I FZ 153/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marek Olejnik po rozpoznaniu w dniu 14 lipca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. sp. z o.o. z siedzibą w B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 23 maja 2022 r., sygn. akt I SA/Gl 228/22 w przedmiocie odrzucenia skargi na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 30 listopada 2021 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za marzec i grudzień 2016 r. postanawia oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 23 maja 2022 r., sygn. akt I SA/Gl 228/22 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach odrzucił skargę P. sp. z o.o. z siedzibą w B. (dalej "skarżąca") na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej "DIAS") z dnia 30 listopada 2021 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za marzec i grudzień 2016 r.. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wskazał, że z Urzędowego Poświadczenia Doręczenia wezwania do uzupełnienia braków formalnych skargi WSA wynika, że zostało ono doręczone pełnomocnikowi skarżącej w dniu 14 kwietnia 2022 r. W wyniku nieuzupełnienia braków formalnych skargi w postaci nadesłania dokumentu lub jego uwierzytelnionego odpisu określającego sposób reprezentacji strony skarżącej oraz uiszczenia wpisu sądowego od skargi WSA w Gliwicach wydał postanowienie o odrzuceniu skargi zgodnie z art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r. poz. 329 z późn. zm., dalej jako "p.p.s.a."). W dniu 16 czerwca 2022 r. pełnomocnik skarżącej złożył zażalenie na to postanowienie wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu. Skarżąca w zażaleniu wskazała na naruszenie przepisów postępowania tj. art. 87 § 2 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że skarżąca właściwie odebrała informację wezwania do uzupełnienia skargi i do uiszczenia wpisu. W takiej sytuacji skarżąca wnosi o uchylenie zaskarżonego postanowienia. Skarżąca utrzymuje w zażaleniu, że na jej skrzynkę ePUAP nie wpłynęło wezwanie do uzupełnienia skargi i do uiszczenia wpisu od niej. Załączając do zażalenia zrzuty ekranu skrzynki ePUAP pełnomocnika skarżącej. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie podlega oddaleniu. W myśl art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Zgodnie z art. 74a § 5 p.p.s.a. datą doręczenia pisma jest data podpisania przez adresata pisma urzędowego poświadczenia odbioru w sposób, o którym mowa w art. 74a § 3 pkt 2 p.p.s.a. W przedmiotowej sprawie korespondencja zawierająca wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi oraz uiszczenia wpisu sądowego została odebrana przez pełnomocnika strony skarżącej w dniu 14 kwietnia 2022 r., co obrazuje urzędowe poświadczenie doręczenia dokumentu elektronicznego załączone do akt sprawy. Stąd też określony w wezwaniu siedmiodniowy termin na uzupełnienie braków upływał z dniem 21 kwietnia 2022 r. Ze względu na nieuiszczenie wpisu sądowego i nienadesłanie określonych w wezwaniu dokumentów należy uznać, że powyższy termin nie został zachowany, a skarga powinna była zostać odrzucona. W świetle tych ustaleń Sąd pierwszej instancji prawidłowo przyjął, że skarga jako spóźniona podlegała odrzuceniu na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny odnosząc się natomiast do wniosku skarżącego o "przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi i do uiszczenia wpisu" zwraca uwagę na utrwalony w orzecznictwie sądowoadministracyjnym pogląd, że czynności procesowe polegające na równoczesnym złożeniu środka zaskarżenia wydanego na skutek uchybienia przez stronę terminu procesowego i wniosku o przywrócenie terminu do dokonania czynności wykluczają się wzajemnie zarówno z powodu konkurencyjności zawartych w nich wniosków, zmierzających do wywołania przeciwstawnych skutków procesowych, jak i sprzeczności wewnętrznej ich podstaw. Wniosek o przywrócenie terminu jest oparty na twierdzeniu, że do uchybienia terminu doszło, jednakże nastąpiło to bez winy strony, która w takim wniosku wskazuje przyczyny usprawiedliwiające to uchybienie. Natomiast środek zaskarżenia od orzeczenia wydanego na skutek uchybienia przez stronę terminu do dokonania czynności procesowej jest oparty na twierdzeniu, że do uchybienia nie doszło, a sąd zajął w tej kwestii błędne stanowisko (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 5 grudnia 2012 r., sygn. akt II FZ 960/12 oraz z 18 stycznia 2011r., sygn. akt II OZ 1347/10). W przypadku kolizji wynikającej z takich działań strony w pierwszej kolejności powinien być rozpoznany środek zaskarżenia na orzeczenie stwierdzające uchybienie terminu dokonania czynności, a dopiero po uprawomocnieniu się tego orzeczenia może zostać rozpoznany wniosek strony o przywrócenie uchybionego terminu. Co do zasady wykluczone jest złożenie w środku odwoławczym od postanowienia o odrzuceniu skargi na skutek uchybienia terminu wniosku o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Odnotować jednak należy pogląd, który podziela także Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym zażalenie, że jeżeli obie czynności procesowe (zażalenie i wniosek o przywrócenie terminu) spełniają przewidziane dla nich wymagania formalne, konieczne jest nadanie im właściwego biegu. Wówczas wojewódzki sąd administracyjny w pierwszej kolejności powinien nadawać bieg zażaleniu, a w przypadku jego oddalenia przystąpić do rozpoznania wniosku o przywrócenie terminu (tak D. Lebowa, Kolizja wniosku o przywrócenie terminu i środka odwoławczego w postępowaniu sądowoadministracyjnym, ZNSA 2014, nr 3, s. 76–88 oraz A. Nędzarek, Wymogi procesowe wniosku o przywrócenie terminu w postępowaniu przed sądem administracyjnym, ZNSA 2013, nr 2, s. 72–90). Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł, jak w sentencji postanowienia.