I FZ 141/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Izabela Najda-Ossowska, , , po rozpoznaniu w dniu 31 sierpnia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia L. L. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 4 grudnia 2017 r. sygn. akt III SA/Wa 2914/15 odrzucające skargę kasacyjną L. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 lutego 2017 r., sygn. akt III SA/Wa 2914/15 w sprawie ze skargi L. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 31 sierpnia 2015 r. nr [...] w przedmiocie określenia w podatku od towarów i usług nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za miesiące od stycznia do czerwca 2012 r. postanawia odrzucić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 4 grudnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę kasacyjną L. L. (dalej: skarżący) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 lutego 2017 r., sygn. akt III SA/Wa 2914/15 w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 31 sierpnia 2015 r. w przedmiocie określenia w podatku od towarów i usług nadwyżki podatku naliczonego nad należnym za miesiące od stycznia do czerwca 2012 r. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że zgodnie z art. 220 § 1 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2017 r., poz. 1369, dalej: P.p.s.a.), Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata, a skarga kasacyjna, od której pomimo wezwania nie zostanie uiszczony należny wpis, podlega odrzuceniu przez Sąd. Sąd podniósł, że rozpatrywanej sprawie, odpis zarządzenia Przewodniczącego Wydziału o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej w kwocie 200 zł został przesłany pełnomocnikowi skarżącego przy piśmie sądowym z dnia 20 września 2017 r. Powyższe wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżącego w trybie art. 73 P.p.s.a. w dniu 6 października 2017 r., tak więc siedmiodniowy termin na wykonanie wezwania upływał dnia 13 października 2017 r. Zważywszy, że w wyżej wymienionym terminie wpis nie został uiszczony (znajdująca się w aktach sądowoadministracyjnych informacja z rejestru opłat sądowych o stanie sprawy ustalonym na dzień 21 listopada 2017 r.), Wojewódzki Sąd Administracyjny na podstawie art. 220 § 3 P.p.s.a. orzekł o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej skarżący wniósł osobiste zażalenie. Domagał się w nim uchylenia zaskarżonego postanowienia wobec uiszczenia opłaty od skargi kasacyjnej w terminie. Zarządzeniem z dnia 18 stycznia 2018 r. Zastępca Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wezwał skarżącego do usunięcia braków formalnych zażalenia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania poprzez własnoręczne podpisanie zażalenia lub nadesłanie własnoręcznie podpisanego egzemplarza zażalenia, złożenie odpisu zażalenia. Wezwanie zostało skierowane do skarżącego. Skarżący wypełniając wezwanie nadesłał w wyznaczonym terminie egzemplarz zażalenia własnoręcznie podpisany. Postanowieniem z dnia 26 czerwca 2018 r. Naczelny Sąd Administracyjny zwrócił zażalenie Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie w celu usunięcia dostrzeżonych braków formalnych. W uzasadnieniu Naczelny Sąd Administracyjny wskazał, że w aktach sprawy znajduje się udzielone przez skarżącego pełnomocnictwo adwokatowi K. W.. Wynika z niego, że pełnomocnik jest ustanowiony m.in. do reprezentowania skarżącego przed sądami administracyjnymi, podejmowania wszelkich łączących się ze sprawą czynności procesowych, wnoszenia wszelkiego rodzaju środków odwoławczych w postępowaniu cywilnym i administracyjnym, podatkowym oraz sądowoadministracyjnym. Pełnomocnictwo nie zostało wypowiedziane i z akt sprawy nie wynika, aby to pełnomocnictwo ustało. W związku z tym, zdaniem Sądu, zgodnie ze wskazanym wyżej art. 67 § 5 P.p.s.a., jeżeli ustanowiono pełnomocnika lub osobę upoważnioną do odbioru pism w postępowaniu sądowym, doręczenia należy dokonać tym osobom. Zarządzeniem z dnia 2 lipca 2018 r. Przewodniczący Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wezwał ponownie do usunięcia braków formalnych zażalenia z dnia 3 stycznia 2018 r. w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania pod rygorem odrzucenia zażalenia, poprzez własnoręczne podpisanie zażalenia lub nadesłanie własnoręcznie podpisanego egzemplarza zażalenia oraz złożenie odpisu zażalenia, kierując je do pełnomocnika. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie podlega odrzuceniu. Zgodnie bowiem z art. 194 § 1 pkt 7 P.p.s.a. postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej jest rozstrzygnięciem zaskarżalnym do sądu administracyjnego wyższej instancji w drodze zażalenia. Jednakże - odmiennie niż w przypadku zażaleń wnoszonych na inne rozstrzygnięcia wydane w postępowaniu sądowoadministracyjnym - zażalenie, którego przedmiotem jest odrzucenie skargi kasacyjnej, powinno być sporządzone przez adwokata lub radcę prawnego, a w sprawach obowiązków podatkowych i celnych oraz egzekucji administracyjnej związanej z tymi obowiązkami - także przez doradcę podatkowego (art. 194 § 4 zdanie drugie w zw. z 175 § 3 pkt 1 P.p.s.a.). Jest to tzw. przymus adwokacki - radcowski. Powyższa reguła znajduje odstępstwo jedynie w sytuacji, gdy zażalenie na postanowienie w ww. przedmiocie - będąc stroną, jej przedstawicielem lub pełnomocnikiem - sporządza sędzia, prokurator, notariusz, radca Prokuratorii Generalnej Skarbu Państwa, profesor lub doktor habilitowany nauk prawnych, albo jeżeli zażalenie wnosi prokurator, Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka (art. 175 § 2 w zw. z art. 194 § 4 zdanie drugie P.p.s.a.). Dodać ponadto należy, że sporządzenie zażalenia na postanowienie o odrzuceniu skargi kasacyjnej przez podmiot nieuprawniony (tj. nienależący do jednej z ww. kategorii podmiotów legitymujących się profesjonalna wiedzą z zakresu prawa) jest niedopuszczalne. Jest to zatem wada pisma procesowego (zażalenia) o charakterze nieusuwalnym. W rezultacie w przypadku zaistnienia takiej sytuacji sąd administracyjny pierwszej instancji odrzuca zażalenie bez uprzedniego wzywania strony do usunięcia stwierdzonego braku. Zgodnie bowiem z art. 178 w zw. z art. 197 § 2 P.p.s.a. wojewódzki sąd administracyjny odrzuci na posiedzeniu niejawnym zażalenie wniesione po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalne, jak również zażalenie, którego braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Odnosząc powyższe uwagi do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że bezspornie zażalenie, mimo prawidłowego pouczenia skarżącego przez Sąd o sposobie, jak i terminie wniesienia zażalenia, na postanowienie odrzucające skargę kasacyjną zostało sporządzone i podpisane przez skarżącego. Ponadto z akt sprawy nie wynika, aby skarżący legitymował się uprawnieniami radcy prawnego, adwokata, doradcy podatkowego, czy też innych podmiotów wymienionych w przywołanym przepisie. Wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skierowane do pełnomocnika także nie spowodowało działań, które pozwalałyby rozpoznać skutecznie środek zaskarżenia (złożenie formalnie prawidłowego zażalenia, wniosek o przywrócenie terminu). Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 180 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., postanowił jak w sentencji. [pic]