I GZ 117/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Grzelak po rozpoznaniu w dniu 19 maja 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia K. K. następcy prawnego G. F. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 20 stycznia 2023 r. sygn. akt III SA/Wr 430/22 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi G. F. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we Wrocławiu z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 20 stycznia 2023 r., sygn. akt III SA/Wr 430/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu odrzucił skargę K. K. następcy prawnego G. F. na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we Wrocławiu z dnia [...] maja 2019 r. w przedmiocie płatności dla obszarów z ograniczeniami naturalnymi lub innymi szczególnymi ograniczeniami oraz zwrócił stronie skarżącej uiszczony wpis od skargi w kwocie 200 zł. W motywach postanowienia odrzucającego skargę, Sąd pierwszej instancji wskazał, że pismem z 12 lipca 2019 r. G. F. wniósł skargę na decyzję Dyrektora Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa we Wrocławiu z [...] maja 2019 r. Postanowieniem z 21 czerwca 2021 r. Sąd Rejonowy w Jeleniej Górze I Wydział Cywilny stwierdził, że spadek po zmarłym G. F. nabyła K. A. K. w całości z dobrodziejstwem inwentarza. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 18 maja 2022 r. następczyni prawna strony skarżącej została wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w wysokości 200 zł, w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia, pod rygorem odrzucenia skargi. W odpowiedzi na powyższe zarządzenie strona wystąpiła o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od opłaty od skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu postanowieniem z dnia 20 października 2022 r. utrzymał w mocy postanowienie postanowienia starszego referendarza sądowego z 8 września 2022 r., sygn. akt III SPP/Wr 30/22 o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu sądowego od skargi. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału z 12 grudnia 2022 r. ponownie wezwano stronę do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200 zł, stosownie do treści zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu od skargi z dnia 18 maja 2022 r., w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Jak wynika ze zwrotnego potwierdzenia odbioru przesyłki zawierającej powyższe wezwanie, zostało ono odebrane w placówce pocztowej w dniu 30 grudnia 2022 r. (k. 118). Biorąc pod uwagę, że ostatni dzień wyznaczonego terminu przypadał na 6 stycznia 2023 r., czyli dzień wolny ustawowo od pracy, stosownie do treści art. 83 § 2 p.p.s.a., Sąd przyjął, że siedmiodniowy termin na uzupełnienie braku fiskalnego skargi upłynął bezskutecznie z końcem 9 stycznia 2023 r. (poniedziałek). W niniejszej sprawie wpis nie został uiszczony we wskazanym terminie, gdyż – jak wynika z akt sprawy – wpłaty dokonano dopiero 13 stycznia 2023 r. (dowód dokonania wpłaty - k. 119 akt sądowych). Powyższe, w ocenie Sądu I instancji, skutkowało odrzuceniem skargi na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm.; dalej "p.p.s.a."). Zażalenie na to postanowienie złożyła skarżąca, wnosząc o jego uchylenie i zobowiązanie Sądu pierwszej instancji do nadania sprawie dalszego biegu, ewentualnie uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazania sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie: 1. art. 220 § 3 p.p.s.a. poprzez nieuzasadnione odrzucenie skargi; 2. art. 45 ust. 1 i art. 78 Konstytucji RP (Dz. U. Nr 78, poz 483 ze zm.) poprzez niesłuszne pozbawienie strony prawa do zaskarżania wyroku zapadłego w Sądzie pierwszej instancji, a tym samym uniemożliwienie poddania weryfikacji jego merytorycznego rozstrzygnięcia; 3. art. 3 § 2 p.p.s.a. w zw. z art. 1 p.p.s.a., poprzez nieprawidłowe wykonywanie wymiaru sprawiedliwości polegające na rezygnacji z wszechstronnego wyjaśnienia sprawy; 4. błąd w ustaleniach faktycznych, że skarżąca nie uiściła wpisu w terminie oraz nie zaistniały w sprawie przesłanki do zastosowania wobec skarżącej instytucji przywrócenia terminu do dokonania czynności. Nadto, na podstawie art. 106 § 3 p.p,s.a. skarżąca wniosła o przeprowadzenie dowodu z zaświadczenia lekarskiego, nie załączając przy tym żadnych dokumentów. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 220 § 1 ppsa sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2 i 3, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 ppsa). Mając na uwadze tak określone ramy prawne i faktyczne rozpoznawanej sprawy wskazać należy, iż na obecnym etapie postępowania (zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi) przedmiotem oceny Sądu drugiej instancji jest zasadność odrzucenia skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu. Postanowieniem z dnia 20 października 2022 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu utrzymał w mocy postanowienie starszego referendarza sądowego z 8 września 2022 r., sygn. akt III SPP/Wr 30/22 o odmowie przyznania skarżącej prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu sądowego od skargi. Zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 12 grudnia 2022 r. ponownie wezwano stronę do uiszczenia wpisu od skargi w kwocie 200 zł, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Przesyłka zawierające ww. wezwanie została odebrana osobiście przez skarżącą w placówce pocztowej w dniu 30 grudnia 2022 r. (k. 118) – okoliczność bezsporna. Wobec tego, że ostatni dzień wyznaczonego terminu przypadał na 6 stycznia 2023 r., czyli dzień wolny ustawowo od pracy, stosownie do treści art. 83 § 2 p.p.s.a., Sąd I instancji prawidłowo przyjął, że siedmiodniowy termin na uzupełnienie braku fiskalnego skargi upłynął bezskutecznie z końcem 9 stycznia 2023 r. (poniedziałek). Skarżąca uiściła wpis dopiero 13 stycznia 2023 r. (dowód dokonania wpłaty - k. 119 akt sądowych) – okoliczność bezsporna. Wobec powyższego Sąd I instancji, zobligowany dyspozycją art. 220 § 3 p.p.s.a., prawidłowo odrzucił skargę. Należy zauważyć, że sąd badając, czy czynność procesowa została dokonana w terminie ustawowym, nie jest uprawniony do badania przyczyn ewentualnego uchybienia temu terminowi (por. postanowienie NSA z 12 lipca 2013 r., sygn. akt II OZ 606/13, LEX nr 1344836; to i kolejne cytowane orzeczenia dostępne w Internecie w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych pod adresem http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wobec tego zawarta w zażaleniu argumentacja, że skarżąca przebywała na leczeniu w warunkach szpitalnych od dnia 2 do 12 stycznia 2023 r. mogłaby stanowić ewentualną podstawę do przywrócenia terminu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi jako ewentualnie wyłączające winę w niedochowaniu terminu - stosownie do treści art. 86 § 1 p.p.s.a. Ubocznie wskazać jednak należy, że do zażalenia nie został dołączony żaden dokument, pomimo wniosku "o przeprowadzenie dowodu z dokumentu – zaświadczenia lekarskiego" – zażalenie nie zawiera żadnych załączników. Wobec powyższego, Sąd pierwszej instancji słusznie odrzucił skargę z uwagi na uiszczenie wpisu sądowego od skargi po terminie. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.