I GZ 124/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Michał Kowalski po rozpoznaniu w dniu 15 kwietnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A sp. z o.o. w B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 stycznia 2026 r., sygn. akt VIII SA/Wa 418/25 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi A sp. z o.o. w B. na postanowienie Prezesa Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z dnia 11 kwietnia 2025 r., nr 18/2025 w przedmiocie uchylenia decyzji w sprawie przyznania płatności z tytułu wspierania gospodarowania na obszarach górskich i innych obszarach o niekorzystnych warunkach gospodarowania postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 16 stycznia 2026 r., sygn. akt VIII SA/Wa 418/25 odrzucił skargę A sp. z o. o. z siedzibą w B. na postanowienie Dyrektora Mazowieckiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Warszawie z dnia 11 kwietnia 2025 r. w przedmiocie odmowy przyznania pomocy finansowej ze środków unijnych. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z dnia 12 czerwca 2025r. A sp. z o.o. z siedzibą w B. (dalej: skarżąca, spółka) została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 złotych – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. W zakreślonym terminie strona skarżąca, wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienie od kosztów sądowych (pismo z dnia 28 lipca 2025 r. – data nadania w UP). Postanowieniem z dnia 28 sierpnia 2025 r. (VIII SPP/Wa 181/25) referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie orzekł o odmowie przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych. Strona nie wniosła sprzeciwu od tego rozstrzygnięcia. Następnie pismem z dnia 17 października 2025 r., w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z dnia 15 października 2025 r., skarżąca została wezwana do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 12 czerwca 2025 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 złotych – w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie do usunięcia wspomnianego braku fiskalnego skargi zostało doręczone skarżącej w dniu 20 października 2025 r. W zakreślonym terminie (który upływał z dniem 27 października 2025 r.) strona nie dokonała wpłaty należnego wpisu sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny podkreślił, że w dokumentach księgowych nie zidentyfikowano do dnia 12 stycznia 2026 r. wpłaty tytułem opłaty sądowej w zakresie wpisu od skargi, co jest jednoznaczne z faktem, że skarżąca nie uiściła wymaganego wpisu sądowego. Spółka złożyła zażalenie na powyższe orzeczenie, wnosząc o jego uchylenie i dalsze procesowanie w sprawie. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie konstytucyjnego prawa do sądu oraz naruszenie art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji pobiera się wpis stosunkowy lub stały, przy czym jednym z tego rodzaju pism jest skarga. Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Przenosząc powyższe uwagi na grunt rozpatrywanej sprawy należy zauważyć, że Sąd I instancji zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału VIII z dnia 15 października 2025 r. wezwał skarżącą do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VIII z dnia 12 czerwca 2025 r. wzywającego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł pod rygorem jej odrzucenia. Skarżąca nie została zwolniona z obowiązku uiszczenia wpisu sądowego i miała obowiązek ten wpis uiścić. Skarżąca w zakreślonym terminie wpisu nie opłaciła, wniosła natomiast ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy. Należy zauważyć, że jakkolwiek strona ma prawo do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy na każdym etapie postępowania, a obowiązkiem sądu administracyjnego jest jego rozpoznanie – należy pamiętać, że jeżeli w obrocie prawnym pozostaje prawomocne rozstrzygnięcie sądu w tym przedmiocie ma ono charakter wiążący dla strony i sądu, który je wydał (art. 170 p.p.s.a.). Oznacza to, że złożenie ponownego wniosku o przyznanie prawa pomocy nie może mieć wpływu na bieg terminu do uiszczenia wpisu od skargi. Wniosek ten nie uchyla bowiem skutków wynikających z prawomocnego orzeczenia sądu. Dopiero wydanie kolejnego prawomocnego postanowienia w przedmiocie prawa pomocy o innej treści skutkuje utratą mocy wcześniejszego postanowienia. Argumentacja przedstawiona w zażaleniu skupia się na braku możliwości uiszczenia wpisu przez skarżącą, nie kwestionując jednak faktu nieopłacenia skargi. W związku zaś z odmową przyznania stronie prawa pomocy w zakresie zwolnienia z kosztów sądowych, ewentualny brak zdolności finansowych skarżącej do uiszczenia wpisu sądowego pozostaje bez wpływu na ocenę prawidłowości odrzucenia skargi przez Sąd I instancji. Tym samym nie doszło do pozbawienia strony prawa do sądu, bowiem w sytuacji nieuwzględnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych, na stronie skarżącej spoczywają obowiązki ponoszenia kosztów postępowania związanych z jej udziałem w sprawie, zgodnie z treścią art. 199 p.p.s.a. Z powyższych względów Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a.