DIH-89/2017

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW Warszawa, 27 grudnia 2017 r. DECYZJA DIH-1/89/2017 Na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1257), art. 1 ust. 3, art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1063), Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, po rozpatrzeniu odwołania prze dsiębiorcy Pasja Sp. z o.o. z siedzibą w Lidzbarku Warmińskim od decyzji Warmińsko -Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w Olsztynie z dnia 18 października 2017 r. (nr akt sprawy: KŻ.8361.405.2017.MM), którą ww. przedsiębiorcę zobowiązan o na mocy art. 30 ust. 1 ww. ustawy o Inspekcji Handlowej do uiszczenia kwoty 986,56 zł (słownie: dziewięćset osiemdziesiąt sześć złotych 56/100) stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań laboratoryjnych próbki tłuszczu palmowego do smażenia , 1) uchyla zaskarżoną decyzję w całości, 2) na podstawie art. 30 ust. 1 ww. ustawy o Inspekcji Handlowej zobowiązuje przedsiębiorcę Pasja Sp. z o.o. z siedzibą w Lidzbarku Warmińskim do uiszczenia kwoty 958 zł (słownie: dziewięćset pięćdziesiąt osiem złotych) stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań laboratoryjnych próbki tłuszczu palmowego do smażenia. UZASADNIENIE W toku kontroli przeprowadzonej w dniach 3-4 sierpnia 2017 r. przez inspektorów repre zentujących Warmińsko - Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w Olsztynie, zwanego dalej „Warmińsko -Mazurskim WIIH” , w Restauracji Pasja mieszczącej się w Lidzbarku Warmińskim przy ul. Michała Kajki 7 , należąc ej do prze dsiębiorcy Pasja Sp. z o.o. z siedzibą w Lidzbarku Warmińskim , zwanego dalej również „stroną” , pobrano do badań laboratoryjnych próbkę tłuszczu palmowego do smażenia z partii 4 l o wartości 60 zł . Próbkę pobrano z fry townicy będącej w użytkowaniu w kontrolowanej placówce , napełnionej 1 sierpnia 2017 r. Jednocześnie z tej samej partii i w tych samych ilościach pobrano, zabezpieczono i przekazano kontrolowanemu w celu przechowania dodatkową próbkę kontrolną . Powyższe udokumentowano w : Protokole po brania próbki nr 097866 z dnia 3 sierpnia 2017 r., Protokole pobrania próbki kontrolnej nr 097865 z dnia 3 sierpnia 2017 r. oraz P rotokole kontroli z dnia 4 sierpnia 2017 r. nr akt kontroli KŻ.8361.405.2017 . DIH-709-139( 3 )/17/AnŁ Strona 2 z 7 Badania przeprowadzone przez Laboratorium Kontrolno- Analityczne Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Olsztynie (nr akredytacji: AB 433), zwane dalej „Laboratorium w Olsztynie ” , wykazały, że próbka tłuszcz u palmowego do smażenia nie odpowiadał a wymaganiom określony m w przepisach z uwagi na przekroczenie dopuszczalnej war tości związków polarnych, tj. w wyniku badań stwierdzono 27,1 % (niepewność wyniku 1, 4%), zamiast nie więcej niż 25%, zgodnie z rozporządzeniem Ministra Zdrowia z dnia 25 września 2012 r. w sprawie określenia maksymalnych poziomów substancji zanieczyszczających, które mog ą znajdować się w tłuszczach stosowanych do smażenia, oraz kryteriów dla metod analitycznych stosowanych do ich oznaczenia (Dz. U. z 2012 r. poz. 1096), zwanego dalej „rozporządzeniem w sprawie określenia maksymalnych poziomów substancji zanieczyszczających” . Powyższe udokumentowano w sprawozdaniu z badań nr 536/2017 z 23 sierpnia 2017 r. Pismem z 25 sierpnia 2017 r., Warmińsko -Mazurski WIIH zapoznał stronę z wynikami przepro wadzonych badań laboratoryjnych oraz pouczył ją o prawie do złożenia wniosku o zbadanie próbki kontrolnej . Strona nie złożyła takiego wniosku. Z tytułu przeprowadzonych badań lab oratoryjnych tłuszczu palmowego do smażenia , stosownie do § 9 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 27 kwietnia 2012 r. w sprawie szczegółowego trybu pobierania i badania próbek produktów przez organy Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2012 r., poz. 496), zwanego dalej „rozporządzeniem w sprawie szczegółowego trybu pobierania i badania próbek” , dyrektor Laboratorium w Olsztynie dokonał obliczenia wysokości należności pieniężnej za badania ww. próbki na łączną kwotę 986,56 zł (słownie: dziewięćset osiemdziesiąt sześć złotych 56/100), na którą złożyły się następujące pozycje: 1) przygotowanie próbki do badań – 28,54 zł, 2) ocena wynik ów – 28,54 zł, 3) liczba kwasowa – 58,08 zł, 4) związki polarne – 757,24 zł, 5) ocena wyników – 57,08 zł, 6) sporządzenie sprawozdania z badań – 57,08 zł. Powyższe udokumentowano pismem zatytułowanym „Koszt przeprowadzonych badań laboratoryjnych” nr 134/2017 z 18 września 2017 r. W związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami, p ismem z 21 września 2017 r., Warmińsko -Mazurski WIIH poinformował przedsiębiorcę Pasja Sp. z o.o. z siedzibą w Lidzbarku Warmińskim, o wszczęciu postępowania administrac yjnego w przedmiocie zobowiązania go, na podstawie art. 30 ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 1063), zwanej dalej „ustawą o Inspekcji Handlowej” , do uiszczenia kosztów przeprowadzonych badań laboratoryjnych. Jednocześnie strona została poinformowana o przysługującym jej prawie do wypowiedzeni a się co do zebranych dowodów i materiałów. W toku postępowania w pierwszej instancji strona przekazała pismo z 26 września 2017 r., w którym złożyła wyjaśnienia dotyczące stosowanych przez nią procedur wymiany tłuszczu palmowego do smażenia oraz zwróciła się z prośbą o nieobciążanie jej kosztami przeprowadzonych badań laboratoryjnych. Strona 3 z 7 Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, decyzją z dnia 18 października 2017 r. (nr akt sprawy: KŻ.8361.405.2017.MM), Warmińsko -Mazurski WIIH, na podstawie art. 30 ust. 1 ustawy o Inspekcji Handlowej, zobowiązał przedsiębiorcę Pasja Sp. z o.o. z siedzibą w Lidzbarku Warmińskim, do uiszczenia kwoty 986,56 zł (słownie: dziewięćset osiemdziesiąt sześć złotych 56/100) stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań laboratoryjnych próbki tłuszczu palmowego do smażenia . Pismem z 29 października 2017 r., strona złożyła do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zwanego dalej również „Prezesem UOKiK”, odwołanie od ww. decyzji, wnosząc o odstąpienie od nałożonego na nią obowiązku . Według odwołującego się przedsiębiorcy, stwierdzone przekroczenie związków polarnych w tłuszczu palmow ym do smażenia było nieznaczne . Ponadto poinformował on, że stosowany przez niego t łuszcz do smażenia ziemniaków był oceniany organoleptycznie każdego dnia przed rozpoczęciem pracy oraz wymieniany był często i w zależności od zużycia. Tłuszcz, z którego pochodziła zakwestionowana próbka był wymieniony dwa dni przed kontrolą. Strona wyjaśniła, że nieprawidłowa jakość tłuszczu palmowego do smażenia mogła wynikać z braku doświadczenia i przeszkolenia kucharza. Strona przedstawiła też informacje o podjęciu działań w celu całkowitego wyeliminowania „takiej pomyłki” w przyszłości. Strona podniosła, iż kwota do uiszczenia zgodnie z zaskarżoną decyzją, jest dla jej przedsiębiorstwa bardzo wysoka i może wpłynąć na pogorszenie jego płynności finansowej . Pismem z 24 listopada 2017 r., Prezes UOKiK poinform ował przedsiębiorcę Pasja Sp. z o.o. z siedzibą w Lidzbarku Warmińskim , że przed wydaniem rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie, stronie biorącej udział w postępowaniu administracyjnym przysługuje na pods tawie art. 10 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm.), zwanej dalej „k.p.a.” , prawo do zapoznania się z aktami sprawy, a także wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Strona nie skorzyst ała z przysługującego jej prawa . Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów zważył, co następuje. Ustawa o Inspekcji Handlowej stanowi w art. 30 ust. 1, że jeżeli przeprowadzone badania wykazały, że produkt nie spełnia wymagań określonych w przepisach odrębnych lub w deklaracji, kontrolowany jest obowiązany do uiszczenia, na wskazany przez odpowiedni organ Inspekcji rac hunek Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów albo wojewódzkiego inspektoratu, kwoty stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań, którą następnie przekazuje się na rachunek dochodów budżetu państwa, o ile przepisy odrębne nie stanowią inaczej. W myśl § 9 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie trybu pobierania i badania próbek produktów, wysokość należności pieniężnej, określonej w art. 30 ust. 1 ustawy o Inspekcji Handlowej, ustala dyrektor laboratorium kontrolno-analitycznego Inspekcji Handlowej, z uwzględnieniem: rodzaju badanego produktu, rodzaju materiałów lub urządzeń użytych w toku przeprowadzania badań, uzasadnionego kosztu pracy jednej osoby w jednym dniu lub godzinie pomnożonego przez liczbę osób i dni lub godzin oraz uzasadnionego kosztu pracy laboratorium. Strona 4 z 7 Zgodnie z § 2 rozporządzenia w sprawie określenia maksymalnych poziomów substancji zanieczyszczających , zawartość związków polarnych w tłuszczach nie może być większa niż 25%. W niniejszej sprawie, badania próbki przedmiotowego tłuszcz u palmowego do smażenia , pobranej w restauracji należąc ej do przedsiębiorcy Pasja Sp. z o.o. z siedzibą w Lidzbarku Warmińskim, przez inspektorów reprezentujących Warmińsko -Mazurskiego WIIH, wykonane przez Laboratorium w Olsztynie , wykazały, że produkt ten nie spełniał wymagań wskazanych w § 2 rozporządzeni a w sprawie określenia maksymalnych poziomó w substancji zanieczyszczających z uwagi na przekroczenie dopuszczalnej zawartości związków polarnych. Z tytułu przeprowadzonych badań laboratoryjnych próbek tł uszczu palmowego do smażenia, organ pierwszej instancji ustalił wysokość należności pieniężnej na kwotę 986,56 zł, według kosztorys u wystawionego przez dyrektora Laboratorium w Olsztynie nr 134/2017 z 18 września 2017 r. Warmińsko -Mazurski WIIH zobowiązał kontrolowanego, to jest – w myśl art. 2 pkt 8 ustawy o Inspekcji Handlowej – pr zedsiębiorcę Pasja Sp. z o.o. z siedzibą w Lidzbarku Warmińskim , w drodze decyzji z dnia 18 października 2017 r. do uiszczenia powyższej kwoty, stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań laboratoryjnych. Rozpatrując niniejszą sprawę w trybie odwoławczym Prezes UOKiK stwierdził, że próbka przedmiotowego tłuszczu niewątpliwie nie spełniała wymagań określonych w przepisach, zatem koszty jej badań powinien uiścić kontrolowany, tj. przedsiębiorca Pasja Sp. z o.o. z siedzibą w Lidzbarku Warmińskim . Zawartość związków polarnych, czyli substancji zanieczyszczających, jest miarą zużycia tłuszczu używanego do głębokiego smażenia potraw. Im wyższa zawartość, tym bardziej zużyty tłuszcz. Powyższe jednoznacznie świadczy więc o niewłaściwej jakości przedmiotowego tłuszczu. Prezes UOKiK zauważył jednak, że w ustalonym kosztorysie badań nr 134/2017 z 18 września 2017 r. dyrektor Laboratorium w Olsztynie nieprawidłowo , tj. dwukrotnie, wliczył pozycję „ocena wyników”. Błąd ten nie został skorygowany przez organ pierwszej instancji w zaskarżonej decyzji, w konsekwencji czego strona została zobowiązana do u iszczenia zawyżonej kwoty z tytułu przeprowadzonych badań laboratoryjnych próbki tłuszczu palmowego do smażenia . Wobec powyższego, decyzję organu pierwszej instancji należy uchylić w całości oraz zobowiązać stronę do uiszczenia właściwej kwoty. Zgodnie z Załącznikiem 4 do zarządzenia nr 13/2017 Prezesa UOKiK z dnia 2 czerwca 2017 r. zmieniającego zarządzenie w sprawie sposobu naliczania kosztów badań przeprowadzonych przez laboratoria, koszt oceny wyników wynosi 57,08 zł. Uwzględniając tę okolicz ność Prezes UOKiK stwierdził, że w niniejszej sprawie wysokość należności pieniężnej za badania tłuszczu palmowego do smażenia obejmuje następujące pozycje: 1) przygotowanie próbki do badań – 28,54 zł, 2) liczba kwasowa – 58,08 zł, 3) związki polarne – 757,24 zł , 4) ocena wyników – 57,08 zł, Strona 5 z 7 5) sporządzenie sprawozdania z badań – 57,08 zł i łącznie wynosi 958 zł (k oszty zaokrąglono zgodnie z art. 63 § 1 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa, t.j. Dz. U. z 2017 r. poz. 201). W związku z powyższym, na podstawie art. 30 ust. 1 ustawy o Inspekcji Handlowej, Prezes UOKiK zobowiązuje przedsiębiorcę Pasja Sp. z o.o. z siedzibą w Lidzbarku Warmińskim do uiszczenia kwoty 958 zł (słownie: dziewięćset pięćdziesiąt osiem złotych) stanowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań laboratoryjnych ww. próbki tłuszczu palmowego do smażenia . Odwołując się od decyzji Warmińsko -Mazurskiego WIIH, strona nie kwestionuje ustaleń kontroli, podnosi jednak, że stwierdzone przekroczenie zawartości związków polarnych w tłuszczu palmowym do smażenia było nieznaczne. Ustosunkowując się do powyższego, Prezes UOKiK wskazuje, że podstawą wydania zaskarżonej decyz ji jest art. 30 ust. 1 ustawy o Inspekcji Handlowej, zgodnie z którym kontrolowany ma obowiązek uiszczenia kwoty st anowiącej równowartość kosztów przeprowadzonych badań laboratoryjnych, w przypadku stwierdzenia, że produkt nie spełnia wymagań określonych w przepisach odrębnych lub w deklaracji . Wystarczającym dla zastosowania tego przepisu było zatem samo stwierdzenie niezgodności z wymaganiami § 2 rozporządzenia w sprawie określenia maksymalnych poziomów substancji zanieczyszczających, niezależnie od wielkości przekroczenia ustalonego w nim limitu zawartości związków polarnych. Ponadto Prezes UOKiK wyjaśnia, że w świet le ww. przepisu bez znaczenia pozostają okoliczności, które strona wskazała w odwołaniu, tj. dotyczące procedur zmiany tłuszcz u smażalniczego w jej zakładzie, przyczyn wystąpienia niezgodności w zbadanej partii tłuszczu oraz sytuacji ekonomicznej przedsięb iorcy . Obowiązek uiszczenia kosztów przeprowadzonych badań laboratoryjnych powstał niejako automatycznie w momencie ujawnienia niezgodności z przepisami . Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w szeregu orzeczeń, m.in. w wyroku z dnia 23 października 2012 r. (sygn. II GSK 1492/11), przepis art. 30 ust. 1 ustawy o Inspekcji Handlowej ma charakter bezwzględnie obowiązujący, a ustawodawca nie przewidział żadnej możliwości odstąpienia od obciążenia podmiotu kontrolowanego kosztami badań produktu. Z tego samego powodu nie mogą zostać uwzględnione w niniejszej sprawie zastosowane przez stronę działania naprawcze, przy tym należy podkreślić, że wdrożenie takich działań należało do obowiązków strony. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zgodnie z a rt. 5 ust. 2 ustawy o Inspekcji Handlowej, jest organem wyższego stopnia w stosunku do wojewódzkich inspektorów Inspekcji Handlowej. Zatem, w myśl art. 127 § 2 k.p.a. w związku z art. 1 ust. 3 ustawy o Inspekcji Handlowej, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów jest organem właściwym do rozpatrzenia wniesionego odwołania. Zgodnie z § 9 ust. 4 rozporządzenia w sprawie szczegółowego trybu pobierania i badania próbek, kwotę, o której mowa w sentencji decyzji należy uiścić na rachunek bankowy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Olsztynie w terminie 14 dni od dnia, w którym decyzja określająca wysokość należności pieniężnych stała się ostatecz na. Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2 K.p.a., organ odwoławczy wydaje decyzję, w której uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części. Strona 6 z 7 Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów orzekł, jak w sentencji. Niniejsza decyzja jest ostateczna w trybie postępowania administracyjnego. Pouczenie 1. Decyzja jest ostateczna w toku instancji. W terminie 30 dni od jej doręczenia stronie przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skargę należy wnieść za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, pl. Powstańców Warszawy 1, 00 -950 Warszawa. 2. Od skarg wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym od strony skarżącej pobierana jest opłata, tzw. wpis stosunkowy, zależny od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi: 1) do 10.000 zł - 4 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 100 zł; 2) ponad 10.000 zł do 50.000 zł - 3 % warto ści przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł; 3) ponad 50.000 zł do 100.000 zł - 2 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 1.500 zł; 4) ponad 100.000 zł - 1 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 2.000 zł i nie więcej niż 100.000 zł 3. W przypadku wniesienia od niniejszej decyzji skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, str ona ma możliwość ubiegania się o przyznanie prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie na wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania sądowoadministracyjnego. Wniosek ten jest wolny od opłat sądowych. Wniosek o przyznan ie prawa pomocy należy złożyć do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Podstawa prawna pouczenia: Art. 52 § 1, art. 53 § 1, art. 54 § 1, art. 230, art. 243 § 1, art. 244 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sadami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 z późn. zm.); § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 219 3 z późn. zm.). z up. PREZESA Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ZASTĘPCA DYREKTORA Departamentu Inspekcji Handlowej Dariusz Łomowski Otrzymują: 1. Pasja Sp. z o.o. z siedzibą w Lidzbarku Warmińskim ul. Michała Kajki 7 Strona 7 z 7 11- 100 Lidzbark Warmiński 2. Warmińsko - Mazurski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej w Olsztynie 3. a/a