w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania po jej stronie trudnych do odwrócenia skutków. Zdaniem WSA, dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie wnioskodawcy. Podkreślił też, że wnioskujący winien wskazać na konkretne zdarzenia, czy okoliczności świadczące o tym, że wstrzymanie wykonania aktu lub czynności jest uzasadnione oraz poprzeć je stosownymi dokumentami. Sąd I instancji stwierdził, że Spółka nie przedłożyła żadnych dokumentów na poparcie zgłoszonych twierdzeń, w szczególności dokumentów finansowych, zatem niemożliwe było dokonanie ustalenia jaki konkretnie wpływ mogłoby wywrzeć wykonanie zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji na wnioskującej Spółce. Nie wystąpiły w sprawie także, w ocenie Sądu, szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie wniosku. Nie są nimi tylko i wyłącznie następujące okoliczności: zapłata kwoty ponad miliona złotych, posiadanie statusu podmiotu leczniczego. W świetle samych twierdzeń Spółki, Sąd I instancji nie był w stanie ocenić w jakim stopniu zwiększone wydatki związane udzielaniem świadczeń medycznych w okresie pandemii, czy też opóźnienia w płatnościach Narodowego Funduszu Zdrowia za świadczenia medyczne (w tym nadwykonania) mają wpływ na obecną sytuację finansową skarżącej oraz czy wypłata przez Spółkę kwoty ponad miliona złotych prowadziłaby do konieczności ograniczenia normalnego funkcjonowania. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i wstrzymania wykonania zaskarżonych decyzji. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania poprzez stwierdzenie, że: - skarżący nie przedłożył dokumentów na poparcie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji objętej skargą, podczas gdy jako uzasadnienie wniosku wskazano okoliczności stanowiące fakty powszechnie znane, związane ze sposobem funkcjonowania szpitali w Polsce; - nie występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie wniosku, w tym nie stanowi ich konieczność zapłaty kwoty ponad miliona złotych i posiadanie statusu podmiotu leczniczego, podczas gdy konieczność nagłej zapłaty kwoty ponad miliona złotych zdroworozsądkowo nie może pozostać bez znaczenia dla opieki nad chorymi znajdującymi się w szpitalu prowadzonym przez skarżącego oraz dla utrzymania personelu liczącego kilkaset osób. Spółka wniosła także o przeprowadzenie dowodu z dokumentów: - pisma skarżącego z dnia [...] listopada 2022 r. do Dyrektora Świętokrzyskiego Oddziału Narodowego Funduszu Zdrowia w Kielcach; - zestawienia niewypłaconych świadczeń przez Narodowy Fundusz Zdrowia; - korespondencji e-mail z Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddział w Kielcach; - sprawozdania z działalności skarżącego za rok obrotowy od 1 stycznia 2021 r. do 31 grudnia 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2022 r., poz. 329; dalej: p.p.s.a.) wynika, że katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zamknięty. Sąd uprawniony jest do uwzględnienia wniosku, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Warunkiem udzielenia ochrony tymczasowej jest uprawdopodobnienie przez stronę wystąpienia przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Stwierdzić przy tym należy, że za wyrządzenie znacznej szkody należy rozumieć taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia ani nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Trudnymi do odwrócenia skutkami są zaś takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Zauważyć należy, że w sprawach, w których rozstrzygane są kwestie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji ciężar dowodzenia okoliczności wskazanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. zdecydowanie przesuwa się na stronę wnioskującą, gdyż tylko ona posiada w tym zakresie stosowną wiedzę. Na wnioskodawcy ciąży obowiązek uprawdopodobnienia, że jego wniosek zasługuje na uwzględnienie. W judykaturze dominuje stanowisko – akceptowane przez Naczelny Sąd Administracyjny w rozpatrywanej sprawie – kładące nacisk na obowiązek wykazania przez stronę okoliczności uzasadniających przyznanie tymczasowej ochrony sądowej (por. np. postanowienia NSA z dnia: 26 listopada 2007 r., sygn. akt II FZ 338/07; 10 maja 2011 r., sygn. akt II FZ 106/11; 9 września 2011 r., sygn. akt II FSK 1501/11; 28 września 2011 r., sygn. akt I FZ 219/11; dostępne na stronie: www.orzeczenia.nsa.gov.pl). Zatem, aby wniosek mógł być rozpatrzony pozytywnie strona musi go poprzeć stosownymi twierdzeniami i dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek wstrzymania wykonania decyzji. Konieczne jest zatem wykazanie we wniosku szczegółowych przyczyn uzasadniających możliwość wystąpienia sytuacji, która spowoduje zajście choćby jednej z przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Argumentacja wniosku o wstrzymanie wykonania aktu musi w sposób przekonujący przedstawiać konkretne relacje między brakiem wstrzymania zaskarżonej decyzji a wystąpieniem zagrożeń z art. 61 § 3 p.p.s.a. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, WSA oceniając wniosek skarżącej w świetle przywołanych przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. prawidłowo uznał, że nie zasługuje on na uwzględnienie, bowiem braki wniosku, tak w zakresie zawartej w nim argumentacji, jak i dowodów przedłożonych na jej poparcie, nie dawały podstaw do zastosowania w stosunku do strony instytucji ochrony tymczasowej. Skarżąca we wniosku o wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie przedstawiła żadnej argumentacji uprawdopodobniającej, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków w wyniku wykonania zaskarżonej decyzji. Aby zbadać, czy rzeczywiście w stosunku do strony zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, konieczne jest odniesienie wysokości zobowiązania Spółki do zwrotu środków dofinansowania do jego sytuacji materialnej (finansowej). Bez porównania tych dwóch wartości nie jest możliwe zweryfikowanie twierdzenia autora zażalenia. Skarżący we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie wykazał swojej sytuacji materialnej, nie przedłożył żadnych dokumentów, a zatem dokonanie ustalenia jaki konkretnie wpływ mogłoby wywrzeć wykonanie zaskarżonej decyzji na Spółkę okazało się niemożliwe. Skarżąca również w zażaleniu nie wykazała, że jej wniosek zasługuje na uwzględnienie. Podniosła jedynie, że w chwili obecnej nie jest w stanie zwrócić wskazanej kwoty dofinansowania. Przedstawiła też dokumenty, z których nie wynika uprawdopodobnienie, że zwrot określonej kwoty doprowadzi do wyrządzenia znacznej szkody. Ze wskazanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a.