Numer decyzji
DIH-8/2018
Decyzja UOKiK DIH-8/2018
- Data decyzji
- 29 stycznia 2018
Treść rozstrzygnięcia
P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW MAREK NIECHCIAŁ Strona 1 z 11 DIH - 709 - 153 ( 4 ) / 17 /AnŁ Warszawa, 29 stycznia 2018 r. DECYZJA DIH - 1/ 8 /20 1 8 Na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania a dministracyjnego ( t.j . Dz. U. z 201 7 r. poz. 1257 ), art. 1 ust. 3 , art. 5 ust. 2 oraz art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej arty kułów rolno - spożywczych (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 2212) , Prezes Urzędu Ochron y Konkurencji i Konsumentów, po r ozpatrzeniu odwołania przedsiębiorcy „BIOWAY Polska” Sp. z o.o. z siedzibą w Gdańsku od decyzji Pomorskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w Gdańsku nr ŻN.D.133.2017.SŻ z dnia 29 listopada 2017 r. (nr akt sprawy: ŻN.8361.382.2017.ZS.AB), któr ą ww. przedsiębiorcy wymierzono karę pieniężną w wysokości 500 zł (słownie: pięćset złotych) z tytułu wprowadzenia do obrotu 4 partii artykułów rolno - spożywczych o wartości 236,30 zł nieodpowiadających jakości handlowej określonej w przepisach o jakości ha ndlowej , utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję . UZASADNIENIE W toku kontroli przeprowadzonej od 5 do 12 czerwca 2017 r. przez inspektorów reprezentujących Pomorski ego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w Gdańsku , zwanego dalej również „ Pomorski m WIIH ” , w sklep ie internetowym E - SKLEP BIOWAY www.sklep.bioway.pl, mieszcząc ym się w Gdańsku przy ul. Wały Jagiellońskie 34 , prowadzonym przez przedsiębiorc ę „BIOWAY Polska” Sp. z o.o. z siedzibą w Gdańsku , zwane go dalej również „stroną” , zakwestionowano oznakowanie oraz prezentację czterech partii artykułów spożywczych o łącznej wartości 236,30 zł , tj.: 1) partię tapioki Pearl Mini á 454 g o wartości 17,70 zł. Na podstronie internetowej prezentującej ten produkt podano nad nazwą towaru słowo „BIOWAY” zawierające termin „BIO” w kolorze z ielonym, 2) partię nasion Chia (szałwia hiszpańska) á 1000 g o wartości 23,80 zł. Na podstronie internetowej prezentującej ten produkt podano nad nazwą towaru słowo „ BIOWAY ” zawierające termin „ BIO ” w kolorze ziel onym, 3) partię kawy á 1000 g o wartości 135, - zł. Na etykiecie opakowania wyżej wymienionego produktu, w głównym polu widzenia, użyto w opisie tego wyrobu słowo „ BIOWAY ” odnoszące się do tego wyrobu i zawierające termin „ BIO ” oraz podano słowo „ BIOWAY ” zawie rające termin „ BIO ” w kolorze zielonym. Na podstronie internetowej prezentującej ten produkt podano jego nazwy, tj.: „ KAWA BIOWAY ”, „ kawa Strona 2 z 11 BIOWAY ” zawierające słowa z terminem „ BIO ” oraz słowo „ BIOWAY ” (nad nazwą towaru) zawierające termin „ BIO ” w kolorze z ielonym, 4) partię bionektaru, tj. „mieszanki naturalnie występujących sacharyd i wyciągu z liści stewii” á 1000 g o wartości 59,80 zł. Na etykiecie opakowania wyżej wymienionego produktu, w głównym polu widzenia, podano jego nazwę fantazyjną „bionektar”, zawierającą termin „bio”. Na tylnej części opakowania podano słowo „BIOWAY” zawierające termin „BIO”. Na podstronie internetowej prezentującej ten produkt podano jego nazwy fantazyjne, tj: „BIONEKTAR”, „bionektar”, zawierające terminy „BIO”, „bio” oraz sło wo „BIOWAY” (nad nazwą towaru) zawierające termi n „BIO” w kolorze zielonym. Wszystkie podstrony internetowe prezentujące ww. produkty zawierały nagłówek „ BIOWAY ” zawierający termin „ BIO ” w kolorze zielonym. Wymienione cztery partie produktów nie były pro duktami rolnictwa ekologicznego. W ocenie Pomorskiego WIIH, opisane wyżej oznakowanie opakowań kawy i bionektaru oraz sposób prezentacji wszystkich ww. skontrolowanych wyrobów na stronie internetowej strony postępowania z użyciem wyeksponowanych terminów „ bio ” lub „ BIO ” przy zastosowaniu większej czcionki bądź koloru zielonego, mogło sugerować ekologiczne metody produkcji tych wyrobów i wprowadzać konsumentów w błąd co do charakteru środków spożywczych oraz metod ich wytworzenia. Z tych względów naruszone zostały przepis y : art. 16 rozporządzenia (WE) nr 178/2002 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 