Numer decyzji
DIH-IV-8/2023
Decyzja UOKiK DIH-IV-8/2023
- Data decyzji
- 13 lipca 2023
Treść rozstrzygnięcia
1 P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW Warszawa, 13 lipca 2023 r. DIH - 4.707.8.2023 .TN DECYZJA DIH - IV - 8/2023 Na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 , ze zm. ) zwanej dalej „ kpa ”, art. 1 ust. 3, art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2020 r. poz. 1706 , ze zm. ), zwanej dalej „ustawą o Inspekcji Handlowej”, art. 91 pkt 25, art. 92 pkt 6 , 93 ust. 2 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym (Dz. U. z 2022 r. poz. 1622), zwaną dalej „ustawą o zużyty m sprzęcie”, po rozpatrzeniu odwołania z 30 maja 2023 r. wniesionego przez p. Tomasza Rembeckiego prowadzącego działalność gospodarczą pod nazwą CENTRUM HANDLOWE „DOM I WNĘTRZE” TOMASZ REMBECKI z głównym miejscem prowadzenia działalności w Płońsku (dalej jako: „przedsiębiorca”, „strona”) , od decyzji Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej nr PO.57.ZSE.6.2023.KS (sygn. akt DC.8361.59. 20 23) z 17 maja b r. , wydanej w przedmiocie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej w wysokoś ci 5000 zł (pięć tysięcy złotych) z tytułu niewykonania obowiązków informacyjnych określonych w art. 37 ust. 4 w zw. z art. 37 ust. 1 - 3 ustawy z dnia 11 września 2015 r. o zużytym sprzęcie, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów utrzymuje zaskarżoną decyzję w mocy. UZASADNIENIE W dniach 2 - 9 marca 2023 r. inspektorzy Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej, zwanego dalej „ Mazowiecki m WIIH ”, „organem pierwszej instancji”, przeprowadzili kontrolę w sklepie należącym do ww. przedsiębiorcy , w którym przedsiębiorca udostępnia , w ramach sprzedaży detalicznej , sprzęt elektryczny i elektroniczny. W wyniku kontroli stwierdzono brak umieszcz onej w widocznym miejscu informacji w zakresie: − nieodpłatnego odb ioru zużytego sprzętu pochodzącego z gospodarstw domowych w punkcie sprzedaży, o ile zużyty sprzęt jest tego samego rodzaju i pełnił te same funkcje co sprzęt sprzedawany, − nieodpłatnego odbioru zużytego sprzętu pochodzącego z gospodarstw domowych w miejscu dostawy tego sprzętu, o ile zużyty sprzęt jest tego samego rodzaju i pełnił te same funkcje co sprzęt dostarczony, − nieodpłatnego przyjęcia w jednostce handlu detalicznego lub w jej bezpośredniej bliskości zużytego sprzętu pochodzącego z gospodarstw domowy ch, którego żaden z zewnętrznych wymiarów nie przekracza 25 cm, bez konieczności zakupu nowego sprzętu przeznaczonego dla gospodarstw domowych przez dystrybutora 2 prowadzącego tę jednostkę handlu o powierzchni sprzedaży w rozumieniu art. 2 pkt 19 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wynoszącej co najmniej 400 m 2 poświęconej sprzedaży sprzętu przeznaczonego dla gospodarstw domowych. Powyższe ustalenia udokumentowano w protokole kontroli, w którym wskazano, że przedsię biorca nie prowadzi sprzedaży sprzętu za pomocą środków porozumiewania się na odległość, a powierzchnia kontrolowanej placówki wynosi około 1400 m 2 . W oparciu o zebrany materiał, na podstawie art. 61 §1 i §4 kpa, p ismem z 17 kwietnia b r. , Mazowiecki WIIH zawiadomił kontrolowanego przedsiębiorcę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego w sprawie wymierzenia kary pieniężnej przewidzianej w art. 91 pkt 25 ustawy o zużytym sprzęcie . W zawiadomieniu stronę pouczono o przysługującym jej prawie wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów. Strona pismem z 24 kwietnia br. zwróciła się z prośbą o odstąpienie od nałożenia kary informując, że w sklepie prowadzi przede wszystkim sprzedaż materiałów budowlanych. Ze względu na współpracę z s iecią „Pszczółka” przedsiębiorca jest zobligowany do posiadania całego asortymentu tejże sieci sklepów. Na wejściu sklep posiada jeden regał z drobnym AGD, gdzie wartość tego towaru nie przekracza wartości najniższej kary jaką sklep może otrzymać od i nspe ktora Inspekcji Handlowej. W toku kontroli stwierdzono, że informacje, które były umieszczone przy regałach są niewystarczające. Jeszcze tego samego dnia przedsiębiorca uzupełnił brakujące informacje i niezwłocznie zostały one umieszczone w stosownych miej scach w sklepie. Strona poinformowała, że nie była świadoma, że informacje jakie były umieszczone w sklepie są niekompletne. Ponadto kontrolowany wyjaśnił, że nie uchyla się od odpowiedzialności za błąd, ale jak większość firm na rynku w tym trudnym czasie boryka się z terminowością i nałożona kara znacznie zaważyłaby na jego finansach. Mazowiecki WIIH decyzją nr PO.57.ZSE.6.2023.KS (sygn. akt DC.8361.59. 