I GSK 882/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Henryk Wach po rozpoznaniu w dniu 24 czerwca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi A. J. o wznowienie postępowania sądowego zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 15 maja 2026 r., sygn. akt I GSK 550/25 w sprawie ze skargi kasacyjnej Wojewody Wielkopolskiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 17 stycznia 2025 r. sygn. akt III SA/Po 481/24 w sprawie ze skargi A. J. na czynność Wojewody Wielkopolskiego z dnia 11 lipca 2024 r. w przedmiocie odrzucenia wniosku o dofinansowanie projektu w ramach programu Aktywny Maluch postanawia: 1. odrzucić skargę o wznowienie postępowania; 2. zwrócić A. J. ze środków budżetowych Naczelnego Sądu Administracyjnego uiszczony wpis od skargi o wznowienie w wysokości 100 (sto) złotych.

Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z 15 maja 2026 r., I GSK 550/25 po rozpoznaniu sprawy ze skargi kasacyjnej Wojewody Wielkopolskiego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z 17 stycznia 2025 r., III SA/Po 481/24 w sprawie ze skargi A. J. (skarżącej) na czynność Wojewody Wielkopolskiego z 11 lipca 2024 r. w przedmiocie odrzucenia wniosku o dofinansowanie projektu w ramach programu Aktywny Maluch w pkt 1 uchylił zaskarżony wyrok. W pkt 2 oddalił skargę zaś w pkt 3 zasądził od A. J. na rzecz Wojewody Wielkopolskiego 460 złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Skarżąca 10 czerwca 2026 r. wniosła osobiście do Naczelnego Sądu Administracyjnego skargę o wznowienie postępowania sądowego, w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem tego Sądu z 15 maja 2026 r., I GSK 550/25. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga o wznowienie postępowania jest niedopuszczalna. Stosownie do art. 276 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2026 r., poz. 143; dalej: p.p.s.a.), do skargi o wznowienie postępowania stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed sądem pierwszej instancji, jeżeli przepisy niniejszego działu nie stanowią inaczej. Jednakże, gdy do wznowienia postępowania właściwy jest Naczelny Sąd Administracyjny, stosuje się odpowiednio przepisy art. 175 p.p.s.a. Odesłanie to oznacza, że skargę o wznowienie postępowania może sporządzić wyłącznie adwokat lub radca prawny, zaś w sprawach podatkowych również doradca podatkowy, a w sprawach własności przemysłowej także rzecznik patentowy (art. 175 § 1 i 3 p.p.s.a.). Powyższych ograniczeń nie stosuje się, gdy skargę o wznowienie sporządza sędzia, prokurator, notariusz, radca Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa albo profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, będący stroną, jej przedstawicielem lub pełnomocnikiem oraz w przypadku prokuratora, Rzecznika Praw Obywatelskich lub Rzecznika Praw Dziecka (art. 175 § 2 p.p.s.a.). Powyższa regulacja prowadzi do wniosku, że do skargi o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem Naczelnego Sądu Administracyjnego ma zastosowanie przymus adwokacko-radcowski, co oznacza, że musi być sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika. Niedopełnienie tego obowiązku jest brakiem nieusuwalnym skargi o wznowienie postępowania, który powoduje jej odrzucenie (por. postanowienie NSA z 25 lutego 2014 r., II FSK 3493/13). Zatem skarga o wznowienie postępowania powinna być sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika, pod rygorem jej odrzucenia (art. 178 p.p.s.a). W orzecznictwie i doktrynie przyjmuje się, że niedopełnienie tego obowiązku jest brakiem nieusuwalnym skargi o wznowienie postępowania, który powoduje jej odrzucenie bez uprzedniego wzywania do usunięcia braku formalnego, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 193 i art. 276 p.p.s.a. (por. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Wyd. C.H. Beck, Warszawa 2015, s. 1121, Teza 6 do art. 276 i powołane tam orzecznictwo). W sprawie skarżąca nie spełniła wymagań, o których mowa w art. 175 § 1 p.p.s.a. i skargę o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Naczelnego Sądu Administracyjnego sporządziła osobiście. Ten brak skargi wznowieniowej, będący uchybieniem nieusuwalnym, musi powodować jej odrzucenie (por. postanowienie NSA z dnia 9 marca 2005 r. sygn. akt I GSK 359/05 opubl. ONSAiWSA 2005/5/98). Na marginesie jeszcze wskazać należy, że z uwagi na sporządzenie skargi o wznowienie postępowania osobiście przez skarżącą nie było konieczne wzywanie pełnomocnika strony do uzupełnienia braków formalnych skargi o wznowienie postępowania. Z tych względów, skoro skarga o wznowienie postępowania nie została sporządzona przez uprawniony podmiot, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 w związku z art. 276 i art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia. O zwrocie wpisu uiszczonego od skargi o wznowienie postępowania orzeczono w punkcie drugim sentencji na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a.