I FSK 1505/20

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Danuta Oleś, Sędzia NSA Izabela Najda-Ossowska, Sędzia WSA del. Dominik Mączyński (spr.), Protokolant Marek Kleszczyński, po rozpoznaniu w dniu 17 maja 2024 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej A. S.E. z siedzibą w Estonii od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 kwietnia 2020 r. sygn. akt III SA/Wa 2322/19 w sprawie ze skargi A. S.E. z siedzibą w Estonii na postanowienie Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 2 sierpnia 2019 r. nr 1401-IER.4253.8.2019.11.SB w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji w sprawie podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2016 r. i 2017 r. 1) oddala skargę kasacyjną, 2) zasądza od A. S.E. z siedzibą w Estonii na rzecz Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie kwotę 360 (słownie: trzysta sześćdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

1. Skarga kasacyjna. 1.1. A. S.E. z siedzibą w T., reprezentowana przez profesjonalnego pełnomocnika, pismem z dnia 26 sierpnia 2020 r., wniosła skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 kwietnia 2020 r., III SA/Wa 2322/19. Wyrokiem tym Sąd oddalił skargę na postanowienie Dyrektora Krajowej Informacji Skarbowej z dnia 2 sierpnia 2019 r. w przedmiocie nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji w sprawie podatku od towarów i usług za poszczególne okresy rozliczeniowe 2016 r. i 2017 r. 1.2. Wyrok Sądu pierwszej instancji zaskarżono w całości, zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, tj.; przepisów art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) w zw. z art. 239b § 1 pkt 3 i § 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa, poprzez nieuprawnione przyjęcie przez Sąd, że rację mają organy podatkowe twierdzące, jakoby wystąpiły przesłanki z art. 239b § 1 pkt 3 i § 2 Ordynacji podatkowej, polegające na udowodnieniu zbywania majątku znacznej wartości oraz na uprawdopodobnieniu, że zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane, które mają uzasadniać nadanie nieostatecznej decyzji podatkowej rygoru natychmiastowej wykonalności, pomimo tego że decyzja podatkowa budzi poważane wątpliwości, co do prawidłowości oceny stanu prawnego dokonanej przez organ podatkowy, a także skutkuje niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków dla podatnika. 1.3. Mając na uwadze powyższe, wniesiono o uchylenie w całości wyroku i o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, ewentualnie o zmianę w całości zaskarżonego wyroku, poprzez uchylenie w całości postanowienia Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Warszawie z dnia 2 sierpnia 2019 r. oraz poprzedzającego go postanowienia Naczelnika Urzędu Skarbowego w Płocku z dnia 28 grudnia 2018 r. o nadaniu rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji Naczelnika Urzędu Skarbowego w Płocku z dnia 28 grudnia 2018 r. oraz o zasądzenie na rzecz skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa prawnego według norm przepisanych. 2. Odpowiedzi na skargę kasacyjną nie wniesiono. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 3. Skarga nie jest zasadna. 4.1. W skardze kasacyjnej podniesiono jedynie zarzut naruszenia art. 239b § 1 pkt 3 i § 2 Ordynacji podatkowej. W ocenie Autora skargi kasacyjnej przepisy te naruszono, poprzez nieuprawnione przyjęcie przez Sąd, że rację mają organy podatkowe twierdzące, jakoby wystąpiły przesłanki z art. 239b § 1 pkt 3 i § 2 Ordynacji podatkowej, polegające na udowodnieniu zbywania majątku znacznej wartości oraz na uprawdopodobnieniu, że zobowiązanie podatkowe nie zostanie wykonane, które mają uzasadniać nadanie nieostatecznej decyzji podatkowej rygoru natychmiastowej wykonalności, pomimo tego że decyzja podatkowa budzi poważane wątpliwości, co do prawidłowości oceny stanu prawnego dokonanej przez organ podatkowy, a także skutkuje niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków dla podatnika. 