28 stycznia 2002 r. ustanawiającego ogólne zasady i wymagania prawa żywnościowego, powołującego Europejski Urząd ds. Bezpieczeństwa Żywności oraz ustanawiającego procedury w zakresie bezpieczeństwa żywności (Dz. U. L UE 31 z 01.02.2002, s. 1 z późn. zm.), zwanego dalej „ rozporządzeniem 178/2002 ”, art. 7 ust. 1 lit. a rozporządz enia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 1169/2011 z dnia 25 paździer nika 2011 r. w sprawie przekazywania konsumentom informacji na temat żywności, zmiany rozporządzeń Parlamentu Europejskiego i Rady (WE) nr 1924/2006 i (WE) nr 1925/2006 oraz uchylenia dyrektywy Komisji 87/250/EWG, dyrektywy Rady 90/496/EWG, dyrektywy Komis ji 1999/10/WE, dyrektywy 2000/13/WE Parlamentu Europejskiego i Rady, dyrektyw Komisji 2002/67/WE i 2008/5/WE oraz rozporządzenia Komisji (WE) nr 608/2004 (Dz. U. UE L 304 z 22.11.2011, s. 18 z późn. zm.), zwanego dalej „ rozporządzeniem 1169/2011 ” , oraz art . 23 ust. 2 rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylającego rozporządzenie (EWG) nr 2092/91 (Dz. U. UE L 189 z 20.07.2007, s. 1 z późn. zm.), zwanego dalej „ rozporządzeniem nr 834/2007 ” Powyższe ustalenia udokumentowano w p rotokole kontroli z 12 czerwca 2017 r. (nr akt kontroli: ŻN.8361.382.2017. ZS.AB ) . D o akt sprawy dołączono też wydruki zdjęć oznakowania skontrolowanych produktów oraz wydruki informacji dotyczących tych wyrobów ze strony internetowej przedsiębiorcy. Pismem z 28 czerwca 2017 r. strona wyjaśniła , że skontrolowane przez Pomorskiego WIIH produkty zamieszczone na stronie internetowej nie miały wyeksponowanego terminu BIO, aby wskazywał on na e kologiczne pochodzenie tych produktów. Strona stwierdziła, że ww. produkty opatrzone były logo BIOWAY, którego według identyfikacji marketingowej przedsiębiorcy pierwsze trzy litery są zawsze zielone, a trzy ostatnie – zawsze czarne. Ponadto Strona 3 z 11 strona podnios ła, że logo BIOWAY jest znakiem zastrzeżonym, na który Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej udzielił prawa ochronnego i nazwa ta używana jest jako nazwa sieci lokali gastronomicznych serwujących potrawy we getariańskie, a nie ekologiczne. Strona stwier dziła , że żadnym kanałem strona nie informuje, iż pod marką BIOWAY spożywane produkty są lub mogłyby być ekologiczne. Pomorski WIIH nie podzielił argumentacji przedstawionej przez stronę postępowania . Jego zdaniem, prezentacja oferowanych w sklepie interne towym produktów sugerowała konsumentowi ekologiczne pochodzenie produktów. Pismem z 2 listopada 2017 r., Pomorski WIIH zawiadomił stronę o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie wymierzenia kary pieniężnej na podstawie art. 40a ust. 1 pkt 3 us tawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych ( t.j. Dz. U. z 201 7 r. poz. 2212 ), zwanej dalej „ustawą o jakości handlowej”, z tytułu wprowadzenia do obrotu ww. czterech partii produktów nieodpowiadając ych jakości handlowej określon ej w przepisach o jakości handlowej w zakresie oznakowania . Organ poinformował też stronę o jej prawie do wypowiedzenia się co do zebranych w sprawie dowodów i materiałów. Strona postępowania nie skorzystała z możliwości złożenia dodatkowych wyja śnień. Pismem z 2 listopada 2017 r., strona przekazała informację o wielkości osiągniętych obrotów i przychodów w 2016 r. D ecyzją nr ŻN.D.133.2017.SŻ z dnia 29 listopada 2017 r. (nr akt: ŻN.8361. 382 .201 7.ZS.AB ), Pomorski WIIH wymierzył stronie karę pienię żną w wysokości 500 zł (słownie: pięćset złotych), z tytułu wprowadzenia do obrotu czterech partii produktów o łącznej wartości 236,30 zł nieodpowiadających wymaganiom jakości handlowej określonym w przepisach o jakości handlowej z uwagi na oznakowanie log iem przedsiębiorcy BIOWAY, zawierającym słowo „BIO”, które mogło wprowadzać konsumentów w błąd co do charakteru środków spożywczych oraz metod ich wytworzenia poprzez sugerowanie, że zostały one wyprodukowane przy użyciu ekologicznych metod produkcji . Pis mem z 14 grudnia 2017 r. strona złożyła do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów – zwanego dalej również „Prezesem UOKiK” – odwołanie od ww. decyzji. W uzasadnieniu strona powtórzyła swoje stanowisko z pisma z 28 czerwca 2017 r. przekazanego organowi pierwszej instancji. Powołując się na dowód z obrazów stron internetowych prezentujących ofertę spółki (jednak nie przedstawiając żadnych wydruków ani nie wskazując kart akt niniejszej sprawy), przedsiębiorca „BIOWAY Polska” Sp. z o.o. z siedzibą w Gdańsku wskazał, że ani wprost, ani pośrednio nie oznacza swoich towarów jako produkty rolnictwa ekologicznego, w tym nie używa w żadnym elemencie oznaczenia swoich produktów słów: BIO, bio, eko, EKO. Na poparcie tego twierdzenia s trona przytoczyła treść z zakładki „O NAS” na swojej stronie internetowej: „Przy produkcji nie stosujemy certyfikowanych, tzw. ekologicznych warzyw i owoców. Takie warzywa bardzo dużo kosztują, a my nie chcemy podnosić cen naszych posiłków. Certyfikaty niewiele dają i nawet najl epsze warzywa można „zepsuć” w trakcie procesu produkcyjnego – dlatego gotujemy na parze”. Strona wyraziła przekonanie, że jej logo „bioway”, tak jak np. słowo „biografia”, nie może być utożsamiane ze słowem „bio” i produktami rolnictwa ekologicznego. Stro na powołała się także Strona 4 z 11 na ochronę ww. logo przyznaną przez Urząd Patentowy RP oraz Urząd Harmonizacji Rynku Wewnętrznego. Pomorski WIIH przekazując odwołanie do rozpatrzenia Prezesowi UOKiK wraz z aktami ww. sprawy przekazał także protokół kontroli z dnia 18 grudnia 2017 r., nr akt kontroli ŻN.8361.779.2017.BW.TK, znany stronie niniejszego postępowania. Protokół ten dokumentuje przebieg drugiej kontroli przeprowadzonej przez Pomorskiego WIIH w sklepie internetowym należącym do strony w dniach 5 - 18 grudnia 2 017 r., tj. po wydaniu decyzji zaskarżonej w niniejszym postępowaniu odwoławczym. Pismem z 3 stycznia 2018 r. Prezes UOKiK poinformował stronę , iż przed wydaniem rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie, stronie biorącej udział w postępowaniu admi nistracyjnym przysługuje, na podstawie art. 10 Kpa prawo do zapoznania się z aktami sprawy, a także wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonyc h żądań. Strona nie skorzystała z tych uprawnień . W odwołaniu strona zapowiedziała uzupełnienie odwołania „w najbliższej przyszłości”, niemniej do dnia wydania niniejszego rozstrzygnięcia, do Prezesa UOKiK wpłynęło jedynie pismo strony z 21 grudnia 2017 r., w którym przekazuje ona Pomorskiemu WIIH swoje uwagi do ww. protokołu kontroli z dnia 18 grudnia 2017 r. (tj. kontroli przeprowadzonej po wydaniu zaskarżonej decyzji). Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów zważył, co następuje. Zgodnie z art . 17 ust. 1 rozporządzenia 178/2002, podmioty działające na rynku spożywczym i pasz z apewniają, na wszystkich etapach produkcji, przetwarzania i dystrybucji w przedsiębiorstwach będących pod ich kontrolą, zgodność tej żywności z wymogami prawa żywnościowego właściwymi dla ich działalności i kontrolowanie przestrzegania tych wymogów. W myśl art. 17 ust. 2 tego rozporządzenia, państwa członkowskie wprowadzają w życie prawo żywnościowe oraz monitorują i kontrolują przestrzeganie przez podmioty działające na rynku spożywczym i pasz odpowiednich wymogów prawa żywnościowego na wszystkich etapach produkcji, przetwarzania i dystrybucji. Państwa Członkowskie ustanawiają również zasady dotyczące środków i kar mających zastosowanie w przypadku naruszenia prawa żywnościowego i paszowego. Ustanowione środki i kary powinny być skuteczne, proporcjonalne i odstraszające. W myśl przepisu art. 8 ust. 1 rozporządzenia 178/2002, prawo żywnościowe ma na celu ochronę interesów konsumentów i powinno stanowić podstawę dokonywania przez konsumentów świadomego wyboru związanego ze spożywaną żywnością. W szczególności, zgodnie z art. 16 tego rozporządzenia, etykietowanie, reklama i prezentacja żywności nie może wprowadzać konsumentów w błąd. Ww. zakaz wprowadzania konsumentów w błąd znajduje swoje rozwinięcie w przepisach rozporządzenia 1169/2011, między innymi w art. 7 ust. 1, który stanowi, że informacje na temat żywności nie mogą wprowadzać w błąd w szczególności co do właściwości środka spożywczego, a w szczególności co do jego charakteru, tożsamości, właściwości, składu, ilości, trwałości, kraju lub miejsca pochodze nia, metod wytwarzania lub produkcji (lit. a) oraz przez sugerowanie, że środek spożywczy ma szczególne właściwości, gdy w rzeczywistości wszystkie podobne środki spożywcze mają takie właściwości, zwłaszcza Strona 5 z 11 przez szczególne podkreślanie obecności lub braku określonych składników lub składników odżywczych (lit. c) . I nformacje na temat żywności muszą być również rzetelne, jasne i łatwe do zrozumienia dla konsumenta (art. 7 ust. 2 tamże). Zasad y t e obowiązuj ą także w przypadku podawania dobrowolnych informacji na temat żywności (art. 36 ust. 2 lit. a ww. rozporządzenia), ponadto dobrowolne informacje nie mogą być niejednoznaczne ani dezorientować konsumenta (art. 36 ust. 2 lit. b tamże). Podstawowe zasady dotyczące stosowania na etykietach i w reklamach oznacze ń odnoszących się do produkcji ekologicznej reguluje rozporządzenie 834/2007. Zgodnie z jego art. 23 ust. 1, uznaje się, że produkt opatrzony jest terminem odnoszącym się do ekologicznej metody produkcji, jeżeli przy znakowaniu, w materiałach reklamowych l ub dokumentach handlowych taki produkt, jego składniki lub materiały paszowe opisywane są za pomocą terminów sugerujących nabywcy, że produkt ten, jego składniki lub materiały paszowe zostały uzyskane zgodnie z przepisami określonymi w niniejszym rozporząd zeniu. Zwłaszcza terminy wymienione w załączniku (np. „ekologiczne”), ich pochodne lu b wersje skrócone, jak np. „ bio ”, „ eko ” , używane samodzielnie lub łącznie , mogą być stosowane na ter enie Wspólnoty i we wszystkich językach Wspólnoty w znakowaniu i reklam ie produktu, który spełnia wymogi określone na mocy niniejszego rozporządzenia lub zgodnie z niniejszym rozporządzeniem. Stosownie do art. 2 lit. k rozporządzenia 834/2007 „znakowanie” oznacza wszelkie terminy, słowa, dane szczegółowe, znaki towarowe, nazw y firmowe , ilustracje lub symbole powiązane z wszelkimi opakowaniami i umieszczane na nich, a także na dokumentach, materiałach informacyjnych, etykietach, tabliczkach, pierścieniach lub opaskach towarzyszących produktowi lub odnoszących się do niego”. Prz y znakowaniu i w reklamie żywych lub nieprzetworzonych produktów rolnych można stosować terminy odnoszące się do ekologicznej metody produkcji wyłącznie wtedy, gdy wszystkie składniki tego produktu również zostały wyprodukowane zgodnie z wymogami określony mi w niniejszym rozporządzeniu. W myśl postanowień art. 23 ust. 2 rozporządzenia 834/2007 , t erminy, o których mowa w art. 23 ust. 1, nie są stosowane na terenie Wspólnoty i w żadnym z języków Wspólnoty w znakowaniu, reklamie i dokumentach handlowych produk tu, który nie spełnia wymogów wymienionych w niniejszym rozporządzeniu, chyba że nie są używane w odniesieniu do produktów rolnych w żywności lub paszy lub wyraźnie w żaden sposób nie łączą się z produkcją ekologiczną. Ponadto nie stosuje się żadnych termi nów, w tym terminów stosowanych w znakach towarowych , ani praktyk używanych w znakowaniu lub reklamie mogących wprowadzić w błąd konsumenta lub użytkownika poprzez sugerowanie, że produkt lub składniki spełniają wymogi wymienione w niniejszym rozporządzeni u. W przypadku żywności opakowanej oferowanej do sprzedaży za pośrednictwem środków porozumiewania się na odległość (np. w sklepie internetowym), przepis art. 14 ust. 1 lit. a rozporządzenia 1169/2011 wymaga, by obowiązkowe informacje na temat żywności (z wyjątkiem daty minimalnej trwałości lub terminu przydatności do spożycia), były dostępne przed ostatecznym dokonaniem zakupu i znajdowa ły się w materiałach towarzyszących sprzedaży na odległość lub by ły dostarczane z użyciem innych właściwych środków wyraź nie określonych przez dany podmiot działający na rynku spożywczym. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o jakości handlowej, wprowadzane do obrotu artykuły rolno - spożywcze powinny spełniać wymagania w zakresie jakości handlowej, jeżeli Strona 6 z 11 w przepisach o jakości handlowej zostały określone takie wymagania oraz dodatkowe wymagania dotyczące tych artykułów, jeżeli ich spełnienie zostało zadeklarowane przez producenta. Definicja jakości handlowej zawarta w art. 3 pkt 5 ustawy o jakości handlowej obejmuje cechy artyku łu rolno - spożywczego w zakresie technologii produkcji, wielkości lub masy oraz wymagania wynikające ze sposobu produkcji, opakowania, prezentacji i oznakowania artykułów rolno - spożywczych, nieobjęte wymaganiami sanitarnymi, weterynaryjnymi lub fitosanitarn ymi. Zgodnie z art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej, kto wprowadza do obrotu artykuły rolno - spożywcze nieodpowiadające jakości handlowej określonej w przepisach o jakości handlowej lub deklarowanej przez producenta w oznakowaniu tych artykułów, podlega karze pieniężnej w wysokości do pięciokrotnej wartości korzyści majątkowej uzyskanej lub która mogłaby zostać uzyskana przez wprowadzenie tych artykułów rolno - spożywczych do obrotu, nie niższej jednak niż 500 zł. Ustalając wysokość kary pieniężnej , wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej, na podstawie art. 40a ust. 5 ustawy o jakości handlowej, uwzględnia: stopień szkodliwości czynu, zakres naruszenia, dotychczasową działalność podmiotu działającego na rynku artykułów rolno - spożywczych i wielkość jego obrotów oraz przychodu, a także wartość kontrolowanych artykułów rolno - spożywczych. Organ może odstąpić od wymierzenia ww. kary pieniężnej w przypadku niskiego stopnia szkodliwości czynu, niewielkiego zakresu naruszenia lub braku stwierdzenia istotnyc h uchybień w dotychczasowej działalności podmiotu (art. 40a ust. 5c ww. ustawy). W niniejszej sprawie organ pierwszej instancji stwierdził, że w przypadku czterech partii środków spożywczych oferowanych przez przedsiębiorcę „BIOWAY Polska” Sp. z o.o. z si edzibą w Gdańsku do sprzedaży na odległość, oznakowanie na stronie sklepu internetowego , a w przypadku dwóch partii także na opakowaniach, zawierało słowo „bio ” i sugerowało produkt rolnictwa ekologicznego , choć były to produkty rolnictwa konwencjonalnego . W związku z naruszeniem przepisów o jakości handlowej określonych w art. 16 rozporządzenia 178/2002, art. 23 ust. 2 rozporządzenia 834/2007 oraz art. 7 ust. 1 lit. a rozporządzenia 1169/2011, Pomorski WIIH wydał decyzję, w której w oparciu o art. 40a ust . 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej wymierzył stronie karę pieniężną w wysokości 500 zł . Z daniem Prezesa UOKiK, Pomorski WIIH właściwie uznał, że strona wprowadziła do obrotu cztery parti e artykułów rolno - spożywczych niewłaściwej jakości handlowej, co sku tkowało wymierzeniem stronie kary pieniężnej z tego tytułu. Odwołując się od decyzji, strona podniosła, że ani wprost, ani pośrednio nie oznacza swoich towarów jako produkty rolnictwa ekologicznego, w tym nie używa w żadnym elemencie oznaczenia swoich prod uktów słów: BIO, bio, eko, EKO. Powyższe, w ocenie organu drugiej instancji, nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ cytowane wyżej przepisy art. 23 ust. 2 rozporządzenia nr 834/2007 jednoznacznie sprzeciwiają się stosowaniu oznaczeń odnoszących się do p rodukcji ekologicznej produktu, który nie spełnia wymogów wymienionych w tym rozporządzeniu, a wśród oznaczeń sugerujących produkcję ekologiczną wymienia słowo „bio” używane samodzielnie lub łącznie. Zakaz ten dotyczy zarówno oznakowania jak i reklamy prod uktu. Wyjątek stanowią oznaczenia, które wyraźnie Strona 7 z 11 w żaden sposób nie łączą się z produkcją ekologiczną. W niniejszej sprawie tak jednak nie było, ponieważ na podstronach poświęconych ww. produktom oznakowanie nie zawierało żadnego stwierdzenia o pochodzeni u ww. produktów z upraw konwencjonalnych. Tym samym, niezależnie od tego czy strona stosując w oznakowaniu słowo „bio” w połączeniu z innymi wyrazami („BIOWAY, „bionektar”), miała inną intencję niż nawiązanie do produktów ekologicznych , należało stwierdzić naruszenie ww. przepisów. Po analizie wydruków ze strony skontrolowanego sklepu internetowego znajdujących się w aktach sprawy nr ŻN.8361.382.2017.ZS.AB, Prezes UOKiK skłania się do stwierdzenia, że strona świadomie nawiązywała w prezentacji i oznakowani u ww. produktów do produk cji ekologiczn ej . Świadczy o tym użycie w każdej ofercie słowa „BIOWAY”, w którym wyraźnie eksponowane litery „BIO” są koloru zielonego, kontrastowo do pozostałej części wyrazu w kolorze czarnym, ponadto w logo litera Y zawiera wizerunek zielonego liścia, ułożonego skośnie , co zdaniem Prezesa UOKiK nawiązuje do „zielonego liścia”, tj. unijnego logo produkcji ekologicznej (ustanowionego rozporządzeniem Komisji (UE) nr 271/2010 z dnia 24 marca 2010 r. zmieniającym rozporządzenie (W E) nr 889/2008 ustanawiające szczegółowe zasady wdrażania rozporządzenia Rady (WE) nr 834/2007 w odniesieniu do unijnego logo produkcji ekologicznej z dnia 24 marca 2010 r. (Dz. U. UE.L 84, s. 19)). Poniżej zamieszczono zestawienie zarejestrowanego znaku t owarowego „BIOWAY” oraz unijnego logo produkcji ekologicznej . Należy podkreśl i ć , że sam fakt zarejestrowania znaku towarowego zawierającego słowo „BIO” – na co wskazuje strona w odwołaniu – nie uprawnia przedsiębiorcy do posługiwania się tym znakiem w spos ób dowolny, naruszający przepisy prawa żywnościowego i i nteresy konsumentów. Nadrzędne w tym przypadku są przepisy art. 23 ro zporządzenia nr 834/2007, w szczególności zakazujące stosowania jakichkolwiek terminów, w tym terminów stosowanych w znakach towaro wych, oraz praktyk używanych w znakowaniu lub reklamie mogących wprowadzić w błąd konsumenta lub użytkownika poprzez sugerowanie, że produkt lub składniki spełniają wymogi wymienione w tym rozporządzeniu. Nadzór nad przestrzeganiem wymagań rozporządzenia n r 834/2007 w Polsce pełni między innymi Inspekcja Handlowa, wyspecjalizowany organ kontroli powołany do ochrony interesów i praw konsumentów, a nie Urząd Patentowy Rzeczypospolitej Polskiej czy Urząd Harmonizacji Rynku Wewnętrznego. Ponadto, z samej treści rozporządzenia nr 834/2007, które w art. 23 ust. 2 akapit drugi stwierdza, że nie stosuje się żadnych terminów, w tym terminów stosowanych w znakach towarowych (podkreślenie Prezesa UOKiK), ani praktyk używanych w znakowaniu lub reklamie mogących wprowadz ić w błąd konsumenta lub użytkownika poprzez sugerowanie, że produkt lub składniki spełniają wymogi wymienione w niniejszym rozporządzeniu – można wywieść, iż przepisy sprzeciwiają się także nieuprawnionemu użyciu zarejestrowanych znaków towarowych . Dodatk owo należy mieć na uwadze, że udzielone prawo ochronne na znak towarowy może nie być równoznac zne z możliwością używania go w odniesieniu do konkretnych produktów, jeżeli narusza to inne przepisy, np. dotyczące rolnictwa ekologicznego. Strona 8 z 11 Odnosząc się do prz ytoczonej w odwołaniu treści zakładki „O NAS” ze strony internetowej sklepu, gdzie przedsiębiorca „BIOWAY Polska” Sp. z o.o. z siedzibą w Gdańsku informuje konsumentów, że przy produkcji nie stosuje certyfikowanych, tzw. ekologicznych warzyw i owoców, Prez es UOKiK zauważył w pierwszej kolejności, że materiał dowodowy zgromadzony w toku kontroli w dniach 5 - 12 czerwca 2017 r. nie wskazuje na istnienie wówczas takiej zakładki. Zakładka taka została dodana 18 grudnia 2017 r., tj. po wydaniu rozpatrywanej tu dec yzji, co wynika z protokołu z 18 grudnia 2017 r. sporządzonego w toku drugiej kontroli ww. sklepu. W związku z tym Prezes UOKiK doszedł do wniosku, że strona nie podjęła żadnej próby zapobieżenia wprowadzeniu konsumentów w błąd co do ekologicznego pochodze nia czterech partii produktów zakwestionowanych w toku pierwszej kontroli. Niezależnie od tego spostrzeżenia należy z całą mocą podkreślić, że nawet gdyby zakładka o ww. treści znajdowała się na stronie sklepu internetowego w czasie „pierwszej” kontroli tj . w dniach 5 - 12 czerwca 2017 r., nadal prawdopodobieństwo wprowadzenia konsumentów w błąd co do właściwości tapioki Pearl Mini, nasion Chia (szałwii hiszpańskiej), kawy bioway oraz bionektaru, oznaczonych znakiem graficznym „BIOWAY”, byłoby wysokie i powinno – zdaniem Prezesa UOKiK – skutkować wymierzeniem kary pieniężnej. Dodatkowo Prezes UOKiK uważa, że w treści zakładki „O NAS ” znajduje się wprowadzające w błąd stwierdzenie „ Certyfikaty niewiele dają ” odnoszące się do systemu produkcji ekologicznej. Jakkolwiek przedsiębiorca może przekazywać konsumentom swoją opinię na temat ww. systemu, lecz nie powinien przy tym naruszać przepisów prawa, które zakazują przekazywania informacji niejednoznaczn ych ani dezorient