DNR-287/2011

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR-730-56(21)/11/WK Warszawa, 29 sierpnia 2011 r. DECYZJA DNR-2/ 287 /2011 Na podstawie art. 41 c ust. 2 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności (Dz. U. z 2010 r. Nr 138, poz. 935 j. t. ze zm.) Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów umarza wszczęte z urzędu postępowanie w sprawie dystrybuowania przez HIPO – Heropolitański, Gołda Spółka Jawna w Warszawie, zabawki – „auto słoń tańczący” #H9968/20238-6, kod EAN 5907700644662, niezgodnej z zasadniczymi wymaganiami określonymi w § 8 ust. 2 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 5 kwietnia 2011 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek (Dz. U. z 2011 r. Nr 83, poz. 454) oraz pkt 1.4.2 i 1.4.3 załącznika Nr 1 „Szczegółowe Wymagania Bezpieczeństwa” do ww. rozporządzenia. UZASADNIENIE Ustaleń w przedmiocie niezgodności zabawki - „auto słoń tańczący” #H9968/20238-6, kod EAN 5907700644662, dokonano w toku kontroli przeprowadzonej u Jana Boreczka, prowadzącego działalność gospodarczą w Przedsiębiorstwie Produkcyjno – Usługowo - Handlowym „GA-BO” w Lublinie przez inspektorów Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Lublinie. HIPO – Heropolitański, Gołda Sp.j. w Warszawie zakupiła przedmiotową zabawkę od Van Manen Veenendaal B.V. Wageningselaan 8, 3903 La Veenendaal, Netherlands na podstawie faktury INV – 5910 z dnia 5 lipca 2010 r. Zabawka wykonana została z kolorowych tworzyw sztucznych. Auto porusza się na czterech kołach o średnicy ok. 30 mm osadzonych na obudowanych metalowych osiach. Po jednej stronie wycięte są otwory na litery ABC, po przeciwnej na cyfry 1,2,3. Wewnątrz zabawki znajdują się puzzle (litery i cyfry), które kształtem pasują do otworów w zabawce. Po obu stronach zabawki znajdują się naklejki z napisem „Happy car pleased” . 2 Z tyłu auta umieszczono klapkę, po otwarciu której moŜliwe jest wyjęcie puzzli z zabawki. Na górze umocowano trzy koła, które wzajemnie zazębiają się oraz atrapę aparatu telefonicznego z umocowaną na lince o długości ok. 65 mm słuchawką (długość słuchawki wynosi ok. 50 mm). Po włączeniu zabawki świecą się progi pojazdu i oczy oraz porusza trąba słonia. Zabawka wydaje dźwięki, jedzie do przodu, zatrzymuje się, a po zatrzymaniu unosi się przód i tył zabawki (na zmianę) – „słoń tańczy”. Na spodzie zabawki znajduje się przedział na trzy baterie AA 1,5 V. W przedziale na baterie zaznaczono kształt baterii, napięcie nominalne i biegunowość. Zabawka posiada znak graficzny ostrzegawczy dotyczący wieku (0-3). Na etykiecie zabawki umieszczono: logo, #H9968/20238-6, kod EAN5907700644662, nazwę: „auto słoń tańczący”, adres: www.hipo.pl, importer: HIPO Sp. j., 05-870 Błonie, Bieniewo, Parcela 27, informacje i ostrzeŜenia: „Nieodpowiednie dla dzieci w wieku poniŜej 3 lat. Uwaga! Ryzyko połknięcia – małe elementy. Prosimy zachować opakowanie. Zawiera waŜne informacje” . Do zabawki dołączono instrukcję uŜytkowania z wymiennymi bateriami i oznaczenie graficzne – przekreślony kontener. Lubelski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej z uwagi na funkcje i cechy charakterystyczne zabawki, m.in. prostą obsługę i małą ilością elementów (dopasowanie do odpowiednich otworów trzech liter i trzech cyfr), efekty audiowizualne stymulujące wzrok i słuch poddał ją zgodnie z pkt 8.1 normy PN-EN 71-1:2005+A9:2009 „Bezpieczeństwo zabawek. Część 1: właściwości mechaniczne i fizyczne” badaniom organoleptycznym w zakresie wymagań dla zabawek przeznaczonych dla dzieci w wieku poniŜej 36 miesięcy. Przy ocenie posiłkował się wytycznymi Komitetu Technicznego ds. Bezpieczeństwa Zabawek ( Raport PKN-CEN CR 14379:2007 „Klasyfikacja zabawek. Wytyczne” Tablica 13 –pojazdy mechaniczne i/lub elektryczne kategoria L , tablica nr 13). W wyniku badań organoleptycznych stwierdził, Ŝe zabawka nie spełnia wymagań określonych w:
pkt 5.1a normy PN-EN 71-1:2005+A9:2009 „Bezpieczeństwo zabawek. Część 1: właściwości mechaniczne i fizyczne” , z uwagi na obecność 6 elementów (trzech liter i trzech cyfr), mieszczących się całkowicie w cylindrze do badania małych części;
pkt 14.7 normy PN-EN 62115:2005 „Zabawki elektryczne. Bezpieczeństwo uŜytkowania”, z uwagi na łatwy dostęp do baterii (moŜliwość otworzenia przedziału na baterie bez uŜycia narzędzia, po zastosowaniu jednego ruchu ręką). 3 Pismem z dnia 7 marca 2010 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów zawiadomił HIPO – Heropolitański, Gołda Spółka Jawna w Warszawie, o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie dystrybuowanej zabawki – „auto słoń tańczący” #H9968/20238-6, kod EAN5907700644662, niezgodnej z zasadniczymi wymaganiami rozporządzenia Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 listopada 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek (Dz. U. Nr 210, poz. 2045 ze zm.), zwanego dalej „rozporządzeniem” określonymi w: − § 7 ust. 1 pkt 1, z uwagi na łatwy dostęp do baterii (moŜliwość otworzenia przedziału na baterie bez uŜycia narzędzia, po zastosowaniu jednego ruchu ręką), co stwarza ryzyko zatrucia lub poparzenia elektrolitem, − § 9, z uwagi na obecność małych elementów, których połknięcie lub wprowadzenie do jakiegokolwiek otworu w ciele dziecka moŜe stwarzać ryzyko uduszenia albo udławienia. Postanowieniem z dnia 10 marca 2011 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wyznaczył stronie postępowania termin 21 dni na usunięcie niezgodności wyrobu z zasadniczymi wymaganiami bądź wycofanie go z obrotu. Strona została poinformowana, jakie naleŜy przedstawić dowody na okoliczność podjętych działań. Pismem z dnia 23 marca 2011 r., które wpłynęło do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w dniu 28 marca 2011 r. strona poinformowała, Ŝe w kwestii niezgodności zabawki z zasadniczymi wymaganiami określonymi w § 7 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia, z uwagi na łatwy dostęp do baterii, podjęła działania polegające na zabezpieczeniu przedziału na baterie (przykręcenie śrubki). Natomiast w kwestii niezgodności zabawki z zasadniczymi wymaganiami określonymi w § 9 rozporządzenia, z uwagi na obecność małych elementów, uznała, Ŝe producent słusznie zakwalifikował zabawkę dla dzieci powyŜej 36 miesięcy. Stwierdziła, Ŝe w zabawce mogą występować małe elementy, pod warunkiem umieszczenia odpowiedniego ostrzeŜenia. Pismem z dnia 19 kwietnia 2011 r. Prezes UOKiK wezwał stronę do przedstawienia dowodów potwierdzających usunięcie niezgodności wyrobu bądź jego wycofanie z obrotu. Ponadto poinformował, Ŝe zabawka z uwagi na swoje funkcje i cechy charakterystyczne jest przeznaczona przede wszystkim dla dzieci poniŜej 36 miesięcy i dlatego powinna ona spełniać wymagania dla tej kategorii wiekowej. Stwierdził, Ŝe umieszczenie przez producenta na zabawce ostrzeŜenia: „Nieodpowiednie dla dzieci w wieku poniŜej 3 lat. Uwaga! Ryzyko 4 połknięcia – małe elementy” nie zwalnia producenta z obowiązku spełnienia przez zabawkę wymagań dla dzieci w wieku poniŜej 36 miesięcy. Wskazał punkt normy, na jakiej poddano zabawkę badaniom w zakresie wymagań dla zabawek przeznaczonych dla dzieci w wieku poniŜej 36 miesięcy. Pismem z dnia 26 kwietnia 2011 r., które wpłynęło do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w dniu 28 kwietnia 2011 r. strona poinformowała, Ŝe wszystkie zabawki zostaną prawidłowo oznakowane oraz usunięte w nich zostaną małe elementy. Strona zwróciła się do odbiorców posiadających zabawkę na stanie magazynowym o zamiarze podjęcia działań naprawczych. Strona oświadczyła, Ŝe prześle oświadczenia odbiorców niezwłocznie po ich otrzymaniu. Do pisma dołączyła naklejkę z prawidłową kwalifikacją wiekową oraz zwróciła się o przedłuŜenie terminu na nadesłanie dowodów. Pismem z dnia 16 maja 2011 r. Prezes UOKiK zwrócił się do strony o nadesłanie brakujących dowodów do dnia 1 czerwca 2011 r. Wskazał równieŜ stronie, jakie dowody powinna przekazać. Pismem z dnia 23 maja 2011 r., które wpłynęło do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w dniu 27 maja 2011 r. strona ponownie zwróciła się o przedłuŜenie terminu na nadesłanie dowodów potwierdzających usunięcie niezgodności zabawki bądź jej wycofanie. Pismem z dnia 15 czerwca 2011 r. Prezes UOKiK poinformował stronę, Ŝe uznał za nieuzasadnione dalsze przedłuŜanie terminu na nadesłanie dowodów. Pismem z dnia 21 czerwca 2011 r., które wpłynęło do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w dniu 30 czerwca 2011 r. strona nadesłała zestawienie adresowe odbiorców dowodów oraz oryginały oświadczeń o braku wyrobu na stanie magazynowym. Pismem z dnia 8 lipca 2011 r., które wpłynęło do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w dniu 12 lipca 2011 r. strona nadesłała kolejne oryginały oświadczeń odbiorców o braku wyrobu na stanie magazynowym. Pismem z dnia 15 lipca 2011 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wezwał dwóch odbiorców strony do nadesłania brakujących oświadczeń potwierdzających usunięcie niezgodności bądź wycofanie wyrobu z obrotu. W dniu 20 lipca 2011 r. weszło w Ŝycie rozporządzenie Ministra Gospodarki z dnia 5 kwietnia 2011 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek (Dz. U. z 2011 r. Nr 83, 5 poz. 454), zwanego dalej „rozporządzeniem MG”, które uchyliło rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 listopada 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek. W związku z powyŜszym stwierdzone niezgodności dotyczące zabawki - „auto słoń tańczący” #H9968/20238-6, kod EAN 5907700644662, polegające na moŜliwym dostępie do przedziału bateryjnego bez uŜycia narzędzi oraz obecności dostępnych elementów całkowicie mieszczących się w cylindrze do badania małych części, są obecnie naruszeniem § 8 ust. 2 rozporządzenia MG oraz pkt 1.4.2 i 1.4.3 załącznika Nr 1 „Szczegółowe Wymagania Bezpieczeństwa” do rozporządzenia MG; Przepis § 8 ust. 2 rozporządzenia MG stanowi , Ŝe podczas projektowania i produkowania zabawek powinny być uwzględnione zdolności dzieci, a tam, gdzie to właściwe, ich opiekunów, w szczególności w przypadku zabawek przeznaczonych dla dzieci w wieku poniŜej 36 miesięcy lub z innych określonych grup wiekowych. Natomiast niŜej wskazane przepisy Załącznika Nr 1 „Szczegółowe Wymagania Bezpieczeństwa” do rozporządzenia MG stanowią: • pkt 1.4.2, iŜ zabawki i ich części muszą mieć takie wymiary, aby nie stwarzać ryzyka uduszenia uŜytkownika poprzez odcięcie mu dopływu powietrza w wyniku wewnętrznego zatkania przez zabawki lub ich części, zaklinowane w ustach, gardle lub przy wejściu do dolnych dróg oddechowych; • pkt 1.4.3, iŜ zabawki i ich części przeznaczone dla dzieci w wieku poniŜej 36 miesięcy, a takŜe wszelkie dające się odłączyć elementy tych zabawek muszą posiadać takie wymiary, aby uniemoŜliwić ich połknięcie lub przedostanie się do dróg oddechowych; dotyczy to takŜe zabawek, które są przeznaczone do wkładania do ust, ich części oraz wszelkich dających się odłączyć elementów tych zabawek. W dniu 25 lipca 2011 r. wpłynęło do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów oświadczenie jednego z odbiorców o braku wyrobu na stanie magazynowym. Pismem z dnia 22 lipca 2011 r., które wpłynęło do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w dniu 26 lipca 2011 r. strona przekazała ostatni brakujący dowód w postaci faktury korygującej. Pismem z dnia 2 sierpnia 2011 r. prezes UOKiK poinformował stronę o zmianie przepisów w zakresie wymagań dla zabawek. Jednocześnie poinformował stronę 6 o przysługującym jej prawie do zapoznania się ze zgromadzonymi aktami sprawy oraz prawie do wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych Ŝądań. Strona z uprawnień nie skorzystała. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustalił i stwierdził: Przepis art. 41a ust. 1 ustawy o systemie oceny zgodności stanowi, Ŝe stroną postępowania jest osoba, która wprowadziła do obrotu lub oddała do uŜytku wyrób niezgodny z zasadniczymi, szczegółowymi lub innymi wymaganiami, wobec której postępowanie zostało wszczęte. Stroną postępowania moŜe być takŜe dystrybutor. HIPO – Heropolitański, Gołda Spółka Jawna w Warszawie jest dystrybutorem zabawki – „auto słoń tańczący” #H9968/20238-6, kod EAN 5907700644662. Zgodnie z art. 5 pkt 23 ustawy o systemie oceny zgodności, za dystrybutora, uwaŜa się osobę fizyczną lub prawną, która dostarcza lub udostępnia wyrób po jego wprowadzeniu do obrotu. Przepis art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o systemie oceny zgodności stanowi, iŜ wyroby wprowadzane do obrotu lub oddawane do uŜytku podlegają ocenie zgodności z zasadniczymi wymaganiami określonymi w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 1 ww. ustawy. Zabawki podlegają przepisom rozporządzenia z dnia 5 kwietnia 2011 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek. Lubelski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej z uwagi na funkcje i cechy charakterystyczne zabawki, m.in. prostą obsługę i małą ilością elementów (dopasowanie do odpowiednich otworów trzech liter i trzech cyfr), efekty audiowizualne stymulujące wzrok i słuch poddał ją zgodnie z pkt 8.1 normy PN-EN 71-1:2005+A9:2009 „Bezpieczeństwo zabawek. Część 1: właściwości mechaniczne i fizyczne” badaniom organoleptycznym w zakresie wymagań dla zabawek przeznaczonych dla dzieci w wieku poniŜej 36 miesięcy. Przy ocenie posiłkował się wytycznymi Komitetu Technicznego ds. Bezpieczeństwa Zabawek ( Raport PKN-CEN CR 14379:2007 „Klasyfikacja zabawek. Wytyczne” Tablica 13 –pojazdy mechaniczne i/lub elektryczne kategoria L , tablica nr 13). W wyniku badań organoleptycznych stwierdził, Ŝe zabawka nie spełnia wymagań określonych w: 7
pkt 5.1a normy PN-EN 71-1:2005+A9:2009 „Bezpieczeństwo zabawek. Część 1: właściwości mechaniczne i fizyczne” , z uwagi na obecność 6 elementów (trzech liter i trzech cyfr), mieszczących się całkowicie w cylindrze do badania małych części;
pkt 14.7 normy PN-EN 62115:2005 „Zabawki elektryczne. Bezpieczeństwo uŜytkowania”, z uwagi na łatwy dostęp do baterii (moŜliwość otworzenia przedziału na baterie bez uŜycia narzędzia, po zastosowaniu jednego ruchu ręką). W związku z powyŜszym pismem z dnia 7 marca 2010 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów zawiadomił HIPO – Heropolitański, Gołda Spółka Jawna w Warszawie, o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie dystrybuowanej zabawki – „auto słoń tańczący” #H9968/20238-6, kod EAN5907700644662, niezgodnej z zasadniczymi wymaganiami określonymi w § 7 ust. 1 pkt 1 i § 9 rozporządzenia. W toku postępowania poinformowano stronę o zmianie przepisów w zakresie wymagań dla zabawek, z uwagi na wejście w Ŝycie w dniu 20 lipca 2011 r. rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 5 kwietnia 2011 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek, które uchyliło rozporządzenie Ministra Gospodarki, Pracy i Polityki Społecznej z dnia 14 listopada 2003 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek. W związku z powyŜszym stwierdzone niezgodności dotyczące zabawki „auto słoń tańczący” #H9968/20238-6, kod EAN 5907700644662, polegające na moŜliwym dostępie do przedziału bateryjnego bez uŜycia narzędzi oraz obecności dostępnych elementów całkowicie mieszczących się w cylindrze do badania małych części, są obecnie naruszeniem zasadniczych wymagań określonych w § 8 ust. 2 rozporządzenia MG z pkt 1.4.2 i 1.4.3 załącznika Nr 1 „Szczegółowe Wymagania Bezpieczeństwa” do rozporządzenia MG. Prezes UOKiK powiadomił stronę, o moŜliwości podjęcia działań zmierzających do usunięcia niezgodności wyrobu z zasadniczymi wymaganiami bądź wycofania go z obrotu i wyznaczył jej termin na ich podjęcie. Strona została poinformowana równieŜ, jakie naleŜy przedstawić dowody na potwierdzenie podjętych działań. W toku postępowania strona nadesłała dowody potwierdzające usunięcie niezgodności wyrobu z zasadniczymi wymaganiami, tj. zestawienie adresowe odbiorców wyrobu, fakturę korygującą oraz oświadczenia odbiorców o braku wyrobu na stanie magazynowym. W wyniku wezwań Prezes UOKiK uzyskał oświadczenia od dwóch odbiorców wyrobu. 8 Przedstawione przez stronę dowody są wystarczające do uznania, Ŝe wyrobu nie ma juŜ w obrocie. Zgodnie z art. 41c ust. 2 pkt 2 ustawy o systemie oceny zgodności, organ prowadzący postępowanie wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, jeŜeli stwierdzi, Ŝe niezgodność wyrobu z zasadniczymi oraz innymi wymaganiami została usunięta bądź wyrób został wycofany z obrotu. W tym stanie rzeczy postanowiono, jak w sentencji. P o u c z e n i e Na podstawie art. 127 § 3 oraz art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm.), w związku z art. 42 ustawy o systemie oceny zgodności, od niniejszej decyzji stronie nie słuŜy odwołanie, jednakŜe strona niezadowolona z niniejszej decyzji moŜe, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. Otrzymuje: HIPO – Heropolitański, Gołda Spółka Jawna Z up. Prezesa Urzędu Ochrony ul. Tkaczy 6/1 Konkurencji i Konsumentów 01-346 Warszawa Zastępca Dyrektora Departamentu Nadzoru Rynku Jadwiga Gunerka Do wiadomości: 1. Jan Boreczek Przedsiębiorstwo Produkcyjno - Usługowo - Handlowe „GA-BO” ul. Łęczyńska 43 20-313 Lublin 2. Lubelski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej 3. a/a