20 23) z 17 maja b r. wymierzył ww. przedsiębiorcy administracyjną karę pieniężną w wysokości 5000 zł z ty tułu niewykonania obowiązków informacyjnych określonych w art. 37 ust. 4 w zw. z art. 37 ust. 1 - 3 ustawy. o zużytym sprzęcie. W swoje j decyzji Mazowiecki WIIH wskazał, że wziął pod uwagę wyjaśnienia strony , lecz odpowiedzialność wynikająca z popełnienia de liktu administracyjnego ma charakter obiektywny. Okoliczności towarzyszące naruszeniu prawa, takie jak wina , czy umyślność nie mają wpływu na prowadzenie postępowania administracyjnego, przypisanie odpowiedzialności za niedopełnienie obowiązku i w rezultac ie nałożenie administracyjnej kary pieniężnej. W toku kontroli jednoznacznie stwierdzono stan naruszający przepisy prawa, co jest wystarczającą przesłanką do nałożenia kary. Tym samym przyczyna powstania nieprawidłowości wskazana przez stronę - nieświadomo ść przedsiębiorcy w zakresie obowiązków informacyjnych - nie ma wpływu na przypisanie jej odpowiedzialności za niedopełnienie obowiązków informacyjnych wynikających z ustawy o zużytym sprzęcie. Przedmiotowe postępowanie administracyjne dotyczy niespełnieni a obowiązku uwidocznienia informacji z art. 37 ust. 1 - 3 ustawy o zużytym sprzęcie. Przepis art. 37 ust. 4 ww. ustawy obliguje, aby wymagane informacje były umieszczone w widocznym miejscu i nakłada ten obowiązek bezwzględnie na każdego dystrybutora - bez w zględu na ilość sprzedawanego sprzętu elektrycznego i elektronicznego. Strona będąca profesjonalnym uczestnikiem obrotu - przedsiębiorcą, winna posiadać 3 świadomość obowiązujących przepisów prawa w materii odnoszącej się do jej działalności. Nie jest to zat em powód umorzenia postępowania zgodnie z art. 93 ust. 4 ustawy o zużytym sprzęcie, gdyż strona nie dochowała należytej staranności. Strona nie uczyniła nic, aby do powstania naruszenia nie doszło, tym samym to jej zaniedbanie miało wpływ na stwierdzenie n aruszenia. Decyzja Mazowieckiego WIIH została doręczona stronie 22 maja br. 6 czerwca b r. do Mazowiecki ego WIIH wpłynęło odwołanie strony od ww. decyzji (pismo z 30 maja br. , nadane u operatora publicznego usług pocztowych 31 maja br.). Pismem z 13 czerwca br. Mazowiecki WIIH przekazał przedmiotowe odwołanie do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zwanego dalej „Prezesem Urzędu”, „organem drugiej instancji”. W swoim odwołaniu , s trona wniosła o odstąpienie od nałożenia kary. Strona wskaza ła, że dołożyła należytej staranności i nie naruszyła przepisów art. 37 ust. 4 w zw. z art 37 ust 1 - 3 ustawy o zużytym sprzęcie, w których to dystrybutor jest obowiązany do umieszczenia w widocznym miejscu w punkcie sprzedaży informacji w zakresie, o którym mowa w ust. 1 - 3. Strona jako dystrybutor udostępniający na rynku sprzęt za pomocą środków porozumiewania się na odległość spełniła obowiązek do przekazania tych informacji w sposób umożliwiający zapoznanie się z nimi, w szczególności na stronie internetowej lub w formie komunikatu. Strona wskazała, że posiadała rozwieszone na te renie sklepu informacje, ale wg kontrolujących były one niekompletne. Strona nie utrudniła konsumentom zapoznani a się z informacjami odnośnie przysługujących im uprawnień, gdyż umieszczona była w widocznych miejscach informacja o miejscach odbioru zużyteg o sprzętu (informacja wisiała na regałach sklepowych ze sprzętem elektronicznym oraz była umieszczona przy kasach sklepowych). Strona wskazała, że n ie uchyla si ę od spłaty należności ale nie jest w stanie spłacić jednorazowo całej kwoty. Strona boryka się z terminowością zapłat. Nałożona przez Mazowieckiego WIIH kara będzie znacznym