I GZ 309/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Grzelak po rozpoznaniu w dniu 11 października 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. Ż. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 kwietnia 2024 r. sygn. akt V SA/Wa 2731/23 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi A. Ż. na decyzję Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia [...] sierpnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia zaległości w płatności opłat abonamentowych postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 3 kwietnia 2024 r., sygn. akt V SA/Wa 2731/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę A. Ż. na decyzję Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia [...] sierpnia 2023 r. w przedmiocie umorzenia zaległości w płatności opłat abonamentowych. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że zarządzeniem z 20 grudnia 2023 r. skarżący został wezwany do usunięcia braku formalnego skargi poprzez wskazanie numeru PESEL - w terminie 7 dni - pod rygorem jej odrzucenia. Przesyłka pocztowa zawierająca ww. wezwanie skierowana do skarżącego na adres wskazany w skardze nie została odebrana przez adresata i została zwrócona nadawcy z adnotacją na kopercie o podwójnym awizowaniu oraz zwrocie do nadawcy z powodu jej niepodjęcia w terminie (k. 20 akt sądowych). Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wezwania kierowanego do skarżącego wobec niezastania adresata przesyłkę sądową bezskutecznie dwukrotnie awizowano (po raz pierwszy w dniu 2 stycznia 2024 r., o czym umieszczono zawiadomienie w oddawczej skrzynce pocztowej). Zarządzeniem z dnia 7 lutego 2024 r. Przewodniczący Wydziału uznał, że przedmiotowe wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi zostało skutecznie doręczone skarżącemu w dniu 16 stycznia 2024 r. w trybie art. 73 § 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935, dalej jako: "p.p.s.a."). Termin do uzupełnienia braków formalnych skargi upłynął zatem 23 stycznia 2024 r. Mając powyższe na uwadze Sąd I instancji uznał, że skoro skarżący nie wykonał zarządzenia w zakreślonym terminie, to skargę należało odrzucić na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący. W odpowiedzi na zażalenie organ wniósł o jego oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 49 § 1 p.p.s.a., jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę do jego uzupełnienia lub poprawienia w terminie siedmiu dni, pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Z kolei stosownie do art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Zgodnie z art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a. pismo strony, w przypadku gdy jest pierwszym pismem w sprawie, powinno zawierać numer PESEL strony wnoszącej pismo, będącej osobą fizyczną, oraz numer PESEL jej przedstawiciela ustawowego, jeżeli są obowiązani do jego posiadania albo posiadają go, nie mając takiego obowiązku. W rozpoznawanej sprawie, w związku ze stwierdzonymi brakami formalnymi skargi, zarządzeniem z 20 grudnia 2023 r. wezwano skarżącego do ich uzupełnienia przez wskazanie numeru PESEL, w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Odpis powyższego wezwania został uznany za skutecznie doręczony skarżącemu w trybie art. 73 p.p.s.a. (doręczenia zastępczego) 16 stycznia 2024 r. Tak więc termin do uzupełnienia braków skargi upłynął w dniu 23 stycznia 2024 r. i w zakreślonym przez sąd terminie braki te nie zostały uzupełnione. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji prawidłowo uznał ww. przesyłkę za skutecznie doręczoną skarżącemu z dniem 16 stycznia 2024 r. na podstawie art. 73 § 4 p.p.s.a. Podkreślenia wymaga, że domniemanie faktyczne wynikające z art. 73 p.p.s.a. może być obalone jedynie wówczas, gdy adresat pisma wykaże, że dane wynikające z dowodu doręczenia nie są zgodne z rzeczywistością, co w tej sprawie nie miało miejsca, gdyż nie zostało skutecznie obalone. Ponadto wskazać należy, że zgodnie z tezą wyrażoną w uchwale NSA z dnia 3 lipca 2023 r., sygn. II GPS 3/22 "niezachowanie, określonego w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a., wymogu podania w skardze, będącej pierwszym pismem w sprawie, numeru PESEL, jest brakiem formalnym, który powinien być uzupełniony w trybie art. 49 § 1 w związku z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., bez względu na to czy ten numer znajduje się w aktach administracyjnych, którymi dysponuje sąd". Ponadto stwierdzono, że "ustawodawca nie przewidział żadnych wyjątków od obowiązku strony określonego w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a. W szczególności nie zastrzegł, że podanie numeru PESEL w pierwszym piśmie jest wymagane, tylko wtedy, gdy tego numeru nie można ustalić na podstawie akt administracyjnych". Z treści przepisu art. 269 § 1 p.p.s.a. wynika moc ogólnie wiążąca zarówno uchwał abstrakcyjnych (art. 15 § 1 pkt 2 p.p.s.a.), jak i uchwał konkretnych (art. 15 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Istota mocy ogólnie wiążącej uchwał sprowadza się do tego, że stanowisko zajęte w uchwale Naczelnego Sądu Administracyjnego wiąże wszystkie składy orzekające sądów administracyjnych. Dopóki więc nie nastąpi zmiana tego stanowiska poprzez podjęcie kolejnej uchwały przez NSA, dopóty sądy administracyjne powinny je respektować (zob. Prawo o postępowaniu administracyjnym. Komentarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Lex a Wolters Kluwer business, Warszawa 2013, str. 833). Wobec powyższego NSA w składzie niniejszym, zgodnie z art. 269 § 1 p.p.s.a., związany jest obowiązującą uchwałą NSA. Wobec tego, że w zakreślonym przez sąd terminie skarżący nie wskazał swojego numeru PESEL, zasadnie Sąd I instancji odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Odnosząc się do zawartego w odpowiedzi na zażalenie wniosku organu o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, stwierdzić należy, że nie może on być uwzględniony przez Naczelny Sąd Administracyjny, bowiem przepisy art. 203 i art. 204 p.p.s.a., które regulują kwestie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, nie mają zastosowania do postępowania toczącego się na skutek wniesienia zażalenia na rozstrzygnięcie WSA. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.