RKT-27/2005

DELEGATURA UOKiK W KATOWICACH Katowice, dnia 06. 05. 2005r. RKT – 61 –36 /05/AD DECYZJA Nr RKT – 27/2005 I. Stosownie do art. 28 ust. 6 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2003r. Nr 86, poz. 804; Dz. U. z 2003r. Nr 60, poz. 535; Dz. U. z 2003r. Nr 170, poz. 1652; Dz. U. z 2004r. Nr 93, poz. 891; Dz. U. z 2004r. Nr 96, poz. 959) i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. z 2002r. Nr 18, poz. 172 ze zm.), po przeprowadzeniu wszcz ę tego z urz ę du post ę powania w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, przeciwko Studiu DR Sp. z o.o. z siedzib ą w Wi ś le, ul. Malinka 65D/2, - dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: na podstawie art. 23c ust. 1 w zwi ą zku z art. 23 a ust. 1 i 2 w/w ustawy uznaje si ę za naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów praktyk ę polegaj ą c ą na: niepotwierdzaniu konsumentom na pi ś mie, najpó ź niej w chwili rozpocz ę cia spe ł niania ś wiadczenia, informacji wskazanych w art. 9 ust. 1 ustawy z dnia 2 marca 2000r. o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny (Dz. U. Nr 22, poz. 271 ze zm.), dotycz ą cych danych identyfikuj ą cych przedsi ę biorc ę , istotnych w ł a ś ciwo ś ci ś wiadczenia i jego przedmiotu, ceny, zasad zap ł aty ceny, kosztów, terminu i sposobu dostawy przedmiotu ś wiadczenia, prawa odst ą pienia od umowy w terminie dziesi ę ciu dni, terminu w jakim oferta lub informacja o cenie maj ą charakter wi ążą cy, miejscu i sposobie sk ł adania reklamacji, wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 9 ust. 3 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny i nakazuje si ę zaniechanie jej stosowania. II. Stosownie do art. 28 ust. 6 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2003r. Nr 86, poz. 804; Dz. U. z 2003r. Nr 60, poz. 535; Dz. U. z 2003r. Nr 170, poz. 1652; Dz. U. z 2004r. Nr 93, poz. 891; Dz. U. z 2004r. Nr 96, poz. 959) i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. z 2002r. Nr 18, poz. 172 ze zm.), po przeprowadzeniu wszcz ę tego z urz ę du post ę powania w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, przeciwko Studiu DR Sp. z o.o. z siedzib ą w Wi ś le, ul. Malinka 65D/2, - dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: na podstawie art. 23e ust. 2 w zwi ą zku z art. 23 a ust. 1 i 2 w/w ustawy uznaje si ę za naruszaj ą ce zbiorowe interesy konsumentów praktyki polegaj ą ce na: 1. Nieinformowaniu konsumentów o cenie lub wynagrodzeniu obejmuj ą cym wszystkie ich sk ł adniki, a w szczególno ś ci c ł a i podatki, wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 9 ust. 1 pkt 3 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny; 2. Nieinformowaniu konsumentów o prawie odst ą pienia od umowy zawartej na odleg ł o ść w terminie dziesi ę ciu dni, co jest sprzeczne z art. 9 ust. 1 pkt 6 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny; 1 3. Nieinformowaniu konsumentów o miejscu i sposobach sk ł adania reklamacji, co jest sprzeczne z art. 9 ust. 1 pkt 10 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny; 4. Nieinformowaniu konsumentów o terminie, w jakim oferta lub informacja o cenie albo wynagrodzeniu maj ą charakter wi ążą cy, wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 9 ust. 1 pkt 8 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny; 5. Nieudost ę pnianiu konsumentom zawieraj ą cym umowy drog ą elektroniczn ą regulaminu ś wiadczenia us ł ug drog ą elektroniczn ą , wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 18 lipca 2002r. o ś wiadczeniu us ł ug drog ą elektroniczn ą (Dz. U. Nr 144, poz. 1204 ze zm.) i stwierdza si ę zaniechanie ich stosowania z dniem 03. 02. 2005r. III. Stosownie do art. 28 ust. 6 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2003r. Nr 86, poz. 804; Dz. U. z 2003r. Nr 60, poz. 535; Dz. U. z 2003r. Nr 170, poz. 1652; Dz. U. z 2004r. Nr 93, poz. 891; Dz. U. z 2004r. Nr 96, poz. 959) i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. z 2002r. Nr 18, poz. 172 ze zm.), po przeprowadzeniu z urz ę du post ę powania w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, przeciwko Studiu DR Sp. z o.o. z siedzib ą w Wi ś le, ul. Malinka 65D/2, - dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: na podstawie art. 23d w zwi ą zku z art. 23 a ust. 1 i 2 w/w ustawy stwierdza si ę , ż e z uwagi na tre ść zapisu art. 66 1 § 4 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964r. Kodeks cywilny (Dz. U. Nr 16, poz. 93 ze zm.), praktyki polegaj ą ce na: 1. Nieinformowaniu konsumentów o zasadach i sposobach utrwalania, zabezpieczania i udost ę pniania przez przedsi ę biorc ę drugiej stronie tre ś ci zawieranej umowy, czego dotyczy art. 66¹ § 2 pkt 3 ustawy Kodeks cywilny; 2. Nieinformowaniu konsumentów o metodach i ś rodkach technicznych s ł u żą cych wykrywaniu i korygowaniu b łę dów we wprowadzanych danych, czego dotyczy art. 66¹ § 2 pkt 4 Kc; 3. Niezamieszczaniu na stronie internetowej informacji o stosowanych przez Przedsi ę biorc ę kodeksach etycznych, czego dotyczy art. 66¹ § 2 pkt 6 Kc; 4. Nieinformowaniu konsumentów o czynno ś ciach technicznych sk ł adaj ą cych si ę na procedur ę zawarcia umowy, czego dotyczy art. 66¹ § 2 pkt 1 Kc; 5. Nieinformowaniu konsumentów o j ę zykach, w jakich umowa sprzeda ż y mo ż e by ć zawarta, czego dotyczy art. 66¹ § 2 pkt 5 KC nie naruszaj ą zbiorowych interesów konsumentów. IV. Na podstawie art. 23c ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2003r. Nr 86, poz. 804; Dz. U. z 2003r. Nr 60, poz. 535; Dz. U. z 2003r. Nr 170, poz. 1652; Dz. U. z 2004r. Nr 93, poz. 891; Dz. U. z 2004r. Nr 96, poz. 959) oraz stosowanie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 18, poz. 172 ze zm.), po przeprowadzeniu post ę powania w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, przeciwko Studiu DR Sp. z o.o. z siedzib ą w Wi ś le, ul. Malinka 65D/2, - dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów: okre ś la si ę Studiu DR Sp. z o.o. z siedzib ą w Wi ś le ś rodki usuni ę cia trwaj ą cych skutków naruszenia zbiorowych interesów konsumentów, w celu wykonania nakazu okre ś lonego w pkt I sentencji niniejszej decyzji, polegaj ą ce na zaniechaniu, do dnia uprawomocnienia si ę niniejszej decyzji, stosowania praktyki okre ś lonej w pkt I tej decyzji, czego nale ż y dokona ć 2 poprzez realizacj ę obowi ą zku okre ś lonego w art. 9 ust. 1 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny. V. Na podstawie art. 72 w zwi ą zku z art. 75 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. z 2003r. Nr 86, poz. 804 ze zm., Dz.U. z 2003r. Nr 170, poz. 1652, Dz.U. z 2004r. Nr 93, poz. 891 i Nr 96, poz. 959) oraz stosowanie do art. 28 ust. 6 tej ustawy i § 6 rozporz ą dzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 19 lutego 2002 r. w sprawie okre ś lenia w ł a ś ciwo ś ci miejscowej i rzeczowej delegatur Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 18, poz. 172 ze zm.), po przeprowadzeniu wszcz ę tego z urz ę du post ę powania w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, przeciwko Studiu DR Sp. z o.o. z siedzib ą w Wi ś le, ul. Malinka 65D/2, - dzia ł aj ą c w imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów postanawia si ę zobowi ą za ć Studio DR Sp. z o.o., do poniesienia kosztów niniejszego post ę powania w wysoko ś ci 40 z ł (s ł ownie: czterdzie ś ci z ł otych). Uzasadnienie W imieniu Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwanego dalej organem antymonopolowym) przeprowadzono badanie witryn internetowych (RKT-035- 36/04/AD), za po ś rednictwem których zawierane s ą z konsumentami umowy sprzeda ż y. W ramach przedmiotowego badania zapoznano si ę z tre ś ci ą zapisów prezentowanych przez Spó ł k ę z o.o. Studio DR z siedzib ą w Wi ś le (zwan ą dalej przedsi ę biorc ą lub spó ł k ą ). W toku w/w badania, w wyniku analizy tre ś ci zapisów prezentowanych na stronie internetowej o adresie www.sklep.ccm.pl, za po ś rednictwem której przedsi ę biorca prowadzi dzia ł alno ść gospodarcz ą , ustalono, ż e mog ł o doj ść do naruszenia przepisów ustawy Kodeks cywilny, ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny oraz ustawy o ś wiadczeniu us ł ug drog ą elektroniczn ą , co mo ż e prowadzi ć do naruszenia art. 23 a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, który stanowi, ż e „ 1. Przez praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów rozumie si ę godz ą ce w nie bezprawne dzia ł anie przedsi ę biorcy. Nie jest zbiorowym interesem konsumentów suma indywidualnych interesów konsumentów. 2. Za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów uwa ż a si ę w szczególno ś ci stosowanie postanowie ń wzorców umów, które zosta ł y wpisane do rejestru postanowie ń wzorców umowy uznanych za niedozwolone, o którym mowa w art. 479 (45) Kodeksu post ę powania cywilnego, naruszanie obowi ą zku udzielania konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji, nieuczciw ą lub wprowadzaj ą c ą w b łą d reklam ę i inne czyny nieuczciwej konkurencji godz ą ce w zbiorowe interesy konsumentów ”. Organ antymonopolowy powzi ął podejrzenie, ż e mog ł o doj ść do naruszenia przepisów ustawy Kodeks cywilny w wyniku nieinformowania konsumentów o czynno ś ciach technicznych sk ł adaj ą cych si ę na procedur ę zawarcia umowy, o zasadach i sposobach utrwalania, zabezpieczania i udost ę pniania przez przedsi ę biorc ę drugiej stronie tre ś ci zawieranej umowy, o sposobach korygowania b łę dów w zamówieniu, nieinformowania o j ę zykach, w jakich umowa mo ż e zosta ć zawarta oraz o stosowanych kodeksach etycznych (karty 9-12). Po przeprowadzeniu w/w badania zachodzi ł o tak ż e podejrzenie, ż e mog ł o doj ść do naruszenia przepisów ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny w wyniku nieinformowania konsumentów o cenie lub wynagrodzeniu obejmuj ą cym wszystkie ich sk ł adniki, nieinformowania o mo ż liwo ś ci odst ą pienie od umowy zawartej na odleg ł o ść , nieinformowanie konsumentów o miejscu i sposobach sk ł adania reklamacji, o terminie, w jakim oferta lub informacja o cenie albo wynagrodzeniu maj ą charakter wi ążą cy oraz poprzez niepotwierdzanie konsumentom na pi ś mie, najpó ź niej w chwili rozpocz ę cia spe ł niania ś wiadczenia, informacji wskazanych w art. 9 ust. 1 ustawy o ochronie niektórych praw 3 konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny (karty 9 - 12). Ponadto zachodzi ł o podejrzenie naruszenia art. 23 a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w wyniku niedope ł nienia obowi ą zku udost ę pnienia konsumentom zawieraj ą cym umowy drog ą elektroniczn ą regulaminu ś wiadczenia us ł ug, który wynika z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o ś wiadczeniu us ł ug drog ą elektroniczn ą (karty 9 – 14). Z uwagi na powy ż sze wszcz ę to przeciwko Spó ł ce Studio DR z siedzib ą w Wi ś le z urz ę du post ę powanie w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów (karty 3 - 4). W toku niniejszego post ę powania ustalono, ż e Spó ł ka Studio DR dzia ł a na podstawie wpisu do rejestru przedsi ę biorców Krajowego Rejestru S ą dowego z dnia 13. 05. 2002r. o numerze KRS: 0000112221 (karta 42). Przedsi ę biorca poinformowa ł o dzia ł aniach podj ę tych w celu wyeliminowania zaistnia ł ych narusze ń prawa (karta 41). Spó ł ka przekaza ł a organowi antymonopolowemu wydruk aktualnie stosowanego „Regulaminu sklepu” (karty 70 – 73), instrukcji „Bezpiecze ń stwo zakupów” (karty 54 – 55, 69) oraz „Jak kupowa ć w naszym sklepie?” (karty 56 – 59, 69). Przedsi ę biorca poinformowa ł , ż e w/w regulamin i instrukcje s ą stosowane od 03. 02. 2005r., kiedy to zosta ł y zamieszczone na stronie internetowej, za po ś rednictwem której zawierane s ą umowy (karty 41, 69). Tre ść regulaminu zosta ł a dodatkowo zmieniona dnia 22. 02. 2005r., o czym przedsi ę biorca poinformowa ł w pi ś mie z 22. 02. 2005r. (karta 41). Organ antymonopolowy ustali ł , co nast ę puje: Do umów zawieranych z konsumentami stosuje si ę przepisy Kodeksu cywilnego oraz ustawy z dnia 27 lipca 2002r. o szczególnych warunkach sprzeda ż y konsumenckiej oraz o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. Nr 141, poz. 1176 ze zm.). Ponadto umowy zawierane z konsumentami na odleg ł o ść podlegaj ą szczególnemu re ż imowi prawnemu, wynikaj ą cemu z ustawy o ś wiadczeniu us ł ug drog ą elektroniczn ą , jak równie ż z ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny (zwanej dalej uoonpk). Umowy zawierane z konsumentem bez jednoczesnej obecno ś ci obu stron, przy wykorzystaniu ś rodków porozumiewania na odleg ł o ść , podlegaj ą szczególnej regulacji prawnej, gdy kontrahentem konsumenta jest przedsi ę biorca, który w taki sposób zorganizowa ł swoj ą dzia ł alno ść . Z uwagi na w/w regulacj ę , zawart ą w art. 6 ust. 1 uoonpk, by dan ą umow ę zakwalifikowa ć do grupy umów zawartych na odleg ł o ść , musz ą zosta ć spe ł nione trzy przes ł anki tj. po pierwsze strony umowy nie mog ą jednocze ś nie znajdowa ć si ę w tym samym miejscu, po drugie umowa ta zawierana jest pomi ę dzy konsumentem a przedsi ę biorc ą i po trzecie przedsi ę biorca musi prowadzi ć dzia ł alno ść w ten sposób, ż e wykorzystuje ś rodki porozumiewania si ę na odleg ł o ść . Podejmowanie dzia ł a ń niezgodnych z w/w przepisami mo ż e prowadzi ć do naruszenia art. 23a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, który stanowi, ż e praktyk ą naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów jest takie bezprawne dzia ł anie przedsi ę biorcy, które godzi w zbiorowe interesy konsumentów. By stwierdzi ć naruszenie art. 23 a w/w ustawy musz ą zosta ć spe ł nione dwie przes ł anki, tj. dzia ł anie przedsi ę biorcy musi nosi ć znamiona bezprawno ś ci oraz musi ono godzi ć w interesy konsumentów. Nale ż y zwróci ć uwag ę , i ż zapis ten nie odnosi si ę do indywidualnych interesów poszczególnych uczestników rynku, lecz do interesów ogó ł u konsumentów. W przypadku, gdy przedsi ę biorca zaniecha ł stosowania praktyki, która narusza ł a zbiorowe interesy konsumentów, Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów na mocy art. 23 e ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów wydaje decyzj ę stwierdzaj ą c ą , ż e dana praktyka narusza ł a zbiorowe interesy konsumentów oraz, ż e dosz ł o do zaniechania jej stosowania. W przypadku, gdy z analizy zgromadzonego materia ł u dowodowego wynika, ż e nie dosz ł o do naruszenia art. 23 a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, na mocy art. 23 d ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów wydaje si ę decyzj ę , w której Prezes 4 Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdza, ż e dana praktyka nie narusza zbiorowych interesów konsumentów. W toku niniejszego post ę powania organ antymonopolowy zwa ż y ł , co nast ę puje. I. Spó ł ka Studio DR z siedzib ą w Wi ś le naruszy ł a art. 9 ust. 3 uoonpk, który stanowi, ż e „Przedsi ę biorca jest obowi ą zany do potwierdzenia konsumentowi na pi ś mie informacji, o których mowa w ust. 1, najpó ź niej w momencie rozpocz ę cia spe ł niania ś wiadczenia”. Art. 9 ust 1 w/w ustawy zawiera katalog danych, o jakich przedsi ę biorca powinien poinformowa ć konsumenta przed zawarciem umowy tj. m. in. o nazwie i adresie siedziby przedsi ę biorcy oraz organie, który zarejestrowa ł dzia ł alno ść gospodarcz ą przedsi ę biorcy, a tak ż e numerze, pod którym przedsi ę biorca zosta ł zarejestrowany, istotnych w ł a ś ciwo ś ciach ś wiadczenia i jego przedmiotu, cenie lub wynagrodzeniu obejmuj ą cych wszystkie ich sk ł adniki, a w szczególno ś ci c ł a i podatki, zasadach zap ł aty ceny lub wynagrodzenia, kosztach oraz terminie i sposobie dostawy, prawie odst ą pienia od umowy w terminie dziesi ę ciu dni, miejscu i sposobie sk ł adania reklamacji. Przepis ten stanowi, ż e potwierdzenie powy ż szych danych musi nast ą pi ć na pi ś mie. Zgodnie z art. 78 § 1 Kc „do zachowania pisemnej formy czynno ś ci prawnej wystarcza z ł o ż enie w ł asnor ę cznego podpisu na dokumencie obejmuj ą cym tre ść o ś wiadczenia woli (…)” . Przedsi ę biorca poinformowa ł , ż e od dnia 22. 02. 2005r. przesy ł a konsumentom w/w informacje za po ś rednictwem poczty elektronicznej (karta 41). E-mail nie posiada jednak formy pisemnej, gdy ż do jej zachowania wymagane jest z ł o ż enie w ł asnor ę cznego podpisu. Konsumenci, zgodnie z pkt. 2.10 „Regulaminu sklepu”, otrzymuj ą tak ż e faktur ę VAT (karta 71). Powy ż sze nie prowadzi jednak do realizacji obowi ą zku okre ś lonego w art. 9 ust. 3 uoonpk, polegaj ą cego na pisemnym potwierdzeniu w/w danych. Przedsi ę biorca nie potwierdza na pi ś mie najistotniejszych informacji zwi ą zanych z zawieran ą umow ą ż adnemu z konsumentów. Z uwagi na powy ż sze nale ż a ł o zwa ż y ć , ż e praktyka ta godzi w interesy ogó ł u konsumentów, interesy wszystkich osób zawieraj ą cych umow ę z Spó ł k ą Studio DR. W my ś l art. 23 a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów praktyk ą naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów jest takie bezprawne dzia ł anie przedsi ę biorcy, które godzi w zbiorowe interesy konsumentów. W niniejszym przypadku zosta ł y łą cznie spe ł nione obie przes ł anki. W zwi ą zku z tym organ antymonopolowy orzek ł , ż e przedmiotowa praktyka narusza zbiorowe interesy konsumentów. Na mocy art. 23 c ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nakazano zaniechania jej stosowania. II. 1. Spó ł ka Studio DR z siedzib ą w Wi ś le nie informowa ł a konsumentów o cenie lub wynagrodzeniu obejmuj ą cym wszystkie ich sk ł adniki, a w szczególno ś ci c ł a i podatki. Obowi ą zek udzielania informacji tego rodzaju spoczywa na przedsi ę biorcy zawieraj ą cym z konsumentami umowy na odleg ł o ść , co zosta ł o okre ś lone w art. 9 ust. 1 pkt 3 ustawy o ochronie niektórych praw konsumentów oraz o odpowiedzialno ś ci za szkod ę wyrz ą dzon ą przez produkt niebezpieczny. Konsument powinien wiedzie ć ju ż przed zawarciem umowy, jaka b ę dzie ca ł kowita wysoko ść ś wiadczenia, do jakiego b ę dzie zobowi ą zany w przypadku zawarcia umowy. St ą d ustawodawca na ł o ż y ł na przedsi ę biorców obowi ą zek podawania pe ł nej informacji na temat ceny oferowanego produktu, z wyszczególnieniem m.in. wysoko ś ci podatku, czy c ł a, jakie musz ą by ć zap ł acone. Spó ł ka Studio DR nie informowa ł a konsumentów o powy ż szym, poprzez co naruszy ł a art. 9 ust. 1 pkt 3 uoonpk. Z uwagi na fakt, ż e powy ż sza praktyka by ł a stosowana w kontaktach ze wszystkimi konsumentami oraz z osobami, które potencjalnie mog ł yby zawrze ć z przedsi ę biorc ą umow ę , dosz ł o do naruszenia interesów ogó ł u konsumentów. Na mocy art. 23 a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, przedsi ę biorca podejmuj ą cy bezprawne dzia ł ania, które godz ą w zbiorowe interesy konsumentów, dopuszcza si ę stosowania praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów. Praktyki takie stosuje tak ż e przedsi ę biorca, który zaniecha ł podj ę cia dzia ł a ń , do jakich by ł zobowi ą zany na mocy obowi ą zuj ą cych przepisów prawa. 5 Studio DR Sp. z o.o., w pkt 2.9. „Regulaminu sklepu”, stosowanym od dnia 03. 02. 2005r. pos ł uguje si ę nast ę puj ą cym zapisem: „ Wszystkie ceny podawane w sklepie internetowym CCM.PL s ą cenami wyra ż onymi w z ł otych polskich (PLN) i zawieraj ą podatek VAT. Firma Studio DR Sp. z o.o. zastrzega sobie prawo do zmiany cen bez uprzedniego informowania o tym, z zastrze ż eniem postanowie ń poni ż szych. Zmiany cen nie dotycz ą zamówie ń b ę d ą cych w trakcie realizacji, które zosta ł y ju ż ostatecznie potwierdzone drog ą elektroniczn ą poprzez e- mail, zgodnie z pkt 4.3. i 4.4. niniejszego Regulaminu” (karty 41, 70). Zwa ż aj ą c na powy ż sze, zgodnie z art. 23 e ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nale ż a ł o orzec, ż e Studio DR Sp. z o.o., nie informuj ą c konsumentów o cenie lub wynagrodzeniu obejmuj ą cym wszystkie ich sk ł adniki, a w szczególno ś ci c ł a i podatki, stosowa ł a praktyki naruszaj ą ce zbiorowe interesy konsumentów, a z dniem 03. 02. 2005r. zaniecha ł a powy ż szego. 2. Studio DR Sp. z o. o. z siedzib ą w Wi ś le, stosowa ł a praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów polegaj ą c ą na nieinformowaniu konsumentów o prawie odst ą pienia od umowy zawartej na odleg ł o ść w terminie dziesi ę ciu dni. Powy ż szy obowi ą zek przedsi ę biorcy wynika z art. 9 ust. 1 pkt 6 uoonpk. Na mocy art. 7 ust. 1 uoonpk konsument, który zawar ł umow ę na odleg ł o ść mo ż e od niej odst ą pi ć bez podania przyczyn, sk ł adaj ą c stosowane o ś wiadczenie na pi ś mie w terminie dziesi ę ciu dni. Art. 10 ust. 1 tej ustawy stanowi, ż e termin dziesi ę ciodniowy przys ł uguj ą cy konsumentowi do odst ą pienia od umowy zawartej na odleg ł o ść , liczy si ę od dnia wydania rzeczy. Art. 9 ust. 1 pkt 6 w/w ustawy nak ł ada na przedsi ę biorc ę obowi ą zek poinformowania o prawie odst ą pienia od umowy zawartej na odleg ł o ść , najpó ź niej w chwili z ł o ż enia propozycji zawarcia takiej umowy. Je ś li przedmiotowa informacja nie zostanie potwierdzona na pi ś mie w trybie okre ś lonym w art. 9 ust. 3 uoonpk, powy ż szy termin wynosi trzy miesi ą ce i liczy si ę go od dnia wydania rzeczy. Je ś li w tym czasie przedsi ę biorca potwierdzi konsumentowi najistotniejsze informacje dotycz ą ce zawartej umowy, które zosta ł y wymienione w art. 9 ust. 1 uoonpk, termin ten ulega skróceniu do dziesi ę ciu dni od daty potwierdzenia. Z analizy tre ś ci zapisów zawartych na stronie internetowej przedsi ę biorcy – Spó ł ki Studio DR wynika ł o, i ż konsumenci nie byli informowani o prawie odst ą pienia od umowy w terminie dziesi ę ciu dni od wydania rzeczy (karty 9, 11). Prawo konsumentów do odst ą pienia od umów zawieranych na odleg ł o ść stanowi fundament ochrony ich interesów przy zawieraniu umów na odleg ł o ść . By uprawnienie to mog ł o zosta ć zrealizowane, konsumenci musz ą posiada ć odpowiedni ą wiedz ę na temat przys ł uguj ą cych im uprawnie ń . Informacja o prawie odst ą pienia od umowy zawartej na odleg ł o ść w terminie dziesi ę ciu dni od dnia wydania rzeczy powinna by ć przekazana ka ż demu z konsumentów, za ś obowi ą zek ten spoczywa na przedsi ę biorcy. W zwi ą zku z tym, ż e spó ł ka dopu ś ci ł a si ę zaniechania polegaj ą cego na niedope ł nieniu obowi ą zku okre ś lonego w art. 9 ust. 1 pkt 6 uonpk, jej dzia ł anie zosta ł o uznane za bezprawne. Z uwagi na fakt, ż e praktyka opisana w niniejszym punkcie mia ł a wp ł yw na sytuacj ę wszystkich konsumentów zawieraj ą cych umow ę z przedsi ę biorc ą , nale ż a ł o stwierdzi ć , ż e godzi ł a ona w zbiorowe interesy konsumentów. Spó ł ka Studio DR uregulowa ł a niniejsz ą kwesti ę w cz ęś ci 6. „Regulaminu sklepu” (karty 71 – 72), stosowanego przy zawieraniu umów na odleg ł o ść w wykorzystaniem Internetu od dnia 03. 02. 2005r. (karta 41). Obecnie przedsi ę biorca podaje do wiadomo ś ci zapoznaj ą cych si ę z przedmiotowym regulaminem, co nast ę puje: „6.1. Zamawiaj ą cy mo ż e odst ą pi ć od umowy bez podania przyczyn, sk ł adaj ą c stosowne o ś wiadczenie na pi ś mie w terminie dziesi ę ciu dni, liczonym od dnia wydania rzeczy. Do zachowania tego terminu wystarczy wys ł anie o ś wiadczenia przed jego up ł ywem. 6.2. W przypadku podj ę cia decyzji o odst ą pieniu od umowy, Zamawiaj ą cy powinien odes ł a ć przesy ł k ę nale ż ycie zapakowan ą w terminie 10 dni od jej otrzymania. Przesy ł ka taka jest realizowana na koszt Zamawiaj ą cego. 6.3. Zwroty dopuszczalne s ą tylko w przypadku towaru nie u ż ywanego (nie nosz ą cego jakichkolwiek ś ladów u ż ywania) oraz oryginalnie opakowanego, je ż eli towar wyst ę powa ł w opakowaniu. Towar nie mo ż e by ć zwrócony, je ś li Zamawiaj ą cy zdj ął opakowanie (np. foli ę 6 chroni ą c ą produkt)”. Powy ż sza informacja czyni zado ść ustawowej regulacji kwestii, o jakiej mowa w niniejszym punkcie. Zapisy wprowadzone w ż ycie przez Studio DR Sp. z o.o. odpowiadaj ą regulacji art. 7 ust. 2 uoonpk, który stanowi, ż e „ Nie jest dopuszczalne zastrze ż enie, ż e konsumentowi wolno odst ą pi ć od umowy za zap ł at ą oznaczonej sumy (odst ę pne) ” oraz art. 10 tej ustawy, zgodnie z którym „ Je ż eli strony nie umówi ł y si ę inaczej, prawo odst ą pienia od umowy zawartej na odleg ł o ść nie przys ł uguje konsumentowi w wypadkach: (…) 2) dotycz ą cych nagra ń audialnych i wizualnych oraz zapisanych na no ś nikach programów komputerowych po usuni ę ciu przez konsumenta ich oryginalnego opakowania (…)”. Z powy ż szego wynika, ż e prawo odst ą pienia od umowy zawartej na odleg ł o ść przys ł uguje konsumentowi w terminie dziesi ę ciu dni od wydania rzeczy, chyba, ż e konsument usun ął oryginalne opakowanie z no ś nika zawieraj ą cego nagrania audialne, wizualne oraz programy komputerowe. Z uwagi na fakt, ż e praktyka polegaj ą ca na nieinformowaniu konsumentów przed zawarciem umowy o prawie odst ą pienia od tej umowy w terminie dziesi ę ciu dni od wydania rzeczy, by ł a praktyk ą bezprawn ą i godz ą c ą w zbiorowe interesy konsumentów oraz ze wzgl ę du na to, ż e dnia 03. 02. 2005r. Spó ł ka Studio DR zamie ś ci ł a na stronie internetowej www.sklep.ccm.pl „Regulamin sklepu” zawieraj ą cy stosown ą informacj ę , na mocy art. 23 e ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, nale ż a ł o orzec, ż e wy ż ej opisana praktyka narusza ł a zbiorowe interesy konsumentów oraz, ż e dosz ł o do zaniechania jej stosowania z dniem 03. 02. 2005r. 3. Spó ł ka Studio DR z siedzib ą w Wi ś le naruszy ł a art. 23 a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów poprzez stosowanie praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów, polegaj ą cej na podejmowaniu dzia ł a ń bezprawnych polegaj ą cych na nieinformowaniu konsumentów o miejscu i sposobach sk ł adania reklamacji, wbrew obowi ą zkowi okre ś lonemu w art. 9 ust. 1 pkt 10 uoonpk. W/w przepis stanowi, ż e „Konsument powinien by ć poinformowany, przy u ż yciu ś rodka porozumiewania si ę na odleg ł o ść , najpó ź niej w chwili z ł o ż enia mu propozycji zawarcia umowy, o: (…) 10. miejscu i sposobie sk ł adania reklamacji (…)”. Prawo z ł o ż enia reklamacji s ł u ż y zapewnieniu mo ż liwo ś ci wyst ą pienia nabywcy okre ś lonego towaru do sprzedawcy, w przypadku, gdy zakupiony towar jest niezgodny z umow ą . Niepoinformowanie o miejscu i sposobie sk ł adania reklamacji mo ż e powodowa ć , ż e konsument nie wie, jakie czynno ś ci nale ż y wykona ć oraz gdzie nale ż y si ę zwróci ć , by wnoszona przez niego reklamacja zosta ł a rozpatrzona. Ż aden z konsumentów nie by ł o powy ż szym informowany, a wi ę c przedmiotowa praktyka dotyczy ł a interesów ogó ł u konsumentów. Z uwagi na powy ż sze organ antymonopolowy stwierdzi ł , ż e zaniechanie opisane w niniejszym punkcie jest praktyk ą naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów. W toku post ę powania przedsi ę biorca udowodni ł fakt wprowadzenia z dniem 03. 02. 2005r. w ż ycie „Regulaminu sklepu” (karty 41, 69, 70 – 73) zawieraj ą cego nast ę puj ą ce postanowienia normuj ą ce kwesti ę wnoszenia reklamacji: „ 5.1. Reklamacje dotycz ą ce uszkodze ń mechanicznych powsta ł ych podczas transportu b ę d ą rozpatrywane tylko na podstawie pisemnego protoko ł u uszkodzenia/rozbie ż no ś ci zawarto ś ci przesy ł ki sporz ą dzonego w momencie odbioru towaru w obecno ś ci pracownika Poczty Polskiej i potwierdzonego przez niego. 5.2. Je ż eli zakupiony towar posiada fabryczne wady techniczne, nale ż y go niezw ł ocznie odes ł a ć koniecznie z opisem wady oraz rachunkiem/ faktur ą . 5.3. Wysy ł ka reklamowanego towaru odbywa si ę na koszt Studia DR Sp. z o.o. 5.4. Adres do wysy ł ki reklamowanych towarów: Studio DR ul. Malinka 65D/243-460 Wis ł a” (karta 71). 7 Zapis pkt. 5.1. „Regulaminu sklepu” stanowi, ż e reklamacje dotycz ą ce uszkodze ń mechanicznych powsta ł ych podczas transportu b ę d ą rozpatrywane wy łą cznie na podstawie pisemnego protoko ł u sporz ą dzonego w momencie odbioru towaru. Nale ż y zauwa ż y ć , i ż zgodnie z art. 57 ust. 4 ustawy z dnia 12 czerwca 2003r. Prawo pocztowe (Dz. U. Nr 130, poz. 1188 ze zm.) „ Roszczenie z tytu ł u nienale ż ytego wykonania us ł ugi pocztowej wygasa wskutek przyj ę cia przesy ł ki bez zastrze ż e ń ”. W § 4 ust. 4 rozporz ą dzenia z dnia 13 pa ź dziernika 2003r. w sprawie reklamacji powszechnej us ł ugi pocztowej w zakresie przesy ł ki rejestrowanej i przekazu pocztowego (Dz. U. Nr 183, poz. 1795) wskazano, ż e reklamacj ę zg ł asza si ę w formie pisemnej, ustnej do protoko ł u lub innej ni ż w/w, która w sposób dostateczny ujawnia wol ę reklamuj ą cego. Zasadne wydaje si ę wi ę c zobowi ą zanie konsumentów do zg ł oszenia reklamacji w chwili odbioru przesy ł ki oraz doprowadzenia do sporz ą dzenia protoko ł u, stanowi ą cego dowód na to, ż e do uszkodzenia przesy ł anego towaru dosz ł o w czasie transportu. Cho ć konsumenci b ę d ą mogli skorzysta ć z uprawnie ń przys ł uguj ą cych im na mocy ustawy o szczególnych warunkach sprzeda ż y konsumenckiej oraz o zmianie Kodeksu cywilnego (zwanej te ż ustaw ą o sprzeda ż y konsumenckiej) w przypadku stwierdzenia niezgodno ś ci towaru z umow ą , to jednocze ś nie mo ż liwe b ę dzie dochodzenie praw wynikaj ą cych z ustawy prawo pocztowe wzgl ę dem Poczty Polskiej, która dor ę cza przesy ł ki (karty 61, 71). Z uwagi na powy ż sze konieczne jest dope ł nienie przez konsumentów obowi ą zku zg ł oszenia zastrze ż e ń w chwili przyjmowania przesy ł ek. Pkt. 5.2 „Regulaminu sklepu” stanowi, ż e towar posiadaj ą cy fabryczne wady techniczne powinien zosta ć niezw ł ocznie odes ł any. Zgodnie z art. 9 ust. 1 ustawy o sprzeda ż y konsumenckiej, kupuj ą cy traci uprawnienie do żą dania doprowadzenia towaru do stanu zgodnego z umow ą , je ś li przed up ł ywem dwóch miesi ę cy od stwierdzenia niezgodno ś ci tego towaru z zawart ą umow ą nie zawiadomi sprzedawcy, a w ka ż dym przypadku uprawnienie to wygasa z up ł ywem dwóch lat od wydania rzeczy. Zapisy w/w ustawy oraz regulaminu stosowanego przez przedsi ę biorc ę nie wykluczaj ą si ę wzajemnie. Przedsi ę biorca nie ograniczy ł terminu, w jakim konsument mo ż e zg ł osi ć reklamacj ę . Zapis mówi ą cy o konieczno ś ci niezw ł ocznego przes ł ania przedsi ę biorcy wadliwego towaru nie skraca terminów przys ł uguj ą cych konsumentom w my ś l art. 9 i 10 ustawy o szczególnych sprzeda ż y konsumenckiej. Powy ż sze uzasadnia fakt, ż e na mocy postanowienia wprowadzonego przez przedsi ę biorc ę w ż ycie nie przewidziano przypadku mo ż liwo ś ci wyst ą pienia przez konsumenta z żą daniem usuni ę cia niezgodno ś ci zakupionego towaru z umow ą , w razie, gdy dojdzie do stwierdzenia przez niego takiej niezgodno ś ci. W zwi ą zku z tym, ż e od dnia 03. 02. 2005r. przedsi ę biorca informuje konsumentów o miejscu i sposobie sk ł adania reklamacji (karty 41, 71), na mocy z art. 23 e ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów organ antymonopolowy orzek ł , ż e praktyka polegaj ą ca na nieinformowaniu konsumentów miejscu i sposobie sk ł adania reklamacji stanowi praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów oraz, ż e Studio DR Sp. z o.o. zaniecha ł a jej stosowania z dniem 03. 02. 2005r. 4. Praktyka stosowana przez Studio DR Sp. z o.o. z siedzib ą w Wi ś le, polegaj ą ca na nieinformowaniu konsumentów o terminie, w jakim oferta lub informacja o cenie albo wynagrodzeniu maj ą charakter wi ążą cy, wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 9 ust. 1 pkt 8 uoonpk, jest praktyk ą naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów. Przedsi ę biorca dopu ś ci ł si ę naruszenia art. 23 a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów poprzez podejmowanie bezprawnych dzia ł a ń godz ą cych z zbiorowe interesy konsumentów. W art. 9 ust. 1 pkt 8 uoonpk na ł o ż ono na przedsi ę biorców zawieraj ą cych z konsumentami umowy na odleg ł o ść obowi ą zek poinformowania ich, najpó ź niej w chwili z ł o ż enia propozycji zawarcia umowy, o terminie, w jakim oferta lub informacja o cenie pozostaj ą wi ążą ce. Niedope ł niaj ą c przedmiotowego obowi ą zku przedsi ę biorca nie udziela ł konsumentom rzetelnej, prawdziwej i pe ł nej informacji. Konsumenci nie byli poinformowani o terminie, w jakim oferta jest wi ążą ca, w tym o terminie, w jakim cena ma charakter wi ążą cy. Powy ż sze godzi ł o w interesy konsumentów, gdy ż nie wiedzieli oni, jak d ł ugo przedsi ę biorca jest zwi ą zany z ł o ż on ą przez 8 siebie ofert ą , z któr ą mieli mo ż liwo ść zapozna ć si ę przed zawarciem umowy. Z uwagi na fakt, i ż ż aden z konsumentów nie by ł o powy ż szym informowany, niniejsza praktyka godzi ł a w interesy ogó ł u konsumentów. Zaniechanie dope ł nienia w/w obowi ą zku jest dzia ł aniem bezprawnym oraz godz ą cym w zbiorowe interesy konsumentów. Obecnie tj. od 03. 02. 2005r. Przedsi ę biorca informuje konsumentów, z którymi zawiera umowy za po ś rednictwem Internetu, ż e przys ł uguje mu prawo do zmiany oferty, w tym ceny oferowanych towarów, lecz zgodnie z pkt. 2.9. „Regulaminu sklepu” zmiany cen nie dotycz ą zamówie ń b ę d ą cych w trakcie realizacji, które zosta ł y ju ż ostatecznie potwierdzone drog ą elektroniczn ą poprzez e-mail (karty 41, 70). Przedsi ę biorca informuje wi ę c konsumentów, jak d ł ugo wi ążą ca pozostaje jego oferta, w tym informacja o cenie. Z uwagi na powy ż sze, na mocy art. 23 e ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nale ż a ł o orzec, ż e przedsi ę biorca zaniecha ł stosowania w/w praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów z dniem 03. 02. 2005r. 5. Studio DR Sp. z o.o. z siedzib ą w Wi ś le naruszy ł a art. 23 a ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów poprzez stosowanie praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów, polegaj ą cej na nieudost ę pnianiu konsumentom zawieraj ą cym umowy drog ą elektroniczn ą regulaminu ś wiadczenia us ł ug, wbrew obowi ą zkowi wynikaj ą cemu z art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o ś wiadczeniu us ł ug drog ą elektroniczn ą (karty 13-15). Art. 8 ust. 1 w/w ustawy stanowi, ż e us ł ugodawca ma obowi ą zek nie tylko stworzenia regulaminu, lecz równie ż nieodp ł atnego udost ę pnienia go us ł ugobiorcy przed zawarciem umowy. Na żą danie us ł ugobiorcy us ł ugodawca zobowi ą zany jest udost ę pni ć go w taki sposób, który umo ż liwi pozyskanie, odtwarzanie i utrwalenie tre ś ci tego regulaminu. Przedsi ę biorca zamie ś ci ł dnia 03. 02. 2005r. wprowadzony przez siebie w ż ycie „Regulamin sklepu” (karty 41, 69, 70 – 73), który reguluje kwestie ś wiadczenia us ł ug drog ą elektroniczn ą , na stronie internetowej o adresie www.sklep.ccm.pl , za po ś rednictwem której dochodzi do zawierania z konsumentami umów na odleg ł o ść . Z wydruku przedmiotowego regulaminu, przes ł anego przez przedsi ę biorc ę w za łą czeniu do jego pisma z 25. 03. 2005r. (karta 69), wynika, ż e istnieje mo ż liwo ść wydrukowania jego tre ś ci wraz z informacj ą dotycz ą c ą strony internetowej, z jakiej regulamin ten wydrukowano wraz z dat ą druku (karty 70 – 73). „Regulamin sklepu” stosowany przez Studio DR Sp. z o.o. mo ż na tak ż e utrwali ć zapisuj ą c jego tre ść w formie pliku w formacie PDF (karta 73) i zachowuj ą c na no ś niku danych wykorzystywanym przez odbiorc ę us ł ug – konsumenta (np. na dysku twardym u ż ywanego przez niego komputera lub dyskietce). Stwarzaj ą c powy ż ej opisane sposoby utrwalania tre ś ci regulaminu przedsi ę biorca czyni zado ść obowi ą zkom okre ś lonym w art. 8 ust. 1 pkt 1 ustawy o ś wiadczeniu us ł ug drog ą elektroniczn ą , tj. okre ś la regulamin normuj ą cy kwestie ś wiadczenia przez niego us ł ug tego rodzaju, a tak ż e spe ł nia wymagania wynikaj ą ce z art. 8 ust. 1 pkt 2 w/w ustawy, gdy ż nieodp ł atnie udost ę pnia us ł ugobiorcom regulamin przed zawarciem umowy oraz stwarza techniczn ą mo ż liwo ść pozyskania, odtwarzania i utrwalania tre ś ci regulaminu, co zosta ł o zapewnione bez konieczno ś ci wyst ę powania ze specjalnym żą daniem. Regulamin ś wiadczenia us ł ug drog ą elektroniczn ą nie by ł stosowany przy zawieraniu umów z jakimkolwiek podmiotem, czy grup ą podmiotów. Praktyka polegaj ą ca na nieudost ę pnianiu konsumentom regulaminu ś wiadczenia us ł ug drog ą elektroniczn ą godzi ł a wi ę c w interesy ogó ł u konsumentów dokonuj ą cych czynno ś ci prawnych z Spó ł k ą Studio DR. Z uwagi na brak regulaminu osoby, które rozwa ż a ł y mo ż liwo ść zawarcia umowy na odleg ł o ść z wykorzystaniem Internetu, nie mia ł y mo ż liwo ś ci zapoznania si ę z obowi ą zuj ą cymi przy zawieraniu ze Spó ł k ą Studio DR umów zasadami. Zaniechanie polegaj ą ce na nieudost ę pnieniu regulaminu ś wiadczenia us ł ug drog ą elektroniczna doprowadzi ł o do naruszenia art. 23 a stawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Dnia 03. 02. 2005r. Studio DR Sp. z o.o. wprowadzi ł a w ż ycie „Regulamin sklepu”, normuj ą cy kwestie zwi ą zane z zawarciem umowy sprzeda ż y przez Internet. Powy ż sze uzasadnia stwierdzenie, ż e przedsi ę biorca zaniecha ł z dniem 03. 02. 2005r. 9 stosowania praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów, o jakiej mowa w niniejszym punkcie. St ą d nale ż a ł o orzec, jak w punkcie II 5 przedmiotowej decyzji. III. 1. Studio DR Sp. z o.o. z siedzib ą w Wi ś le nie dopu ś ci ł a si ę naruszenia art. 23 a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, poprzez stosowanie praktyki polegaj ą cej na nieinformowaniu konsumentów o zasadach i sposobach utrwalania, zabezpieczania i udost ę pniania drugiej stronie tre ś ci zawieranej umowy. Art. 66¹ § 2 pkt 3 Kodeksu cywilnego nak ł ada na przedsi ę biorców sk ł adaj ą cych w postaci elektronicznej ofert ę zawarcia umowy, obowi ą zek poinformowania przed jej zawarciem, w sposób jednoznaczny i zrozumia ł y, o zasadach i sposobach utrwalania, zabezpieczania i udost ę pniania przez przedsi ę biorc ę drugiej stronie tre ś ci zawieranej umowy. Jednocze ś nie art. 66¹ § 4 Kc stanowi, ż e obowi ą zek taki nie powstaje, gdy do zawierania umów dochodzi za pomoc ą poczty elektronicznej albo podobnych ś rodków porozumiewania si ę na odleg ł o ść . Taki w ł a ś nie sposób zawierania umów na odleg ł o ść z wykorzystaniem ś rodków indywidualnego porozumiewania si ę stosuje Spó ł ka Studio DR (karty 17, 41, 58, 60 – 66, 70). Konsumenci sk ł adaj ą zamówienia z wykorzystaniem specjalnego formularza zamieszczonego na stronie internetowej przedsi ę biorcy o adresie www.sklep.ccm.pl (karty 60 – 61). Nast ę pnie spó ł ka potwierdza fakt z ł o ż enia zamówienia przesy ł aj ą c konsumentowi za po ś rednictwem poczty elektronicznej stosowan ą informacj ę (karta 63). Kolejn ą czynno ś ci ą jest przes ł anie, tak ż e za po ś rednictwem poczty elektronicznej, sk ł adaj ą cemu zamówienie ostatecznego potwierdzenia informuj ą cego o zawarciu umowy (karty 64 – 66). W zwi ą zku z tym, ż e w niniejszym przypadku zosta ł y spe ł nione przes ł anki okre ś lone art. 66¹ § 4 Kc, dzia ł anie przedsi ę biorcy jest zgodne z tre ś ci ą w/w przepisu. Na mocy art. 23 d ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nale ż a ł o uzna ć , ż e powy ż sza praktyka nie narusza zbiorowych interesów konsumentów. 2. Art. 66¹ § 2 pkt 4 Kc nak ł ada na przedsi ę biorców sk ł adaj ą cych ofert ę w formie elektronicznej obowi ą zek poinformowania w sposób jednoznaczny i zrozumia ł y drugiej strony o metodach i ś rodkach technicznych s ł u żą cych wykrywaniu i korygowaniu b łę dów w wprowadzonych danych. Studio DR Sp. z o.o. nie informowa ł a konsumentów o powy ż szym (karty 9, 11). W niniejszym przypadku dzia ł anie to nie prowadzi ł o jednak do naruszenia w/w przepisu, gdy ż art. 66¹ § 4 Kc stanowi, ż e w przypadku, gdy do zawierania umów dochodzi za pomoc ą poczty elektronicznej albo podobnych ś rodków indywidualnego porozumiewania si ę na odleg ł o ść , w/w wymóg nie obowi ą zuje. Zgodnie z trybem zawierania z konsumentami umów na odleg ł o ść przyj ę tym przez Spó ł k ę Studio DR, zamówienie przes ł ane jest z wykorzystaniem specjalnego formularza zamieszczonego na stronie internetowej przedsi ę biorcy, a nast ę pnie jest ono dwukrotnie potwierdzane przez przedsi ę biorc ę za po ś rednictwem poczty elektronicznej (karty 17, 41, 58, 60 – 66, 70). Z uwagi na powy ż sze nale ż a ł o zwa ż y ć , ż e w niniejszym przypadku zachodz ą okoliczno ś ci wskazane w art. 66¹ pkt 4 Kc. Dnia 03. 02. 2005r. Spó ł ka zamie ś ci ł a na swojej stronie internetowej „Regulamin sklepu” (karty 41, 69 – 73), w którym zawarto nast ę puj ą cy zapis: „ 2.8. Zamawiaj ą cy mo ż e wprowadzi ć ewentualne korekty do zamówienia, ale tylko do momentu, kiedy paczka nie zosta ł a jeszcze spakowana i przygotowana do wysy ł ki ” (karta 70). W instrukcji „Jak kupowa ć w naszym sklepie?” (karty 56 – 59) opisano tryb sk ł adania zamówienia. W instrukcji tej wskazano, ż e po w ł o ż eniu produktu do koszyka, konsument przed ostatecznym zatwierdzeniem zamówienia, ma prawo dokonywa ć modyfikacji tego zamówienia. Cho ć nie poinformowano w sposób szczegó ł owy o sposobach dokonywania korekty przekazanych danych, konsumenci s ą informowani o mo ż liwo ś ci dokonywania zmian. Informacja powy ż sza jest przekazywana konsumentom, cho ć w niniejszej sytuacji nie istnieje formalny obowi ą zek jej zamieszczania. W my ś l art. 23 d ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, gdy nie zostaj ą spe ł nione przes ł anki okre ś lone w art. 23 a tej ustawy, tj. okre ś lone dzia ł anie nie nosi znamion 10 niedozwolonego i nie dosz ł o do naruszenia zbiorowych interesów konsumentów, wydaje si ę decyzj ę , w której Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów stwierdza, ż e okre ś lona praktyka nie narusza zbiorowych interesów konsumentów. St ą d nale ż a ł o orzec, jak w pkt III 2 sentencji niniejszej decyzji. 3. W wyniku analizy zawarto ś ci strony internetowej Spó ł ki Studio DR w Wi ś le, o adresie www.sklep.ccm.pl ustalono, ż e przedsi ę biorca nie informuje konsumentów o stosowanych przy zawieraniu umów sprzeda ż y kodeksach etycznych. Obowi ą zek informowania o powy ż szym spoczywa zgodnie z art. 66¹ § 2 pkt 6 Kc, na przedsi ę biorcy, który sk ł ada ofert ę zawarcia umowy w formie elektronicznej. Wyj ą tek stanowi ą przypadki okre ś lone w art. 66¹ § 4 Kc, który wy łą cza spod regulacji art. 66¹ § 2 sytuacje, gdy do zawarcia umowy dochodzi za po ś rednictwem poczty elektronicznej oraz podobnych ś rodków indywidualnego porozumiewania si ę na odleg ł o ść . Jednocze ś nie mo ż na zauwa ż y ć , ż e przedsi ę biorca nie stosuje przy zawieraniu z konsumentami umów na odleg ł o ść kodeksów etycznych (karty 41, 69, 72). W „Regulaminie sklepu” stosowanym przez Spó ł k ę Studio DR przy zawieraniu z konsumentami umów na odleg ł o ść od 03. 02. 2005r. (karta 41) zawarto w pkt 7.5. (karta 72) zapis o nast ę puj ą cej tre ś ci: „W sprawach nieuregulowanych niniejszym Regulaminem stosuje si ę przepisy kodeksu cywilnego oraz przepisy zawarte w ustawie z dnia 27 lipca 2002 o szczególnych warunkach sprzeda ż y konsumenckiej oraz o zmianie Kodeksu cywilnego (Dz. U. z 2002r. Nr 141, poz. 1176 ze zm. )”. Konsumenci posiadaj ą pe ł n ą wiedz ę na temat regulacji, które normuj ą ich stosunek prawny z przedsi ę biorc ą . Jednocze ś nie niezamieszczenie przez przedsi ę biorc ę informacji o stosowanych przez niego kodeksach etycznych jest zgodne z art. 66¹ § 4 Kc, gdy ż do zawarcia umowy dochodzi z wykorzystaniem ś rodków indywidualnego porozumiewania si ę takich jak poczta elektroniczna oraz formularz zamieszczony na stronie, za po ś rednictwem której zawierane s ą umowy sprzeda ż y, przesy ł any przedsi ę biorcy po jego wype ł nieniu oraz zatwierdzeniu przez konsumenta poprzez wybór opcji „realizuj zamówienie” (karty 17, 41, 58, 60 – 66, 70). St ą d nale ż a ł o stwierdzi ć , ż e praktyka polegaj ą ca na nieinformowaniu konsumentów o stosowanych przez niego kodeksach etycznych, nie nosi w tym konkretnym przypadku znamion bezprawno ś ci. Z uwagi na powy ż sze nale ż a ł o uzna ć , ż e nie zachodz ą okoliczno ś ci wymienione w art. 23 a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, który stanowi, ż e za praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów uwa ż a si ę bezprawne dzia ł anie przedsi ę biorcy godz ą ce w zbiorowe interesy konsumentów. Ze wzgl ę du na to, na mocy art. 23 d ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów nale ż a ł o zwa ż y ć , ż e praktyka ta nie nosi znamion praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów. 4. Studio DR Sp. z o.o. z siedzib ą w Wi ś le nie informowa ł a konsumentów o czynno ś ciach technicznych sk ł adaj ą cych si ę na procedur ę zawarcia umowy (karty 9, 11). Obowi ą zek udzielenia powy ż szej informacji spoczywa na przedsi ę biorcach sk ł adaj ą cych ofert ę w postaci elektronicznej na mocy art. 66¹ § 2 pkt 1 Kc, który stanowi, ż e „Przedsi ę biorca sk ł adaj ą cy ofert ę w postaci elektronicznej jest obowi ą zany przed zawarciem umowy poinformowa ć drug ą stron ę w sposób jednoznaczny i zrozumia ł o o: 1. czynno ś ciach technicznych sk ł adaj ą cych si ę na procedur ę zawarcia umowy (…)”. Powy ż szej regulacji nie podlegaj ą przypadki okre ś lone w art. 66¹ § 4 Kc, który zawiera regulacj ę szczególn ą dotycz ą c ą umów zawieranych za pomoc ą poczty elektronicznej albo podobnych ś rodków indywidualnego porozumiewania si ę na odleg ł o ść . W niniejszym przypadku konsumenci dokonuj ą wyboru towaru poprzez zamieszczenie go w tzw. koszyku, a nast ę pnie potwierdzaj ą c dokonany wybór. Po otrzymaniu zamówienia przedsi ę biorca przesy ł a za po ś rednictwem poczty elektronicznej potwierdzenie otrzymania zamówienia, a nast ę pnie informacj ę , ż e spó ł ka akceptuje zamówienie konsumenta, czyli, ż e umowa sprzeda ż y zostaje zawarta wraz z zachowaniem okre ś lonych warunków (karty 17, 41, 58, 60 – 66, 70). 11 Z uwagi na fakt, ż e dzia ł anie Spó ł ki Studio DR opisane w niniejszym punkcie jest zgodne z art. 66¹ § 4 Kc, gdy ż do zawarcia umowy dochodzi z wykorzystaniem ś rodków indywidualnych porozumiewania si ę na odleg ł o ść takich jak poczta elektroniczna oraz w/w formularz, nie mog ł o ono zosta ć uznane za bezprawne, a w zwi ą zku z tym za niezgodne z art. 23 a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Dnia 03. 02. 2005r. Studio DR Sp. z o.o. zamie ś ci ł a na swojej stronie internetowej „Regulamin sklepu” (karta 41) oraz instrukcj ę „Jak kupowa ć w naszym sklepie?” (karta 69). W pkt. 2.2. regulaminu (karta 70) oraz w w/w instrukcji (karty 56 – 59) szczegó ł owo opisano tryb zawierania umowy sprzeda ż y na odleg ł o ść z wykorzystaniem Internetu. Praktyka ta, cho ć nie jest wymaga przepisami prawa, sprzyja ochronie interesów konsumentów. Zgodnie z art. 23 d ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, je ś li dane zachowanie nie jest bezprawne i nie godzi w zbiorowe interesy konsumentów, organ antymonopolowy wydaje decyzj ę stwierdzaj ą c ą , ż e dana praktyka nie narusza zbiorowych interesów konsumentów. Z uwagi na powy ż sze nale ż a ł o orzec, jak w punkcie III 4 niniejszej decyzji. 5. Studio DR Sp. z o.o. z siedzib ą w Wi ś le nie informowa ł a konsumentów, z którymi zawiera ł a umowy za po ś rednictwem Internetu, o j ę zykach, w jakich umowa sprzeda ż y mog ł a zosta ć zawarta. Obowi ą zek udzielenia informacji tego rodzaju wynika z art. 66¹ § 2 pkt 5 Kc, który stanowi, ż e przedsi ę biorca sk ł adaj ą cy ofert ę w postaci elektronicznej jest zobowi ą zany przed zawarciem umowy poinformowa ć drug ą stron ę w sposób jednoznaczny i zrozumia ł y o j ę zykach, w których umowa ta mo ż e by ć zawarta. Wyj ą tek stanowi ą umowy zawierane z wykorzystaniem poczty elektronicznej albo podobnych ś rodków indywidualnego porozumiewania si ę . W zwi ą zku z tym, ż e w niniejszym przypadku ś rodki takie s ą wykorzystywane, przedsi ę biorca nie ma ustawowego obowi ą zku informowania o j ę zykach, w jakich mo ż e zosta ć zawarta umowa. Ś rodki indywidualnego porozumiewania si ę na odleg ł o ść przewidziane w niniejszym przypadku przy zawieraniu z konsumentami umów sprzeda ż y na odleg ł o ść , to poczta elektroniczna oraz formularz zamieszczony na stronie internetowej przedsi ę biorcy, który po wype ł nieniu oraz zatwierdzeniu zostaje przes ł any do przedsi ę biorcy (karty 17, 41, 58, 60 – 66, 70). W my ś l art. 23 a ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, praktyk ą naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów jest takie bezprawne dzia ł anie przedsi ę biorcy, które godzi w zbiorowe interesy konsumentów. Je ś li nie zostaj ą spe ł nione przes ł anki okre ś lone w w/w przepisie, na mocy art. 23 d tej ustawy wydaje si ę decyzj ę stwierdzaj ą c ą , ż e dana praktyka nie narusza zbiorowych interesów konsumentów. Z uwagi na powy ż sze organ antymonopolowy orzek ł , jak w punkcie III 5 niniejszej decyzji. Dnia 03. 02. 2005r. na stronie internetowej, za po ś rednictwem której Studio DR Sp. z o.o. zawiera umowy sprzeda ż y, zamieszczono „Regulamin sklepu” (karta 41). W pkt. 2.7. zamieszczono nast ę puj ą ce postanowienie: „ Zamówienia nale ż y sk ł ada ć w j ę zyku polskim”, a wi ę c okre ś lono, w jakim j ę zyk ma by ć stosowany przy dokonywaniu czynno ś ci prowadz ą cych do zawarcia umowy (karta 70). Cho ć zamieszczenie takiego zapisu nie stanowi prawnego obowi ą zku przedsi ę biorcy sk ł adaj ą cego ofert ę zawarcia umowy w formie elektronicznej, który zawiera z konsumentami umowy na odleg ł o ść z wykorzystaniem poczty elektronicznej lub innych, podobnych ś rodków porozumiewania si ę na odleg ł o ść , to dzia ł anie to bezsprzecznie nale ż y uzna ć za sprzyjaj ą ce ochronie interesów konsumentów. IV Na mocy art. 23 c ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, organ antymonopolowy mo ż e okre ś li ć ś rodki usuni ę cia trwaj ą cych skutków naruszenia zbiorowych interesów konsumentów w celu zapewnienia wykonania nakazu okre ś lonego w decyzji. W pkt I niniejszej decyzji stwierdzono, ż e Studio DR Sp. z o.o. stosuje praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów oraz nakazano zaniechanie jej stosowania. W celu wykonania nakazu okre ś lonego w pkt I koniecznym jest zrealizowanie obowi ą zku okre ś lonego w art. 9 ust. 3 uoonpk, polegaj ą cego na potwierdzeniu przez przedsi ę biorc ę konsumentowi na pi ś mie najistotniejszych informacji dotycz ą cych zawieranej umowy, które 12 zosta ł y wyliczone w katalogu zawartym w art. 9 ust. 1 uoonpk. W opinii organu antymonopolowego termin dwutygodniowy jest terminem wystarczaj ą cym do wprowadzenia zmian, o jakich mowa w niniejszym punkcie decyzji. V. Zgodnie z art. 75 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów organ antymonopolowy rozstrzyga o kosztach w drodze postanowienia, które mo ż e by ć zamieszczone w decyzji ko ń cz ą cej post ę powanie. W my ś l art. 72 ustawy, je ż eli post ę powanie zosta ł o wszcz ę te z urz ę du i w jego wyniku organ antymonopolowy stwierdzi ł naruszenie przepisów ustawy, przedsi ę biorca, który dopu ś ci ł si ę tego naruszenia, zobowi ą zany jest ponie ść koszty tego post ę powania. Post ę powanie w sprawie stosowania przez Studio DR Sp. z o.o. z siedzib ą w Wi ś le praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów zosta ł o wszcz ę te z urz ę du. W wyniku tego post ę powania organ antymonopolowy w punkcie I i II sentencji decyzji stwierdzi ł naruszenie przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów. Kosztami niniejszego post ę powania dla organu antymonopolowego, s ą wydatki zwi ą zane z korespondencj ą pomi ę dzy organem antymonopolowym a przedsi ę biorc ą . W zwi ą zku z powy ż szym organ antymonopolowy postanowi ł obci ąż y ć Spó ł k ę Studio DR kosztami post ę powania w wysoko ś ci 40 z ł (s ł ownie: czterdzie ś ci z ł otych). Koszty niniejszego post ę powania przedsi ę biorca obowi ą zany jest wp ł aci ć na konto Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Warszawie w NBP o/o Warszawa Nr 51101010100078782231000000 w terminie 14 dni od dnia uprawomocnienia si ę niniejszej decyzji. Na postanowienie zawarte w punkcie V niniejszej decyzji, na podstawie art. 78 ust. 6 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z 479 28 § 1 pkt 2 k.p.c. przys ł uguje za ż alenie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie –S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach w terminie tygodnia od dnia dor ę czenia. Stosownie do tre ś ci art. 78 ust. 1 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszego decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od daty jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów – Delegatury Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Katowicach. DYREKTOR DELEGATURY URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW W KATOWICACH Alicja Kral 13