I FSK 265/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Sylwester Marciniak, Sędzia NSA Artur Mudrecki (sprawozdawca), Sędzia WSA del. Elżbieta Olechniewicz, , po rozpoznaniu w dniu 24 września 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku P. sp. z o.o. z siedzibą w N. o wykładnię wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 czerwca 2024 r. sygn. akt I FSK 265/24 w sprawie ze skargi kasacyjnej P. sp. z o.o. z siedzibą w N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 15 listopada 2023 r., sygn. akt I SA/Bk 362/23 w sprawie ze skargi P. sp. z o.o. z siedzibą w N. na decyzję Naczelnika Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białymstoku z dnia 7 lipca 2020 r., nr 318000-COP.4103.25.2019 w przedmiocie podatku od towarów i usług za maj i czerwiec 2014 r. postanawia: odmówić wykładni wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 11 czerwca 2024 r., sygn. akt I FSK 265/24.

1. Wyrokiem z 11 czerwca 2024 r., sygn. akt I FSK 265/24 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną P. sp. z o.o. z siedzibą w N. (dalej: Skarżąca) od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z 15 listopada 2023 r., sygn. akt I SA/Bk 362/23 w sprawie ze skargi na decyzję Naczelnika Podlaskiego Urzędu Celno-Skarbowego w Białymstoku z dnia 7 lipca 2020 r. W uzasadnieniu orzeczenia, liczącym 16 stron, Naczelny Sąd Administracyjny wyraził ocenę o braku usprawiedliwionych podstaw skargi kasacyjnej rzutujących na konieczność jej oddalenia, jako podstawę rozstrzygnięcia wskazując na art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszeń przepisów prawa materialnego oraz przepisów postępowania, w tym w zakresie art. 141 § 4 P.p.s.a., podając motywy wyjaśniające ich bezzasadność w kwestionowaniu wyroku Sądu pierwszej instancji. 2. W piśmie procesowym Skarżącej, sporządzonym przez profesjonalnego pełnomocnika, które wpłynęło do Naczelnego Sądu Administracyjnego w dniu 27 sierpnia 2024 r., wniesiono o wykładnię wyroku NSA z dnia 11 czerwca 2024 r., sygn. akt I FSK 265/24 co do fragmentu zawartego w pkt 6.6.2. uzasadnienia wyroku. Stwierdzenia z pkt 6.6.2. budzą dla Skarżącej wątpliwości, gdyż w uzasadnieniu wyroku nie wyjaśniono: - "czy i jaki wpływ na zachowanie przez Skarżącą terminu do wniesienia skargi kasacyjnej miało powołanie się przez Sąd pierwszej instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku na poglądy NSA wyrażone w wyrokach, których uzasadnienie nie było dostępne na dzień doręczenia zaskarżonego wyroku w publicznej bazie CBOSA, skoro termin wydania informacji publicznej może wynosić do dwóch miesięcy; - czy treść uzasadnienia wyroku Sądu pierwszej instancji, zawierająca powołanie się na poglądy NSA wyrażone w wyrokach, których uzasadnienie nie było dostępne w publicznej bazie CBOSA, odpowiada regulacjom art. 141 § 4 P.p.s.a., a jeśli nie, to czy było to naruszenie wskazanych przepisów mające wpływ na wynik sprawy; - czy można wymagać od Skarżącej dokonywania dodatkowych czynności, polegających na wystąpieniu w trybie dostępu do informacji publicznej do NSA celem pozyskania niepublikowanych wyroków oraz ustalenia, jaka jest rzeczywista treść wyjaśnienia podstawy prawnej rozstrzygnięcia Sądu pierwszej instancji (art. 141 § 4 P.p.s.a.), skoro przepisy ustawy P.p.s.a. nie przewidują ani trybu, ani obowiązku pozyskiwania takich informacji przez strony postępowania sądowoadministracyjnego". 3. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 3.1. Wniosek Skarżącej o wykładnię wyroku jest niezasadny. 3.2. Zgodnie z art. 158 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935; dalej: P.p.s.a.), sąd, który wydał wyrok, rozstrzyga postanowieniem wątpliwości co do jego treści. Konieczność dokonania wykładni konkretnego rozstrzygnięcia zachodzi wówczas, gdy jego treść jest sformułowana w sposób niejasny, a więc taki, który może budzić wątpliwości co do samego rozstrzygnięcia, zakresu powagi rzeczy osądzonej, a także sposobu jego wykonania. Wykładnia orzeczenia powinna więc zmierzać do usunięcia wątpliwości dotyczących treści rozstrzygnięcia, ale także skutków, jakie orzeczenie to ma wywołać. Podkreślić należy, że wykładnia orzeczenia nie może jednak prowadzić do nowego rozstrzygnięcia. Nie może także zmierzać do zmian merytorycznych polegających na reinterpretacji uzasadnienia czy jego poszerzenia o inne elementy istotne zdaniem wnioskodawcy. Wniosek o wykładnię nie może również zmierzać do wyjaśnienia zawartych w uzasadnieniu orzeczenia wyrażeń prawniczych i znaczenia słów, ani też do polemiki ze stanowiskiem sądu orzekającego w sprawie i wskazaniami co do dalszego postępowania (vide postanowienia NSA: z 15 kwietnia 2010 r., sygn. akt II GSK 406/09, z 15 grudnia 2012 r., sygn. akt I GSK 148/10, z 6 sierpnia 2013 r., sygn. akt II FSK 1757/11, dostępne w internetowej bazie CBOSA). 3.2.1. W niniejszej sprawie, zdaniem tut. Sądu, orzeczenie którego dotyczy wniosek nie wywołuje wątpliwości interpretacyjnych wymagających dokonania wykładni w trybie art. 158 P.p.s.a. W pkt 6.6.2. uzasadnienia wyroku z dnia 11 czerwca 2024 r. nie uwzględniono zarzutu Skarżącej motywowanego nienależytym wyjaśnieniem przez Sąd pierwszej instancji podstawy prawnej ze względu na powołanie się w zaskarżonym wyroku na nieopublikowane uzasadnienia wyroków NSA. Wskazano tu wyraźnie, że zarzut o wspomnianych motywach "nie zasługiwał na uwzględnienie". Wyjaśniono również przyczyny nie uwzględnienia takiego zarzutu. Mianowicie, że: - "Przede wszystkim (podkr. NSA) w zaskarżonym wyroku Sąd przywołał poglądy zaczerpnięte z wyroków Naczelnego Sądu Administracyjnego, Skarżąca nie była zatem pozbawiona wyjaśnienia w zakresie stanowiska prawnego Sądu pierwszej instancji. W sytuacji zaś braku publikacji uzasadnienia w dostępnej dla wszystkich bazie internetowej (CBOSA) istniała możliwość wystąpienia do Naczelnego Sądu Administracyjnego o takie orzeczenie". Nadto, jak wynika z systematyki uzasadnienia wyroku z dnia 11 czerwca 2024 r. - pkt 6.6.2. stanowił rozwinięcie pkt 6.6. w którym wyraźnie stwierdzono, że "Bezzasadny był również zarzut naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a." W związku z tym nie sposób zgodzić się jest ze Skarżącą, aby na tle stwierdzeń z pkt 6.6.2. niejasna była kwestia wyniku rozpoznania zarzutu skargi kasacyjnej naruszenia art. 141 § 4 P.p.s.a. 3.2.2. Nie jest możliwe uwzględnienie wniosku Skarżącej w związku z jej pozostałymi wątpliwościami, tj.: w obszarze praktyki uzyskania nieopublikowanych w bazie CBOSA orzeczeń NSA; wpływu braku orzeczeń NSA w takiej bazie na termin do wniesienia skargi kasacyjnej, w sytuacji powołania się w uzasadnieniu wyroku Sądu pierwszej instancji na poglądy z nieopublikowanych orzeczeń NSA; nie uregulowania w ustawie P.p.s.a. kwestii udostępnienia orzeczeń NSA jeszcze nieopublikowanych. Odmienne podejście, czyli zgodne z oczekiwanym przez Skarżącą, doprowadziłoby w istocie do tego rodzaju sytuacji, która pozostawałaby w sprzeczności z charakterem art. 158 P.p.s.a. Poruszone przez Skarżącą kwestie nie zmierzają bowiem do usunięcia wątpliwości w zakresie rozstrzygnięcia sprawy, a stanowią w istocie polemikę w odniesieniu do zawartego w uzasadnieniu wyroku stwierdzenia ukierunkowaną na uzyskanie porady w przedmiocie uzyskania dostępu do nieopublikowanych jeszcze orzeczeń NSA. Tymczasem uwzględnienie wniosku w przedmiocie wykładni orzeczenia może nastąpić wówczas, gdy istnieje rzeczywista wątpliwość co do istoty rozstrzygnięcia zawartego w sentencji, a nie może być podyktowane potrzebą udzielania odpowiedzi na kreowane przez stronę pytania (postanowienie NSA z 10 lutego 2012 r., sygn. akt I OZ 78/12; M. Jagielska, J. Jagielski, R. Stankiewicz [w] red. R. Hauser, M. Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, C.H. Beck 2013, str. 610). 3.3. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 158 w zw. z art. 193 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia. s. del. WSA E. Olechniewicz s. NSA A. Mudrecki s. NSA S. Marciniak