I GSK 255/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dariusz Dudra Sędzia NSA Henryk Wach Sędzia NSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej K. w P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 5 września 2023 r. sygn. akt III SA/Gl 353/23 w sprawie ze skargi K. w P. na decyzję Zarządu Województwa Śląskiego z dnia 10 marca 2023 r. nr 999/RT/2023 w przedmiocie zobowiązania do zwrotu części dofinansowania ze środków z budżetu Unii Europejskiej 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od K. w P. na rzecz Zarządu Województwa Śląskiego 2.700 (dwa tysiące siedemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Wyrokiem z 6 września 2023 r., sygn. akt III SA/Gl 353/23 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę K. sp. z o.o. w P. (dalej: Strona, Skarżąca, Spółka) na decyzję Zarządu Województwa Śląskiego (dalej: Zarząd, ZWŚ) z 10 marca 2023 r. w przedmiocie zobowiązania do zwrotu części dofinansowania ze środków z budżetu Unii Europejskiej. Strona, nie zgadzając się z powyższym wyrokiem, wystąpiła ze skargą kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zaskarżyła orzeczenie w całości. Zaskarżonemu wyrokowi oraz przeprowadzonemu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach postępowaniu zarzuciła: 1. w granicach art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634; dalej: p.p.s.a.) naruszenie prawa materialnego tj.: a) naruszenie przepisów art.207 ust. 1 pkt. 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych (Dz. U. z 2022 r., poz. 1634; dalej: u.f.p.) w zw. z § 5 ust. 6, § 11 ust.2 pkt 4 i 5 Umowy o dofinansowanie oraz pkt. 6.5.2 ppkt 2 i 3 Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków poprzez błędną wykładnię polegającą na przyjęciu zakresu pojęcia ,,konfliktu interesów" wykraczającego poza literalne brzmienie powyższych regulacji Umowy oraz Wytycznych i w konsekwencji wadliwe przyjęcie, iż tak szeroka definicja w/w pojęcia stanowi obowiązującą Beneficjenta procedurę której naruszenie skutkuje zwrotem środków dofinansowania; b) naruszenie przepisów art. 24 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2014/24/UE z 26 lutego 2014 r. w sprawie zamówień publicznych uchylającą dyrektywę 2004/18/WE (Dz.U.UE.L. z 2014 r., poz. 94 s.65; dalej: Dyrektywa klasyczna), art. 42 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/25/UE z dnia 26 lutego 2014 r. w sprawie udzielania zamówień przez podmioty działające w sektorach gospodarki wodnej, energetyki, transportu i usług pocztowych, uchylająca dyrektywę 2004/17/UE (Dz.U.UE.L. z 2014r. poz. 94, s.243; dalej: Dyrektywa sektorowa), art. 57 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 966/2012 z dnia 25 października 2012 r. w sprawie zasad finansowych mających zastosowanie do budżetu ogólnego Unii oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE, Euratom) nr 1605/2002 (Dz. U. UE L z 2012 r., poz. 298, s. 1; dalej: rozporządzenie nr 966/2012), art. 61 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) 2018/1046 z dnia 18 lipca 2018 r. w sprawie zasad finansowych mających zastosowanie do budżetu ogólnego Unii, zmieniające rozporządzenia (UE) nr 1296/2013, (UE) nr 1301/2013, (UE) nr 1303/2013, (UE) nr 1304/2013, (UE) nr 1309/2013, (UE) nr 1316/2013, (UE) nr 223/2014 i (UE) nr 283/2014 oraz decyzję nr 541/2014/UE, a także uchylające rozporządzenie (UE, Euratom) nr 966/2012 (Dz. U. UE L z 2018 r., poz. 193, s. 1; dalej: rozporządzenie nr 2018/1046), poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnej akceptacji zastosowania przez Organy zawartych w tych regulacjach definicji ,,konfliktu interesów" wobec Skarżącego Beneficjenta w sytuacji gdy powyższe regulacje z zakresu prawa Unii Europejskiej nie mają zastosowania do Skarżącego nawet w sposób pośredni; c) naruszenie przepisów Pkt 6.5.2. ppkt 3 zdanie ostatnie Wytycznych w zakresie kwalifikowalności w zw. z art. 207 ust. 1 pkt. 2 u.f.p., poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie polegające na bezzasadnym nałożeniu na Beneficjenta ciężaru dowodu w zakresie wykazania, iż przy przyjętych przez organy powiązaniach (innych niż wskazane w § 11 ust. 2 pkt 5) Umowy o dofinansowanie oraz w zapisach pkt 6.5.2. wytycznych w zakresie kwalifikowalności) nie doszło do naruszenia zasady konkurencyjności, w sytuacji gdy z treści Pkt 6.5.2 ppkt 3 zadanle ostatnie Wytycznych wynika, iż to właściwa instytucja (ŚCP) powinna wykazać, że przy tego rodzaju powiązaniach rzeczywiście występuje konflikt interesów i związane z tym naruszenia zasady konkurencyjności i dopiero po wykazaniu tych okoliczności właściwa instytucja (ŚCP) mogłaby zakwestionować wydatek po jego dofinansowaniu i ewentualnie żądać zwrotu dofinansowania. Sąd l instancji naruszył powyższe regulacje zarówno poprzez błędną wykładnię przyjmując, iż dla postawienia Skarżącemu zarzutu naruszenia zasad konkurencyjności wystarczającym jest jedynie stwierdzenie powiązań innych niż wskazane w podpunktach od ,,a" do ,,d", jak również poprzez niewłaściwe zastosowanie albowiem organy nie wykazały w sposób przewidziany przepisami ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2022 r., poz. 2000; dalej: k.p.a.) naruszenia przez Skarżącego zasad konkurencji albowiem samo subiektywne przekonanie organów wsparte wyłącznie luźnymi dywagacjami i spekulacjami nie stanowi wykazania faktu w sensie procesowym, d) naruszenie przepisów art. 207 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 184 ust. 1 u.f.p. w zw. z zapisami § 5 ust. 8 pkt 1, § 9 ust. 4, § 11 ust. 2 pkt 7, § 12 ust. 1 pkt 1 i 6 , § 13 ust. 4 pkt 4 oraz § 13 ust. 5 Umowy o dofinansowanie poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na nieuzasadnionym i bezpodstawnym przyjęciu, iż Skarżący Beneficjent odmówił poddania się kontroli (utrudniał kontrolę) i w konsekwencji bezzasadne przyjęcie, iż Skarżący naruszył obowiązujące go procedury skutkujące zwrotem wypłaconego mu dofinansowania; e) naruszenie § 5 ust.6, § 11 ust.2 pkt 4 i 5 Umowy o dofinansowanie poprzez ich błędną wykładnię polegającą na wyinterpretowaniu z nich powiązań o charakterze niedozwolonym w zakresie szerszym od powiązań interpretowanych z powszechnie obowiązujących regulacji jedynie odwzorowanych w w/w regulacjach umownych jak też w zakresie sprzecznym z treścią formularza powiązań gdzie zgodnie z wyjaśnieniem powiązania osobowe mogły dotyczyć jedynie wykonawców będących osobami fizycznymi bądź spółkami osobowym i ,,Chodzi o wykonawcę będącego osobą fizyczną, wspólnika spółki w spółce jawnej lub partnerskiej albo komplementariusza w spółce komandytowej lub komandytowo-akcyjnej", co miało istotny wpływ na wynik sprawy bowiem Sąd orzekał na wadliwie zrekonstruowanych normach prawa materialnego; f) naruszenie przepisów art. 207 ust. 1 pkt 2 u.p.f. w związku z art. 2 pkt 36 rozporządzenia nr 1303/2013, poprzez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie albowiem w niniejszej sprawie brak jest jakiegokoIwiek związku przyczynowego między stwierdzoną ,,nieprawidłowością" (której wystąpienie Beneficjent kwestionuje również co do zasady), a potencjalną szkodą w budżecie Unii Europejskiej w postaci sfinansowania nieuzasadnionego wydatku. Sąd l instancji naruszył powyższe regulacje zarówno poprzez błędną wykładnię przyjmując, że samo sfinansowanie zakwestionowanego przez Organy wydatku (w związku z naruszeniem procedur, czemu Skarżący zaprzecza) stanowi szkodę w budżecie UE, która jest równa wysokości tego wydatku, jak również poprzez niewłaściwe zastosowanie albowiem organy nie wykazały w sposób przewidziany przepisami k.p.a. jakiegokolwiek związku przyczynowego pomiędzy stwierdzoną ,,nieprawidłowością" a potencjalną szkodą w budżecie UE w postaci sfinansowania nieuzasadnionego wydatku; 2. w granicach art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy tj.: a) naruszenie przepisów art. 151 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w związku z art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. w zw. z § 5 ust. 6, § 11 ust. 2 pkt 4 i 5 Umowy o dofinansowanie oraz Pkt 6.5.2 ppkt 2 i 3 Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków poprzez bezzasadne nieuwzględnienie (oddalenie) skargi w sytuacji, gdy istniały podstawy do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem w/w przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; b) naruszenie przepisów art. 151 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z przepisami art. 7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. poprzez dokonanie błędnych ustaleń stanu faktycznego sprawy, przyjmując za prawidłowe wadliwe ustalenia i oceny dokonane przez organy z naruszeniem w/w przepisów proceduralnych wedle których ustalone powiązanie pomiędzy Wspólnikiem Beneficjenta K. Sp. z o.o. P. M. a przedstawicielem Wykonawcy O. Sp. z o.o. miałby rzekomo wskazywać na konflikt interesów mający prowadzić do naruszenia zasady konkurencji poprzez wybór oferty O. Sp. z o.o. na dostawę linii do pakowania drabin, co skutkowało jednocześnie bezzasadnym nieuwzględnieniem (oddaleniem) skargi w sytuacji gdy istniały podstawy do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy; c) naruszenie przepisów art. 151 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w związku z art. 24 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady nr 2014/24/UE z 26.02.2014 r. w sprawie zamówień publicznych uchylającą dyrektywę 2004/18/WE (Dyrektywa klasyczna), art. 42 dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/25/UE z dnia 26.02.2014 r. w sprawie udzielania zamówień przez podmioty działające w sektorach gospodarki wodnej, energetyki, transportu i usług pocztowych, uchylająca dyrektywę 2004/17/WE (Dyrektywa sektorowa}, art. 57 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) nr 96612012 z dnia 25 października 2012 r. w sprawie zasad finansowych mających zastosowanie do budżetu ogólnego Unii oraz uchylające rozporządzenie Rady (WE, Euratom) nr 1605/2002 z dnia 25 października 2012 r., art. 61 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE, Euratom) 2018/1046 z dnia 18 lipca 2018 r. w sprawie zasad finansowych mających zastosowanie do budżetu ogólnego Unii, zmieniające rozporządzenia (UE) nr 1296/2013, (UE) nr 1301/2013, (UE) nr 1303/2013, (UE) nr 1304/2013, (UE) nr 1309/2013, (UE} nr 1316/2013, (UE) nr 223/2014 i (UE) nr 283/2014 oraz decyzję nr 541/2014/UE, a także uchylające rozporządzenie (UE, Euratom) nr 966/2012 z dnia 18 lipca 2018r., poprzez bezzasadne nieuwzględnienie (oddalenie) skargi w sytuacji, gdy istniały podstawy do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem w/w przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; d) naruszenie art. 151 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w związku z przepisem Pkt 6.5.2. ppkt 3 zdanie ostatnie Wytycznych w zakresie kwalifikowalności w zw. art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p., poprzez bezzasadne nieuwzględnienie (oddalenie) skargi w sytuacji gdy istniały podstawy do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem w/w przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; e) naruszenia przepisów art. 151 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z przepisami art. 7 k.p.a., art. 7a § 1 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a., art. 81a § 1 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 67 ust. 1 u.f.p. poprzez bezzasadną akceptację przyjętej przez organy zasadniczej tezy faktycznej o rzekomym naruszeniu przez Skarżącego zasady konkurencyjności (co skutkowało korektą udzielonego dofinansowania i żądaniem jego zwrotu), która została oparta wyłącznie na czysto hipotetycznych założeniach, że: wykonawca O. Sp. z o.o. rzekomo znał kwotę jaką Beneficjent zamierzał przeznaczyć na zakup urządzenia oraz że gdyby inni oferenci również znali tę kwotę to rzekomo przystąpiliby do przetargu składając korzystniejsze oferty z niższą ceną bez poparcia tej tezy przez organy jakimkolwiek materiałem dowodowym, a wobec tego bez wykazania przez organy w sposób nie budzący żadnych wątpliwości, że doszło do konfliktu interesów (a co więcej, że udzielenie zamówienia wykonawcy O. Sp. z o.o. odbyło się z naruszeniem zasad konkurencyjności zawartych w Wytycznych w zakresie-kwalifikowalności i w Umowie o dofinansowanie), jak również poprzez bezzasadną akceptację przez Sąd l instancji rażąco wadliwego wniosku organów jakoby Beneficjent naruszył zasady konkurencji w związku z tym, że rzekomo oszacował cenę urządzenia na podstawie jednej przykładowej oferty oraz że oferta Wykonawcy nie została złożona za pośrednictwem Bazy konkurencyjności, co skutkowało jednocześnie bezzasadnym nieuwzględnieniem (oddaleniem) skargi w sytuacji gdy istniały podstawy do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem w/w przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, f) naruszenie art. 151 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z przepisami art.7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. w zw. z art. 67 ust. 1 u.f.p. oraz w zw. z art. 23 ust. 6 ustawy wdrożeniowej poprzez dokonanie błędnych ustaleń stanu faktycznego sprawy, przyjmując za prawidłowe wadliwe ustalenia i oceny dokonane przez organy z naruszeniem w/w przepisów proceduralnych, wedle których Skarżący rzekomo odmówił poddania się kontroli (utrudniał kontrolę), w sytuacji gdy ze zgormadzonych w sprawie dokumentów (pisma organów i Skarżącego) wynika, iż Skarżący Beneficjent udzielił żądanych przez Kontrolujących wyjaśnień i przekazał żądane dokumenty w sposób prawidłowy i w dobrej wierze niczego nie zatajając, przez co Kontrolujący dysponowali stosownym materiałem umożliwiającym im przeprowadzenie merytorycznej kontroli w interesującej ich kwestii weryfikacji powiązań pomiędzy podmiotami (Beneficjent K. Sp. z o.o. i dostawca O.Sp. z o.o.), co skutkowało jednocześnie bezzasadnym nieuwzględnieniem (oddaleniem) skargi w sytuacji gdy istniały podstawy do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem ww. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy; g) naruszenia przepisów art. 151 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 207 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 184 ust. 1 u.f.p. w zw. z zapisami § 5 ust. 8 pkt 1, § 9 ust. 4, § 11 ust. 2 pkt 7, § 12 ust. 1 pkt 1 i 6, § 13 ust. 4 pkt. 4 oraz § 13 ust. 5 Umowy o dofinansowanie poprzez bezzasadne nieuwzględnienie (oddalenie) skargi w sytuacji gdy istniały podstawy do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem ww. przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; h) naruszenie przepisów art. 151 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z przepisami art.7 k.p.a., art. 77 § 1 k.p.a., art. 80 k.p.a. w zw. z art. 67 ust. 1 u.f.p. oraz art. 23 ust. 6 ustawy wdrożeniowej poprzez dokonanie błędnych ustaleń stanu faktycznego sprawy, przyjmując za prawidłowe wadliwe ustalenia i oceny dokonane przez organy z naruszeniem w/w przepisów proceduralnych wedle których Skarżący Beneficjent rzekomo przy realizacji projektu w ramach którego przeprowadził postępowanie o udzielenie zamówienia na urządzenie do pakowania drabin, dopuścił się takiego naruszenia przepisów prawa, które mogłoby doprowadzić do sfinansowania ,,nieuzasadnionego wydatku" i spowodować potencjalną szkodę w budżecie Unii Europejskiej, w sytuacji gdy z okoliczności sprawy wynikało, że poczyniony przez Skarżącego Beneficjenta wydatek na nabycie w/w urządzenia był wydatkiem oszczędnym i celowym, jak również służył realizacji celów projektu, przez co nie może być mowy o jakiejkolwiek szkodzie w budżecie UE, co skutkowało jednocześnie bezzasadnym nieuwzględnieniem (oddaleniem) skargi w sytuacji gdy istniały podstawy do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem ww. przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy; i) naruszenia przepisów art. 151 oraz art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. w zw. z art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. w związku z art. 2 pkt 36 rozporządzenia nr 1303/2013, poprzez bezzasadne nieuwzględnienie (oddalenie) skargi w sytuacji gdy istniały podstawy do stwierdzenia, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem w/w przepisów prawa materialnego, które miało wpływ na wynik sprawy; j) naruszenie przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez przedstawienie w uzasadnieniu wyroku odnośnie zarzutu nr 7 skargi (naruszenie przepisu art. 11, 107 § 3 zw. z art. 140 k.p.a. oraz w zw. z art. 54 §1 pkt 7 i art. 54 Ordynacji podatkowej) stanowiska lakonicznego, nieprecyzyjnego oraz sprzecznego ze stanowiskiem organu II instancji, co uniemożliwia pełne zrekonstruowanie toku rozumowania Sądu l instancji, które doprowadziło Sąd do podzielenia stanowiska organów, że w sprawie miał zastosowanie przepis art. 54 § 2 Ordynacji podatkowej wykluczający odstąpienie od nałożenia na Skarżącego obowiązku zapłaty odsetek; k) nieważność postępowania z powodu nienależytego obsadzenia składu orzekającego tj. ,,Nieważność postępowania zachodzi: jeżeli skład sądu orzekającego był sprzeczny z przepisami prawa albo jeżeli w rozpoznaniu sprawy brał udział sędzia wyłączony z mocy ustawy"' (art. 183 § 2 pkt 4 p.p.s.a.), a to wobec zasiadania w trzyosobowym Składzie orzekającym Doroty Fleszer powołanej na stanowisko sędziowskie bez wymaganego Konstytucją RP stanowiska konstytucyjnego organu tj. nienaIeżycie powołanej Krajowej Rady Sądownictwa. Działając w oparciu o art. 176 § 2 p.p.s.a. oświadczyła Skarżąca, że zrzeka się przeprowadzenia rozprawy oraz wnosiła o: rozpoznanie sprawy w należycie obsadzonym trzyosobowym Składzie orzekającym. Podnosiła, że sprawa dotyczy równości w dostępie do korzystania z środków wspólnotowych a w szczególności czy powiązania pomiędzy beneficjentem a dostawcą towarów i usług wykluczające otrzymanie dofinasowania mogą być określane przez Instytucje w sposób dowolny ad hoc na potrzeby danego przypadku, czy też są określone w regulacjach powszechnie obowiązujących wszystkich beneficjentów, jak i same instytucje oraz nie mogą być nadinterpretowywane a kreowanie przez Instytucje bardziej restrykcyjnych norm na potrzeby konkretnej sprawy stanowi nadużycie władzy, narusza zasadę równych praw beneficjentów, jest przejawem niewłaściwego gospodarowania środkami wspólnotowymi poprzez bezzasadną odmowę wsparcia projektów zakwalifikowanych do wsparcia. Ponadto Spółka wnosiła o: uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach do ponownego rozpoznania oraz o zasądzenie od Organu na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów o postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej Strona przedstawiła argumenty na poparcie podniesionych zarzutów. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ - Zarząd Województwa Śląskiego wnosił o oddalenie skargi kasacyjnej oraz zasądzenie na jego rzecz kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego oraz o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 182 § 2 p.p.s.a. (Dz. U. z 2024 r. poz. 935) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdy strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy. Wobec tego, że Spółka w skardze kasacyjnej zrzekła się przeprowadzenia rozprawy i organ – Zarząd w odpowiedzi na skargę kasacyjną wnosił o rozpoznanie sprawy na posiedzeniu niejawnym, Naczelny Sąd Administracyjny, na mocy art. 182 § 3 p.p.s.a. rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym w składzie trzyosobowym. Należy wyjaśnić, że Naczelny Sąd Administracyjny odstąpił od szczegółowego przedstawienia stanu sprawy, ograniczając uzasadnienie tylko do rozważań mających znaczenie dla oceny postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów. Zgodnie bowiem z art. 193 zdanie drugie p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Regulacja ta, jako mająca szczególny charakter, wyłącza odpowiednie stosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wymogów dotyczących koniecznych elementów uzasadnienia wyroku, przewidzianych w art. 141 § 4 w związku z art. 193 zdanie 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny, mając powyższe na uwadze, ograniczył rozważania w niniejszej sprawie do oceny zarzutów skargi kasacyjnej i wyjaśnienia istoty rozstrzygnięcia. Należy wyjaśnić, że zgodnie z treścią art. 174 p.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1); naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Stosownie do art. 183 § 1 zd. 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej. Związanie granicami skargi kasacyjnej nie dotyczy jednak nieważności postępowania, w myśl art. 183 § 1 zd. pierwsze in fine p.p.s.a. Okoliczności decydujące o nieważności postępowania enumeratywnie wymieniono w art. 183 § 2 p.p.s.a. Dlatego należało najpierw odnieść się do podnoszonego przez Skarżącą kasacyjnie zarzutu nieważności postępowania sformułowanego w pkt 2. lit. k) petitum skargi kasacyjnej, opartego na przesłance z art. 183 § 2 pkt 4 p.p.s.a. – nienależytego obsadzenia trzyosobowego składu orzekającego we WSA wobec zasiadania w nim Doroty Fleszer, powołanej na stanowisko sędziowskie bez wymaganego Konstytucją RP stanowiska konstytucyjnego organu, tj. należycie powołanej Krajowej Rady Sądownictwa. Przepis art. 183 § 2 pkt 4 p.p.s.a. stanowi, że nieważność postępowania zachodzi, jeżeli skład sądu orzekającego był sprzeczny z przepisami prawa albo jeżeli w rozpoznaniu sprawy brał udział sędzia wyłączony z mocy ustawy. Zarzut naruszenia art. 183 § 2 pkt 4 p.p.s.a. w zw. z art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności (jak wynikało z uzasadnienia tego zarzutu w skardze kasacyjnej) poprzez rozpoznanie sprawy przez nienależycie obsadzony Sąd tj. przez wydanie wyroku przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, w którego składzie orzekała Sędzia WSA Dorota Fleszer powołana na stanowisko sędziego na wniosek Krajowej Rady Sądownictwa ukształtowanej w trybie określonym przepisami ustawy z dnia 8 grudnia 2017 r. o zmianie ustawy o Krajowej Radzie Sądownictwa oraz niektórych innych ustaw (Dz.U. z 2018 r. poz. 3; dalej: ustawą o KRS), jest niezasadny. Podnieść przede wszystkim należy, że jak wynika z treści uzasadnienia tego zarzutu zawartego w skardze kasacyjnej "Podstawą niezgodności z ustawą wyznaczonego składu orzekającego jest brak prawidłowego statusu osoby wyznaczonej do orzekania jako Sędziego, co wynika z niepodlegającej konwalidacji (nawet przez Prezydenta Andrzeja Dudę) wady aktu powołania na stanowisko sędziowskie bez wcześniejszego uzyskania wymaganego Konstytucją RP stanowiska konstytucyjnego organu, tj. Krajowej Rady Sądownictwa uformowanej zgodnie z regulacjami ustawy zasadniczej i spełniającej wskazane tam kryteria dla tego organu." (s. 58-59 skargi kasacyjnej), kasator ma zastrzeżenia do nowej KRS ukształtowanej przepisami ustawy o KRS, a nie do osoby Sędziego. Podkreślić należy, że w piśmiennictwie i judykaturze wskazuje się, że nieważność postępowania z powodu sprzecznego z prawem składu sądu orzekającego zachodzi w każdym wypadku, gdy skład ten był sprzeczny z przepisami prawa (por. uchwała SN z 18 grudnia 1968 r., III CZP 119/68, OSP 1970/1, poz. 4, z glosą W. Berutowicza). W ramach tej przesłanki wymienia się m.in. nieprawidłowy skład sądu (np. jedno- lub trzyosobowy), czy brak podpisów wszystkich członków składu orzekającego pod sentencją wyroku, ale też okoliczność, czy w składzie orzekającym bierze udział uprawniony sędzia. Natomiast samodzielną przesłanką wyłączenia sędziego nie może być wyłącznie wadliwość procesu powoływania sędziego, ale musi ponadto wystąpić konkretna okoliczność, która prowadzi do naruszenia standardu niezawisłości i bezstronności w rozumieniu art. 45 ust. 1 Konstytucji RP, art. 47 Karty Praw Podstawowych Unii Europejskiej oraz art. 6 ust. 1 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Oznacza to konieczność indywidualnego podejścia do orzeczeń wydawanych przez sędziów powołanych do sądów powszechnych lub administracyjnych, a także do kwestii związanych z ich wyłączeniem (zob. też zdanie odrębne Sędziego Krzysztofa Wojtyczka do wyroku ETPCz z 3 lutego 2022 r. Advance Pharma Sp. z o.o. przeciwko Polsce). Nie do zaakceptowania jest zatem interpretacja, że sędzia powołany na wniosek nowej KRS nie posiada in genere przymiotu bezstronności niezbędnego do orzekania w każdej rozpoznawanej przez niego sprawie. Nie stanowi wystarczających podstaw do uznania, że sędzia został powołany w sposób sprzeczny z przepisami prawa wyłącznie okoliczność powołania sędziego na wniosek nowej KRS. Nie opiera się ona na okolicznościach związanych z indywidualną oceną zachowania sędziego co do jego bezstronności i niezawisłości. Wątpliwość co do bezstronności i niezawisłości sędziego musi bowiem mieć charakter realny, a nie potencjalny (por. wyroki TSUE z: 9 lipca 2020 r. VQ versus Land Hessen, C-272/19, pkt 54; 19 listopada 2019 r., A.K. i in. (..), C-585/18, C-624/18 i C-625/18, EU:C:2019:982, pkt 133; 6 października 2021 r. w sprawie W. Ż, C-487/19, pkt 131, 1443; 22 lutego 2022 r. w sprawach połączonych C-562/21 PPU i C-563/21 PPU; pkt 75, 87; wyrok NSA z 8 marca 2023 r., sygn. akt II OSK 620/20). Nie sposób przyjąć zatem, że wobec dotychczasowych aktów powołania sędziów i asesorów sądów administracyjnych spośród kandydatów przedstawionych przez Krajową Radę Sądownictwa ukształtowaną na nowych zasadach, którzy sprawują wymiar sprawiedliwości i wydają wyroki w imieniu Rzeczypospolitej Polskiej, podnoszona wadliwość Rady, jakkolwiek przekładająca się na ocenę prawidłowości nominacji sędziowskich, jest wystarczającą przesłanką do uznania wydawanych przez tych sędziów orzeczeń za niebyłe czy dotknięte wadą nieważności. Naczelny Sąd Administracyjny w obecnym składzie podziela argumentację podnoszącą potrzebę badania konkretnych okoliczności celem oceny czy sędzia daje gwarancję niezawisłego i bezstronnego rozpoznania sprawy. Konieczne jest indywidualne podejście do orzeczeń wydawanych przez sędziów powołanych do sądów powszechnych lub administracyjnych, a także do kwestii związanych z ich wyłączeniem (por. wyroki NSA z: 22 stycznia 2025 r., sygn. akt II OSK 1863/24; 27 listopada 2024r., sygn. akt I GSK 439/21; 7 czerwca 2024 r., sygn. akt III FSK 1389/22, 4 grudnia 2024 r., sygn. III FSK 561-563/24; 20 kwietnia 2023 r., sygn. akt II OSK 2539/22; 5 grudnia 2022 r., sygn. II OSK 2603/21; 25 maja 2023 r., sygn. III FSK 13/23; 4 listopada 2021 r., sygn. akt III FSK 3626/21 i III FSK 4104/21). Odnosząc niniejsze uwagi do Sędzi WSA w Gliwicach Doroty Fleszer należy stwierdzić, że Skarżąca kasacyjnie nie przedstawiła żadnych okoliczności mogących świadczyć o braku bezstronności czy też niezawisłości ww. Sędzi. W szczególności nie jest nią "odczucie społeczne" w związku z uzyskaniem przez ww. Sędzię poparcia KRS, jak próbuje argumentować Spółka. Strona nie przedstawiła, jak i nie można ustalić żadnego motywu, środków i możliwości przemawiających na rzecz potencjalnego braku niezawisłości Sędzi. O tym, że w składzie sądzącym w kontrolowanej sprawie zasiądzie sędzia WSA Dorota Fleszer Spółka uzyskała najpóźniej informację 21 sierpnia 2023 r., wraz z zawiadomieniem o terminie rozprawy. Do chwili wyrokowania przez WSA, tj. 5 września 2023 r. nie zgłaszała żadnych wniosków co do nienależytego obsadzenia Składu orzekającego, nie uczestnicząc nawet w rozprawie przed WSA. W tych warunkach brak jest podstaw do stwierdzenia wskazywanego w skardze kasacyjnej, by zaskarżony wyrok obarczony był wadą nieważności, o jakiej mowa w art. 183 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny wykonując obowiązek nałożony na niego w art. 183 § 1 zdanie pierwsze in fine p.p.s.a. stwierdza, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi również żadna z pozostałych okoliczności wymienionych w art. 183 § 2 p.p.s.a., którą miałby obowiązek uwzględnić z urzędu. Przechodząc do oceny pozostałych zarzutów postawionych w skardze kasacyjnej, należało odnieść się najpierw do najdalej idącego zarzutu, zgłoszonego w pkt 2. lit. j) petitum skargi kasacyjnej w ramach podstawy z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. – naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a., podnoszącego przedstawienie w uzasadnieniu wyroku lakonicznej, nieprecyzyjnej i sprzecznej ze stanowiskiem Zarządu oceny zarzutu nr 7 ze skargi (podnoszącego naruszenie art. 11, art. 107 § 3 w zw. z art. 140 k.p.a. oraz w zw. z art. 54 § 1 pkt 7 i art. 54 O.p.). Uznanie zasadności tego zarzutu skutkowałoby uchyleniem zaskarżonego orzeczenia i brakiem rozpoznania pozostałych zarzutów o charakterze merytorycznym. Przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. wskazuje podstawowe elementy konstrukcyjne, które musi zawierać prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku sądu administracyjnego: zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie. Naruszenie tego przepisu może mieć miejsce wtedy, gdy uzasadnienie nie zawiera tych elementów, w tym także gdy nie zawiera stanowiska co do przyjętego przez sąd stanu faktycznego lub gdy zaskarżony wyrok nie poddaje się kontroli instancyjnej (por. uchwała składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09). Naruszenie to, w myśl art. 174 pkt 2 p.p.s.a., musi być na tyle poważne, aby mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Podkreślenia wymaga, że w ramach zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. nie jest możliwe kwestionowanie stanowiska Sądu I instancji w zakresie prawidłowości przyjętego za podstawę orzekania stanu faktycznego ani stanowiska sądu co do wykładni bądź zastosowania prawa (por. wyroki Naczelnego Sądu Administracyjnego z: 22 czerwca 2016 r., sygn. akt I GSK 1821/14; 6 marca 2019 r., sygn. akt II GSK 985/17). Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie elementy konstrukcyjne przewidziane w art. 141 § 4 p.p.s.a. Zawarte w uzasadnieniu wyroku motywy, jakimi Sąd I instancji kierował się, podejmując orzeczenie, są jasne i pozwalają na kontrolę instancyjną w granicach wyznaczonych skargą kasacyjną (art. 183 § 1 p.p.s.a.). Okoliczność, że autor skargi kasacyjnej nie podziela stanowiska WSA, czy też jego ocena, iż uzasadnienie wyroku jest dla niego nieprzekonywujące, nie stanowi skutecznej przesłanki uwzględnienia tego zarzutu (por. wyrok NSA z 29 kwietnia 2015 r., sygn. akt II GSK 470/14). Należy podkreślić że, wbrew twierdzeniom skarżącego kasacyjnie, Sąd I instancji odniósł się do ustaleń i przyczyn naliczenia odsetek za okres od dnia wszczęcia postępowania do dnia doręczenia decyzji (s. 24 uzasadnienia wyroku). Przypisywane Sądowi I instancji, w ramach omawianego zarzutu, naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. dotyczyły prawidłowości ustaleń i zastosowania art. 54 § 1 pkt 7 O.p. Podnoszone naruszenia mogły być zwalczane zarzutami opartymi na właściwej podstawie kasacyjnej z art. 174 p.p.s.a., a nie jako naruszenia formalnych warunków uzasadnienia, a czego Skarżąca już nie uczyniła (por. wyroki NSA z: 6 grudnia 2022r., sygn. akt III FSK 1399/21 i II GSK 958/19; 19 czerwca 2020 r., sygn. akt I FSK 658/20; 28 stycznia 2020 r. sygn. akt II GSK 3458/17; 25 września 2018 r., syn akt II OSK 1666/18; 7 listopada 2024 r., sygn. akt II GSK 1218/21). Przechodząc do oceny pozostałych zarzutów, należy zauważyć, że w skardze kasacyjnej sformułowano zarzuty oparte na obydwu podstawach kasacyjnych wymienionych w art. 174 p.p.s.a. Biorąc pod uwagę istotę sporu w niniejszej sprawie oraz uwzględniając komplementarny charakter zarzutów skargi kasacyjnej wraz z ich uzasadnieniem należało odnieść się do nich łącznie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wniesiona skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Istotą sporu w sprawie było zaś, czy w udzieleniu i realizacji zamówienia na zakup linii do pakowania w ramach Umowy o dofinansowanie, zawartej 9 listopada 2020 r. między Województwem Śląskim a Spółką z Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014 -2020, Oś Priorytetowa III "Konkurencyjność MŚP", działanie 3.2. "innowacje MŚP", została naruszona zasada konkurencyjności i wystąpił konflikt interesów, a ponadto Spółka nie wywiązała się z obowiązku poddania się czynnościom kontrolnym, co uznały organy w oparciu o Umowę o dofinansowanie, jako odmowę poddania się kontroli, które to naruszenia potraktowano jako nieprawidłowości po zatwierdzeniu wniosku, co obligowało organy obu instancji do stwierdzenia braku kwalifikowalności wydatków w całości (100% korekty finansowej) i zobowiązania do zwrotu części dofinansowania na zakup ww. linii do pakowania drabin, a WSA akceptując to stanowisko, skargę Spółki oddalił na podstawie art. 151 p.p.s.a. Gdy chodzi o wspomniane nieprawidłowości Strona zarzuciła naruszenie art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. w zw. z art. 184 u.p.f. (pkt 1. lit. a), c), d); pkt 2. lit. a), g) petitum skargi kasacyjnej w powiązaniu przede wszystkim z wyszczególnionymi zapisami Umowy o dofinansowanie oraz zapisami Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków (wskazanych w pkt 27 Umowy wśród podstaw działania). Należy wyjaśnić, że zgodnie z art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p., w przypadku, gdy środki przeznaczone na realizację programów finansowanych z udziałem środków europejskich są wykorzystane z naruszeniem procedur, o których mowa w art. 184, podlegają zwrotowi wraz z odsetkami w wysokości określonej jak dla zaległości podatkowych, liczonymi od dnia przekazania środków, w terminie 14 dni od dnia doręczenia ostatecznej decyzji, o której mowa w ust. 9, na wskazany w tej decyzji rachunek bankowy. Z kolei art. 184 ust. 1 u.f.p. stanowi, że wydatki związane z realizacją programów i projektów finansowanych ze środków, o których mowa w art. 5 ust. 1 pkt 2 i 3, są dokonywane zgodnie z procedurami określonymi w umowie międzynarodowej lub innymi procedurami obowiązującymi przy ich wykorzystaniu. W orzecznictwie nie budzi wątpliwości, że dokumentami regulującymi wspomniane procedury wydatkowania środków europejskich są także: umowa o dofinansowanie opracowana w ramach systemu realizacji programu operacyjnego oraz wytyczne (por. wyroki NSA z: 27 czerwca 2024 r., sygn. akt I GSK 1640/20; 16 maja 2024 r., sygn. akt I GSK 848/20; 24 sierpnia 2023 r., sygn. akt I GSK 1810/19; opublikowane podobnie jak niżej cytowane: orzeczenia.nsa.gov.pl). Oznacza to, że o naruszeniu procedur w rozumieniu art. 184 u.f.p. świadczy każde uchybienie zobowiązaniom ciążącym na beneficjencie w ramach udzielonego mu dofinansowania. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w skardze kasacyjnej Spółka nie podważyła słusznego stanowiska organów obu instancji, zaakceptowanego przez Sąd I instancji co do interpretacji pojęcia "konflikt interesów" oraz przyjęcia, że taka sytuacja wystąpiła przy realizacji Umowy o dofinansowanie. Wymaga podkreślenia, że w § 5 ust. 6 Umowy o dofinansowanie Strona zobowiązała się do realizacji projektu z należytą starannością, w szczególności udzielając zamówień i ponosząc wydatki celowo, rzetelnie, racjonalnie, efektywnie, przejrzyście i oszczędnie z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów, zgodnie z obowiązującymi regułami, zasadami i postanowieniami wynikającymi z Programu, właściwych przepisów prawa krajowego unijnego i wskazanych Wytycznych oraz na warunkach określonych w Umowie o dofinansowanie, jak również w sposób, który zapewni prawidłową i terminową realizację Projektu oraz osiągnięcie i utrzymanie celów, a także rezultatów w zakresie i w terminach, zakładanych w dokumentacji aplikacyjnej. Natomiast według § 11 ust 2 Umowy o dofinansowanie Spółka została zobligowana do: 1) dokonania i udokumentowania rozeznania rynku, co najmniej poprzez upublicznienie zapytania ofertowego - dla zamówień publicznych na stronie internetowej wskazanej w Wytycznych, dla pozostałych zamówień - co najmniej na stronie internetowej beneficjenta lub innej powszechnie dostępnej stronie przeznaczonej do umieszczania zapytań ofertowych w celu wybrania najkorzystniejszej oferty; 2) wyboru wykonawcy w oparciu o najbardziej korzystną ekonomicznie i jakościowo ofertę, a w przypadku zamówień publicznych przeprowadzenia procedury wyboru dostawcy/wykonawcy zgodnie z zasadą konkurencyjności wskazaną w Wytycznych; 3) udzielania zamówień celowo, rzetelnie, racjonalnie, efektywnie, przejrzyście i oszczędnie z zachowaniem zasady uzyskiwania najlepszych efektów z danych nakładów; przestrzegania przy wyborze wykonawcy i wydatkowaniu przez beneficjenta środków, prawa wspólnotowego i krajowego m.in. w zakresie zapewnienia zasad przejrzystości, jawności i uczciwej; 4) przestrzegania przy wyborze wykonawcy i wydatkowaniu przez beneficjenta środków, prawa wspólnotowego i krajowego m.in. w zakresie zapewnienia zasad przejrzystości, jawności i uczciwej konkurencji oraz równości szans i równego traktowania wykonawców na rynku ofert w tym upublicznienia informacji o zamówieniu przed jego udzieleniem; 5) dołożenia wszelkich starań w celu uniknięcia konfliktu interesów rozumianego, jako brak bezstronności i obiektywności przy wyłanianiu przez beneficjenta wykonawcy do realizacji usług, dostaw lub robót budowlanych. W celu uniknięcia konfliktu interesów zamówienia nie mogą być udzielane podmiotom powiązanym z beneficjentem osobowo lub kapitałowo. Przez powiązania kapitałowe lub osobowe rozumie się wzajemne powiązania między beneficjentem lub osobami upoważnionymi do zaciągania zobowiązań w imieniu beneficjenta lub osobami wykonującymi w imieniu beneficjenta czynności związane z przygotowaniem i przeprowadzeniem procedury wyboru wykonawcy a wykonawcą, polegające w szczególności na: a) uczestniczeniu w spółce jako wspólnik spółki cywilnej lub spółki osobowej; b) posiadaniu co najmniej 10% udziałów lub akcji; c) pełnieniu funkcji członka organu nadzorczego lub zarządzającego, prokurenta, pełnomocnika; d) pozostawaniu w związku małżeńskim, w stosunku pokrewieństwa lub powinowactwa w linii prostej, pokrewieństwa drugiego stopnia lub powinowactwa drugiego stopnia w linii bocznej lub w stosunku przysposobienia, opieki lub kurateli; 6) ustalania wartości zamówienia, w której zawiera się kwota wydatku kwalifikowalnego, zgodnie z postanowieniami Wytycznych; 7) przedstawienia na żądanie IP RPO WSL - IZ dokumentów potwierdzających prawidłowe zastosowanie zasad wskazanych w niniejszym ustępie. W oparciu o powyższe zapisy Umowy (chociażby zdanie drugie w pkt 5 ust. 2 § 11) nie można podzielić opinii Skarżącego, że powiązania osobowe mogły dotyczyć wyłącznie wykonawców będących osobami fizycznymi bądź spółkami osobowymi, skoro jest tam mowa o powiązaniach osobowych i kapitałowych z Beneficjentem i w zdaniu trzecim jest wyjaśnione jak należy rozumieć powiązania kapitałowe i osobowe, by w dalszym zdaniu wyszczególnić sytuacje, co do których, jeżeli wystąpią, nie ma wątpliwości, że świadczą o opisywanych powiązaniach, przy czym wymienienie ich nie jest zamkniętym katalogiem, skoro ujęto: "polegające w szczególności na:". Zapisy Umowy i ich interpretacja znajdują potwierdzenie także w Wytycznych, właśnie w powoływanym przez Skarżącego kasacyjnie pkt 6.5.2. ppkt 2) i 3). Skarżąca zatem nie podważyła przyjętej przez organy i WSA definicji "konfliktu interesów", opartej na obowiązujących strony regulacjach, w nieuprawniony sposób przez Spółkę zawężanej. Zresztą w powoływanym przez Spółkę art. 24 dyrektywy 2014/24 wyjaśniono, że "Pojęcie konfliktu interesów obejmuje co najmniej każdą sytuację, w której członkowie personelu instytucji zamawiającej lub dostawcy usług w zakresie obsługi zamówień działającego w imieniu instytucji zamawiającej biorący udział w prowadzeniu postępowania o udzielenie zamówienia lub mogący wpłynąć na wynik tego postępowania mają, bezpośrednio lub pośrednio, interes finansowy, ekonomiczny lub inny interes osobisty, który postrzegać można jako zagrażający ich bezstronności i niezależności w związku z postępowaniem o udzielenie zamówienia." Organy kierując się przyjętą prawidłowo definicją "konfliktu interesów" poczyniły ustalenia, które wykazały istnienie powiązań osobowych i kapitałowych między Spółką a wykonawcą i nie przerzuciły na Stronę ciężaru dowodu wykazania, że nie doszło do konfliktu interesów (s. 8-9, 20 uzasadnienia wyroku), co Strona niesłusznie podnosiła w pkt 1.lit. c) petitum skargi kasacyjnej. Mało, aby wykazać zakres powiązania między tymi podmiotami i osobami w nich uczestniczącymi, zostały uwzględnione przez organy inne podmioty działające pod tym samym adresem, w których występują te same osoby. Należy zauważyć, że Skarżący we wniosku o dofinansowanie wskazał, że pozostaje w relacji przedsiębiorstw/podmiotów powiązanych z: D. Sp. z o.o., M. Sp. z o.o., M. Sp. z o.o., A. (pkt A.6. Wniosku), nie wpisując natomiast późniejszego wykonawcy – O. Sp. z o.o., z którym przecież miał i ma powiązania osobowe i kapitałowe, czy S. Sp. z o.o. (por. pkt 1 lit. e), pkt 2 lit. b) petitum skargi kasacyjnej). Dodatkowo, organy także opisały tryb, w jaki doszło do zakupu od Wykonawcy spornej linii do pakowania drabin, który naruszał zapisy Umowy i Wytycznych, szczegółowo oceniony także przez Sąd I instancji (s. 20 -21 uzasadnienia wyroku). Nie ma potrzeby powtarzać obszernej argumentacji organów i WSA, zważywszy, że w myśl § 11 ust. 3 Umowy naruszenie zapisów ust. 1 lub ust. 2 traktowane było jako nieprawidłowość skutkująca uznaniem całości lub części wydatku za niekwalifikowalny lub obowiązkiem zwrotu przez Beneficjenta otrzymanego dofinansowania wraz z odsetkami zgodnie z § 8. Gdy chodzi o drugą przypisaną Spółce nieprawidłowość- odmowę poddania się kontroli organów, zarzuty skargi kasacyjnej nie podważyły prawidłowości stanowiska organów i oceniającego je – Sądu I instancji. Przepisy Umowy, które przywoływała Strona na uzasadnienie swoich racji: § 5 ust. 6, ust. 8 pkt 1 (w okresie realizacji Beneficjent zobowiązuje się do przedstawienia na żądanie organów m.in. wszelkich dokumentów, oświadczeń,, informacji i wyjaśnień związanych z realizacją Projektu w wyznaczonym terminie); § 9 ust. 4 (beneficjent zobowiązany jest od pisemnego powiadamiania organu o każdym podejrzeniu lub stwierdzeniu przypadku wystąpienia konfliktu interesów, sytuacji korupcyjnej, nadużycia finansowego), § 11 ust. 2 pkt 7; § 12 ust. 1 pkt 1 (beneficjent zobowiązuje się systematycznego monitorowania przebiegu realizacji Projektu oraz niezwłocznego informowania organu także o ewentualnych nieprawidłowościach), pkt 6 (przekazywania w terminie określonym i na żądanie organu wszelkich dokumentów, informacji i wyjaśnień związanych z realizacją Projektu), § 13 dotyczącego kontroli Beneficjenta, w zasadzie podważały zasadność argumentacji Strony. Przecież niespełnienie przez Beneficjenta w trakcie kontroli realizacji Projektu obowiązków określonych w ust. 4 traktowane jest jak odmowa poddania się kontroli (§ 13 ust. 5) podobnie jak w uzasadnionych przypadkach za odmowę poddania się kontroli mogą zostać potraktowane czynności Beneficjenta polegające na stwarzaniu przeszkód dla sprawnego i niezakłóconego prowadzenia kontroli (§ 13 ust. 6 Umowy). Obowiązek poddania się kontroli przez Spółkę wynikał także z art. 23 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, który w ust. 1a określał zakres, w którym może być przeprowadzona (w zakresie, o którym mowa w art. 22 ust. 3 i 4 tego aktu), i tak uważały organy oraz WSA. Spółka zaś odwoływała się do art. 23 ust. 6 ustawy wdrożeniowej, twierdząc, że dokumenty żądane podczas kontroli nie były związane bezpośrednio z realizacją Projektu i nie były konieczne do stwierdzenia kwalifikowalności wydatków ponoszonych w ramach realizacji projektu, a tym samym nie miała obowiązku ich udostępnienia kontrolującym. Mając na uwadze stwierdzone powiązania osobowe i kapitałowe między Spółką – Zamawiającym i Wykonawcą brak było podstaw do aprobaty opinii Spółki. Skoro Skarżąca nie przedstawiła wszystkich żądanych dokumentów, oświadczeń, a istotnych dla ustalenia powiązań między Stroną a Wykonawcą i w rezultacie, czy była przestrzegana zasada konkurencyjności, i czy nie doszło do konfliktu interesów, to zasadnie zachowanie Spółki zostało potraktowane jako naruszające opisane wyżej procedury (pkt 2.lit.h petitum skargi kasacyjnej). W konsekwencji nie zasługiwały na uwzględnienie zarzuty naruszenia art. 207 ust. 1 pkt 2 u.f.p. w zw. z art. 2 pkt 36 rozporządzenia nr 1303/2013, ponieważ zgodzić się należy ze stanowiskiem Sądu I instancji, że zaszły nieprawidłowości przy wydatkowaniu środków i w konsekwencji czego doszło do naruszenia procedur w rozumieniu art. 184 u.f.p. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego zarówno organ, jak i WSA, słusznie przyjęli, że samo naruszenie prawa - w tym przypadku naruszenie konkretnych procedur (na mocy art. 184 ust. 1 u.f.p., także procedur określonych w Umowie o dofinansowanie, w której zostaje określony uzgodniony przez strony sposób działania beneficjenta i w Wytycznych) - jest nieprawidłowością indywidualną w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia 1303/2013 (oznacza ona każde naruszenie prawa unijnego lub prawa krajowego dotyczącego stosowania prawa unijnego, wynikające z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego zaangażowanego we wdrażanie EFSI, które ma lub może mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii poprzez obciążenie budżetu Unii nieuzasadnionym wydatkiem). Do takiego rozumienia nieprawidłowości odsyła wprost § 1 pkt 12 Umowy o dofinansowanie. W świetle orzecznictwa Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej nie trzeba było udowadniać wystąpienia konkretnych skutków finansowych (nawet tylko potencjalnych), natomiast organ miał jedynie wykazać, że nie można wykluczyć, że naruszenie miało wpływ na budżet (por. wyrok TSUE z 6 grudnia 2017 r., sygn. C-408/16, który przywołuje wykładnię nieprawidłowości wprost z wyroku C-406/14; wyrok NSA z 25 stycznia 2023 r., sygn. I GSK 507/22). Wymaga bowiem ponownie podkreślenia, że to umowa o dofinansowanie opracowana w ramach systemu realizacji programu operacyjnego oraz wytyczne są dokumentami regulującymi procedury wydatkowania środków europejskich. Oznacza to, że o naruszeniu procedur w rozumieniu art. 184 u.f.p. świadczy każde niewykonywanie zobowiązań ciążących na beneficjencie udzielonego mu dofinansowania. Z tego powodu wszelkie nieprawidłowości, które potencjalnie mogą skutkować wypłatą środków, które nie powinny być wypłacone, w myśl warunków umowy lub przepisów prawa, są traktowane jako nieprawidłowość. W tym stanie rzeczy organy obu instancji zasadnie w niniejszej sprawie uznały, a Sąd zaakceptował, że Spółka dopuściła się naruszeń procedur, które mogły spowodować szkodę w budżecie ogólnym UE. Dlatego niezasadny okazał się zarzut zgłoszony w pkt 1.lit. f) i w pkt 2.lit. i) petitum skargi kasacyjnej. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego organ w zaskarżonej decyzji wyjaśnił, z jakich przyczyn działanie Beneficjenta stanowiło nieprawidłowość, w rozumieniu art. 2 pkt 36 rozporządzenia 1303/2013 oraz wyjaśnił zasady wymiaru związanej z tym sankcji finansowej. Wobec tego organ podjął działania i nałożył korektę finansową zgodnie z art. 9 ust. 2 pkt 8 i 9 ustawy wdrożeniowej. Zatem nie można zarzucić organowi naruszenia art. 24 ust. 1 ustawy wdrożeniowej, stanowiącego, że stwierdzenie wystąpienia nieprawidłowości indywidualnej albo nieprawidłowości systemowej, zwanych dalej "nieprawidłowościami", powoduje powstanie obowiązku podjęcia przez właściwą instytucję odpowiednich działań, o których mowa w ust. 9 lub 11. Natomiast Sąd I instancji wyczerpująco i prawidłowo ocenił argumentację organu w zakresie ustaleń faktycznych i oceny zgromadzonego materiału dowodowego. Skarżący nie przedstawił dowodów, które podważyłyby prawidłowość ustaleń faktycznych organów. Dlatego zarzuty naruszenia przepisów postępowania sformułowane w pkt 2.lit.b, f, h petitum skargi kasacyjnej nie były trafne. Co do zarzutów z pkt 1.lit.b) i pkt 2 lit. c) Strona postawiła sprzeczne zarzuty, raz, że przepisy w nich powołane nie mają zastosowania, a w pkt 2., że mają zastosowanie. Zarzuty te odnoszą się do definicji konfliktu interesów, zasady konkurencyjności. Jak wyjaśniono, zagadnienia te zostały szczegółowo uregulowane w Umowie o dofinansowanie, w której także określono szczegółowo akty będące podstawą prawną zawartej Umowy o dofinansowanie, a także w Wytycznych (co zostało wyżej omówione). Co do wniosku o przeprowadzenie dowodu z dokumentów przedstawionych przez Skarżącą kasacyjnie przy piśmie z 21 stycznia 2025 r., należy podnieść, że art. 106 § 3 w związku z art. 193 p.p.s.a. stosuje się wprawdzie odpowiednio w postępowaniu przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, jednak uwzględnienie w rozpoznawanej sprawie nowych dowodów przedłożonych na etapie postępowania kasacyjnego implikowałoby nowe ustalenia faktyczne, które mogłyby mieć wpływ na wynik oceny dokonanej przez Sąd I instancji i Sąd odwoławczy mógłby w takiej sytuacji przypisać naruszenie prawa przez WSA z przyczyn temu sądowi nieznanych. Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną Spółki jako pozbawioną usprawiedliwionych podstaw. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na rzecz organu, na podstawie art. 204 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w związku z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. b) w związku z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) w zw. z § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz. U. z 2023 r. poz. 1935). ----------------------- 12 21