I FZ 212/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Ryszard Pęk (spr.), , , po rozpoznaniu w dniu 9 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia M. [...] sp. z o.o. z siedzibą w O. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 29 grudnia 2017 r., sygn. akt I SA/Łd 955/17 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi M. [...] sp. z o.o. z siedzibą w O. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w L. z dnia 3 sierpnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za poszczególne miesiące od lipca do grudnia 2010 r. postanawia oddalić zażalenie.

1. Postanowieniem z 29 grudnia 2017 r., sygn. akt: I SA/Łd 955/17 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odrzucił skargę M. [...] sp. z o.o. z siedzibą w O. (zwana dalej: "skarżącą spółką") na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w L. z 3 sierpnia 2017 r. w przedmiocie określenia nadwyżki podatku naliczonego nad należnym do przeniesienia na następny okres rozliczeniowy za poszczególne miesiące od lipca do grudnia 2010 r. 2. Sąd I instancji, przedstawiając okoliczności faktyczne w jakich zapadło powyższe rozstrzygnięcie ustalił, że zarządzeniem Przewodniczącego Wydziału z 6 października 2017 r. skarżąca spółka została wezwana do uzupełnienia braków formalnych skargi. Pierwsze wezwanie wysłano na adres: ul. [...], [...]. Z uwagi na błędny adres przesyłka pocztowa nie została doręczona i zarządzeniem z 8 listopada 2017 r. ponownie wezwano skarżącą spółkę na adres wskazany w skardze, tj. ul. [...], [...] do uzupełnienia braków formalnych skargi. Ze zwrotnego potwierdzenia odbioru wynikało, że przesyłkę awizowano dwukrotnie: po raz pierwszy 16 listopada 2017 r. i po raz drugi 24 listopada 2017 r. Ponieważ czternastodniowy termin zastrzeżony dla podjęcia tego pisma upłynął bezskutecznie 30 listopada 2017 r., a braki skargi nie zostały uzupełnione, zasadnym – jak podkreślił Sąd I instancji – było odrzucenie skargi, stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz.U. z 2017 r., poz. 1369, dalej zwanej "ustawą - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi"). 3. W zażaleniu na powyższe postanowienie skarżąca spółka wniosła o jego uchylenie w całości. W uzasadnieniu podniosła, że wezwanie zostało wysłane na nieprawidłowy adres skarżącej spółki, tj. adres w L. zamiast w O. Nadto skarżąca spółka wskazała na ogólne nieprawidłowości w działaniu placówki pocztowej w szczególności w zakresie awizowania i doręczenia przesyłek. 4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 4.1. Zażalenie nie jest uzasadnione. 4.2. W niniejszej sprawie poza sporem pozostaje ustalenie, że skarżąca spółka nie uzupełniła braków formalnych skargi, co skutkowało odrzuceniem skargi. Kwestią sporną pozostaje natomiast skuteczność doręczenia skarżącej spółce wezwania do uzupełnienia braków skargi. Wobec tak zakreślonej kwestii spornej odnotować w tym miejscu należy, że Sąd I instancji trafnie przyjął, że do skutecznego doręczenia pisma zawierającego wezwanie do uzupełnienia braków skargi doszło w trybie doręczenia zastępczego, o którym stanowi art. 73 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z tym przepisem w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Zgodnie zaś z art. 73 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (art. 73 § 3). Stosownie do art. 73 § 4 doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1. Przepisy art. 73 § 1 - 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi stwarzają możliwość skorzystania przez sąd administracyjny z instytucji tzw. "fikcji" doręczenia. Oznacza to, że pismo "fizycznie" nie dociera do adresata, ale doręczyciel podejmuje odpowiednie, przewidziane powołanymi przepisami, próby doręczenia przesyłki, o czym informuje sąd w postaci właściwych adnotacji na zwróconej do nadawcy przesyłce. W takiej sytuacji sąd może ustalić, że pismo zostało skutecznie doręczone. Domniemanie to może zostać obalone przez stronę jeśli wykaże, że nie zostały zachowane warunki skuteczności doręczenia zastępczego. 4.3. Przenosząc powyższe uwagi o charakterze ogólnym na grunt rozpoznawanej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że zarzuty zawarte w zażaleniu, że "postanowienie zostało wysłane na nieprawidłowy adres" nie znajdowały oparcia w aktach sprawy. Wskazać bowiem należy, że wprawdzie pierwsze wezwanie do uzupełnienia braków zostało wysłane na adres skarżącej spółki w L., jednak ponowne wezwanie zostało skierowane na adres wskazany w skardze, tj. ul. [...], [...] (k. 13). Z koperty jak również ze zwrotnego potwierdzenia odbioru znajdujących się w aktach sprawy (karta 13 i 14) wynika, że pierwszą próbę doręczenia przesyłki listonosz podjął 16 listopada 2017 r., a następnie przesyłkę pozostawił w urzędzie pocztowym. Zawiadomienie o tym fakcie pozostawił w skrzynce listowej. Świadczy o tym zarówno druk zwrotnego potwierdzenia odbioru opatrzony datą, podpisem listonosza oraz urzędową pieczęcią z datownikiem Urzędu Pocztowego. Powtórne awizowanie nastąpiło 24 listopada 2017 r., o czym świadczy umieszczona na kopercie pieczęć zawierająca datę oraz podpis doręczyciela. Zwrot do nadawcy nastąpił 1 grudnia 2017 r., co również zostało potwierdzone stosowną pieczęcią i podpisem. Tym samym Sąd I instancji wysłał wezwanie na prawidłowy adres skarżącej spółki. Nie została również w żaden sposób podważona skuteczność zastosowania trybu doręczenia zastępczego. W tych okolicznościach trafnie Sąd I instancji ustalił, że przedmiotowe wezwanie doręczono 30 listopada 2017 r. i w tym też dniu rozpoczął bieg siedmiodniowy termin do uzupełnienia powyższych braków formalnych skargi. 4.4. Zarzuty podnoszone w zażaleniu nie były uzasadnione i nie znajdowały oparcia w aktach sprawy. Argumentacja zmierzająca do obalenia domniemania skuteczności doręczenia zastępczego jedynie na podstawie ogólnych twierdzeń dotyczących działania placówki pocztowej nie mogła bowiem odnieść zamierzonego skutku. Znajdujące się w aktach sprawy zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki poleconej w "skrzynce listowej" jest dokumentem urzędowym i stanowi dowód tego, co zostało w nim urzędowo stwierdzone. Strona, chcąc udowodnić okoliczność przeciwną od wynikającej z dokumentu urzędowego, powinna przedstawić na to dowód. Tymczasem nie ulega wątpliwości, że skarżąca spółka nie podważyła prawidłowości zastosowania w sprawie domniemania doręczenia przesyłki w trybie doręczenia zastępczego. 4.5. Z tych też przyczyn uznać należało, że Sąd I instancji prawidłowo ocenił skuteczność doręczenia pełnomocnikowi skarżącego przedmiotowego wezwania do uzupełnienia braków skargi. 4.6. Ze wskazanych przyczyn, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie.