RŁO-18/2004

PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA w Ł ODZI Aleja Pi ł sudskiego 8 90-051 Ł ód ź , P - 73 Tel. (0-42) 636-36-89, Fax (0-42) 636-07-12 E-mail: lodz@uokik.gov.pl R Ł O/61-85/04/-AK-MN- Ł ód ź , dnia 8 grudnia 2004 r. DECYZJA Nr R Ł O 18/2004 Na podstawie art. 23e ust. 1 i 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jednolity: Dz. U. z 2003 r., Nr 86, poz. 804 ze zm.) oraz stosownie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. nr 18 poz. 172 ze zm.), po przeprowadzeniu post ę powania w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów wszcz ę tego z urz ę du przeciwko Wy ż szej Szkole Ekonomii i Administracji z siedzib ą w Kielcach, ul. Karczówkowska 41, 25-713 Kielce, dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: uznaje si ę za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów, wskazan ą w art. 23a ust. 1 ww. ustawy, bezprawne dzia ł anie przedsi ę biorcy polegaj ą ce na wy łą czeniu obowi ą zku dor ę czania konsumentom (studentom studiów magisterskich, licencjackich, i in ż ynierskich) zmienionego wzorca umowy o studiowanie pod nazw ą „Umowa o studiowanie w Wy ż szej Szkole Ekonomii i Administracji im. prof. Edwarda Lipi ń skiego w Kielcach”, na mocy postanowienia umownego wskazanego w punkcie VII podpunkcie 2 ww. umowy o studiowanie o tre ś ci „O ewentualnej zmianie op ł aty czesnego Uczelnia zawiadamia Studenta w formie og ł oszenia wywieszonego na tablicy og ł osze ń w terminie miesi ą ca przed rozpocz ę ciem roku akademickiego, w którym b ę dzie obowi ą zywa ć zmieniona op ł ata” i stwierdza zaniechanie jej stosowania z dniem 19 listopada 2004 r. Uzasadnienie W dniu 17 wrze ś nia 2004 r. Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwany dalej Prezes Urz ę du) w ramach posiadanych kompetencji ustawowych wszcz ął post ę powanie wyja ś niaj ą ce w celu wst ę pnego ustalenia, czy Wy ż sza Szko ł a Ekonomii i Administracji im. prof. Edwarda Lipi ń skiego w Kielcach, ul. Karczówkowska 41, 25-713 Kielce (zwana dalej WSEiA) korzysta w obrocie z udzia ł em konsumentów z wzorców umownych zawieraj ą cych niedozwolone postanowienia umowne. W trakcie post ę powania wyja ś niaj ą cego Prezes Urz ę du ustali ł , ż e WSEiA stosowa ł a w stosunkach umownych ze studentami studiów magisterskich, licencjackich i in ż ynierskich wzorzec umowy pod nazw ą „Umowa o studiowanie w Wy ż szej Szkole Ekonomii i Administracji im. prof. Edwarda Lipi ń skiego w Kielcach”. Wzorzec ten w punkcie VII podpunkt 2 stanowi ł „O ewentualnej zmianie op ł aty czesnego Uczelnia zawiadamia Studenta w formie og ł oszenia wywieszonego na tablicy og ł osze ń w terminie miesi ą ca przed rozpocz ę ciem roku akademickiego, w którym b ę dzie obowi ą zywa ć zmieniona op ł ata”. Prezes Urz ę du ustali ł , ż e tym postanowieniem WSEiA wy łą czy ł a ustawowy obowi ą zek dor ę czenia konsumentowi zmienionego wzorca umowy, uregulowany w art. 384 1 i art. 384 Kodeksu cywilnego. Wobec powy ż szego Prezes Urz ę du uzna ł , ż e nast ą pi ł o naruszenie uzasadniaj ą ce wszcz ę cie post ę powania w sprawie zakazu stosowania praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów. W zwi ą zku z powy ż szym Postanowieniem Prezesa Urz ę du z dnia 19 pa ź dziernika 2004 r. (k. 1) zosta ł o wszcz ę te post ę powanie w sprawie stosowania przez WSEiA praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów polegaj ą cych na bezprawnym, godz ą cym w interesy konsumentów dzia ł aniu przedsi ę biorcy polegaj ą cym na wy łą czeniu obowi ą zku dor ę czania konsumentom (studentom studiów magisterskich, licencjackich, i in ż ynierskich) zmienionego wzorca umowy o studiowanie pod nazw ą „Umowa o studiowanie w Wy ż szej Szkole Ekonomii i Administracji im. prof. Edwarda Lipi ń skiego w Kielcach”, na mocy postanowienia umownego wskazanego w punkcie VII podpunkcie 2 ww. umowy o studiowanie, o tre ś ci „O ewentualnej zmianie op ł aty czesnego Uczelnia zawiadamia Studenta w formie og ł oszenia wywieszonego na tablicy og ł osze ń w terminie miesi ą ca przed rozpocz ę ciem roku akademickiego, w którym b ę dzie obowi ą zywa ć zmieniona op ł ata”, co mo ż e stanowi ć naruszenie art. 23a ust. 1 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (j.t. Dz. U. z 2003 r., Nr 86, poz. 804 ze zm.) (zwana dalej ustawa o okik). W odpowiedzi na zawiadomienie Prezesa Urz ę du z dnia 19 pa ź dziernika 2004 r. o wszcz ę ciu post ę powania, o którym mowa wy ż ej, WSEiA poinformowa ł a w pi ś mie z dnia 25 pa ź dziernika 2004 r., ż e „ (...) niezw ł ocznie uwzgl ę dni uwagi Prezesa Urz ę du usuwaj ą c z umów o studiowanie kwestionowany zapis”. Wskaza ł a równie ż , ż e „(…)w historii Uczelni kwestionowany zapis nie znalaz ł zastosowania praktycznego ze wzgl ę du na fakt, i ż WSEiA przyj ęł a praktyk ę , i ż czesne nie jest zmieniane dla danego toku studiów przez ca ł y okres ich trwania.”. Na dowód ww. zobowi ą zania WSEiA przedstawi ł a w pi ś mie z dnia 22 listopada 2004 r. obowi ą zuj ą cy od 19 listopada 2004 r. zmieniony wzór „Umowy o studiowanie w Wy ż szej Szkole Ekonomii i Administracji im. prof. Edwarda Lipi ń skiego w Kielcach”, z którego zosta ł wykre ś lony punkt VII podpunkt 2 o tre ś ci „O ewentualnej zmianie op ł aty czesnego Uczelnia zawiadamia Studenta w formie og ł oszenia wywieszonego na tablicy og ł osze ń w terminie miesi ą ca przed rozpocz ę ciem roku akademickiego, w którym b ę dzie obowi ą zywa ć zmieniona op ł ata” oraz za łą czy ł a obwieszczenie Kanclerza WSEiA informuj ą ce o utracie mocy postanowienia zawartego w punkcie VII podpunkt 2 „Umowy o studiowanie w Wy ż szej Szkole Ekonomii i Administracji im. prof. Edwarda Lipi ń skiego w Kielcach” i zrzeczeniu si ę wszelkich roszcze ń wynikaj ą cych z punktu VII podpunkt 2 ww. umowy (k-ty 45-61). 2 Prezes Urz ę du ustali ł co nast ę puje: WSEiA zosta ł a wpisana do rejestru uczelni niepa ń stwowych w dniu 26 sierpnia 1997 r. na podstawie Decyzji Ministra Edukacji Narodowej Nr DNS 1-0145-286/TBM/97 z dnia 26 sierpnia 1997 r. (k. 15). Przedmiotem dzia ł ania uczelni wpisanym w rubryce czwartej rejestru by ł o: „Kszta ł cenie w systemie wy ż szych studiów zawodowych na kierunku ekonomia”. WSEiA posiada ł a osobowo ść prawn ą na podstawie art. 8 ustawy z dnia 12 wrze ś nia 1990 r. o szkolnictwie wy ż szym (Dz. U. Nr 65 poz. 385, ze zm.). Uczelnia ś wiadczy ł a us ł ugi odp ł atnie. Ś wiadczenie to mia ł o charakter zobowi ą zania ci ą g ł ego polegaj ą cego na trwa ł ym, rozci ą gni ę tym w czasie przez okres studiów wykonywaniu ww. us ł ug przez WSEiA na rzecz studentów. Odpowiednikiem ś wiadczenia uczelni by ł o zobowi ą zanie studentów do p ł acenia czesnego. WSEiA w umowach ze studentami studiów magisterskich, licencjackich i in ż ynierskich stosowa ł a wzorzec umowy pod nazw ą : „Umowa o studiowanie w Wy ż szej Szkole Ekonomii i Administracji im. prof. Edwarda Lipi ń skiego w Kielcach” (zwana dalej umowa). Umowa mia ł a charakter wzorca umowy w rozumieniu art. 384 Kodeksu cywilnego. Zgodnie z art. 384 § 1 Kodeksu cywilnego wzorcem umowy jest „Ustalony przez jedn ą ze stron wzorzec umowy, w szczególno ś ci warunki umów, wzory, umów, regulaminy (…)”. Umowa zosta ł a ustalona jednostronnie przez WSEiA i student nie mia ł wp ł ywu na tre ść jej postanowie ń . Punkt VII podpunkt 2 zawiera ł postanowienie „O ewentualnej zmianie op ł aty czesnego Uczelnia zawiadamia Studenta w formie og ł oszenia wywieszonego na tablicy og ł osze ń w terminie miesi ą ca przed rozpocz ę ciem roku akademickiego, w którym b ę dzie obowi ą zywa ć zmieniona op ł ata”. Postanowienie to gwarantowa ł o WSEiA zmian ę wysoko ś ci postanowienia wzorca umowy na podstawie aktu wewn ę trznego reguluj ą cego wysoko ść czesnego. Wzorzec umowy w tym punkcie obowi ą zywa ł do dnia 19 listopada 2004 r. i zosta ł zmieniony w tym dniu Obwieszczeniem Kanclerza z dnia 19 listopada 2004 r. na mocy którego zosta ł wykre ś lony z wzorca umowy punkt VII podpunkt 2 o tre ś ci „O ewentualnej zmianie op ł aty czesnego Uczelnia zawiadamia Studenta w formie og ł oszenia wywieszonego na tablicy og ł osze ń w terminie miesi ą ca przed rozpocz ę ciem roku akademickiego, w którym b ę dzie obowi ą zywa ć zmieniona op ł ata”. Tym samym zgodnie z punktem IX „Umowy o studiowanie w Wy ż szej Szkole Ekonomii i Administracji im. prof. Edwarda Lipi ń skiego w Kielcach” w sprawach nie uregulowanych w niniejszej umowie obowi ą zuj ą przepisy Kodeksu cywilnego. Ww. Obwieszczenie Kanclerza zosta ł o podane do publicznej wiadomo ś ci. Art. 384 1 Kodeksu cywilnego ustala, ż e wzorzec wydany w czasie trwania stosunku umownego o charakterze ci ą g ł ym wi ąż e drug ą stron ę , je ż eli zosta ł y zachowane wymagania okre ś lone w art. 384 kodeksu cywilnego, a strona nie wypowiedzia ł a umowy w najbli ż szym terminie wypowiedzenia. Zgodnie z tre ś ci ą art. 384 Kodeksu cywilnego konsument jest zwi ą zany wzorcem umowy wydanym w czasie trwania stosunku umownego o charakterze ci ą g ł ym je ż eli wzorzec umowy ustalony przez jedn ą ze stron umowy zastanie mu dor ę czony przy zawarciu umowy. Obowi ą zek dor ę czenia nie dotyczy umów zawieranych z konsumentami w drobnych, bie żą cych sprawach ż ycia codziennego (art. 384 § 2 zdanie drugie Kodeksu cywilnego), okre ś lanych w pi ś miennictwie jako umowy bagatelne (E. Łę towska, Prawo umów konsumenckich, Wydanie 2, Wydawnictwo C.H. Beck 2002, s. 313). W doktrynie przyjmuje si ę , ż e „wydanie wzorca mo ż e nast ą pi ć jako wydanie wzorca po raz 3 pierwszy lub jako zmiana wzorca umowy, któremu by ł poddany pierwotny stosunek umowy” (E. Łę towska, Prawo umów konsumenckich, Wydanie 2, Wydawnictwo C.H. Beck 2002, s. 323). Prezes Urz ę du zwa ż y ł , co nast ę puje: Art. 23a ust. 1 ustawy o okik stanowi, ż e przez praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów rozumie si ę godz ą ce w nie bezprawne dzia ł anie przedsi ę biorcy. Nie jest zbiorowym interesem konsumentów suma indywidualnych interesów konsumentów. Przes ł ankami zaistnienia zakazanej praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów s ą : 1) dzia ł anie przedsi ę biorcy, 2) nosz ą ce znamiona bezprawno ś ci, 3) godz ą ce w zbiorowe interesy konsumentów. Zgodnie z przepisem art. 4 pkt 1a ustawy o okik ilekro ć w ustawie jest mowa o przedsi ę biorcy rozumie si ę przez to osob ę fizyczn ą , osob ę prawn ą , a tak ż e jednostk ę organizacyjn ą niemaj ą c ą osobowo ś ci prawnej, organizuj ą c ą lub ś wiadcz ą c ą us ł ugi o charakterze u ż yteczno ś ci publicznej, które nie s ą dzia ł alno ś ci ą gospodarcz ą w rozumieniu przepisów o dzia ł alno ś ci gospodarczej. WSEiA posiada ł a zdolno ść prawn ą co zosta ł o wykazane wy ż ej i wykonywa ł o us ł ugi edukacyjne polegaj ą ce na kszta ł ceniu studentów w systemie wy ż szych studiów zawodowych, we w ł asnym imieniu, zawodowo, odp ł atnie, w sposób zorganizowany i ci ą g ł y. Zgodnie z wyrokiem S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 5 lutego 2003 r., sygn. akt XVII Ama 36/02, us ł ugi edukacyjne o charakterze zarobkowym ś wiadczone przez szko łę wy ż sz ą s ą dzia ł alno ś ci ą o charakterze u ż yteczno ś ci publicznej, zbli ż on ą do dzia ł alno ś ci gospodarczej, a podmiot ś wiadcz ą cy te us ł ugi jest przedsi ę biorc ą w rozumieniu art. 4 ust. 1a ustawy o okik. Stanowisko S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w tej sprawie podzieli ł S ą d Najwy ż szy w wyroku z dnia 7 kwietnia 2004 r., sygn. akt III SK 22/04. Prezes Urz ę du stwierdzi ł , ż e WSEiA by ł a przedsi ę biorc ą w rozumieniu art. 4 ust. 1a ustawy o okik. Tym samym pierwsza przes ł anka zosta ł a spe ł niona. Na mocy art. 23a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów zbiorowe interesy konsumentów podlegaj ą ochronie przed bezprawnymi dzia ł aniami przedsi ę biorcy. Zgodnie z uzasadnieniem projektu rz ą dowego ustawy z dnia 5 lipca 2002 r., nowelizuj ą cej ustaw ę o ochronie konkurencji i konsumentów „Same przepisy art. 23a – 23d nie reguluj ą konstrukcji bezprawno ś ci dzia ł a ń przedsi ę biorcy. Dzia ł ania te mog ą okaza ć si ę bezprawne w razie ustalenia, ż e dosz ł o do naruszenia przepisów innych ustaw, a tak ż e zasad wspó łż ycia spo ł ecznego i dobrych obyczajów” (druk sejmowy nr 366, s. 20). Podobnie zosta ł a zdefiniowana bezprawno ść w Ma ł ej Encyklopedii Prawa (Ma ł a Encyklopedia Prawa, PWN, Warszawa 1980, s. 46 i 47). Chodzi wi ę c o sprzeczno ść z szeroko rozumianym porz ą dkiem prawnym jako ca ł o ś ci ą . Istotnym jest równie ż fakt, i ż bezprawno ść jest czynnikiem o charakterze obiektywnym, niezale ż nym od wyst ą pienia szkody czy od zamiaru podmiotu dopuszczaj ą cego si ę dzia ł a ń bezprawnych. Zachowanie WSEiA polegaj ą ce na wprowadzeniu w umowie wzorcowej pod nazw ą „Umowa o studiowanie w Wy ż szej Szkole Ekonomii i Administracji im. prof. Edwarda 4 Lipi ń skiego w Kielcach” postanowienia o tre ś ci „O ewentualnej zmianie op ł aty czesnego Uczelnia zawiadamia Studenta w formie og ł oszenia wywieszonego na tablicy og ł osze ń w terminie miesi ą ca przed rozpocz ę ciem roku akademickiego, w którym b ę dzie obowi ą zywa ć zmieniona op ł ata” jest niezgodne z art. 384 1 i art. 384 Kodeksu cywilnego i tym samym jest bezprawne. Art. 384 1 Kodeksu cywilnego stanowi: „ Wzorzec wydany w czasie trwania stosunku umownego o charakterze ci ą g ł ym wi ąż e drug ą stron ę , je ż eli zosta ł y zachowane wymagania okre ś lone w art. 384 Kodeksu cywilnego „Ustalony przez jedn ą ze stron wzorzec umowy, w szczególno ś ci ogólne warunki umowy, wzory umów, regulaminy wi ążą druga stron ę , je ż eli zosta ł y jej dor ę czone przy zawarciu umowy.”. W przypadku kszta ł towania stosunku prawnego mi ę dzy przedsi ę biorc ą a konsumentem przy u ż yciu wzorca umowy dor ę czenie zgodnie z art. 384 Kodeksu cywilnego (do którego odwo ł uje si ę ww. art. 384 1 ) jest jedynym skutecznym sposobem zawarcia umowy z u ż yciem wzorca. Dor ę czenie ma nast ą pi ć verba legis przy zawarciu umowy. Stanowi ono najpewniejszy i zarazem najdogodniejszy dla drugiej strony sposób poinformowania jej o wzorcu. Innym sposobem jest stworzenie mo ż liwo ś ci zapoznania si ę z tre ś ci ą wzorca w ł atwy sposób (udost ę pnienie wzorca w miejscu ł atwo dost ę pnym dla kontrahentów proponenta np. wywieszenie wzorca w ogólnie dost ę pnym pomieszczeniu). Nale ż y jednak zaznaczy ć , i ż zgodnie z art. 384 § 2 zdanie drugie Kodeksu cywilnego „Nie dotyczy to jednak umów zawieranych z udzia ł em konsumentów, z wyj ą tkiem umów powszechnie zawieranych w drobnych bie żą cych sprawach ż ycia codziennego.” (tzw. umów bagatelnych). Umowa o studiowanie nie jest umow ą bagateln ą . Nie jest to umowa zawierana codziennie w celu zaspokojenia bie żą cych spraw, a wysoko ść czesnego nie jest kwot ą drobn ą . W zwi ą zku z powy ż szym nie dor ę czenie wzorca umowy przez proponenta w ż adnym wypadku nie mo ż e mie ć zastosowania w umowach mi ę dzy WSEiA (przedsi ę biorc ą ) a studentami (konsumentami). Zgodnie z art. 384 1 Kodeksu cywilnego wymóg dor ę czenia obowi ą zuje równie ż w przypadku wydania nowego wzorca lub zmiany ju ż istniej ą cego w czasie trwania stosunku prawnego o charakterze ci ą g ł ym nastawionego na trwanie, którego swoistym sposobem zako ń czenia jest wypowiedzenie. Jak wskazano na wst ę pie, oceniana umowa dotyczy stosunków umownych o charakterze ci ą g ł ym. Dor ę czenie wzorca polega na wr ę czeniu lub przes ł aniu za potwierdzeniem odbioru konsumentowi dokumentu obejmuj ą cego ca ł o ść wzorca, to jest nie tylko umowy wzorcowej, ale równie ż innych dokumentów jak regulaminy, zarz ą dzenia, warunki ogólne, itp. akty, do których odwo ł uje si ę wspomniana umowa. Powy ż szy obowi ą zek w takim samym stopniu dotyczy wzorca istniej ą cego, jak i jego zmian. Nie jest dopuszczalne w przedmiotowej sprawie dor ę czenie wyci ą gu wzorca lub informacji o jego istnieniu, ustne powiadomienie, lub obwieszczenie na tablicy og ł osze ń (porównaj: Wojciech Popio ł ek, Kodeks cywilny, Komentarz, Tom 1, Wydawnictwo C.H. BECK, Warszawa 2002, wydanie 3, s. 791). Stosuj ą c postanowienie wzorca umowy w punkcie VII podpunkcie 2 w brzmieniu jak cytowano wy ż ej WSEiA wy łą czy ł a ustawowy obowi ą zek dor ę czania konsumentom - studentom zmienionego wzorca umowy o studiowanie pod nazw ą „Umowa o studiowanie w Wy ż szej Szkole Ekonomii i Administracji im. prof. Edwarda Lipi ń skiego w Kielcach” w zakresie zmiany wysoko ś ci czesnego, wynikaj ą cy z przepisów art. 384 1 i art. 384 Kodeksu cywilnego. Tym samym druga przes ł anka zosta ł a spe ł niona. 5 Ka ż de dzia ł anie bezprawne podejmowane w ramach stosunku prawnego godzi w interesy jednej ze stron kontraktu. Przepisy prawa o charakterze bezwzgl ę dnie obowi ą zuj ą cym wprowadzono bowiem do porz ą dku prawnego po to, by chroni ć dobro zas ł uguj ą ce na ochron ę . W przypadku stosowania zapisów umownych o charakterze bezprawnym dochodzi do ograniczenia praw lub na ł o ż enia nadmiernych obowi ą zków na konsumenta podpisuj ą cego umow ę . Nast ę pstwem bezprawnego dzia ł ania jest naruszenie zbiorowych interesów konsumentów. Zgodnie z art. 22 1 Kodeksu cywilnego za konsumenta uwa ż a si ę osob ę fizyczn ą dokonuj ą c ą czynno ś ci prawnej niezwi ą zanej bezpo ś rednio z jej dzia ł alno ś ci ą gospodarcz ą . Student korzysta ł z us ł ug edukacyjnych jako osoba fizyczna, w celu realizacji w ł asnych potrzeb edukacyjnych. WSEiA zawiera ł a umow ę ze studentem jako konsumentem na rynku us ł ug edukacyjnych. Przepisy ustawy o okik nie definiuj ą poj ę cia zbiorowego interesu konsumentów. Z ca łą pewno ś ci ą mamy do czynienia z takim interesem, gdy dzia ł ania przedsi ę biorcy dotycz ą zbiorowo ś ci i mog ą dotkn ąć ka ż dego potencjalnego konsumenta, czyli s ą powszechne. W przedmiotowej sprawie za tak ą zbiorowo ść Prezes Urz ę du uzna ł studentów WSEiA, jak i wszystkich potencjalnych studentów z ca ł ego kraju, którzy s ą lub b ę d ą zainteresowani podj ę ciem studiów na tej uczelni. Powszechny charakter us ł ug edukacyjnych potwierdza fakt, ż e w niniejszej sprawie ma miejsce naruszenie zbiorowych interesów konsumentów, co oznacza naruszenie interesu publicznego. Tym samym trzecia przes ł anka zosta ł a spe ł niona. Wobec zaistnienia wszystkich trzech przes ł anek Prezes Urz ę du ustali ł , ż e zachowanie WSEiA by ł o bezprawne i godzi ł o w zbiorowe interesy konsumentów. W toku post ę powania WSEiA wykaza ł a, ż e w dniu 19 listopada 2004 r. wprowadzi ł a w ż ycie nowy wzorzec umowy, który nie zawiera ł punktu VII podpunktu 2 o tre ś ci „O ewentualnej zmianie op ł aty czesnego Uczelnia zawiadamia Studenta w formie og ł oszenia wywieszonego na tablicy og ł osze ń w terminie miesi ą ca przed rozpocz ę ciem roku akademickiego, w którym b ę dzie obowi ą zywa ć zmieniona op ł ata”. Prezes Urz ę du uzna ł dowody przedstawione przez WSEiA za wiarygodne i przekonywuj ą ce i na ich podstawie stwierdzi ł zaniechanie stosowania praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów od dnia wej ś cie w ż ycie zmienionego wzorca „Umowy o studiowanie w Wy ż szej Szkole Ekonomii i Administracji im. prof. Edwarda Lipi ń skiego w Kielcach” tj. od 19 listopada 2004 r. Wobec stwierdzenia zaistnienia praktyki, o której mowa w art. 23a ust. 1 i 2 ustawy o okik i zaniechania jej stosowania, Prezes Urz ę du orzek ł jak w sentencji. Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy o ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatury w Ł odzi. 6 Z upowa ż nienia Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów Dyrektor Delegatury w Ł odzi Iwona BIELSKA Otrzymuje: Wy ż sza Szko ł a Ekonomii i Administracji z siedzib ą w Kielcach ul. Karczówkowska 41 25-713 Kielce 7