I FSK 80/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: , Przewodniczący Sędzia NSA: Ryszard Pęk (sprawozdawca), , po rozpoznaniu w dniu 10 marca 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej sprawy ze skargi kasacyjnej I. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Poznaniu (obecnie Syndyka masy upadłości I. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w upadłości z siedzibą w Poznaniu) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 sierpnia 2024 r. sygn. akt III SA/Wa 1194/24 w sprawie ze skargi I. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Poznaniu na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 25 marca 2024 r. nr 1401-IOV-2.4103.139.2023.MI w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2018 r. postanawia: 1) zawiesić postępowanie kasacyjne, 2) podjąć zawieszone postępowanie kasacyjne z udziałem Syndyka masy upadłości I. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością w upadłości z siedzibą w Poznaniu.

1.Wyrokiem z 20 sierpnia 2024 r., sygn. III SA/Wa 1194/24, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę I. spółka z ograniczoną odpowiedzialnością z siedzibą w Poznaniu (dalej skarżąca spółka) na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z 25 marca 2024 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za grudzień 2018 r. 2. Od powyższego wyroku skarżąca spółka wniosła skargę kasacyjną. 3. W toku postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym ustalono, że postanowieniem z 23 września 2025 r., sygn. akt PO1P/GUp/42/2025 Sądu Rejonowego Poznań - Stare Miasto w Poznaniu, XI Wydział Gospodarczy ogłoszono upadłość skarżącej spółki. 4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 4.1. Zgodnie z art. 124 § 1 pkt 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz.U. z 202\6 r. poz. 143, ze zm.; dalej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) w związku z art. 193 tej ustawy, sąd zawiesza postępowanie z urzędu jeżeli w stosunku do strony zostało wszczęte postępowanie upadłościowe, a sprawa dotyczy przedmiotu wchodzącego w skład masy upadłości. Powyższe znajduje potwierdzenie także w art. 144 ust. 1 ustawy z dnia 28 lutego 2003 r. - Prawo upadłościowe (tekst jedn. Dz.U. z 2022 r. poz. 1520, ze zm.; dalej "Prawo upadłościowe"), który stanowi, że po ogłoszeniu upadłości - postępowania sądowe, administracyjne lub sądowoadministracyjne dotyczące masy upadłości mogą być wszczęte i prowadzone wyłącznie przez syndyka albo przeciwko niemu. Z przywołanych przepisów wynika zatem, że z chwilą ogłoszenia upadłości syndyk masy upadłości staje się stroną postępowania dotyczącego masy upadłości w znaczeniu procesowym - upadły zaś zachowuje status strony takiego postępowania w ujęciu materialnoprawnym, tj. jako podmiot praw i obowiązków wchodzących w skład masy upadłości i dochodzonych w danym postępowaniu. Na skutek ogłoszenia upadłości upadły traci zatem na rzecz syndyka masy upadłości zarząd majątkiem wchodzącym w skład tej masy oraz prawo do reprezentowania i występowania we własnym imieniu w stosunkach prawnych wszelkiego rodzaju w tym stosunkach procesowych, dotyczących masy upadłości. 4.2. Zawieszenie postępowania sądowoadministracyjnego, o którym stanowi art. 124 § 1 pkt 4 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ma więc na celu umożliwienie syndykowi masy upadłości wstąpienia do toczącego się postępowania i zajęcia stanowiska procesowego, gdyż tylko syndykowi, jak wyjaśniono wyżej, przysługuje legitymacja w sprawach dotyczących masy upadłości. 4.3. Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 124 § 1 pkt 4 w zw. z art. 193 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi z urzędu zawiesił postępowanie kasacyjne. Mając jednakże na uwadze, że równolegle z ogłoszeniem upadłości skarżącej spółki wyznaczony został syndyk masy upadłości uzasadnione było podjęcie zawieszonego postępowania z udziałem syndyka. Zgodnie bowiem z art. 128 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi sąd postanowi podjąć postępowanie z urzędu, gdy ustanie przyczyna jego zawieszenia. 4.4. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 124 § 1 pkt 4 w związku z art. 193 i art. 128 § 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z 144 Prawo upadłościowe orzekł, jak w sentencji.