I GZ 240/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Joanna Wegner po rozpoznaniu w dniu 6 września 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Szkoły [...] w W. na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego Wydziału V Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 maja 2023 r., sygn. akt V SA/Wa 4095/21 w przedmiocie ściągnięcia opłaty kancelaryjnej w sprawie skargi Szkoły [...] w W. na decyzję Ministra Edukacji i Nauki z dnia 31 grudnia 2020 r., nr 21-PM/2020 w przedmiocie odmowy umorzenia należności z tytułu dotacji podlegającej zwrotowi do budżetu państwa postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie zarządzeniem Zastępcy Przewodniczącego Wydziału V z dnia 11 maja 2023 r., sygn. akt V SA/Wa 4095/21 zarządził ściągnięcie od Szkoły [...] im. B. [...] w W. nieuiszczoną opłatę kancelaryjną od wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia i jego doręczenia w wysokości 100 zł. Sąd pierwszej instancji wskazał, że strona skarżąca złożyła wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku tego Sądu z dnia 23 listopada 2022 r., sygn. akt. V SA/Wa 4095/21. Następnie odpis wyroku doręczono stronie w dniu 18 stycznia 2023 r. Od tego czasu strona skarżąca była już dwukrotnie wzywana. Natomiast opłaty kancelaryjnej nie uiszczono. Strona skarżąca wniosła zażalenie, zaskarżając zarządzenie w całości oraz wnosząc o jego uchylenie. W treści zażalenia wskazano, że Sąd powinien zwrócić wniosek z uwagi na nieuiszczenie opłaty przez skarżącą. Natomiast pomimo braku opłaty, sporządził uzasadnienie i doręczył stronie. W tej sytuacji zdaniem skarżącej, nie ma obowiązku zapłaty. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z treścią art. 141 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 1634) – zwanej dalej: "p.p.s.a." w sprawach, w których skargę oddalono, uzasadnienie wyroku sporządza się na wniosek strony zgłoszony w terminie 7 dni liczonych od dnia ogłoszenia wyroku albo doręczenia odpisu sentencji wyroku. Jednocześnie art. 142 § 2 p.p.s.a. nakazuje sądowi doręczenie wnioskodawcy odpisu wyroku z uzasadnieniem. Należy przy tym zauważyć, że wniosek strony, o jakim mowa w art. 142 § 2 p.p.s.a., podlega opłacie. Zgodnie z art. 234 § 2 p.p.s.a. za odpis orzeczenia z uzasadnieniem, doręczony na skutek żądania zgłoszonego w terminie 7-dniowym od ogłoszenia orzeczenia, pobiera się opłatę kancelaryjną. Jeżeli opłata nie została uiszczona, przewodniczący zarządzi ściągnięcie jej od strony, która złożyła wniosek o uzasadnienie, po uprzednim wezwaniu do jej uiszczenia. Kwotę należnej opłaty precyzuje określa § 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 3 czerwca 2019 r. w sprawie wysokości opłat kancelaryjnych pobieranych w sprawach sądowoadministracyjnych (Dz. U. z 2019 r. poz. 1090) na 100 zł. W niniejszej sprawie strona skarżąca wniosła o sporządzenie i doręczenie wyroku z uzasadnieniem bez uiszczenia opłaty. Dlatego zasadnie zarządzono wezwanie do jej uiszczenia. Zarządzenie jest zatem zgodne z prawem zarówno co do zasady, jak również co do wysokości. Należy podkreślić, że w niniejszej sprawie strona skarżąca nie jest zwolniona z obowiązku uiszczania kosztów sądowych. W związku z tym jest ona zobowiązana do jej uiszczenia. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego sporządzenia i doręczenia uzasadnienia stronie skarżącej, pomimo nieuiszczenia opłaty, należy stwierdzić, że w myśl art. 234 § 2 p.p.s.a. momentem generującym obowiązek uiszczenia opłaty kancelaryjnej jest złożenie wniosku o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, nie zaś jego otrzymanie. Sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku nie jest uwarunkowane wpłaceniem przez stronę opłaty kancelaryjnej i podlega doręczeniu niezależnie od okoliczności jej uregulowania, co w istocie stanowi wyraz powoływanej przez skarżącego ochrony prawa do sądu zawartego w art. 45 ust. 1 Konstytucji RP. Nie więc racji strona wnosząca zażalenie, że Sąd winien zwrócić wniosek. Argument ten nie znajduje uzasadnienia, mając na uwadze obowiązujące przepisy ustawy p.p.s.a. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a. orzekł, jak w postanowieniu