obciążeniem dla firmy i może spowodować przerwanie płynności finansowej. W tak trudnych czasach dla przedsiębiorców Państwo powinno wspierać firmy które dają zatrudnienie tylu pracownikom, dlatego też strona wnioskuje o pouczenie bez nałożenia kary pieniężnej. Prezes Urzędu, pismem z 19 czerwca br. zawiadomił stronę o możliwości wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań w terminie 7 dni od dnia doręczenia pisma. Strona nie zajęła stanowiska w sprawie. Prezes Urzędu zważył co następuje. Odwołanie strony nie zasługuje na uwzględnienie. Istotą postępowania odwoławczego jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie tożsamej przedmiotowo i podmioto wo sprawy administracyjnej w granicach wyznaczonych rozstrzygnięciem decyzji o rganu pierwszej instancji. W toku postępowania o rgan odwoławczy dokonuje oceny, czy odwołanie s trony jest uzasadnione oraz sprawdza , czy wydana decyzja była prawidłowa. 4 Analizując akt a sprawy , Prezes Urzędu wyczerpująco zbadał wszystkie istotne okoliczności faktyczne związane ze sprawą oraz zapoznał się z dowodami służącymi ustaleniu stanu faktycznego zgodnie z zasadami prawdy obiektywnej, dokonując przy tym ich wszechstr onnej oceny. Przepis art. 37 ustawy o zużytym sprzęcie formułuje obowiązek dwojakiego rodzaju, tj. obowiązek przyjmowania zużytego sprzętu (art. 37 ust. 1 – 3) oraz obowiązek informacyjny (art. 37 ust. 4). Zgodnie z art. 37 ust. 4 w w. ustawy , dystrybutor jest obowi ązany do umieszczenia w widocznym miejscu w punkcie sprzedaży informacji w zakresie, o którym mowa w ust. 1 - 3, tj. 1. Dystrybutor obowi ązany jest do nieodpłatnego odbioru zużytego sprzętu pochodzącego z gospodarstw domowych w punkcie sprzedaży, o i le zużyty sprzęt jest tego samego rodzaju i pełnił te same funkcje co sprzęt sprzedawany. 2. Dystrybutor, dostarczaj ąc nabywcy sprzęt przeznaczony dla gospodarstw domowych, obowiązany jest do nieodpłatnego odbioru zużytego sprzętu pochodzącego z gospodarstw d omowych w miejscu dostawy tego sprzętu, o ile zużyty sprzęt jest tego samego rodzaju i pełnił te same funkcje co sprzęt dostarczony. 3. Dystrybutor prowadz ący jednostkę handlu detalicznego o powierzchni sprzedaży w rozumieniu art. 2 pkt 19 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wynoszącej co najmniej 400 m2 poświęconej sprzedaży sprzętu przeznaczonego dla gospodarstw domowych, jest obowiązany do nieodpłatnego przyjęcia w tej jednostce lub w jej bezpośredniej bliskości zu żytego sprzętu pochodzącego z gospodarstw domowych, którego żaden z zewnętrznych wymiarów nie przekracza 25 cm, bez konieczności zakupu nowego sprzętu przeznaczonego dla gospodarstw domowych. Zgodnie z definicją wskazaną w art. 4 pkt 2 ustawy z dnia o zużytym sprzęcie , dystrybutorem jest osoba fizyczna, jednostka organizacyjna niemająca osobowości prawnej lub osoba prawna w łańcuchu dostaw, która udostępnia na rynku sprzęt. Stosownie do art. 4 pkt 17 ww. ustawy, przez udostępnienie sprzętu rozumieć nal eży dostarczanie sprzętu w celu jego dystrybucji, konsumpcji lub używania na terytorium kraju w ramach działalności gospodarczej, odpłatnie lub nieodpłatnie. Przepis art. 37 ust. 4 w w. ustawy stanowi: „Dystrybutor jest obowiązany do umieszczenia w widoczny m miejscu w punkcie sprzedaży informacji w zakresie, o którym mowa w ust. 1 - 3. Dystrybutor udostępniający na rynku sprzęt za pomocą środków porozumiewania się na odległość jest obowiązany do przekazania tych informacji w sposób umożliwiający zapoznanie się z nimi, w szczególności na stronie internetowej lub w formie komunikatu.” Z godnie z art. 91 pkt 25 ustawy o zużytym sprzęcie, administracyjnej karze pieniężnej, podlega ten kto wbrew przepisom art. 37 ust. 4 nie umieszcza w widocznym miejscu w punkcie sprzedaży informacji w zakresie, o którym mowa w art. 37 ust. 1 - 3. Wysokość adm inistracyjnej kary pieniężnej w tym wypadku, stosownie do art. 92 pkt 3 cyt. ustawy, wynosi od 5.000 zł do 300.000 zł. Stosownie zaś do art. 93 ust. 2 tej ustawy, administracyjne kary pieniężne za naruszenie przepisów, o których mowa w art. 91 pkt 22 - 26, w ymierza w drodze decyzji