I GZ 18/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Henryk Wach po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia P. M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 listopada 2022 r., sygn. akt VIII SA/Wa 196/22 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi P. M. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z dnia 5 stycznia 2022 r., nr OB/02/22 w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności w ramach systemów wsparcia bezpośredniego postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 7 listopada 2022 r., sygn. akt VIII SA/Wa 196/22, odrzucił skargę P. M. i L. R. na decyzję Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z 5 stycznia 2022 r., nr OB/02/22 w przedmiocie ustalenia kwoty nienależnie pobranych płatności bezpośrednich. Jak wynika z akt sprawy, zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 6 czerwca 2022 r. strona została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 1500 zł, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie do uiszczenia wpisu zostało prawidłowo doręczone skarżącemu 24 czerwca 2022 r. Termin do uiszczenia wpisu upłynął 2 lipca 2022 r. Po sprawdzeniu w rejestrze dochodów budżetowych Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie stwierdzono, że strona skarżąca nie uiściła należnego wpisu od skargi. W dniu 6 lipca 2022 r. strona skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do uiszczenia wpisu. Postanowieniem z 5 września 2022 r., sygn. akt VIII SA/Wa 196/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu. Na postanowienie to środek odwoławczy nie został wniesiony, a więc postanowienie to uzyskało walor prawomocności. Skarżący wpisu nie uiścił, zatem Sąd postanowił odrzucić skargę na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej: p.p.s.a.). P. M. złożył zażalenie na powyższe orzeczenie, zarzucając mu naruszenie konstytucyjnego prawa do sądu, zasad dobrej legislacji oraz naruszenie Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej art. 47-50. Wskazał, że prawo do sądu nie może być iluzoryczne. Podmioty niemogące ponosić kosztów opłat sądowych ze względu na brak środków na ich poniesienie – zgodnie z literalnym brzmieniem przepisu krajowego – nie mogą być narażane na skutki niezasadnego stosowania w stosunku do nich rozszerzonej wykładni norm prawnych, które w swej istocie powinny zapewniać im prawo do sądu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 220 § 1 i 2 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały, przy czym jednym z tego rodzaju pism jest skarga. Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Jak wynika z akt sprawy, Przewodniczący Wydziału zarządzeniem z 6 czerwca 2022 r. – w związku z prawomocnym zakończeniem postępowania w przedmiocie prawa pomocy – wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 1500 zł – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wspomniany rygor wynika z art. 220 § 3 p.p.s.a., który stanowi, że skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Wezwanie doręczono stronie w dniu 24 czerwca 2022 r. Jak słusznie zauważył Sąd I instancji, ustawowy siedmiodniowy termin do uiszczenia wpisu sądowego upływał 2 lipca 2022 r. Strona nie uiściła w tym terminie wpisu od skargi. W związku z powyższym, zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, Sąd I instancji prawidłowo orzekł o odrzuceniu skargi na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. Argumenty zażalenia nie podważają dokonanej oceny, ponieważ skarżący nie kwestionuje faktu nieopłacenia skargi. Przeciwnie, podnosi w zażaleniu, iż nie ma środków do uiszczenia wpisu. Wobec tego należy podkreślić, że w związku z odmową przyznania stronie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych, okoliczność ta nie ma wpływu na ocenę zasadności odrzucenia skargi z powodu jej nieopłacenia. Nie doszło tym samym do pozbawienia strony prawa do sądu. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.