I GZ 287/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Grzelak po rozpoznaniu w dniu 29 września 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A w R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 20 marca 2023 r.; sygn. akt I SA/Gl 239/23 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi A w R. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] grudnia 2022 r.; nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postanowieniem z dnia 20 marca 2023 r., sygn. akt I SA/Gl 239/23 odrzucił skargę A w R. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] grudnia 2022 r. w przedmiocie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Sąd I instancji wskazał, że A w R. (dalej: "skarżący") złożył skargę na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia [...] grudnia 2022 r., utrzymujące w mocy rozstrzygnięcie Naczelnika Urzędu Skarbowego w Żywcu z dnia [...] października 2022 r. o odmowie umorzenia postępowania egzekucyjnego. Sąd, w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 17 lutego 2023 r., pismem z dnia 23 lutego 2023 r. wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 100 zł oraz do uzupełnienia braków formalnych skargi przez nadesłanie dokumentu określającego umocowanie do reprezentowania strony skarżącej (odpis z KRS) i podanie numeru w Krajowym Rejestrze Sądowym. Braki te miały zostać uzupełnione w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Korespondencja zawierająca przedmiotowe wezwania została odebrana przez adresata w dniu 28 lutego 2023 r. (zpo k. 32). W odpowiedzi na wezwanie skarżący wskazał numer w Krajowym Rejestrze Sądowym informując, że odpis z KRS prześle na adres e-mail Sądu. Jednocześnie wystąpił z wnioskiem, aby Sąd zwrócił się do Urzędu Skarbowego Żywcu o przekazanie 100 zł na rzecz uiszczenia wpisu sądowego od skargi. Skarżący bowiem nie posiada takiej kwoty. W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia Sąd I instancji podniósł, że zgodnie z art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t. j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1634), dalej "p.p.s.a.", sąd nie podejmuje żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Należny wpis powinien zostać uiszczony gotówką w kasie sądu lub na rachunek bankowy sądu (219 § 2 p.p.s.a.). Ponadto na gruncie art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Zgodnie z art. 46 § 2 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. każde pismo strony powinno zawierać w przypadku, gdy jest pierwszym pismem w sprawie numer w Krajowym Rejestrze Sądowym, a w przypadku jego braku numeru identyfikacyjnego REGON albo numeru w innym właściwym rejestrze lub ewidencji, albo numer identyfikacji podatkowej strony wnoszącej pismo, niebędącej osobą fizyczną, która nie ma obowiązku wpisu we właściwym rejestrze lub ewidencji, jeżeli jest ona obowiązana do jego posiadania. Stosownie zaś do treści art. 28 § 1 p.p.s.a. osoby prawne oraz jednostki organizacyjne mające zdolność sądową dokonują czynności w postępowaniu przez organy albo osoby uprawnione do działania w ich imieniu. Ponadto w art. 29 p.p.s.a. ustawodawca wskazał jednoznacznie, że organ albo inna osoba upoważniona do reprezentacji ma obowiązek wykazać przy pierwszej czynności swoje umocowanie dokumentem. Do dokumentów tych zalicza się m.in. odpis pełny lub odpis aktualny z Krajowego Rejestru Sądowego (KRS), o którym mowa w ustawie z dnia 20 sierpnia 1997 r. o Krajowym Rejestrze Sądowym (Dz.U. z 2022 r. poz. 1683 ze zm.), a od dnia 1 stycznia 2012 r. także pobrany samodzielnie wydruk komputerowy aktualnych informacji o podmiotach wpisanych do Rejestru, o którym mowa w art. 4 ust. 4a tej ustawy, względnie uchwały odpowiednich organów osoby prawnej podjęte w trybie określonym przepisami Kodeksu spółek handlowych. W przedmiotowej sprawie Sąd wezwał stronę skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego oraz do uzupełnienia braku formalnego skargi. Korespondencja zawierająca przedmiotowe wezwanie została odebrana przez skarżącego w dniu 28 lutego 2023 r. Siedmiodniowy termin do uzupełnienia ww. braków upływał więc z dniem 7 marca 2023 r. Stąd też ze względu na nieuiszczenie brakującego wpisu sądowego oraz nienadesłanie dokumentu, z którego wynikałoby umocowanie osoby podpisującej skargę do jej wniesienia, skargę odrzucono na podstawie art. 58 § 1 pkt 3) i § 3 w zw. z art. 220 § 3 p.p.s.a. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący wnosząc o jego uchylenie. W uzasadnieniu wskazano, że skarżący "nie ma na papier, Internet i sprzęt teleinformatyczny (...), a pisma sądowe drukowane są dzięki serdeczności osób prywatnych". Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 230 § 1 i § 2 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji, takich jak skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata (art. 220 § 1 p.p.s.a.), w takiej sytuacji jednak przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, a w razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. W przypadku nieuiszczenia należnego wpisu pomimo wezwania skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 p.p.s.a.). Nie ulega wątpliwości, że skarga złożona w niniejszej sprawie jest pismem procesowym podlegającym opłacie, a zgodnie z art. 214 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych zobowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Należy wskazać, że Sąd I instancji zasadnie wezwał skarżącego w świetle wymienionych przepisów do uiszczenia wpisu w wysokości 100 zł, bowiem stosownie do § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r., poz. 535) wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym wynosi 100 zł. Strona inicjująca postępowanie sądowoadministracyjne ma obowiązek uiszczenia wpisu sądowego, chyba że z obowiązku tego została zwolniona na mocy przepisu prawa (zob. art. 239 § 1 pkt 1 – 3, art. 239 § 2 i art. 240 p.p.s.a.), bądź postanowienia referendarza sądowego lub sądu, przyznającego jej prawo pomocy w tym zakresie (zob. art. 239 § 1 pkt 4 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie nie wystąpiła żadna z powyższych okoliczności. W przedmiotowej sprawie, co wynika z analizy akt sprawy, skarżącemu po prawomocnym rozpoznaniu wniosku w przedmiocie prawa pomocy (postanowienie z 28 sierpnia 2023 r., sygn. akt I SPP/Gl 101/23) odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Sąd I instancji prawidłowo wezwał stronę skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł oraz do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez nadesłanie dokumentu, z którego wynikałoby umocowanie osoby podpisującej skargę do jej wniesienia. Powyższe wezwanie zostało doręczone skarżącemu w dniu 28 lutego 2023 r. (zwrotne potwierdzenie odbioru – k. 32 akt sądowych), Siedmiodniowy termin do uzupełnienia ww. braków upływał więc z dniem 7 marca 2023 r. mimo tego wskazane braki nie zostały uzupełnione. Wobec stwierdzenia, że skarżący nie zastosował się w zakreślonym terminie do wezwania i w ustawowym terminie nie uzupełnił wskazanych braków skargi, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zasadnie Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a orzekł jak w sentencji.