I FZ 259/20

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: , Przewodniczący Sędzia NSA Izabela Najda-Ossowska (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w dniu 22 stycznia 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia T. sp. z o.o. z siedzibą w B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 czerwca 2020 r., sygn. akt III SA/Wa 621/20 w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonego postanowienia w sprawie ze skargi T. sp. z o.o. z siedzibą w B. na postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 20 grudnia 2019 r., nr 1401-IOV-3.4103.198.2019.JKa w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2013 r. postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 16 czerwca 2020 r., sygn. akt I SA/Wa 621/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu zawartego w skardze wniosku T. sp. z o.o. z siedzibą w B. (dalej: skarżąca lub Spółka) w zakresie wstrzymania wykonania postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie (dalej: Organ) z 20 grudnia 2019 r. w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania od decyzji w sprawie podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2013 r., na podstawie art. 61 § 3 i 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325, ze zm., dalej: P.p.s.a.) - odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wskazał, że instytucję wstrzymania wykonania aktu lub czynności można zastosować tylko wówczas gdy dany akt lub czynność posiada atrybut wykonalności. Tymczasem rozstrzygnięcie Organu, którego wstrzymania domagała się Spółka, jest rozstrzygnięciem procesowym sensu stricto, które rzeczonego przymiotu nie posiada. Pismem z 29 czerwca 2020 r. Spółka reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika wniosła zażalenie na przedmiotowe postanowienie, zaskarżając je w całości i zarzucając Sądowi pierwszej instancji naruszenie przepisów postępowania, tj.: (1) art. 61 § 3 P.p.s.a. oraz (2) art. 195 § 2 P.p.s.a. W uzasadnieniu zażalenia, podniesiono, że wykonanie przedmiotowej decyzji spowodowałoby nieodwracalne skutki finansowe albowiem suma zobowiązań Spółki wobec 113 wierzycieli wynosi 35.535.434,70 złotych. Zarzut z art. 195 § 2 P.p.s.a. nie został natomiast uzasadniony. Wobec powyższego wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia oraz wstrzymanie zaskarżonego aktu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie ma uzasadnionych podstaw, dlatego podlegało oddaleniu. Przyznanie stronie skarżącej ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi odstępstwo od ogólnej reguły wyrażonej w art. 61 § 1 P.p.s.a., zgodnie z którą wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonego aktu lub czynności (tzw. względna suspensywność środka prawnego). U podstaw tej regulacji legła potrzeba zagwarantowania efektywnego stosowania i wykonywania norm prawa administracyjnego. Z tego też względu przesłanki, jakimi powinien kierować się Sąd przy rozstrzyganiu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności zostały w sposób wyczerpujący określone § 3 art. 61 P.p.s.a., który stanowi, że po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Odmowa wstrzymania wykonania aktu lub czynności przez organ nie pozbawia skarżącego złożenia wniosku do sądu. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Przedmiotem wstrzymania mogą natomiast być wyłącznie takie akty lub czynności, które posiadają przymiot wykonalności, przez co należy rozumieć, że dotyczą one administracyjnych aktów zobowiązujących, ustalających dla ich adresatów nakazy właściwego zachowania lub zakazy określonego zachowania, aktów, na podstawie których określony podmiot uzyskuje równocześnie uprawnienie i na mocy których zostają na niego nałożone określone obowiązki, oraz aktów, na podstawie których jeden podmiot jest do czegoś zobowiązany, a drugi wyłącznie uprawniony. Słusznie zatem wskazał Sąd pierwszej instancji, że postanowienie w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia odwołania, jako rozstrzygnięcie stricte procesowe, przymiotu wykonalności w sensie, w jakim przymiot ten ujęto powyżej nie posiada, a więc nie nadawało się do wstrzymania. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji. ----------------------- 2