właściwy wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej. 5 Kontrola prowadzona przez inspektorów reprezentujących Mazowieckiego WIIH miała na celu sprawdzenie przestrzegania przepisów ustawy o zużytym sprzęcie, co zostało wskazane w okreś leniu przedmiotu i zakresu kontroli. Ustalenia kontroli zostały wykazane w protokole kontroli, który został podpisany przez przedsiębiorcę i do którego strona nie wniosła uwag w ustawowym terminie 7 dni od dnia przedstawienia protokołu do podpisania określ onym w art. 20 ust. 2 ustawy o Inspekcji Handlowej. Do protokołu kontroli załączono oświadczenie przedsiębiorcy z 2 marca b r. gdzie przedsiębiorca oświadczył: „ O świadczam, że nieodp ł atnie odbieram zużyty sprzęt pochodzący z gospodarstw domowych. Nie prowad zimy sprzętu wymagającego dostawy do klientów. Nie prowadzimy sprzedaży przez Internet”. W protokole kontroli zapisano , że przedsiębiorca nie prowadzi sprzedaży sprzętu za pomocą środków porozumiewania się na odległość. W swoim wyroku z 13 kwietnia 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekł (sygn. akt IV SA/Wa 3307/16 ) : „Zapis zd. 2 ust. 4 art. 37 ustawy o zużytym sprzęcie odnosi się bowiem wyłącznie do tych przedsiębiorców, którzy prowadzą sprzedaż tylko za pomocą środków porozumiewania się na odległość.” Definicja umowy zawartej na odległość może być uwzględniona posiłkowo w niniejszym postępowaniu z art. 2 pkt 1 ustawy z 30 maja 2014 r. o prawach konsumentach (Dz. U. z 2020 r. poz . 287 , ze zm. ) , gdzie umowa zawarta na odległość oznacza umowę zawartą z konsumentem w ramach zorganizowanego systemu zawierania umów na odległość, bez jednoczesnej fizycznej obecności stron, z wyłącznym wykorzystaniem jednego lub większej liczby środków porozumiewania si ę na odległość do chwili zawarcia umowy włącznie. Na gruncie niniejszej sprawy wskazać należy, że zgodnie z informacją zawartą w Centralnej Ewidencji i Informacj i o Działalności Gospodarczej (CEIDG), strona prowadzi następujące rodzaje działalności gospod arczej oznaczone kodami PKD: 47.78.2 Z: „ Sprzedaż detaliczna pozostałych nowych wyrobów prowadzona w wyspecjalizowanych sklepach”, 47.59.Z „Sprzedaż detaliczna mebli, sprzętu oświetleniowego i pozostałych artykułów użytku domowego prowadzona w wyspecjalizo wanych sklepach” 47.52.Z „Sprzedaż detaliczna drobnych wyrobów metalowych, farb i szkła prowadzona w wyspecjalizowanych sklepach”. Tym samym kontroli podlegała wyłącznie działalność strony polegające na sprzedaży detalicznej w wyspecjalizowanych sklepach. Kontroli nie podlegała działalność strony polegając a na zawieraniu na odległość umów z klientami oraz realizowaniu obowiązku informacyjnego odnośnie zużytego sprzętu, ponieważ strona zgłosiła do CEIDG działalność polegającą na sprzedaży detalicznej w sklep ach Z wydruku z CEDIG wynika, że przedsiębiorca w miejscu: „ przeważająca działalność gospodarcza (kod PKD)” nie wykazał sprzedaży detalicznej prowadzonej przez domy sprzedaży wysyłkowej lub Internet (kod PKD: 47.91.Z). Tym samym argument, że s trona jako dystrybutor udostępniający na rynku sprzęt za pomocą środków porozumiewania się na odległość spełniła obowiązek do przekazania tych informacji w sposób umożliwiający zapoznanie się z nimi jest argumentem bezzasadny, bo do strony nie ma zastosowania art. 37 ust. 4 zd. drugie ustawy o zużytym sprzęcie. Strona w swoim odwołaniu wskazała, że posiadała rozwieszone na terenie sklepu informacje, ale wg kontrolujących były one niekompletne. Strona nie utrudniła konsumentom zapoznanie się z informacjami odnośnie przysługujących im uprawnień, gdyż umieszczona była w widocznych miejscach informacja o miejscach odbioru zużytego sprzętu (informacja 6 wisiała na regałach sklepowych ze sprzętem elektronicznym oraz była umieszczona przy kasach sklepowych). Odnosząc się do powyższych argumentów należy wskazać, że w protokole kontroli brak jest jakiejkolwiek informacji o istniejących, wskazanych przez stronę informacjach o miejscach odbioru zużytego sprzętu. Strona podpisała protokół bez uwag. B rak jest dowodów w aktach kontr oli , jak również strona żadnych dowodów nie przedstawiła. Tym samym argument o niekompletności informacji dostępnych w sklepie jest oczywiście bezzasadny, bo z akt sprawy wynika całkowity brak informacji. Zgodnie z art. 93 ust. 3 ww. ustawy o zużytym sprzęcie, przy ustalaniu wysokości kary, uwzględnia się stopień szkodliwości naruszenia, rodzaj naruszenia, zakres naruszenia, okres trwania naruszenia oraz dotychczasową działalność podmiotu. Stopień szkodliwości naruszenia: Kontrolowany przedsiębiorca bę dący dystrybutorem nie spełnił obowiązków informacyjnych, określonych w art. 37 ust. 4 w zw. z art. 37 ust. 1 - 3 ustawy o zużytym sprzęcie. Niespełnienie przez przedsiębiorcę ww. obowiązków informacyjnych utrudnia konsumentom zapoznanie się z informacjami o dnośnie przysługujących im uprawnień w stosunku do odbioru zużytego sprzętu, a co za tym idzie może naruszać zasady gospodarowania zużytym sprzętem. Stopień szkodliwości naruszenia został określony jako poważny. Rodzaj i zakres naruszenia: Naruszony zosta ł przepis art. 37 ust. 4 w zw. z art. 37 ust. 1 - 3 ustawy. o zużytym sprzęcie. Naruszenie ww. przepisów jest istotne z punktu widzenia konsumenta, a także z punktu widzenia zasad gospodarowania odpadami. Tym samym rodzaj, czyli naruszenie obowiązku informacyjnego i zakres tego naruszenia odnoszący się do dużej ilości konsumentów ma charakter poważny. Okres trwania naruszenia: Nieprawidłowości stwierdzono w toku kontroli rozpoczętej 2 marca b r. W toku kon troli przedsiębiorca uwidocznił brakujące informacje, Umieszczenie w widocznym miejscu na s ali sprzedaży informacji o punkcie zbierania zużytego sprzętu wraz z kopią informacji zostało uwzględnione w protokole kontroli. Dotychczasowa działalność podmiotu: W oparciu o wpis do CEIDG , ustalono, że przedsiębiorca rozpoczął wykonywanie działalności gospodarczej 24 września 1998 r. Organ stwierdził wcześniejsze naruszenie przez stronę przepisów o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym - Decyzja PO.330.ZS E.35.2021 z 20 grudnia 2021 r . Powyższa przesłanka ma charakter obciążający dla strony, ponieważ w przypadku strony nie działa prewencja ogólna ani szczególna. Przepisy ustawy o zużytym sprzęcie w sposób niewymagający dodatkowych założeń i wykładni, nakazują właściwym organom wymierzyć jedną karę podmiotowi, który nie wykonywał obowiązków informacyjnych określonych ww. przepisami, choćby nastąpiła niezwłoczna próba usunięcia nieprawidłowości. Wykazanie, że podmiot nie wykonał powyższego ob owiązku powoduje konieczność wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej. Art. 91 tej ustawy stanowi bowiem, że "administracyjnej karze pieniężnej podlega ten kto (…) ". Nie wskazuje się tu więc na możliwość ukarania podmiotu, który nie dopełnił określonyc h obowiązków, ale przepis ten stanowi obligatoryjny nakaz jej nałożenia. 7 (patrz wyrok: Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 15 stycznia 2020 r., sygn. akt VI SA/Wa 1989/19). Z akt administracyjnych sprawy i zgromadzonych w nich dowodów jedno znacznie wynika, że przedsiębiorca nie dowiódł, aby zachował wszelką staranność, jakiej wymaga art. 93 ust. 4 ustawy o zużytym sprzęcie. Wskazany przepis stanowi, że jeżeli podmiot podlegający ukaraniu przedstawi organowi dowody i okoliczności wskazujące, że podmiot ten dochował należytej staranności i uczynił wszystko, czego można od niego rozsądnie oczekiwać, aby do naruszenia nie doszło lub że nie miał żadnego wpływu na powstanie naruszenia, a naruszenie to nastąpiło wskutek zdarzeń i okoliczności, który ch podmiot nie mógł przewidzieć, organ nie wszczyna postępowania w sprawie nałożenia administracyjnej kary pieniężnej wobec tego podmiotu, a postępowanie wszczęte w tej sprawie umarza. W okolicznościach rozpatrywanej sprawy, nie było podstaw do odstąpienia od wymierzenia przedsiębiorcy przedmiotowej kary, skoro przeprowadzona kontrola jednoznacznie wykazała, że kontrolowany przedsiębiorca nie dopełnił ciążącego na nim obowiązku. Należy wskazać, że celem ustawodawcy było ułatwienie użytkownikom sprzętu pozb ycia się w prawidłowy sposób odpadów w postaci zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego, a więc umożliwienie im dostępu do informacji gdzie i na jakich zasadach mogą te odpady pozostawić. W związku z powyższym, każdy dystrybutor sprzętu elektryczne go i elektronicznego przeznaczonego dla gospodarstw domowych winien w widocznym miejscu w punkcie sprzedaży sprzętu elektrycznego i elektronicznego umieszczać informacje, o których mowa w art. 37 ust. 1 - 3 ww. ustawy. W sklepie w miejscu widocznym dla klientów brak było uwidocznionej informacji, o której mowa w art. 37 ust. 1 - 3 w w. ustawy. Tym samym naruszenie tego obowiązku polegało na nieumieszczeniu w widocznym miejscu w punkcie sprzedaży informacji o sposobie postępowania przez konsumentów z zużyt ym sprzętem. F orma realizacji tego obowiązku została określona w ustawie i formą podstawową jest przedstawienie informacji w formie pisemnej. Nie ma też żadnego prawnego ani faktycznego uzasadnienia, żeby w sytuacji jasnego doprecyzowania w ustawie, że p rzedsiębiorca ma obowiązek umieszczenia informacji w widocznym miejscu, odsyłać klientów do zapoznania się z informacją przygotowaną w Internecie przez przedsiębiorcę. Prezes Urzędu informuje, że strona nie wniosła uwag do protokołu kontroli, co oznacza, że ustalenia faktyczne zostały dokonane przez organ kontroli w sposób prawidłowy. Należy również wskazać, że odpowiedzialność wynikająca z popełnienia deliktu administracyjnego ma charakter obiektywny. Istotny jest sam fakt stwierdzenia naruszenia, nie za ś okoliczności towarzyszące temu naruszeniu, takie jak wina, czy umyślność. Tym samym przyczyny powstania naruszenia nie mają wpływu na prowadzenie postępowania administracyjnego, przypisanie odpowiedzialności za niedopełnienie obowiązku, a w rezultacie na nałożenie administracyjnej kary pieniężnej. W toku kontroli jednoznacznie stwierdzono stan naruszający przepisy prawa, co jest wystarczającą przesłanką do nałożenia kary. W ocenie Prezesa Urzędu, przepisy ustawy o zużytym sprzęcie należy interpretować ściśle. Nie ma prawnego uzasadnienia, aby przedsiębiorcy, uwzględniając specyfikę prowadzonej przez siebie działalności, kierując się niejasnymi i nieprecyzyjnymi kryteriami realizowali obowiązek informacyjny z naruszeniem kryteriów i wymagań ustawowych. W tym przypadku 8 przedsiębiorca był obowiązany do przestrzegania wymagań ustawowych, czyli do przedstawienia informacji wyłącznie w formie wizualnej w sklepie . Należy wskazać, że o przydatności sposobu podawania informacji nie może rozstrzygać każdorazowo przedsiębiorca, przyjmując swoje własne kryteria celowości udostępniania informacji. Takie stanowisko prezentuje Naczelny Sąd Administracyjny w wyrokach z 9 października 201 9 r., sygn. akt II GSK 710/19 i z 28 września 2021 r., sygn. akt II GSK 805/21. Z punktu widzenia celów ustawy o zużytym sprzęcie, stwierdzone naruszenie obowiązków informacyjnych przez przedsiębiorcę może w powodować niekorzystne skutki związane z niewła ściwym postępowaniem przez klientów z wytworzonym i zużytym sprzętem elektrycznym i elektronicznym i ma w ten sposób wpływ na ochronę środowiska i zdrowia i życia ludzi. Kwestie dotyczące wpływu kary na prowadzenie działalności gospodarczej przez stronę mogą być analizowane w odrębnych postępowaniach (o udzielenie ulg) a nie w postępowaniu głównym odnoszącym się do decyzji wymiarowej, nakładającej administracyjną karę pieniężną. Postępowanie w zakresie ulgi w spłacie należności podatkowych jest postępowa niem odrębnym od wymiarowego i bada się w nim wyłącznie zaistnienie przesłanek ważnego interesu strony lub interesu publicznego, o których mowa w treści art. 67a Ordynacji Podatkowej – w kontekście zasadności przyznania wnioskodawcy określonej przez nieg o ulgi podatkowej (patrz: wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 20 marca 2012 r., II FSK 1733/10 ). Kara pieniężna została wymierzona stronie w najniższej możliwej wysokości, dlatego też nieadekwatność kary do przewinienia nie może zostać w tym przypadku uwzględniona. Strona prowadzi działalność gospodarczą i jest obowiązana do znajomości i przestrzegania przepisów dotyczących prowadzonej przez siebie działalności gospodarczej. Strona wniosła o odstąpienie od nałożenia kary i zastosowanie pouczenia. Powyższy wniosek odnosi się od żądania strony zastosowania w stosunku do strony art. 189f § 1 pkt 1 kpa . Zgodnie z art. 189f § 1 pkt 1 kpa : „Organ administracji publicznej, w drodze decyzji , odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa (…).” W stosunku do strony nie została wydana decyzja o odstąpieniu od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaniu na pouczeniu, ponieważ organ nie uwzględnił przesłanki znikomej wagi naruszenia prawa. D ecyzja organu pierwszej instancji zawiera analizę przesłanki wagi naruszenia prawa, której nie oceniono jako znikomej. Aby można było zastosować odstąpienie od wymierzenia kary w trybie art. 189f § 1 pkt 1 kpa, jednocześnie powinny być spełnione dwie przesłanki: znikoma waga naruszenia prawa jak i zaprzestanie przez stronę naruszania pr awa. Pierwsza przesłanka określona w art. 189f § 1 pkt 1 kpa odnosi się do obligatoryjnego zastosowania przez organ odstąpienia od wymierzenia kary w przypadku zaistnienia znikomej wagi naruszenia prawa. Ustawodawca jako pierwszą przesłankę wskazał zniko mą wagę naruszenia prawa ale poprzez spójnik „a” wzmocnił ją następną przesłanką odnoszącą się do zaprzestania naruszania prawa, co należy rozumieć w ten sposób, że przesłanka znikomej wagi naruszenia prawa ma zastosowanie o ile strona zaprzestanie narusza nia prawa. Powyższe oznacza, że obydwie przesłanki są ze 9 sobą powiązane i wzajemnie się uzupełniają. Dlatego też art. 189f § 1 pkt 1 kpa należy rozumieć w ten sposób, że organ administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia administracy jnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli: waga naruszenia prawa jest znikoma i strona zaprzestała naruszania prawa. Tym samym zaistnienie jednej przesłanki np. zaprzestania naruszania prawa nie jest wystarczające do zastosowania w stosunku do strony instytucji odstąpienia od wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej. Wagę naruszenia prawa odnosi się do poziomu naruszenia norm chroniących interes publiczny lub interes społeczny, rozumiany jako interes konkretnej grupy społecznej. W tym pr zypadku chodzi o naruszenie interesu społecznego, czyli interesu konsumentów. Ustawodawca nigdzie nie wskazał okoliczności, którymi organ powinien kierować się przy wartościowaniu stopnia klasyfikacji naruszenia prawa, który ma być "znikomy". W orzecznict wie sądów administracyjnych przyjmuje się, że ocena znikomości musi być zindywidualizowana, a więc odnosząca się zarówno do sytuacji zobowiązanego podmiotu, jak i okoliczności, w których doszło do naruszenia oraz jego wagi z punktu widzenia interesu public znego. Chodzi tu o realizację w odniesieniu do sankcji administracyjnej funkcji ochronnej polegającej na ochronie wartości realizowanych przez normy prawa administracyjnego oraz funkcji pomiaru wagi chronionego dobra mierzonej stopniem dolegliwości sankcji administracyjnej w relacji do społecznej wagi chronionych wartości. (patrz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 września 2022 r., sygn. akt II GSK 744/19). Odnosząc się od chronionych wartości i dóbr, to s trona naruszyła istotne obowiązki informacyjne, dzięki którym konsumenci mogli zapoznać się z przepisami prawa dotyczącymi ich uprawnień związanych z zużytym sprzętem. Brak tych informacji mógł spowodować niezgodne z przepisami gospodarowanie przez konsume ntów zużytym sprzętem. Strona jest przedsiębiorcą prowadzącym profesjonalną działalność gospodarczą i powinna znać i stosować przepisy prawa, które dotyczą jej działalności gospodarczej i tym samym nie można jej przypisać braku zawinienia. Ponadto cele zo stały określone w art. 1 w w. ustawy, który brzmi: „ Ustawa określa środki służące ochronie środowiska i zdrowia ludzi przez zapobieganie niekorzystnym skutkom wytwarzania zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego, zwanego dalej „zużytym sprzętem”, i gospodarowania nim lub przez ograniczanie tych skutków oraz ogólnych skutków wykorzystania zasobów i poprawę efektywności ich wykorzystania.” Tym samym brak tych informacji mógł spowodować niezgodne z przepisami gospodarowanie przez konsumentów zużytym sp rzętem, co ma bezpośredni wpływ na ochronę środowiska a tym samym na zdrowie i życie ludzi. Tym samym pomimo spełnienia przesłanki zaprzestania naruszania prawa, w ocenie Prezesa Urzędu , nie została spełniona przesłanka znikomej wagi naruszenia prawa, co u niemożliwia zastosowani e w stosunku do strony instytucji odstąpienia od wymierzenia kary, o której mowa w art. 189f § 1 pkt 1 kpa . Podobnie w przedmiotowej sprawie nie znajduje zastosowania art. 189f § 1 pkt 2 kpa, z uwagi na fakt, że z a to samo zachowanie prawomocną decyzją na stronę została uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej lub strona została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie 10 skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe i uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna. Postępowania o nałożenie kary pieniężnej były prowadzone przez ten sam organ – Mazowieckiego WIIH i przepis t en nie ma w tym przypadku zastosowania, a powtarzające się naruszenia maja charakter recydywy. Nie jest również możliwe zastosowanie odstąpienia od wymierzenia kary na podstawie art. 189f § 2 kpa, gdzie w przypadkach innych niż wymienione w § 1, jeżeli po zwoli to na spełnienie celów, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna, organ administracji publicznej, w drodze postanowienia, może wyznaczyć stronie termin do przedstawienia dowodów potwierdzających: 1) usunięcie naruszenia prawa l ub 2) powiadomienie właściwych podmiotów o stwierdzonym naruszeniu prawa, określając termin i sposób powiadomienia. Zgodnie z art. 189f § 3 kpa, organ administracji publicznej w przypadkach, o których mowa w § 2, odstępuje od nałożenia administracyjnej kar y pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli strona przedstawiła dowody, potwierdzające wykonanie postanowienia. Strona nie realizowała obowiązku informacyjnego w związku z zawarciem umowy z konsumentami, dlatego też nie jest możliwe spełnienie celów d la których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna czyli celów związanych z gospodarowaniem zużytym sprzętem elektrycznym i elektronicznym. Zasadnie zatem o rgan pierwszej instancji nie zastosowa ł w przedmiotowej sprawie instytucji odstąpienia od wymierzenia kary. Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1 kpa organ drugiej instancji wydaje decyzję, w której utrzymuje zaskarżoną decyzję w mocy. Należy przy tym podkreślić, że utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji jest konsekwencją dokonania przez o rgan drugiej instancji oceny, że decyzja o rganu pierwszej instancji była prawidłowa i co do istoty sprawy identyczna, jak decyzja podjęta przez o rgan drugiej instancji. Prezes Urzędu przychylił się tym samym do ustaleń poczynionych w toku postępowania prze z o rgan pierwszej instancji oraz uznał, że M azowiecki WIIH zasadnie nałożył na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 5000 zł , z tytułu niewykonania obowiązków informacyjnych określonych w art. 37 ust. 4 w zw. z art. 37 ust. 1 - 3 ustawy o zużytym sprzęci e. Tym samym, decyzja Mazowieckiego WIIH nr PO.57.ZSE.6.2023.KS (sygn. akt DC.8361.59. 20 23) z 17 maja b r. powinna pozostać w obrocie prawnym. Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes Urzędu orzekł jak w sentencji. Niniejsza decyzja jest ostateczna w trybie postępowania administracyjnego. z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Joanna Jankowska - Kuć Dyrektor Departamentu Inspekcji Handlowej /podpisano elektronicznie /
Analiza z kontekstem sprawy
Co ta decyzja oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Informacje o sprawie
- Sygnatura
- DIH-4.707.8.2023.TN
- Rodzaj praktyki
- Pozostałe
- Kara finansowa
- tak
- Branża
- 47.78 SPRZEDAŻ DETALICZNA POZOSTAŁYCH NOWYCH WYROBÓW PROWADZONA W WYSPECJALIZOWANYCH SKLEPACH
- Region
- Mazowieckie
- Strony
- CENTRUM HANDLOWE „DOM I WNĘTRZE” TOMASZ REMBECKI z głównym miejscem prowadzenia działalności w Płońsku ,
- Odwołanie do sądu
- Nie
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów