DNR-266/2013

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW DNR-730-123(19)/13/JWS Warszawa, 30 grudnia 2013 r. DECYZJA DNR-2/266/2013 Na podstawie art. 41 c ust. 2 pkt 2 w zw. z art. 38 ust. 3 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 138, poz. 935 ze zm.) Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów umarza wszczęte z urzędu postępowanie w sprawie wprowadzenia do obrotu przez producenta - Marka Cybulskiego, Ryszarda Miturę, Stanisława Pikusę i Marka Wyrzykowskiego, wspólników spółki cywilnej, prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą: „MINIKON” s.c. w Trzciance, zabawki – KOLEJKA – zestaw „D”, niezgodnej z wymaganiami określonymi w § 8 ust. 4 i 5 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 5 kwietnia 2011 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek oraz w pkt 1.2. załącznika nr 1 „Szczegółowe Wymagania Bezpieczeństwa ” do tego rozporządzenia (Dz. U. Nr 83, poz. 454 ze zm.), w związku z usunięciem niezgodności ww. wyrobu. UZASADNIENIE W toku kontroli przeprowadzonej w dniach 15 - 18 stycznia 2013 r. w przedsiębiorstwie „MINIKON” w Trzciance, os. Zacisze 9A, naleŜącym do Marka Cybulskiego, Ryszarda Mitury, Stanisława Pikusy i Marka Wyrzykowskiego, wspólników spółki cywilnej, prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą: „MINIKON” s.c. w Trzciance, inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Poznaniu, Delegatura w Pile stwierdzili w ofercie handlowej, m.in. zabawkę - KOLEJKA – zestaw „D”. Z wyjaśnień złoŜonych przez kontrolowanego producenta w dniu 16 stycznia 2013 r. wynikało, Ŝe produkcję ww. zestawu rozpoczęto w marcu 2011 r. i od tego czasu wyprodukowano i sprzedano do placówek przedszkolnych 220 kompletów. Przedmiotowa zabawka jest to zestaw drewnianych klocków do budowy kolejki. W skład zestawu wchodzą: tory kolejowe, wagoniki, samochody, klocki do budowy budynków, znaki drogowe, ludziki, semafory, krzewy, itp. W zestawie znajduje się równieŜ wiadukt kolejowy posiadający 4 pionowe podpory o wymiarach podstawy ok. 49 x 20 mm 2 i wierzchołku o wym. ok. 17 x 20 mm; jedna z krawędzi wierzchołka i podstawy jest zaokrąglona. Część klocków jest skręcona przy pomocy metalowych wkrętów lub nitów. Niektóre klocki posiadają magnesy lub metalowe nity. Opakowanie zabawki stanowi skrzynia ze sklejki z zamontowanymi obrotowymi kółkami. Skrzynia posiada dwie wysuwane pokrywy oraz przegródki w środku. Na pokrywie skrzyni oraz na kilku klockach umieszczono następujące informacje: • dane producenta: „MINIKON s.c. 64-980 Trzcianka, os. Zacisze 9a • oznakowanie CE; • znak graficzny ostrzegawczy dotyczący wieku (0-3) w kolorze czarnym; Do zabawki dołączone zostały Deklaracja zgodności CE oraz etykieta z następującymi informacjami: „Jedzie pociąg z daleka…; MINIKON s.c. 64-980 Trzcianka, Os. Zacisze 9a; znak CE; Uwaga! Zabawka nieodpowiednia dla dzieci poniŜej 36 miesięcy. Zawiera zbyt małe elementy, które mogą spowodować zadławienie. Instrukcja obsługi; Jedzie pociąg z daleka – kolejka zestaw D; Zestaw ma charakter tematyczno- konstrukcyjny i jest przeznaczony do nauczania ogólnego i zintegrowanego. Fotografie na odwrocie instrukcji mają charakter poglądowy i mogą być pomocne przy budowie linii kolejowej. Uwaga! Zabawka nieodpowiednia dla dzieci poniŜej 36 miesięcy ze względu na zbyt małe elementy lub moŜliwość oddzielenia się małych elementów, co grozi zadławieniem. Uwaga! Zgodność z wymaganiami NORMY EUROPEJSKIEJ nie zwalnia opiekunów z ich odpowiedzialności za obserwowanie dziecka podczas zabawy. Uwaga! Producent zastrzega sobie prawo do wprowadzenia zmian konstrukcyjnych mających na celu poprawę funkcjonalności zestawu i bezpieczeństwa uŜytkowania”. Badania laboratoryjne przeprowadzone w Specjalistycznym Laboratorium Badania Zabawek Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów w Lublinie wykazały, Ŝe przedmiotowa zabawka jest niezgodna z następującymi punktami normy PN-EN 71-1:2011 „Bezpieczeństwo zabawek. Część 1: Właściwości mechaniczne i fizyczne”: • pkt 4.9, z uwagi na to, Ŝe wystające podpory wiaduktu kolejowego, które są sztywnymi, pionowo zamocowanymi elementami nie posiadają osłon; • pkt 7.1, z uwagi na brak słowa „OstrzeŜenie” przed ostrzeŜeniem dotyczącym wieku (0-3) <Sprawozdanie z badań nr 13/2013 z dnia 06 lutego 2013 r.>. Natomiast w wyniku badań próbki kontrolnej zabawki wykonanych w Laboratorium InŜynierii Materiałowej i Środowiska Instytutu Techniki Górniczej KOMAG w Gliwicach stwierdzono, Ŝe zabawka jest niezgodna z następującymi punktami ww. normy PN-EN 71-1:2011: 3 • pkt 4.9, z uwagi na to, Ŝe słupy wiaduktu i trakcji elektrycznej oraz semafory, komin parowozu i zaczep ciągnika cięŜarówki nie posiadają osłon, zaś słupy peronu i trzpień podstawy dźwigu posiadały osłony, które uległy usunięciu podczas próby rozciągania; • pkt 7.1, z uwagi na to, Ŝe na zabawce lub jej opakowaniu nieumieszczono ostrzeŜeń podanych w instrukcji obsługi, jak równieŜ nieumieszczono słowa „OstrzeŜenie” przed ostrzeŜeniem o treści: „Zabawka nieodpowiednia dla dzieci poniŜej 36miesięcy ze względu na zbyt małe elementy lub moŜliwość oddzielenia się małych elementów, co grozi zadławieniem” (Sprawozdanie z badań nr 159/DLS/2013). Biorąc pod uwagę stwierdzone niezgodności, Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej uznał, iŜ przedmiotowa zabawka nie spełnia wymagań określonych w rozporządzeniu Ministra Gospodarki z dnia 5 kwietnia 2011 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek (zwanego dalej „rozporządzeniem MG”) i przekazał akta kontroli do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej zwanego równieŜ „Prezesem UOKiK”) w celu wszczęcia postępowania administracyjnego na podstawie przepisów ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. o systemie oceny zgodności (dalej zwanej „ustawą o systemie oceny zgodności”). Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów pismem z dnia 23 maja 2013 r. zawiadomił producenta - Marka Cybulskiego, Ryszarda Miturę, Stanisława Pikusę i Marka Wyrzykowskiego, wspólników spółki cywilnej, prowadzących działalność gospodarczą pod nazwą: „MINIKON” s.c. w Trzcince (zwanego dalej „stroną postępowania”) o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie wprowadzenia do obrotu zabawki – KOLEJKA – zestaw „D”, niespełniającej wymagań określonych w: 1) § 8 ust. 4 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 5 kwietnia 2011 r. w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek, z uwagi na nieumieszczenie na zabawce lub jej opakowaniu ostrzeŜeń zawartych w instrukcji uŜytkowania; 2) § 8 ust. 5 ww. rozporządzenia, z uwagi na niepoprzedzenie ostrzeŜeń słowem „OstrzeŜenie!” lub „OstrzeŜenia!” ; 3) pkt 1.2. załącznika nr 1 „Szczegółowe Wymagania Bezpieczeństwa ” do ww. rozporządzenia, z uwagi na brak osłon na wystających elementach zabawki: słupach wiaduktu i trakcji elektrycznej, semaforach, kominie parowozu i zaczepie ciągnika cięŜarówki, jak równieŜ na obecność osłon ulegających usunięciu podczas badania na słupach peronu i trzpieniu podstawy dźwigu, co stwarza ryzyko rozcięcia lub przebicia ciała dziecka podczas zabawy. W odpowiedzi, w piśmie z dnia 24 czerwca 2013 r. (data wpływu 28 czerwca 2013 r.) strona poinformowała, iŜ powiadomiła wszystkie placówki przedszkolne, które zakupiły kwestionowany zestaw „o moŜliwości zagroŜenia, konieczności uniemoŜliwienia dzieciom 4 dostępu do wyŜej wymienionej zabawki oraz o sposobie dokonania naprawy zestawu”. Jednocześnie strona wystąpiła o przedłuŜenie terminu na przedstawienie dowodów potwierdzających usunięcie niezgodności. Prezes UOKiK w piśmie z dnia 02 lipca 2013 r. przychylił się do wniosku strony i przedłuŜył termin na przekazanie dowodów, jak równieŜ poinformował jakie dowody naleŜy przekazać na okoliczność przeprowadzonych działań naprawczych. Przy piśmie z dnia 23 września 2013 r. (data wpływu 25 września 2013 r.) strona przekazała część dowodów w postaci oświadczeń dyrektorów placówek przedszkolnych o nie posiadaniu zabawki na stanie oraz oświadczeń o usunięciu niezgodności przez producenta. Do pisma strona załączyła wykaz adresowy 188 odbiorców, tj. placówek przedszkolnych. Brakujące oświadczenia odbiorców o naprawieniu pobranych elementów i ich zwrocie, strona załączyła do pism z dnia 18, 22 i 28 października 2013 r. W rozmowie telefonicznej z dnia 04 listopada 2013 r. poinformowano jednego ze wspólników spółki cywilnej MINIKON o tym, Ŝe strona nie przedstawiła dowodów potwierdzających usunięcie wszystkich stwierdzonych niezgodności, tj. nie przedstawiła poprawionej instrukcji uŜytkowania z dopisanym słowem „OstrzeŜenie” poprzedzającym ostrzeŜenia oraz wzorem etykiety z ostrzeŜeniem wiekowym (0-3). Przy piśmie z dnia 30 października 2013 r. (data wpływu 04 listopada 2013 r.) strona załączyła poprawioną wersję instrukcji uŜytkowania oraz zaktualizowaną deklarację zgodności. Jednocześnie strona oświadczyła, Ŝe nie posiada zabawki na stanie i nie ma jej w planach produkcyjnych. Prezes UOKiK w piśmie z dnia 14 listopada 2013 r. poinformował stronę, Ŝe w celu zakończenia prowadzonego postępowania naleŜy przesłać poprawioną instrukcję do przedszkoli, które posiadają zabawkę, tj. do 155 placówek. W dniu 27 listopada 2013 r. strona poinformowała, Ŝe rozesłała nową instrukcje do 155 placówek przedszkolnych posiadających kwestionowana zabawkę na stanie. Prezes UOKiK w piśmie z dnia 29 listopada 2013 r. poinformował stronę o prawie do zapoznania się ze zgromadzonymi aktami sprawy, prawie wypowiedzenia się, co do zebranych w sprawie dowodów i materiałów oraz zgłoszonych Ŝądań przed wydaniem decyzji kończącej postępowanie. Strona z praw tych nie skorzystała. 5 Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustalił i stwierdził: Zgodnie z art. 41a ust. 1 ustawy o systemie oceny zgodności, stroną postępowania jest osoba, która wprowadziła do obrotu lub oddała do uŜytku wyrób niezgodny z zasadniczymi, szczegółowymi lub innymi wymaganiami, wobec której postępowanie zostało wszczęte. Przedsiębiorcy - Marek Cybulski, Ryszard Mitura, Stanisława Pikusa i Marek Wyrzykowski, wspólnicy spółki cywilnej, prowadzący działalność gospodarczą pod nazwą: „MINIKON” s.c. w Trzciance są producentem wprowadzającym do obrotu zabawkę - KOLEJKA – zestaw „D”. Zgodnie z treścią przepisu art. 5 pkt 2 ustawy o systemie oceny zgodności, przez wprowadzenie do obrotu naleŜy rozumieć udostępnienie przez producenta, jego upowaŜnionego przedstawiciela lub importera, nieodpłatnie albo za opłatą, po raz pierwszy na terytorium państwa członkowskiego Unii Europejskiej lub państwa członkowskiego Europejskiego Porozumienia o Wolnym Handlu (EFTA) – strony umowy o Europejskim Obszarze Gospodarczym, wyrobu w celu jego uŜywania lub dystrybucji. Zaś zgodnie z treścią przepisu art. 5 pkt 20 ustawy o systemie oceny zgodności, za producenta uwaŜa się osobę fizyczną lub prawną albo jednostkę organizacyjną nieposiadającą osobowości prawnej, która projektuje i wytwarza wyrób, albo dla której ten wyrób zaprojektowano lub wytworzono, w celu wprowadzenia go do obrotu lub oddania do uŜytku pod własną nazwą lub znakiem. Treść przepisu art. 6 ust. 1 pkt 1 ustawy o systemie oceny zgodności stanowi, iŜ wyroby wprowadzane do obrotu lub oddawane do uŜytku podlegają ocenie zgodności z zasadniczymi wymaganiami określonymi w przepisach wydanych na podstawie art. 9 ust. 1 ww. ustawy. W przypadku zabawek, zastosowanie mają przepisy rozporządzenia Ministra Gospodarki w sprawie zasadniczych wymagań dla zabawek. W wyniku badań laboratoryjnych przeprowadzonych w Specjalistycznym Laboratorium Badania Zabawek UOKiK w Lublinie stwierdzono, Ŝe przedmiotowa zabawka jest niezgodna z pkt 4.9 i pkt 7.1 normy PN-EN 71-1:2011 „ Bezpieczeństwo zabawek. Część 1:Właściwości mechaniczne i fizyczne ” (Sprawozdanie z badań nr 13/2013 z dnia 06 lutego 2013 r.). Badanie próbki kontrolnej zabawki, wykonane w Laboratorium InŜynierii Materiałowej i Środowiska Instytutu Techniki Górniczej KOMAG w Gliwicach, potwierdziło niezgodność zabawek z pkt 4.9 i pkt 7.1 ww. normy. Biorąc pod uwagę stwierdzone niezgodności , Prezes UOKiK uznał, iŜ zabawka nie spełnia wymagań określonych w § 8 ust. 4 i 5 rozporządzenia MG oraz w pkt 1.2. załącznika nr 1 „Szczegółowe Wymagania Bezpieczeństwa ” do rozporządzenia MG. 6 Treść przepisu § 8 ust. 4 rozporządzenia MG stanowi, Ŝe producent powinien umieścić wyraźne ostrzeŜenia w sposób widoczny, łatwo czytelny, zrozumiały oraz dokładny na zabawce, na przymocowanej etykiecie lub na opakowaniu i, jeŜeli to konieczne, w instrukcji uŜytkowania dołączonej do zabawki. Natomiast zgodnie z treścią przepisu § 8 ust. 5 rozporządzenia MG, treść ostrzeŜenia powinna być poprzedzona słowem odpowiednio: „OstrzeŜenie” lub „OstrzeŜenia”. Zaś z treści przepisu pkt 1.2. załącznika nr 1 „ Szczegółowe Wymagania Bezpieczeństwa” do rozporządzenia MG wynika, Ŝe dostępne krawędzie, wystające części, przewody, kable i mocowania na zabawkach muszą być zaprojektowane i wyprodukowane w taki sposób, aby zminimalizować ryzyko zranienia na skutek kontaktu z nimi. Stwierdzone niezgodności uzasadniały wszczęcie przez Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów postępowania administracyjnego przeciwko producentowi - Markowi Cybulskiemu, Ryszardowi Miturze, Stanisławowi Pikusie i Markowi Wyrzykowskiemu, wspólnikom spółki cywilnej, prowadzącym działalność gospodarczą pod nazwą: „MINIKON” s.c. w Trzciance, mającego na celu doprowadzenie do usunięcia niezgodności kwestionowanego wyrobu. W toku prowadzonego postępowania strona nie kwestionowała, Ŝe przedmiotowy wyrób nie spełnia wymagań określonych w rozporządzeniu MG i podjęła działania mające na celu usunięcie niezgodności. Na dowód podjętych działań strona przedstawiła zestawienie odbiorców oraz oświadczenie 33 odbiorców o nieposiadaniu zabawki na stanie, jak równieŜ oświadczenia 155 odbiorców potwierdzające usunięcie niezgodności na zakwestionowanych elementach zestawu. Nadto strona przedstawiła poprawioną instrukcję uŜytkowania i oświadczyła, Ŝe rozesłała ją do wszystkich przedszkoli posiadających jeszcze zabawkę na stanie. Mając na uwadze, Ŝe cała partia produkowanej od marca 2011 r. zabawki została sprzedana wyłącznie do placówek przedszkolnych, gdzie została rozpakowana i oddana do uŜytku dzieciom, które bawią się pod opieką, Prezesa UOKiK uznał za wystarczające umieszczenie ostrzeŜeń w instrukcji dołączonej do zabawki i tym samym usunięcie niezgodności określonej w § 8 ust. 4 rozporządzenia MG. W świetle powyŜszego, naleŜy uznać, iŜ dalsze prowadzenie postępowania, w części dot. powyŜszej niezgodności, stało się bezprzedmiotowe. Natomiast przedstawione przez stronę dowody są wystarczające do uznania, iŜ niezgodności zabawki określone w § 8 ust. 5 rozporządzenia MG oraz w pkt 1.2. załącznika nr 1 „Szczegółowe Wymagania Bezpieczeństwa ” do rozporządzenia MG, zostały usunięte. Zgodnie z art. 41c ust. 2 pkt 2 ustawy o systemie oceny zgodności, organ prowadzący postępowanie wydaje decyzję o umorzeniu postępowania, jeŜeli stwierdzi, Ŝe niezgodność 7 wyrobu z zasadniczymi, szczegółowymi lub innymi wymaganiami została usunięta albo wyrób został wycofany z obrotu lub z uŜytku. Zaś zgodnie z art. 38 ust. 3 pkt 1 ustawy o systemie oceny zgodności, postępowania w zakresie wprowadzonych do obrotu lub oddanych do uŜytku wyrobów niezgodnych z zasadniczymi, szczegółowymi lub innymi wymaganiami prowadzi Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. W tym stanie rzeczy postanowiono, jak w sentencji. P o u c z e n i e Na podstawie art. 127 § 3 oraz art. 129 § 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 267), w zw. z art. 43b ustawy o systemie oceny zgodności, od niniejszej decyzji stronie nie słuŜy odwołanie, jednakŜe strona niezadowolona z niniejszej decyzji moŜe, w terminie 14 dni od dnia jej doręczenia, zwrócić się do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z wnioskiem o ponowne rozpatrzenie sprawy. z up. Prezesa UOKiK Dyrektor DNR Anna Mazurak Otrzymują: 1. Marek Cybulski „MINIKON” s.c. os. Zacisze 9A 64-980 Trzcianka 2. Ryszard Mitura „MINIKON” s.c. os. Zacisze 9A 64-980 Trzcianka 3. Stanisław Pikusa „MINIKON” s.c. os. Zacisze 9A 64-980 Trzcianka 4. Marek Wyrzykowski „MINIKON” s.c. os. Zacisze 9A 64-980 Trzcianka Do wiadomości: 1. Wielkopolski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej dot.: D/PI.NU.8361.5, 36, 42, 53.2013 2. aa