4.2. Zgodnie z art. 239b § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej decyzji nieostatecznej może być nadany rygor natychmiastowej wykonalności, gdy strona dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku znacznej wartości. Na mocy art. 239b § 2 Ordynacji podatkowej przepis ten stosuje się, jeżeli organ podatkowy uprawdopodobni, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. 4.3. W świetle przytoczonych przepisów nadanie decyzji nieostatecznej rygoru natychmiastowej wykonalności jest możliwe, jeżeli łącznie spełnione są dwa warunki. Po pierwsze, organ jest zobowiązany wykazać, że strona dokonuje czynności polegających na zbywaniu majątku znacznej wartości. Po drugie, organ jest zobligowany uprawdopodobnić, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. 4.5. Niesporne jest, że skarżąca wyzbywała się majątku znacznej wartość. Z ustaleń poczynionych przez organy wynika, że skarżąca przeniosła własność nieruchomości na rzecz E. S.A. W wyniku tego skarżąca na dzień wydania zaskarżonego postanowienia nie posiadała nieruchomości. Autor skargi kasacyjnej okoliczności tych skutecznie nie podważył. Przy czym, w świetle analizowanej przesłanki, bez znaczenia jest motywacja, jaką kierowała się skarżąca dokonując zbycia nieruchomości. W wyniku podjętych działań skarżąca nie posiadała bowiem majątku, co do którego możliwe byłoby skuteczne i efektywne ustanowienie hipoteki przymusowej. W rezultacie spełniona została przesłanka, o której mowa w art. 239b § 1 pkt 3 Ordynacji podatkowej. 4.6. Prawidłowo wywiodły także organy i w ślad za nimi Sąd pierwszej instancji, że w sprawie uprawdopodobniono, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. Trafnie w tym zakresie organy odwołały się do istnienia powiązań osobowych między skarżącą a E. S.A., niewykonania zobowiązania wynikającego z nieostatecznej decyzji podatkowej, kontynuowania sporu z organami, co znalazło wyraz we wniesionym odwołaniu, a także przeniesienia siedziby spółki poza terytorium kraju. Tym samym za prawidłową należy uznać ocenę organów podatkowych i Sądu pierwszej instancji, że wskazane okoliczności uzupełnione o fakt, że skarżąca nie posiadała żadnego majątku trwałego, z którego możliwa byłaby egzekucja oraz fakt, że decyzja nieostateczna określała znaczną kwotę zobowiązania podatkowego uprawdopodabniają, że zobowiązanie wynikające z decyzji nie zostanie wykonane. 4.7. Odnosząc się natomiast do argumentacji zawartej w skardze kasacyjnej, należy zauważyć, że skarżąca powoływała sie na okoliczności niemające znaczenia dla oceny prawidłowości nadania rygoru natychmiastowej wykonalności. W skardze kasacyjnej podniesiono bowiem, że decyzja podatkowa budzi poważane wątpliwości, co do prawidłowości oceny stanu prawnego dokonanej przez organ podatkowy, a także skutkuje niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków dla podatnika. Wątpliwości co do prawidłowości decyzji, w odniesieniu do której nadany został rygor natychmiastowej wykonalności mogą być badane w odrębnym trybie, zainicjowanym wniesionym odwołaniem. Nie rzutują jednak na zasadność nadania decyzji rygoru natychmiastowej wykonalności. Natomiast przepisy Ordynacji podatkowej nie posługują się, przy ocenie możliwości nadania rygoru natychmiastowej wykonalności decyzji nieostatecznej, przesłanką niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody i spowodowania trudnych do odwrócenia skutków dla podatnika. W rezultacie argumentacja w tym zakresie nie może odnieść skutku zamierzonego przez Autora skargi kasacyjnej. 5. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny – uznając, że skarga kasacyjna nie dostarcza uzasadnionych podstaw do uwzględnienia zawartych w niej żądań, działając na podstawie art. 184 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. – Dz. U. z 2023 r., poz. 259) – orzekł, jak w sentencji wyroku. 8. O zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. a) oraz § 14 ust. 1 pkt 1 lit. c) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (t.j. - Dz. U. z 2023 r., poz. 1935). Sędzia WSA (del.) Sędzia NSA Sędzia NSA Dominik Mączyński Danuta Oleś Izabela Najda-Ossowska