ujących – por. art. 36 ust. 2 lit. b rozp orządzenia 1169/2011 . Prezes UOKiK wskazuje, że certyfikaty funkcjonujące w unijnym systemie rolnictwa ekologicznego wydawane są po przeprowadzeniu urzędowej kontroli i posiadają rangę urzędowego dokumentu. Każdy produkt deklarowany jako „ekologiczny”, „bi o” itp. podlega certyfikacji w oparciu o przepisy rozporządzenia 834/2007 . I nformacja na produkcie o numerze jednostki certyfikującej jest zatem dla konsumentów niezbędnym dowodem potwierdzającym , że dany produkt pochodzi z rolnictwa ekologicznego. Zatem fałszywe jest stwierdzenie, że „Certyfikaty nie wiele ` dają”. Rozporządzenie 834/2007 zostało wprowadzone by zapewnić podstawę trwałego rozwoju produkcji ekologicznej przy jednoczesnym zapewnieniu skutecznego funkcjonowania rynku wewnętrznego, zagwar antowaniu uczciwej konkurencji, zapewnieniu zaufania konsumentów oraz ochronie ich interesów (por. art. 1 tamże) . W tym kontekście szczególnie negatywnie należy ocenić oferowanie konsumentom przez przedsiębiorcę „BIOWAY Polska” Sp. z o.o. z siedzibą w Gdań sku produktów spożywczych oznakowanych przy użyciu elementów sugerujących pochodzenie z rolnictwa ekologicznego, przy jednoczesnym podważaniu renomy certyfikatów unijnego systemu rolnictwa ekologicznego. Prezes UOKiK odniósł się również do argumentacj i str ony zawartej w piśmie z 28 czerwca 2017 r., w którym strona wyjaśniała Pomorskiemu WIIH, że nazwa „BIOWAY” używana jest jako nazwa sieci lokali gastronomicznych serwujących potrawy wegetariańskie, a nie ekologiczne. Zważywszy na cytowane wyżej przepisy art . 16 rozporządzenia 178/2002, art. 7 ust. 1 lit. a rozporządzenia 1169/2002 oraz art. 23 ust. 2 rozporządzenia 834/2007, przedsiębiorca powinien wybrać taki sposób komunikowania swoim klientom informacji o profilu jego sklepu, aby nie zaistniało ryzyko wprowadzenia ich w błąd i naruszenia zakazów Strona 9 z 11 ustanowionych w przepisach szczególnych, np. dotyczących rolnictwa ekologicznego. Na marginesie Prezes UOKiK wskazuje , że przepisy rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 23 grudnia 2014 r. w sprawie znakowania poszczególnych rodzajów środków spożywczych (Dz. U. z 2015 r. poz. 29 z późn. zm.) przewidują w § 1 pkt 2 specjalne oznakowanie dla produktów wegetariańskich tj. „produkt może być spożywany prze z wegetarian” albo „odpowiedni dla wegetarian” . Prezes UOKiK wskazuje ponownie , że dobrowolne informacje na temat żywności muszą pozostawać w zgodzie z przepisami rozporządzenia 1169/2011 , którego art. 36 ust. 2 lit. b określa, że dobrowolne informacje nie mogą być niejednoznaczne ani dezorientować konsumenta. Podsumowując rozważania Prezes UOKiK stwierdził, że strona wprowadziła do obrotu artykuły rolno - spożywcze oznakowane w sposób niezgodny z przepisami o jakości handlowej, a wyjaśnienia przedstawione n a tę okoliczność w odwołaniu ni e zasługują na uwzględnienie. Z tego tytułu, w myśl przepisów art. 40a ust. 1 pkt 3 ustawy o jakości handlowej, organ pierwszej instancji mógł wymierzyć karę pieniężną do kwoty 1 181,50 zł (tj. pięciokrotnej wartości korzyści majątkowej uzyskanej lub która mogłaby zostać uzyskana przez wprowadzenie do obrotu ww. czterech partii produktów o łącznej wartości 236,30 zł – por. interpretacja pojęcia „wartości korzyści majątkowej” np. w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 listopada 2010 r., sygn. akt: VI SA/Wa 1652/10), kara ta nie mogła być niższa niż 500 zł. Wymierzona kara pieniężna była najniższa jaką przewidywał ww. przepis. Prezes UOKiK stwierdził ponadto, że organ pierwszej instancji prawidłowo uw zględnił przy wymierzaniu kary pieniężnej w szystkie przesłanki określone w art. 40a ust. 5 ustawy o jakości handlowej. Wynik tej oceny nie dawał podstaw, zdaniem organu odwoławczego, do odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej na postawie art. 40a ust. 5 c ww. ustawy. Niezależnie od zakresu niniejszego postępowania odwoławczego, Prezes UOKiK uznał za konieczne skomentowanie nazwy „bionektar ” użytej przez stronę w odniesieniu do mieszaniny słodzików spożywczych. Nazwa ta naruszała przepisy o jakości handlowej również ze względu na użycie słowa „nektar”, które powinno być stosowane jedynie do nektarów owocowych, stosownie do § 13 ust. 1 ww. ro zporządzenia w sprawie znakowania poszczególnych rodzajów środków spożywczych. Wspomniany „bionektar” zawierał ponadto składniki będące dodatkami do żywności, toteż w wykazie składników zarówno na stronie internetowej, jak i na opakowaniu należało je wymie nić przy użyciu nazwy kategorii „substancja słodząca”, zgodnie z częścią C załącznika VII do rozporządzenia 1169/2011. Stosownie do art. 40a ust. 6 i 7 ustawy o jakości handlowej, karę pieniężną, o której mowa w sentencji decyzji, stanowiącą dochód budżetu państwa, należy wpłacić na rachunek bankowy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Gdańsku w terminie 30 dni od dnia, w którym decyzja o wymierzeniu kary pieniężnej stanie się ostateczna. Prezes UOKiK, stosownie do art. 5 ust. 2 ustawy o Inspekcji Handlowej, jest organem wyższego stopnia w stosunku do wojewódzkich inspektorów Inspekcji Handlowej. Wobec powyższego, w myśl art. 127 § 2 Kpa w związku z art. 1 ust. 3 ustawy o Inspekcji Handlowej, Prezes UOKiK jest organem wł aściwym do rozpatrzenia wniesionego odwołania. Strona 10 z 11 Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję . Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes UOKiK orzekł, jak w sentencji. Niniejsza decyzja jest ostateczna w trybie postępowania administracyjnego. Pouczenie 1. Decyzja jest ostateczna w toku instancji. W terminie 30 dni od jej doręczenia stronie przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skargę należy wnieść za pośrednictw em Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, pl. Powstańców Warszawy 1, 00 - 950 Warszawa. 2. Od skarg wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym od strony skarżącej pobierana jest opłata, tzw. wpis stosunkowy, zależny od wysokości należno ści pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi: 1) do 10.000 zł - 4 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 100 zł; 2) ponad 10.000 zł do 50.000 zł - 3 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł; 3) ponad 50.000 zł do 100.000 zł - 2 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 1.500 zł; 4) ponad 100.000 zł - 1 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 2.000 zł i nie więcej niż 100.000 zł 3. W przypadku wniesienia od niniejszej decyzji skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, strona ma możliwość ubiegania się o przyznanie prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie na wniosek złożony przed wszczęciem postępowania l ub w toku postępowania sądowoadministracyjnego. Wniosek ten jest wolny od opłat sądowych. Wniosek o przyznanie prawa pomocy należy złożyć do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. 4. Do należności pieniężnych w postaci kar pieniężnych nie uiszczony ch w terminie stosuje się przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2017 r. poz. 201, z późn. zm.). Podstawa prawna pouczenia: Art. 52 § 1, art. 53 § 1, art. 54 § 1, art. 230, art. 243 § 1, art. 244 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 z późn. zm.); § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowan iu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 z późn. zm.), art. 40a ust. 8 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno - spożywczych (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 2212). z up. PREZESA Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ZASTĘPCA DYREKTORA Departamentu Inspekcji Handlowej Dariusz Łomowski Otrzymują: 1. „BIOWAY Polska” Sp. z o.o. z siedzibą w Gdańsku Strona 11 z 11 ul. Wały Jagiellońskie 34 80 - 853 Gdańsk 2. Pomorski Wojewódzki Inspektor I nspekcji Handlowej w Gdańsku 3. a/a
Analiza z kontekstem sprawy
Co ta decyzja oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Informacje o sprawie
- Sygnatura
- DIH-709-153(4)/17/AnŁ
- Rodzaj praktyki
- Pozostałe
- Kara finansowa
- tak
- Branża
- 47.29 SPRZEDAŻ DETALICZNA POZOSTAŁEJ ŻYWNOŚCI PROWADZONA W WYSPECJALIZOWANYCH SKLEPACH
- Region
- Pomorskie
- Strony
- BIOWAY Polska Sp. z o.o. z siedzibą w Gdańsku ,
- Odwołanie do sądu
- Nie
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów