RKR-50/2011

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DELEGATURA W KRAKOWIE RKR-430- 5/11/ES- /11 Kraków, dnia 1 grudnia 2011r. DECYZJA nr RKR - 50/2011 Na podstawie art. 105 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j. Dz.U. z 2000r., Nr 98, poz. 1071 ze zm.) w związku z art. 83 ustawy z dnia 16 lutego 2007r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. Nr 50, poz. 331 z późn. zm.) oraz § 1 ust. 4 i § 2 ust. 5 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 1 lipca 2009r. w sprawie właściwości miejscowej i rzeczowej delegatur Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (Dz. U. Nr 107, poz. 887), po przeprowadzeniu postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej w imieniu Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów umarza się postępowanie w sprawie nałożenia kary pieniężnej na przedsiębiorcę Holiday Travel Center sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie z tytułu nieudzielenia informacji żądanych na podstawie art. 50 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz.U. Nr 50, poz. 331 z późn. zm.), w toku postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów o sygnaturze RKR-61-4/11/AG wszczętego postanowieniem Nr RKR 7/2011 z dnia 12.01.2011r. UZASADNIENIE Postanowieniem nr RKR-7/2011 z dnia 12.01.2011r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów – zwany dalej „Prezesem UOKiK”- wszczął z urzędu na podstawie art. 49 ust. 1 ustawy z dnia 16 lutego 2007r. o ochronie konkurencji i konsumentów (Dz. U. Nr 50, poz. 331 ze zm.) – zwanej dalej „ustawą o ochronie (…)” - postępowanie pod zarzutem stosowania przez Holiday Travel Center Sp.z o.o. w Warszawie – zwaną dalej „Spółką” lub „Przedsiębiorcą” - praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów polegających na stosowaniu w wzorcach umów pod nazwami: „Umowa Członkowska”, „Golden Vocation Club UMOWA”, „Ogólne warunki umowy” postanowień umownych wpisanych na podstawie art. 479 45 k.p.c. do Rejestru postanowień wzorców umowy uznanych za niedozwolone – dalej zwanym „Rejestrem”. W toku postępowania, pismem z dnia 13.01.2011r. (znak: RKR-61-4/11/AG-2/11), Spółka została wezwana do ustosunkowania się do przedstawionych zarzutów stosowania praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów oraz do poinformowania o ewentualnych działaniach podjętych w celu wyeliminowania niedozwolonych klauzul umownych z obrotu konsumenckiego, w tym do przesłania zmienionych wzorców umownych uwzględniających zastrzeżenia Prezesa UOKiK. Przedmiotowe wezwanie – dokonane na 2 podstawie art. 50 ustawy o ochronie (…) zawierało pisemne pouczenie o treści przepisu art. 106 ust. 2 pkt 2 tej ustawy, zgodnie z którym Prezes UOKiK może nałożyć na przedsiębiorcę karę pieniężną, jeśli ten choćby nieumyślnie nie udzieli żądanych informacji lub udzieli nieprawdziwych lub wprowadzających w błąd informacji. W odpowiedzi pismem z dnia 2.02.2011r. (doręczonym dnia 10.02.2011r.) Spółka poinformowała o zamiarze zmiany zapisów umownych w terminie do 15.02.2011r. i przesłania nowych egzemplarzy umów do akt sprawy, pomimo, że nie uznała ich za tożsame z wpisanymi do Rejestru. W kolejnym wezwaniu Prezesa UOKiK z dnia 1.03.2011r. (znak: RKR-61-4/11/AG- 4/11) Spółka została m.in. wezwana do przedłożenia zmienionych wzorców umów, które nie zostały przesłane - zgodnie z zadeklarowanym terminem - do 15.02.2011r., a także kopii umów zawartych w oparciu o zmienione wzorce oraz trzech kopii umów zawartych według wzorca „Golden Vocation Club Umowa” w 2010r. dla każdej kwoty sklasyfikowanej w postanowieniach umownych poszczególnych wzorców jako „niezbędne koszty zawarcia umowy”. Prezes UOKiK poraz kolejny pouczył Przedsiębiorcę o skutkach nieprzedłożenia wymaganych dokumentów zgodnie z treścią art. 106 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie (…). W związku z brakiem odpowiedzi na wezwanie z dnia 1.03.2011r., Spółka została ponownie wezwana w dniu 25.03.2011r. do przedłożenia wyżej wymienionych dokumentów. Również w powyższym wezwaniu Przedsiębiorca został pouczony o treści art. 106 ust. 2 ustawy o ochronie (…). W odpowiedzi Spółka pismem z dnia 13.04.2011r. przesłała kopie umów z lat 2009-2011. Analiza dostarczonego materiału dowodowego wykazała, że Spółka jedynie częściowo ustosunkowała się do pisma organu prowadzącego postępowanie. Z tego względu pismem z dnia 15.06.2011r. Przedsiębiorca został wezwany w terminie 7 dni od jego doręczenia do przedłożenia kopii nowego wzorca „Umowy Członkowskiej” oraz kopii umów zawartych w oparciu o nowe wzorce „Umowy Członkowskiej” i „Golden Vocation Club UMOWA”. Przedmiotowe wezwanie zostało odebrane w dniu 1.07.2011r. Żądane dokumenty nie zostały przedłożone do akt sprawy. W dniu 6.07.2011r. Prezes UOKiK po raz kolejny zwrócił się do Przedsiębiorcy o dostarczenie do akt sprawy – w terminie 3 dniu od doręczenia wezwania - wzorców zmienionych umów oraz kopii egzemplarzy umów zawartych z konsumentami na ich podstawie. Pismo zostało bez odpowiedzi. Po ustosunkowaniu się Spółki do zarzutów postawionych przez Prezesa UOKiK w postanowieniu Nr RKR 7/2011 z 12.01.2011r. należało domniemywać, że deklarowane czynności podejmowane przez Spółkę prowadzą do zaniechania stosowania postanowień niedozwolonych wpisanych do Rejestru, stanowiących zarzut w postępowaniu o naruszenie zbiorowego interesu konsumentów. Ponadto dostarczone przez Spółkę dokumenty nie zwierały kopii umowy pod nazwą „Golden Vocation Club UMOWA, w której tzw. niezbędne koszty zawarcia umowy wynosiłyby 500 euro, pomimo, że w zawiadomieniu konsumenta w związku z podejrzeniem stosowania przez Holiday Travel Center Sp. z o.o. praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów znajdowała się umowa zawarta ze Spółką i opiewająca na powyższą kwotę. Należało uznać, że Przedsiębiorca nie przedłożył do akt sprawy wszystkich wzorców umów stosowanych przez niego w obrocie konsumenckim. Uwzględniając wskazane powyżej okoliczności Prezes UOKiK postanowił skorzystać z uprawnień określonych w art. 106 ustawy o ochronie (…) i postanowieniem z dnia 22.07.2011r. wszczął postępowanie w sprawie nałożenia na Holiday Travel Center Sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie kary pieniężnej z tytułu nieudzielenia informacji żądanych przez Prezesa UOKiK na podstawie art. 50 ustawy o ochronie (…) w toku postępowania o sygnaturze RKR-61-4/11/AGW. Na podstawie art. 123 Kodeksu postępowania administracyjnego w związku art. 83 ustawy o ochronie (…) Prezes UOKiK zaliczył w poczet dowodów w powyższym postępowaniu informacje zawarte w następujących dokumentach, zgromadzonych w trakcie 3 wszczętego 12.01. 2011r. postępowania w sprawie naruszenia przez Spółkę zbiorowych interesów konsumentów: - postanowienie Nr RKR-7/2011 z dnia 12.01.2011r., - pismo z dnia 13.01.2011r. (znak: RKR-61-4/11/AG-2/11) zawiadamiające Spółkę o wszczęciu postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów - odpowiedź Spółki na zarzuty postawione w postępowaniu w sprawie naruszenia zbiorowych interesów konsumentów - wezwania z dnia 1.03.2011 (znak: RKR-61-4/11/AG-4/11), 25.03.2011r. (znak: RKR- 61-4/AGW-10/11), wzywające przedsiębiorcę do przedłożenia dokumentów i informacji niezbędnych do oceny stanu faktycznego sprawy - wezwania z dnia 15.06.2011r. (znak: RKR-61-4/11/AGW-10/11) oraz 6.07.2011r. (znak: RKR-61-4/11/AGW-11/11) wzywające ponownie Spółkę do przedłożenie kopii wzorców umów wraz z potwierdzeniem odbioru pisma w dniu 1.07.2011r. i kopii zmienionych wzorców umów. Spółka w przedmiotowym postępowaniu nie skorzystała z prawa do składania wyjaśnień, o czym została poinformowana w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania w sprawie nałożenia kary z dnia 25.06.2011r. Pismem z dnia 26.08.2011r. Prezes UOKiK zawiadomił Spółkę o zakończeniu postępowania dowodowego w sprawie oraz poinformował stronę o prawie wglądu do akt postępowania i ewentualnego wypowiedzenia się co do materiału dowodowego. Spółka nie skorzystała z tych uprawnień we wskazanym jej terminie. Prezes UOKiK ustalił, co następuje: Stosownie do art. 106 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie (…) Prezes UOKIK może nałożyć, w drodze decyzji, na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości stanowiącej równowartość do 50.000.000 euro, jeżeli, choćby nieumyś1nie, nie udzielił informacji żądanych przez Prezesa UOKiK na podstawie art. 12 ust. 3, art. 19 ust. 3 lub art. 50 ustawy o ochronie (…), bądź udzielił nieprawdziwych lub wprowadzających w błąd informacji. W myśl art. 105 § 1 k.p.a. gdy postępowanie z jakiekolwiek przyczyny stało się bezprzedmiotowe w całości i w części, organ administracji publicznej wydaje decyzję o umorzeniu postępowania odpowiednio w całości i w części. Natomiast zgodnie z art. 83 ustawy o ochronie (…) w sprawach nieuregulowanych w ustawie do postępowania przez Prezesem UOKiK stosuje się przepisy ustawy z dnia 14 czerwca 1960r. – Kodeks postępowania administracyjnego. W toku postępowania w sprawie praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów, toczącym się pod sygnaturą RKR-61-4/11/AG, Przedsiębiorca w piśmie z dnia 2.02.2011r. zobowiązał się do zmiany wzorców umów w terminie do 15.02.2011r., w celu dostosowania ich do obowiązujących przepisów prawa, co uznane zostało przez organ prowadzący postępowanie jako wolę Przedsiębiorcy do zaniechania stosowania abuzywnych klauzul wpisanych do Rejestru. Pismem z dnia 1.03.2011r. Spółka została wezwana przez Prezesa UOKiK do przedłożenia do akt sprawy zadeklarowanych wcześniej kopii nowych wzorców umów. Pismem z dnia 13.04.2011r. Spółka przedłożyła część wymaganych dokumentów, o które została wezwana, jednakże nie dostarczyła do akt sprawy kopii wzorca umowy o nazwie „Golden Vocation Club UMOWA, w której tzw. niezbędne koszty zawarcia umowy wynosiłyby 500 euro, a który został dołączony do zawiadomienia konsumenta o podejrzeniu stosowania przez Spółkę praktyk naruszających zbiorowe interesy konsumentów. Brak dostarczenia części dokumentów oraz rozbieżności w zebranym 4 materiale dowodowym skutkowały kolejnymi wezwaniami przez Prezesa UOKiK w dniu 15.06.2011r., a następnie w dniu 6.07.2011r. Pisma pozostały bez odpowiedzi. Po wszczęciu niniejszego postępowania w sprawie nałożenia kary Przedsiębiorca nie skorzystał z uprawnienia do wypowiedzenia się co do postawionych zarzutów oraz zebranych dowodów w niniejszej sprawie, a czym został powiadomiony w zawiadomieniu z dnia 25.07.2011r. oraz pismem z dnia 26.08.2011r. informującym o zakończeniu postępowania dowodowego w sprawie. Jak wynika z materiału dowodowego zebranego w toku postępowania, w przedmiotowej sprawie Spółka pomimo pisemnej deklaracji w dniu 2.02.2011r. o pracach nad modyfikacją postanowień umownych wpisanych do Rejestru i stanowiących zarzut naruszenia zbiorowych interesów konsumentów, nie dokonała zmiany wzorców umów w tym zakresie i nie przedłożyła zmienionych wzorców umów pod nazwami: „Umowa Członkowska” wraz z kopiami umów zawartymi w ich oparciu. Ponadto nie dostarczyła kopii wzorca umowy, który byłby tożsamy z kopiami umowy przedłożonej przez konsumenta składającego zawiadomienie w sprawie. Analiza stanu faktycznego przedmiotowej sprawy wykazała, że opisane powyżej okoliczności nie dają podstawy do wszczęcia postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej na Przedsiębiorcę w trybie art. 106 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie (…). Wspomniany przepis sankcjonuje nieudzielanie informacji żądanych przez Prezesa UOKiK lub udzielenie informacji nieprawdziwych lub wprowadzających w błąd. Pomimo tego, że postępowanie w sprawie nałożenia kary w trybie art. 106 ust. 2 pkt 2 ustawy o ochronie (…) ma charakter samoistny i może toczyć się niezależnie od innych postępowań toczących się przed Prezesem UOKiK, to w badanym stanie faktycznym zachowanie Przedsiębiorcy opóźniające sprawne i efektywne przeprowadzenie postępowania, a także wprowadzające w błąd poprzez rozbieżne stanowiska Spółki z dokumentami znajdującymi się w aktach sprawy, zostaną wzięte pod uwagę przy nakładaniu sankcji finansowej w decyzji w trybie art. 106 ust. 1 ustawy o ochronie (…), w ramach orzekania co do istoty sprawy w postępowaniu o naruszenie zbiorowego interesu konsumentów. Wszczęcie postępowania o nałożenie kary pieniężnej przeciwko temu samu Przedsiębiorcy w oparciu o te same okoliczności i twierdzenia, które stanowiły przesłanki nałożenia kary w trybie art. 106 ust. 1 ustawy o ochronie (…) skutkuje nieuzasadnionym, podwójnym ukaraniem Przedsiębiorcy za te same zachowania, a to prowadziłoby do nadużycia prawa przez organ prowadzący postępowanie. Nałożenie kary pieniężnej stosownie do art. 106 ust. 1 ustawy o ochronie (…) w celu ukarania podmiotu gospodarczego, który dopuścił się naruszenia, w przedmiotowym stanie faktycznym, należy ocenić za wystarczające dla osiągnięcia represyjnego i prewencyjnego charakteru kar pieniężnych nakładanych za naruszenie przepisów ustawy o ochronie (…). Dlatego też kolejne postępowanie przeciwko wskazanemu Przedsiębiorcy należy uznać za bezprzedmiotowe. Bezprzedmiotowość postępowania oznacza brak któregoś z elementów stosunku materialnoprawnego skutkującego tym, iż nie można załatwić sprawy przez rozstrzygnięcie jej co do istoty. Merytoryczne rozpatrzenie przedmiotowej sprawy prowadziłoby do wydania wadliwej decyzji zawierającej w treści twierdzenia, które stanowiły zarzuty i podstawę wymierzenia Przedsiębiorcy w ramach innego postępowania toczącego się przed Prezesem UOKiK. W badanym stanie faktycznym okoliczności stanowiące podstawę wszczęcia niniejszego postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej na Holiday Travel Center Sp. z o.o. powinny zostać uwzględnione i ocenione przy rozstrzygnięciu w ramach postępowania o naruszenie zbiorowych interesów konsumentów, toczącego się pod sygnaturą RKR-61- 4/11/AGW. Tym samym niniejsze postępowanie stało się bezprzedmiotowe i podlega umorzeniu. Mając powyższe na względzie postanowiono jak w sentencji. 5 Stosownie do treści art. 81 ust. 1 ustawy o ochronie (…) w związku z art. 479 28 § 2 k.p.c. – od niniejszej decyzji przysługuje odwołanie do Sądu Okręgowego w Warszawie – Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwutygodniowym od dnia jej doręczenia, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Delegatura w Krakowie (31-011 Kraków, Pl. Szczepański 5). Z upoważnienia Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Otrzymują: 1 x Holiday Travel Center Sp. z o.o., ul. Klarysewska 49A, 02-936 Warszawa 1 x a/a