I FZ 116/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Danuta Oleś, , , po rozpoznaniu w dniu 21 czerwca 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia S. sp. z o.o. z siedzibą w M. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 12 kwietnia 2022 r. sygn. akt I SA/Łd 165/22 odrzucające skargę w sprawie ze skargi S. sp. z o.o. z siedzibą w M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z dnia 23 grudnia 2021 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za niektóre miesiące 2016 i 2017 r. postanawia oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 12 kwietnia 2022 r., sygn. akt I SA/Łd 165/22, będącym przedmiotem zażalenia, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi, na podstawie art. 220 § 3 oraz art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm., dalej: "p.p.s.a."), odrzucił skargę s. sp. z o.o. z siedzibą w M. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Łodzi z 23 grudnia 2021 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za niektóre miesiące 2016 i 2017 r., z powodu nieuzupełnienia wskazanych braków skargi w terminie. Z motywów rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji wynikało, że zarządzeniami Przewodniczącego z 24 lutego i 2 marca 2022 r. S. sp. z o.o. z siedzibą w M. (dalej: "spółka" lub "skarżąca") została wezwana na adres wskazany w skardze, do uzupełnienia braków formalnych skargi przez złożenie dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi i określającego sposób reprezentacji strony skarżącej oraz do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Przesyłki, pomimo dwukrotnego awizowania - w dniach 8 i 16 marca 2022 r., nie zostały odebrane. Pisma zawierające wezwania uznano za doręczone z dniem 22 marca 2022 r. w trybie art. 73 § 4 p.p.s.a. Braki nie zostały uzupełnione w terminie do 29 marca 2022 r. W zażaleniu na powyższe postanowienie spółka zaskarżyła je w całości, zarzucając naruszenie przepisów postępowania, które miało wpływ na treść rozstrzygnięcia, tj. art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. poprzez jego błędne zastosowanie i odrzucenie skargi pomimo wadliwego wezwania spółki do uzupełnienia braków formalnych z uwagi na niepodjęcie próby doręczenia wezwania przez operatora pocztowego, wskutek czego skarżąca nie mogła zapoznać się z treścią wezwania do uzupełnienia braków formalnych, a następnie uzupełnić braków skargi. Wskazując na powyższe wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi pierwszej instancji. Spółka wniosła także o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków skargi. W odpowiedzi na zażalenie organ wniósł o jego oddalenie i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać, że przedmiotem zażalenia jest postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z 12 kwietnia 2022 r., sygn. akt I SA/Łd 165/22, o odrzuceniu skargi na decyzję organu podatkowego. Powodem odrzucenia było nieuiszczenie należnej opłaty - wpisu od skargi oraz nieprzedstawienie dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi wraz z określeniem sposobu reprezentacji strony skarżącej. Zgodnie z art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2 i 3, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. Skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 p.p.s.a.). Ponadto stosownie do treści art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a., sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. Mając na uwadze tak zakreślone ramy prawne i faktyczne rozpoznawanej sprawy wskazać należy, iż na obecnym etapie postępowania (zażalenie na postanowienie o odrzuceniu skargi) przedmiotem oceny Sądu drugiej instancji jest jedynie zasadność odrzucenia skargi przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny zauważa, że wnosząc skargę na decyzję organu podatkowego spółka nie uiścił wymaganego prawem wpisu od skargi i nie przedłożyła dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi. Przewodniczący Wydziału zarządzeniami z 24 lutego i 2 marca 2022 wezwał spółkę do uzupełnienia wskazanych braków, pod rygorem jej odrzucenia. Odpis ww. zarządzeń, pomimo dwukrotnego awizowania przesyłek - w dniach 8 i 16 marca 2022 r., nie zostały odebrane. W zakreślonym przez Sąd terminie spółka nie uzupełniła wskazanych braków. Podsumowując Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że w rozpoznawanej sprawie Sąd pierwszej instancji zasadnie odrzucił skargę, albowiem mimo wezwania Sądu nie zostały uzupełnione jej braki - nie uiszczono należnego wpisu oraz nie przedłożono dokumentu wykazującego umocowanie do wniesienia skargi wraz z określeniem sposobu reprezentacji strony skarżącej. Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że zarzuty podnoszone w zażaleniu nie mogły być rozpoznane w tym postępowaniu. Jak już wyżej wskazano niniejsze postępowanie zażaleniowe dotyczy postanowienia o odrzuceniu skargi i prawidłowości działania WSA tylko i wyłącznie w tej kwestii. Argumentacja zawarta w zażaleniu odnosząca się do okoliczności, że zarządzenia wzywające do uzupełnienia braków skargi nigdy nie zostały dostarczone do siedziby spółki przez operatora pocztowego, ani nie pozostawiono awizo, może być przedmiotem wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia braków skargi. Wniosek taki zostanie rozpoznany przez Sąd pierwszej instancji i rozstrzygnięty odrębnym postanowieniem, od którego stronie będzie przysługiwało zażalenie. Podkreślenia wymaga przy tym, że odrzucenie skargi z powodu nieuiszczenia wpisu nie stanowi nieuprawnionego ograniczenia prawa do sądu, o czym wypowiadał się zarówno Naczelny Sąd Administracyjny (por. postanowienie z 23 listopada 2010 r., sygn. akt II FZ 486/10, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl) jak i Trybunał Konstytucyjny (wyrok z 16 listopada 2011 r., SK 45/09, publ. OTK-A 2011, Nr 9, poz. 97), oraz Europejski Trybunał Praw Człowieka (m.in. w wyroku w sprawie 6289/73, § 20 i n.). Wskazując na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji. Odnosząc się do zawartego w odpowiedzi na zażalenie wniosku o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania zażaleniowego, stwierdzić należy, iż nie może on być uwzględniony przez Naczelny Sąd Administracyjny, albowiem art. 203 i art. 204 p.p.s.a., które regulują kwestie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, nie mają zastosowania do postępowania toczącego się na skutek wniesienia zażalenia na postanowienie sądu pierwszej instancji.