Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

I GSK 1350/22

Wyrok NSA z 13 stycznia 2026 r., I GSK 1350/22

Wynik

Oddalono skargę kasacyjną

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
13 stycznia 2026
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Bogdan Fischer Sędzia NSA Piotr Piszczek Sędzia del. WSA Jacek Boratyn (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Piotr Kaczmarek po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2026 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej T. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 21 grudnia 2021 r. sygn. akt III SA/Gl 684/21 w sprawie ze skargi T. C. na decyzję Zarządu Województwa Śląskiego z dnia [...] stycznia 2021 r. nr [...] w przedmiocie zobowiązania do zwrotu dofinansowania z udziałem środków z budżetu Unii Europejskiej 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od T. C. na rzecz Województwa Śląskiego 4 050 (cztery tysiące pięćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Wyrokiem z 21 grudnia 2021 r., sygn. III SA/Gl 684/21, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach (dalej WSA w Gliwicach) po rozpoznaniu sprawy ze skargi T. C. (dalej zwanej skarżącą lub beneficjentką) na decyzję Zarządu Województwa Śląskiego z dnia [...] stycznia 2021 r., nr [...], w przedmiocie zobowiązania jej do zwrotu dofinansowania z Regionalnego Programu Operacyjnego Województwa Śląskiego na lata 2014-2020, w łącznej kwocie 56 264,16 zł, wykorzystanego z naruszeniem procedur, oddalił skargę. W stanie faktycznym sprawy w dniu 25 lipca 2018 r. skarżąca zawarła umowę z Zarządem Województwa Śląskiego, pełniącym funkcję Instytucji Zarządzającej (IZ) na dofinansowanie projektu "[...]". Program ten realizowany był w trybie projektu unijnego, a środki przeznaczone na jego współfinansowanie pochodziły z budżetu Europejskiego Funduszu Społecznego na lata 2014-2020 r. Umowa została w dniu 21 maja 2019 r. Projekt realizowany był przez skarżącą w okresie od 1 lipca 2018 r. do 30 czerwca 2020 r. W wyniku kontroli realizacji ustalono, że beneficjentka wbrew umowie dokonała refundacji płatności gotówką, na podstawie wystawionych przez wykonawcę faktur, w kwocie 46 600 zł brutto. Powyższych ustaleń dokonano w szczególności w oparciu o Wytyczne w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 2014-2020 r. związanych z zapytaniem ofertowym na wykonanie prac remontowo-budowlanych z montażem wyposażenia (robocizna) oraz zakupem niezbędnych materiałów budowlanych. Nadto ustalono, że skarżąca zawarła umowę na wykonanie prac remontowo-budowlanych, zobowiązując się po myśli § 3 pkt 1 umowy do zapłaty wykonawcy wynagrodzenia w kwocie 46 600 zł brutto. W toku kontroli ustalono że płatności beneficjentka dokonał gotówką na podstawie wystawionych przez wykonawcę następujących faktur: 1.faktura VAT nr [...] na kwotę 10 700 zł w związku z wykonaniem instalacji centralnego ogrzewania, 2.faktura VAT nr [...] na kwotę 10 000 zł w związku z wykonaniem remontu łazienki oraz podjazdu dla niepełnosprawnych, 3.faktura VAT nr [...] na kwotę 11 400 zł w związku z wykonaniem remontu kuchni i wymianę okien, 4.faktura VAT nr [...] na kwotę 14 500 zł w związku z wykonaniem remontu sal wraz z materiałem, prac kanalizacyjnych i białego montażu oraz oświetlenia. Zgodnie z ww. Wytycznymi podrozdział 6.3 pkt.1 lit. o, wydatkami kwalifikowalnymi są transakcje dokonane w gotówce, których wartość nie przekracza kwoty o której mowa w art. 22 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej. W związku z uchyleniem tej ustawy należało zastosować art. 19 Prawa Przedsiębiorców, zgodnie z którym dokonanie lub przyjmowanie płatności związanych z wykonywaną działalnością gospodarczą następują za pośrednictwem rachunku płatniczego przedsiębiorcy w każdym przypadku gdy: stroną transakcji, z której wynika płatność jest inny przedsiębiorca, a jednorazowa wartość transakcji bez względu na liczbę wynikającą z niej płatności przekracza 15 000 zł lub równowartość tej kwoty (...). Z uwagi na fakt, że wartość transakcji dokonywanych z wykonawcą przekraczała 15 000 zł, płatności wynikające z umowy zdaniem IZ winny być dokonane w formie przelewu na rachunek wykonawcy. Wydatki wykazane we wniosku o płatność za zadanie pierwsze prace dostosowawcze w łącznej kwocie 46 600 zł brutto zostały uznane przez IZ za niekwalifikowalne w ramach projektu. W ocenie organu strona naruszyła umowę o dofinansowanie projektu i w konsekwencji organ uznał, iż doszło do wykorzystania dofinansowania niezgodnie z procedurami, co na podstawie art. 207 u.f.p. uzasadniało wydanie zaskarżonej decyzji. Organ stwierdził, że skarżąca naruszyła regulację podrozdziału 6.5 pkt.1 lit. o Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków z dnia 19 lipca 2017 r., ponieważ dokonała płatności gotówką za realizację zadań wynikających z ww. umowy. To skutkowało uznaniem za wydatek niekwalifikowalny zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Finalnie organ zobowiązał skarżącą do zwrotu kwoty 58 250 zł, obejmującej koszty bezpośrednie w wysokości 46 000 zł oraz koszty pośrednie w kwocie 11 650 zł (stanowiące zgodnie z § 5 ust. 4 umowy o dofinansowane 25 % kosztów bezpośrednich) WSA w Gliwicach po rozpoznaniu skargi na decyzję Zarządu Województwa Śląskiego z 20 stycznia 2021 r. oddalił przedmiotową skargę. Sąd przyznał rację organowi podzielając jego argumentację, że zawarta umowa o dofinansowanie wraz z wyszczególnionymi na jej wstępie przepisami unijnymi i krajowymi obowiązywała beneficjenta do realizacji projektu z należytą starannością, zgodnie z obowiązującymi regułami, zasadami, postanowieniami wynikającymi z programu, uszczegółowieniem obowiązujących procedur, wytycznych oraz właściwych przepisów prawa krajowego oraz prawa unijnego (§ 4 ust.1 umowy). Skarżąca naruszyła zapisy umowy, tym samym organ zasadnie nałożył na nią obowiązek zwrotu dofinansowania. Skarżąca bowiem zobowiązana była w myśl umowy do przestrzegania wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków w ramach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności, które przewidują iż, wydatkami kwalifikowalnymi są transakcje dokonane w gotówce których wartość nie przekracza kwoty 15 000 zł. W związku z powyższym Sąd podzielił stanowisko organu, że naruszenie procedur określonych w umowie o dofinansowanie projektu stanowi naruszenie zasady realizacji projektu określonych w przepisie art.184 ust.1 u. f. p., w zw. z art. 207 ust.1 pkt 2 u.f.p. Stwierdzone naruszenia stanowią nieprawidłowość, o której mowa w art. 2 pkt 36 rozporządzenia 1303/2013, a skutkiem jej stwierdzenia jest uznanie części wydatków za niekwalifikowalne. W takim razie są to środki pobrane w nadmiernej wysokości o których mowa w art. 207 ust.1 pkt 3 u. f. p., a zatem podlegające zwrotowi. Dokonanie płatności gotówkowych wbrew art. 19 Prawa przedsiębiorców, następnie ich refundowanie i przedłożenie do rozliczenia przez IZ z budżetu Unii Europejskiej wbrew zakazom wynikającym z w/w Wytycznych stanowi o sfinansowaniu z tego budżetu niecelowego wydatku. W ten sposób doszło do próby uszczuplenia budżetu o wydatek niekwalifikowalny, co stanowi o szkodzie w budżecie Unii Europejskiej. Skargę kasacyjną od wyroku WSA w Gliwicach wniosła beneficjentka, zaskarżając ten wyrok w całości. Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła: 1. Na podstawie art. 174 pkt 1 P.p.s.a. naruszenie prawa materialnego polegające na: a. niezastosowaniu art. 91 ust. 3 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej z dnia 2 kwietnia 1997 r. poprzez zignorowanie przez sąd pierwszej instancji hierarchii aktów prawnych oraz dokonywanie wykładni aktów niższego rzędu wprost sprzecznych z normą aktów prawnych wyższego rzędu, b. błędną wykładnię art. 2 pkt 36 Rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) Nr 1303/2013 z dnia 11 grudnia 2013 r. ustanawiającego wspólne przepisy dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności, Europejskiego Funduszu Rolnego na rzecz Rozwoju obszarów Wiejskich oraz Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz ustanawiającego przepisy ogólne dotyczące Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego, Funduszu Spójności i Europejskiego Funduszu Morskiego i Rybackiego oraz uchylającego rozporządzenie Rady (WE) nr 1083/2006 (dalej Rozporządzenie 1303 /2013) w zw. z art. 2 pkt 14 ustawy z dnia 11 lipca 2014 r. o zasadach realizacji programów w zakresie polityki spójności finansowanych w perspektywie finansowej 2014-2020 polegająca na uznaniu automatycznego wynikania przesłanki rzeczywistej lub potencjalnej szkody w budżecie Unii z zaistnienia przesłanki naruszenia przepisów lub postanowień umowy. Jednocześnie sąd I instancji dokonał wykładni wprost sprzecznej z utrwaloną linią orzeczniczą oraz szeregiem postanowień Naczelnego Sądu Administracyjnego dotyczących wskazanej kwestii, c. błędną wykładnię art. 207 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 27 sierpnia 2009 r. o finansach publicznych w zw. z art. 184 ustawy o finansach publicznych poprzez przyjęcie, iż stanowi ona samoistną i niezależną od postanowień Rozporządzenia 1303/2013 podstawę prawną nałożenia decyzji zwrotowej w konsekwencji czego sąd I instancji podtrzymał w mocy decyzje pomimo braku wykazania oraz niemożliwości wykazania zaistnienia wszystkich przesłanek powodujących zobowiązanie do zwrotu środków. Sąd I instancji dokonał jednocześnie wykładni prowadzącej do wytworzenia normy wprost sprzecznej z aktami prawnymi wyższego rzędu. d. błędną wykładnię podrozdziału 6.3. pkt 1 lit. o Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków w tamach Europejskiego Funduszu Rozwoju Regionalnego, Europejskiego Funduszu Społecznego oraz Funduszu Spójności na lata 201'4-2020 (dalej jako ,,Wytyczne") polegających na uznaniu Wytycznych jako samodzielnej i samoistnej podstawy prawnej wydania decyzji zobowiązującej beneficjenta do zwrotu środków. Wytworzona przez sąd I instancji w drodze nieprawidłowej wykładni norma była jednocześnie wprost sprzeczna z aktami prawnymi wyższego rzędu. 2. naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy polegające na a. niewłaściwym zastosowaniu art. 141 § 3 P.p.s.a. poprzez brak uzasadnienia wyroku względem zarzutów naruszenia przepisów postępowania administracyjnego, jak również niespełnienie przez uzasadnienie wyroku minimalnych standardów uzasadnienia w pozostałej jego części, b. niewłaściwym zastosowaniu art. 145 § 1 P.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi na decyzje Zarządu Województwa Śląskiego nr [...] z dnia [...] stycznia 2021 r. w sytuacji, w której decyzja ta została wydana z naruszaniem szeregu przepisów prawa materialnego i procesowego, a brak wykazania wszystkich przesłanek uprawniających do wydania decyzji o zwrocie kwoty dofinansowania został wprost przyznany przez organ, który wydał zaskarżoną decyzje, c. niewłaściwym zastosowaniu art. 151 P.p.s.a. poprzez niezasadne oddalenie skargi na decyzję Zarządu Województwa Śląskiego nr [...] z dnia [...] stycznia 2021 r., w sytuacji, w której decyzja ta została wydana bez spełnienia wszystkich wymaganych przesłanek jej wydania. Na tej podstawie skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA w Gliwicach, a także zasądzenie od organu kosztów postępowania na swoją rzecz. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że wskazywane przez organ i Sąd pierwszej instancji naruszenie procedur nie mogło ze swej istoty doprowadzić do wyrządzenia szkody z art. 2 pkt 36 rozporządzenia 1303/2013. Wynika to zaś z tego, że organ nie kwestionował faktu wykonania prac budowlanych. Zarząd Województwa Śląskiego w odpowiedzi na skargę kasacyjną wniósł o jej oddalenie i zasądzenie na swoją rzecz kosztów postępowania. Organ podkreślił, że zrezygnowanie z ustawowego obowiązku dokonywania zapłaty za pośrednictwem rachunku bankowego jest jednoczesnym wyrażeniem zgody na uczestnictwo w obrocie środkami pieniężnymi poza kontrolą dokonywaną przez organy państwa za pośrednictwem systemu bankowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a. (ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - t.j. Dz. U. z 2024 r. poz. 935 z późn. zm.) Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę tylko nieważność postępowania. Jak stanowi zaś art. 174 P.p.s.a. skargę kasacyjną można oprzeć na: naruszeniu prawa materialnego, przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1), bądź na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). W odniesieniu do zarzutów dotyczących naruszenia przepisów prawa materialnego, w postaci dopuszczenia się błędu wykładni, nadmienić należy, że na autorze skargi kasacyjnej ciąży obowiązek wskazania konkretnych przepisów prawa materialnego, które jego zdaniem zostały przez sąd naruszone zaskarżanym orzeczeniem, a także podania na czym polegała ich błędna wykładnia (art. 174 pkt 1 P.p.s.a.). Innymi słowy skarżący kasacyjnie, formułując tego rodzaju zarzut, nie może się jedynie ograniczyć do wskazania przepisu, który został według niego błędnie zinterpretowany, ale winien również podać na czym ten błąd polegał. Najpełniejszą formą wskazania błędnego rozumienia przez sąd konkretnego przepisu jest zaś podanie, jak dany przepis winien być prawidłowo wykładany. Tak samo w przypadku zarzucenia naruszenia prawa materialnego, poprzez jego błędne zastosowanie, zarzut skargi kasacyjnej winien zawierać jednoznaczne stwierdzenie na czym miał polegać w konkretnym przypadku błąd subsumpcji. Zarzut niewłaściwego zastosowania prawa materialnego, w formie pozytywnej, wiąże się z zarzuceniem zastosowania normy prawnej, która nie powinna być w danej sprawie zastosowana, zaś w formie negatywnej, z zarzuceniem niezastosowania normy prawnej, która w ocenie wnoszącego skargę kasacyjną powinna być zastosowana w sprawie ze względu na ustalenia jej stanu faktycznego (zob. np. wyrok NSA z dnia z 14 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 2735/15 – dost. w CBOSA – orzeczenia.nsa.gov.pl). W przypadku zarzutów dotyczących naruszenia przepisów postępowania podkreślić należy, że prawidłowo sformułowany zarzut tego typu winien wskazywać konkretne regulacje procesowe, którym uchybił sąd pierwszej instancji, a także to, że naruszenie tego rodzaju regulacji mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Skarżący kasacyjnie nie może więc ograniczyć się tylko do wskazania, że do naruszenia określonych przepisów faktycznie doszło, ale musi wykazać, co najmniej potencjalny, związek przyczynowy pomiędzy tym naruszeniem, a wynikiem sprawy, tj. treścią zapadłego orzeczenia. O skuteczności zarzutów, postawionych w oparciu o podstawę kasacyjną określoną w art. 174 pkt 2 P.p.s.a., nie decyduje bowiem każde stwierdzone uchybienie przepisom postępowania, lecz tylko takie, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszym przypadku skarżąca kasacyjnie sformułowała przeciwko wyrokowi WSA w Gliwicach zarówno zarzuty oparte na stwierdzeniach odnośnie naruszenia prawa materialnego, jak i przepisów postępowania. W związku z tym w pierwszej kolejności odnieść się należy do zarzutów procesowych, albowiem dopiero po przesądzeniu, że stan faktyczny przyjęty przez sąd w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został dostatecznie podważony, można przejść do skontrolowania procesu subsumcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przez sąd pierwszej instancji przepis prawa materialnego. W pierwszym z zarzutów odnoszących się na naruszenia przepisów postępowania skarżąca kasacyjnie podniosła naruszenie przez Sąd pierwszej instancji art. 141 § 4 P.p.s.a., w związku z niespełnieniem przez uzasadnienie zaskarżonego wyroku przewidzianych w tym przepisie wymogów, jak również nieodniesieniem do zarzutów dotyczących naruszenia prawa materialnego. Z tego rodzaju stwierdzeniami nie można się jednak zgodzić, gdyż uzasadnienie wyroku WSA w Gliwicach spełnia wszystkie wymogi, o którym mowa w przywołanym w postawie prawnej zarzutu przepisie. Ustawodawca w art. 141 § 4 P.p.s.a. określił wymogi jakim winno odpowiadać uzasadnienie wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego. Naruszenie tego przepisu można więc wiązać z sytuacją, w której uzasadnienie wyroku, na skutek pominięcia któregoś z jego elementów, nie poddawałoby się kontroli. Z tego rodzaju sytuacją na gruncie niniejszej sprawy nie mamy jednak do czynienia. Sąd pierwszej instancji przedstawił bowiem podstawę prawną swojego rozstrzygnięcia i należycie ją wyjaśnił. Co zaś się tyczy podnoszonego przez skarżącą kasacyjnie nieustosunkowania się do wszystkich zarzutów jej skargi, jaką skierowała do WSA w Gliwicach, to w tym względzie zauważyć należy, że wojewódzki sąd administracyjny nie ma bezwzględnego obowiązku odnoszenia się do wszystkich z nich. Winien on ustosunkować się przede wszystkim do tych zarzutów, które mają istotne znaczenia dla rozstrzygnięcia sprawy, przy czym może to uczynić w sposób łączny. W niniejszym przypadku Sąd pierwszej instancji uczynił zadość temu wymaganiu. Brak jest więc podstaw do przypisywania WSA w Gliwicach naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a., co zarzuca mu skarżąca. W tym miejscu dodać także należy, że jeżeli skarżąca kasacyjnie stoi na stanowisku, że Sąd dopuścił się naruszenia przepisów postępowania, akceptując wadliwy sposób procedowania organu, to winna była sformułować odnoszące się bezpośrednio do tego zarzuty, wskazujące na konkretne nieprawidłowości. Poprzez zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. nie można bowiem dążyć do wykazywania niezasadności stanowiska, zaprezentowanego przez wojewódzki sąd administracyjny w zaskarżonym wyroku. Jeżeli chodzi o dwa pozostałe zarzuty procesowe, oznaczone nr 2a i 2b, to stwierdzić należy, że nie mogą one zostać uznane za skuteczne, co wynika z tego, że nie zostały one w należyty sposób skonkretyzowane. W ich podstawach prawnych skarżąca kasacyjnie wymieniła wyłącznie wynikowe regulacje P.p.s.a., tj. przepisy określające sposób orzekania przez wojewódzki sąd administracyjny, które zgodnie z ugruntowanym orzecznictwem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie mogą stanowić samodzielnej podstawy zarzutów kasacyjnych, bez powiązania ich z innymi przepisami, które były przedmiotem zastosowania przez Sąd. W niniejszym przypadku, podnosząc naruszenie przez WSA w Gliwicach szeregu przepisów, nie tylko o procesowym charakterze, skarżąca kasacyjnie nie wskazała o które to regulacje jej chodzi. W efekcie Naczelny Sąd Administracyjny, związany zarzutami skargi, nie jest w stanie merytorycznie się do nich odnieść. Jak niedostatecznie skonkretyzowany i niejasny uznać należy także pierwszy z materialnoprawnych zarzutów skargi kasacyjnej, dotyczący niezastosowania art. 91 ust. 3 Konstytucji RP. W tym wypadku wskazując na zignorowanie przez WSA w Gliwicach hierarchii aktów prawnych, beneficjentka nie podała o jakie to przepisy jej chodzi. Tak więc, z treści samego zarzutu nie można wywieść które to regulacje niższego rzędu, jej zdaniem, zostały wyłożone w sposób niezgodny z aktami wyższego rzędu, wbrew hierarchii aktów prawnych wynikającej z art. 91 ust. 3 Konstytucji. Dopiero w uzasadnieniu skargi kasacyjnej rozwinęła swoja argumentację, opierając ją jednak na przepisach, które w ogóle nie zostały przywołane w treści zarzutu. Chodzi tu między innymi o art. 5 ust. 1 pkt 5 ustawy o polityce spójności, art. 65 ust. 1 i art. 143 ust. 2 rozporządzenia 1303/2013. W tymże uzasadnieniu, w odniesieniu do analizowanego zarzutu, wskazała na dopuszczenie się przez Sąd pierwszej instancji błędnej wykładni przepisów, a nie ich wadliwego zastosowania przepisów prawa, co nominalnie zarzucono w ramach zarzutu 1a. Tak więc uzasadnienie przedmiotowego zarzutu nie odpowiada jego treści. W tym miejscu dodać także należy, że zagadnienie odnoszące się do rozumienia konkretnego przepisu, jego wykładni, w powiązaniu z wykładnią regulacji wyższego rzędu, może być rozpatrywana jedynie w ramach zarzutu dotyczącego naruszenia prawa materialnego poprzez jego błędną wykładnię, a nie nieprawidłowe zastosowanie, jak to ma miejsce w niniejszym przypadku. W związku z tym również ten zarzut nie mógł zostać uznany za zasadny. W ramach zarzutu 1b skarżąca kasacyjnie zarzuciła WSA w Gliwicach błędną wykładnię art. 2 pkt 36 rozporządzenia 1303/2013, definiującego pojęcie nieprawidłowości, jako każdego naruszenie prawa unijnego lub prawa krajowego dotyczącego stosowania prawa unijnego, wynikającego z działania lub zaniechania podmiotu gospodarczego zaangażowanego we wdrażanie EFSI, które ma lub może mieć szkodliwy wpływ na budżet Unii poprzez obciążenie budżetu Unii nieuzasadnionym wydatkiem, w zw. z art. 2 pkt 14 ustawy o polityce spójności, który odsyła, w zakresie rozumienia terminu nieprawidłowości indywidualnej, do art. 2 pkt 36 rozporządzenia 1303/2013. Jej zdaniem naruszenie obu wyżej wymienionych przepisów polegało na "uznaniu automatycznego wynikania przesłanki rzeczywistej lub potencjalnej szkody w budżecie Unii z zaistnienia przesłanki naruszenia przepisów lub umowy". Odnosząc się do tego rodzaju stwierdzeń zauważyć należy, iż WSA w Gliwicach nie wyraził tego rodzaju stanowiska, przynajmniej nie wprost. Dodać także należy, że uznając zasadność, a ściślej zgodność z prawem stanowiska organu, co do wystąpienia szkody w budżecie Unii Europejskiej, Sąd pierwszej instancji faktycznie odnosił się do konkretnego naruszenia – nieprawidłowości, stwierdzonej po przeprowadzeniu postępowania w sprawie. W tym więc kontekście oceniał jej wystąpienie, wobec tego nie można przyjąć, że nieprawidłowo wyłożył oba wymienione w podstawie prawnej zarzutu przepisy, w sposób wskazany przez skarżącą. W zarzucie 1c podniesiono również błędną wykładnię, tym razem art. 207 ust. 1 pkt 2 w zw. z art. 184 ustawy o finansach publicznych, poprzez przyjęcie, że stanowią one samoistną i niezależna od regulacji rozporządzenia 1303/2013 podstawę wydania decyzji zwrotowej. Odnosząc się do tej postaci zarzut stwierdzić należy, że jest on niezasadny. WSA w Gliwicach nie dokonał bowiem w opisany w zarzucie sposób wykładni obu przepisów. Wskazując na ich wynikowy charakter, prawidłowo przyjął, że choć stanowiły one podstawę wydania zaskarżonej do niego decyzji, to jednak nie stwierdził, że postać ustalonej nieprawidłowości nie musi być oceniana w oderwaniu od art. 2 pkt 36 rozporządzenia 1303/2013. Do tego przepisu zarówno organ jak i WSA w Gliwicach wielokrotnie się odwołują, dlatego zarzut jego zignorowania nie znajduje uzasadnionych podstaw. Również nie sposób zgodzić się ze skarżącą kasacyjnie, że Sąd pierwszej instancji wadliwie wyłożył (bliżej niesprecyzowane w zarzucie) przepisy podrozdziału 6.3 pkt 1 lit. c Wytycznych w zakresie kwalifikowalności wydatków, niezasadnie uznając jej za samodzielną i samoistną podstawę wydania decyzji. Beneficjentka w ramach tego zarzutu, a właściwie jego uzasadnienia, postawiła tezę, że te Wytyczne stoją w sprzeczności z szeregiem przepisów pominiętych w zarzucie, a przy tym nie wykazała jej zaistnienia. Innymi słowy nie przedstawiła ona rzeczowych i przekonujących argumentów na poparcie tej tezy. Jej twierdzenia w tym zakresie są więc gołosłowne, a jako takie nie mogą zasługiwać na akceptację. Na marginesie niniejszych rozważań dodać należy, że precyzując i kwalifikując stwierdzoną na gruncie niniejszej sprawy nieprawidłowość, Sąd nie ograniczył się do rozpatrzenia jej wyłącznie w kontekście Wytycznych kwalifikowalności wydatków. Przeanalizował tego rodzaju problematyką w kontekście całokształtu uregulowań prawnych i postanowień umowy, akcentując ich zbieżność w tym względzie. Co zaś się tyczy samej nieprawidłowości to zwrócił uwagę na jej znaczenie, w kontekście negatywnego wpływu na finanse Unii obrotu środkami pieniężnymi w formie gotówkowej, poza jakąkolwiek kontrolą, co miało miejsce w okolicznościach niniejszej sprawy. Mając więc na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną. Na podstawie art. 209, art. 204 pkt 1 P.p.s.a. oraz art. 207 § 1 w zw. z art. 205 § 2 P.p.s.a. oraz § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit a i § 2 pkt 6 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. Dz. U. z 2023 r. poz. 1935) Naczelny Sąd Administracyjny zasądził od skarżącej kasacyjnie na rzecz Województwa Śląskiego kwotę 4 050 zł, tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Kwota ta obejmuje zwrot kosztów zastępstwa procesowego przez radcę prawnego, który sporządził odpowiedź na skargę kasacyjną i reprezentował organ na rozprawie.

Informacje o sprawie

Data wpływu
6 lipca 2022
Symbol z opisem
6559
Skarżony organ
Zarząd Województwa
Sędziowie
Bogdan Fischer /przewodniczący/ Jacek Boratyn /sprawozdawca/ Piotr Piszczek

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny