I FZ 124/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Arkadiusz Cudak (sprawozdawca), , , po rozpoznaniu w dniu 5 maja 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P. sp. j. z siedzibą w C. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 9 stycznia 2023 r., sygn. akt I SA/Gl 1370/22, w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi P. sp. j. z siedzibą w C. na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach z dnia 22 sierpnia 2022 r., nr 2401-IEW2.4253.32.2022.6 UNP: 2401-22-130246, w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej postanawia oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 9 stycznia 2023 r., sygn. akt I SA/Gl 1370/22, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, działając na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 oraz art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. — Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329, ze zm.), dalej "p.p.s.a.", odrzucił skargę P. sp. j. (dalej "spółka" lub "skarżąca") na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Katowicach (dalej "organ") z 22 sierpnia 2022 r. w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej w sprawie podatku od towarów i usług za listopad 2017 r. Sąd pierwszej instancji stwierdził bowiem, że skarżąca mimo stosownego wezwania nie uzupełniła w wyznaczonym terminie braku formalnego skargi, jak też nie uiściła wpisu od skargi. Na przedmiotowe postanowienie spółka wniosła zażalenie, wskazując, że zaskarżone rozstrzygnięcie winno zostać uchylone. W uzasadnieniu skarżąca podniosła, że wezwanie sądu pierwszej instancji z 14 listopada 2022 r. do uzupełnienia braków formalnych skargi nie dotarło do niej z uwagi na błąd popełniony przez pracowników poczty. Z treści zażalenia wynika ponadto, że równocześnie z jego złożeniem skarżąca wniosła odrębny wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie spółki nie ma usprawiedliwionych podstaw, przez co nie zasługuje na uwzględnienie. Za podstawę odrzucenia skargi w rozpoznawanej sprawie sąd pierwszej instancji przyjął dwie odrębne regulacje prawne. Pierwszą z nich jest art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., zgodnie z którym sąd odrzuca skargę gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Drugą — art. 220 § 3 p.p.s.a., w myśl którego skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie ostał uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Równocześnie sąd pierwszej instancji przyjął, że spółka została zobowiązana przez ten sąd do: (1) złożenia dokumentu lub jego uwierzytelnionego odpisu określającego sposób reprezentacji strony skarżącej (np. odpis z KRS), w szczególności wykazującego umocowanie osób podpisanych pod skargą do jej podpisania — stosownie do treści art. 29 p.p.s.a., i wykazania numeru w Krajowym Rejestrze Sądowym (KRS) strony skarżącej — stosownie do treści art. 46 § 2 ust. 1 lit. c) p.p.s.a. oraz (2) uiszczenia wpisu od skargi w wysokości 100 zł (zarządzenie z 2 listopada 2022 r., dalej "przewodniczący wydziału"). Sąd pierwszej instancji przyjął także, że przesyłka zawierająca ww. wezwanie oraz odpis zarządzenia z 2 listopada 2022 r. została doręczona skarżącej na zasadach określonych w art. 73 p.p.s.a., a termin do usunięcia wskazanych w wezwaniach braków skargi upłynął bezskutecznie 9 grudnia 2022 r. Skarżąca w zażaleniu kwestionuje zaś prawidłowość doręczenia jej korespondencji sądowej zawierającej wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi, jak też odpis zarządzenia wzywającego do uiszczenia wpisu od skargi. Wskazuje w tym zakresie, że przedmiotowa korespondencja do niej nie dotarła na skutek błędu pracowników poczty. Odnosząc się do powyższego, Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że w myśl art. 65 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a. sąd dokonuje doręczeń przez operatora pocztowego w rozumieniu ustawy z dnia 23 listopada 2012 r. — Prawo pocztowe (Dz. U. z 2018 r. poz. 2188 oraz z 2019 r. poz. 1051, 1495 i 2005), dalej "Prawo pocztowe". Pisma w postępowaniu sądowym lub orzeczenia dla osoby prawnej, jak również dla jednostki organizacyjnej nieposiadającej osobowości prawnej, doręcza się organowi uprawnionemu do reprezentowania ich przed sądem lub do rąk pracownika upoważnionego do odbioru pism. Pisma w postępowaniu sądowym dla przedsiębiorców i wspólników spółek handlowych, wpisanych do rejestru sądowego na podstawie odrębnych przepisów, doręcza się na adres podany w rejestrze, chyba że strona wskazała inny adres dla doręczeń (art. 67 § 2 i 3 p.p.s.a.). Zgodnie zaś z art. 73 § 1 — 4 p.p.s.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65 — 72, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu Prawa pocztowego albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2. Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe. W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy. Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1. Jak wynika z akt sprawy, w wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z 2 listopada 2022 r. skarżąca została wezwana do uzupełnienia braków formalnych skargi i jednocześnie na podstawie odrębnego zarządzenia z 2 listopada 2022 r. — do uiszczenia wpisu od skargi. Oba wezwania obwarowane zostały wynikającym wprost z przepisów Prawa o postepowaniu przed sądami administracyjnymi (odpowiednio art. 58 § 1 pkt 3) oraz art. 220 § 3) rygorem odrzucenia skargi w wypadku bezskutecznego upływu wyznaczonego w nich terminu. Odpis tego ostatniego zarządzenia wraz z wezwaniem do usunięcia braków formalnych skargi (pismo z 14 listopada 2022 r.) zostały wysłane w jednej przesyłce na adres skarżącej wskazany w skardze. Następnie z uwagi na nieobecność adresata przesyłkę tę awizowano dwukrotnie, tj. 18 i 28 listopada 2022 r., zawiadamiając adresata o możliwości jej odbioru w placówce pocztowej w C. Zawiadomienie o pozostawieniu przesyłki we właściwym urzędzie pocztowym umieszczono w oddawczej skrzynce pocztowej adresata. Ostatecznie ze względu na to, że wspomniana przesyłka nie została przez adresata podjęta z placówki pocztowej, 6 grudnia 2022 r. zwrócono ją nadawcy ze stosowną adnotacją. Powyższe informacje w sposób niebudzący wątpliwości wynikają ze znajdującej się w aktach sprawy koperty zawierającej zwróconą korespondencję (k. 28). W świetle powyższego prawidłowość doręczenia spornej przesyłki spółce nie budzi wątpliwości. Skarżąca zaś w zażaleniu kwestionuje to doręczenie, ale czyni to w sposób bardzo lakoniczny, powołując się na błąd pracowników poczty. Nie precyzuje jednak, na czym błąd ten miałby polegać. Jedynie w treści złożonego równocześnie wniosku o przywrócenie terminu (którego ocena nie stanowi przedmiotu postępowania wywołanego rozpoznawanym zażaleniem) wskazuje na brak otrzymania awiza odnoszącego się do spornej przesyłki. Taka ogólnikowa informacja nie jest jednak, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, wystarczająca do podważenia prawidłowości doręczenia wezwań sądu pierwszej instancji, która to prawidłowość wynika z akt sprawy. Odnosząc powyższe okoliczności faktyczne do treści przywołanego wcześniej art. 73 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w związku z awizowaniem przesyłki po raz pierwszy 18 listopada 2022 r. czternastodniowy termin na jej odbiór z placówki pocztowej upływał 2 grudnia 2022 r. W konsekwencji termin na uzupełnienie braków formalnych i fiskalnych skargi upłynął bezskutecznie 9 grudnia 2022 r. Prawidłowo zatem sąd pierwszej instancji zastosował w sprawie przepisy art. 58 § 1 pkt 3) i art. 220 § 3 p.p.s.a. i odrzucił skargę spółki. Na zakończenie Naczelny Sąd Administracyjny wyjaśnia, że zawarty w zażaleniu, jak też w odrębnym piśmie procesowym z 30 stycznia 2023 r. wniosek o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi będzie podlegał rozpoznaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach w odrębnym postępowaniu. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji. ----------------------- 4