I GZ 164/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodnicząca sędzia NSA Michał Kowalski po rozpoznaniu w dniu 13 maja 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A S.A. z siedzibą w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 października 2025 r., sygn. akt V SA/Wa 1741/24 w zakresie odrzucenia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi A S.A. z siedzibą w W. na decyzję Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia 12 kwietnia 2024 r., nr GRZLEN/Nr 578/2024 w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego oraz umorzenia lub rozłożenie na raty zaległości w płatności opłat abonamentowych postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 30 października 2025 r. sygn. akt V SA/Wa 1741/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, działając na podstawie art. 178 p.p.s.a. odrzucił skargę kasacyjną A S.A. z siedzibą w W. od wyroku tego Sądu z dnia 28 lutego 2025 r. w sprawie ze skargi na decyzję Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji z dnia 12 kwietnia 2024 r. w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego i odmowy umorzenia oraz rozłożenia na raty zaległości w płatności opłat abonamentowych oraz na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. postanowił o zwrocie uiszczonego wpisu od skargi kasacyjnej. Skarżąca spółka, działając przez profesjonalnego pełnomocnika, wniosła do Naczelnego Sądu Administracyjnego za pośrednictwem Sądu I instancji skargę kasacyjną od wyroku z dnia 28 lutego 2025 r. sygn. V SA/Wa 1741/24. Zgodnie z zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 4 czerwca 2025 r. wezwano skarżącą do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej poprzez zawarcie w treści skargi kasacyjnej wniosku o jej rozpoznanie na rozprawie albo oświadczenia o zrzeczeniu się rozprawy - w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. Przesyłka sądowa zawierająca powyższe wezwanie, mimo ze była dwukrotnie awizowana - pierwsze awizo z dnia 2 października 2025 r., powtórne awizo z dnia 10 października 2025 r. - nie została podjęta i została zwrócona w dniu 20 października 2025 r. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Zdaniem Sądu, przesyłkę tą awizowano w sposób prawidłowy, a tym samym należało uznać ją za doręczoną z dniem 16 października 2025 r. (przesyłka k. 82 akt sądowych). Skarżący uzupełnił braki formalne skargi kasacyjnej pismem nadanym do sądu w dniu 27 października 2025 r. Pełnomocnik skarżącej wniósł zażalenie na powyższe postanowienie zaskarżając je w całości. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucił naruszenie przepisów postępowania tj. art. 58 § 1 pkt 3 i art. 73 § 1-4 p.p.s.a. w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy przez niewłaściwe ich zastosowanie, albowiem stronie nie zostało skutecznie doręczone wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi, przez co nie uchybiła terminowi do uzupełnienia. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Kwestią sporną w sprawie jest, czy wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi zostało prawidłowo doręczone pełnomocnikowi skarżącego w trybie art. 73 p.p.s.a. Warunkiem odrzucenia skargi kasacyjnej w opisanej wyżej sytuacji jest bezskuteczny upływ ustawowego terminu do uzupełnienia braków formalnych tego pisma. W niniejszej sprawie pełnomocnik skarżącego zarzuca sądowi pierwszej instancji, że wbrew jego twierdzeniom nie zostało mu skutecznie doręczone wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi z uwagi na wadliwe działanie Poczty Polskiej, której pracownik nie pozostawił pod wskazanym adresem do korespondencji żadnego zawiadomienia o możliwości odebrania przesyłki. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego akta sprawy i argumentacja przedstawiona na tę okoliczność przez pełnomocnika skarżącego – pozwala uznać, że w niniejszej sprawie ziściły się przesłanki do zastosowania instytucji doręczenia zastępczego uregulowanej w art. 73 p.p.s.a. Sposób doręczania pism sądowych, w tym wezwań, w razie niemożności doręczenia pisma do rąk własnych lub innych upoważnionych osób został uregulowany w art. 73 p.p.s.a. Przepis § 1 tego artykułu stanowi, że w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65 – 72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Zgodnie natomiast z art. 73 § 2 p.p.s.a. zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. Natomiast w myśl art. 73 § 3 p.p.s.a. w przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy. Wreszcie, § 4 tej regulacji stanowi, że doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1. Powyższe przepisy określają warunki, które muszą zostać spełnione, aby sąd mógł przyjąć fikcję doręczenia, tj. stwierdzić, że na mocy ustawy pismo nieodebrane przez stronę traktuje się jako prawidłowo doręczone. W myśl powyższych przepisów powinny zostać spełnione ku temu następujące przesłanki: wystąpienie niemożności doręczenia pisma w inny sposób, dwukrotne awizowanie pisma w odpowiednim czasie, a także upływ 14-dniowego terminu od pozostawienia pierwszego zawiadomienia o możliwości odebrania pisma w placówce pocztowej. Analiza zwróconej do sądu przesyłki zawierającej wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi wskazuje, że przesyłka została awizowana w dniu 2 października 2025 r. a następnie przesyłkę awizowano powtórnie 10 października 2025 r. Wobec niepodjęcia przesyłki po jej dwukrotnym awizowaniu 20 października 2025 r., z uwagi na niepodjęcie przesyłki w terminie, zwrócono ją WSA w Warszawie. Tym samym przesyłkę należało uznać za doręczoną w trybie art. 73 § 4 p.p.s.a. z dniem 16 października 2025 r. ponieważ tego dnia upływa 14 dniowy termin okresu awizacji przesyłki liczony od dnia pierwszego awiza czyli 2 października 2025 r. – co też słusznie zauważył Sąd pierwszej instancji. Siedmiodniowy termin na wykonanie wezwania do złożenia dokumentów upłynął zatem w dniu 23 października 2025 r. W zakreślonym terminie skarżący nie uzupełnił braków formalnych skargi. Pełnomocnik skarżącego wskazał w zażaleniu, że nie został skutecznie wezwany do uzupełnienia braków formalnych z powodu wystąpienia nieprawidłowości działania Poczty Polskiej S.A. przy doręczeniu przedmiotowej przesyłki sądowej. Istotą argumentacji przedstawionej w uzasadnieniu zażalenia jest próba podważenia prawidłowości doręczenia przesyłki zawierającej wezwanie, tj. spełnienia w okolicznościach sprawy przesłanek skuteczności doręczenia w trybie z art. 73 p.p.s.a., czyli poprzez awizo. Pełnomocnik skarżącej kwestionuje fakt prawidłowego awizowania, wskazując na brak pozostawienia awiza w skrzynce pocztowej W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, twierdzenie pełnomocnika skarżącego dotyczące nieotrzymania wezwania nie mogło skutecznie podważyć domniemania doręczenia zastępczego. Domniemanie faktyczne wynikające z art. 73 p.p.s.a. może być obalone wówczas, gdy adresat pisma wykaże, że dane wynikające z dowodu doręczenia nie są zgodne z rzeczywistością. Zwrotne potwierdzenie odbioru jest dokumentem urzędowym, jeśli jest sporządzone w przepisanej formie przez uprawniony do tego podmiot, stanowi dowód tego, co zostało w nim zaświadczone i korzysta z domniemania prawdziwości. Samo twierdzenie strony, że nie otrzymała ona awizo jest niewystarczające do obalenia tego domniemania. Domniemanie doręczenia przesyłki może być obalone, gdy adresat pisma wykaże, że dane wynikające z dowodu doręczenia są niezgodne z rzeczywistością. W konsekwencji nie mogły odnieść skutku argumenty zażalenia o braku awiza w pocztowej skrzynce oddawczej, ponieważ adnotacje zamieszczone na kopercie zwróconej do Sądu oraz na zwrotnym potwierdzeniu odbioru zaprzeczają twierdzeniom strony w tym zakresie. Na kopercie i zwrotnym potwierdzeniu odbioru widnieje bowiem adnotacja o dwukrotnym awizowaniu przesyłki ze wskazaniem przez doręczyciela punkt 2 ww. ZPO, gdzie wyraźnie zakreślono, że zawiadomienie (pierwsze awizo) umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej. Przyjęcie, na podstawie twierdzenia pełnomocnika skarżącego, że w sprawie urzędnik pocztowy nie pozostawił awizo przesyłki sądowej zawierającej wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi, prowadziłoby do nieuzasadnionego podważenia instytucji doręczenia zastępczego. W każdej bowiem sytuacji strona mogłaby obalić domniemanie doręczenia przesyłki w trybie zastępczym przez zwykłe oświadczenie, że awizo nie zostało umieszczone w skrzynce pocztowej (postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z 21 listopada 2018 r. sygn. akt II OZ 1176/18; z 27 kwietnia 2017 r. sygn. akt II GZ 316/17; z 25 sierpnia 2021 r., sygn. akt I FZ 89/21; z 20 października 2021 r., sygn. akt I GZ 315/21). Dlatego należy podkreślić, że domniemanie doręczenia przesyłki jest domniemaniem usuwalnym, lecz może zostać obalone przeciwdowodem, którego w tym postępowaniu nie przedstawiono. Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że pomimo złożenia reklamacji do Poczty Polskiej jej wynik, nie pozwala na uznanie, że awiza nie zostały umieszczone w oddawczej skrzynce pocztowej. Poczta Polska poinformowała jedynie, że ustalenie stanu faktycznego wraz z wyjaśnieniem okoliczności związanych z awizacją przesyłek nie jest możliwe. Procedura reklamacyjna nie wyjaśniła powstałych u pełnomocnika skarżącej przypuszczeń i nie uprawdopodobniła braku jego winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi kasacyjnej ze względu na nieotrzymanie przesyłki. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a.