DIH-IV-42/2024

1 P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW Warszawa, 7 sierpnia 2024 r. DIH - 4.707. 41 .2024 .BP „informacje prawnie chronione [xxx]” DECYZJA DIH .4. 4 2 .2024 Na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775 , z e zm.), art. 1 ust. 3, art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 202 4 r. poz. 312) , art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168), Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, po rozpatrzeniu odwołania przedsiębiorcy Jeronimo Martins Polska S.A. z siedzibą w Kostrzynie od decyzji Śląskiego Wojewód zkiego Inspektora Inspekcji Handlowej z 2 2 marca 202 4 r. ( nr KH .8361. 31 .202 4 / 7 8 DEC/2 4 ), na podstawie której na ww. przedsiębiorcę nałożono karę pieniężną w wysokości 7 0 00 zł (słownie: siedem tysi ę c y złotych) z tytułu ponownego naruszenia obowiązków wynika jących z przepisów o uwidacznianiu cen w okresie 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy, utrzymuje zaskarżoną decyzję w mocy. UZASADNIENIE Pismem z 5 stycznia 202 4 r., na podstawie art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 202 4 r. poz. 236), dalej jako „Praw o przedsiębiorców”, Śląski Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej ( dalej „Śląski WIIH” , „organ pierwszej instancji” ) , zawiadomił xxxx xxxx xxxx xxxxx z siedzibą w xxxx xxxx ( dalej „ s tron a ” , „przedsiębiorca” ) , o zamiarze wszczęcia kontroli w zakresie przestrzegania przepisów ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168), zwanej dal ej „ustawą o informowaniu o cenach”. Strona odebrała pismo 10 stycznia 202 4 r. W toku kontroli przeprowadzonej 30 - 31 styczni a 202 4 r. przez inspektorów reprezentujących Śląskiego WIIH, w sklepie w xxxx przy xxxxx xxxxx xxxx xxxx , sprawdzono prawidłowość informowania o cenach wybranych losowo 4 98 asortymentów produktów znajdujących się w ofercie handlowej, stwierdzając: 1) brak uwidocznionych cen i cen jednostkowych w przypadku 8 partii produktów , 2) brak cen w przypadku 1 2 partii produkt ów , co stanowiło narusze nie wymagań art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach oraz § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 19 grudnia 2022 r. w sprawie uwidaczniania cen towarów i usług (Dz. U. z 2022 r. poz. 2776), zwanego dalej „rozporządzeniem w sprawie uwida czniania cen”. W toku kontroli uzupełni o n o brakując e oznacze nia cenow e . 2 U stalenia kontroli udokumentowano w protokole kontroli z 31 stycznia 202 4 r. (nr akt kontroli: KH .8361. 31 .202 4 ). W okresie 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie przepisów po raz pierwszy, organ pierwszej instancji ujawnił dwanaście przypadków naruszenia wymagań ustawy o informowaniu o cenach , w toku kontroli przeprowadzonych w następujących ok resach: 1) 6 lipca 2023 r. – stwierdzono brak informacji o cenach oraz informacji o cenach i cenach jednostkowych (sprawa DC.8361.154.2023/70DEC/23) - decyzją z 15 listopada 2023 r. nałożono karę pieniężną w wys. 3 000 zł ; 2) 12 lipca 2023 r. – stwierdzono brak informacji o cenach, informacji o cenach i cenach jednostkowych o raz błędne wyliczenie cen jednostkowych (sprawa DC.8361.161.2023) – decyzją z 17 listopada 2023 r. nałożono karę pieniężną w wys. 3.500 zł – decyzj a została utrzymana w mocy decyzją Prezesa U rzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (dalej jako „Prezes UOKiK”, „organ drugiej instancji”) nr DIH .4.10.202 4 z 6 lutego b r. 3) 17 lipca 2023 r. – stwierdzono brak informacji o cenach, informacji o cenach i cenach jednostkowych oraz błędne wyliczenie cen j ednostkowych (sprawa DC.8361.165.2023) – decyzją z 21 listopada 2023 r. nałożono karę pieniężną w wys. 4.000 zł – decyzja została utrzymana w mocy decyzją Prezesa UOKIK nr DIH.4.11.202 4 z 4 marca b r. 4) 31 sierpnia 2023 r. – stwierdzono brak informacji o cenach, cenach jednostkowych, informacji o cenach i cenach jednostkowych oraz uwidocznienie cen innych niż zakodowane w kasie (sprawa KH.8361.154.2023) – decyzją z 7 grudnia 2023 r. nałożono karę pieniężną w wys. 4 000 zł – decyzja została utrzymana w moc y decyzją Prezesa UOKiK nr DIH.4.12.202 4 z 5 marca b r. 5) 13 września 2023 r. – stwierdzono brak informacji o cenach, informacji o cenach i cenach jednostkowych oraz uwidocznienie cen innych niż zakodowane w kasie (sprawa DC.8361.168.2023) – decyzją z 8 grud nia 2023 r. nałożono karę pieniężną w wys. 3 500 zł – decyzja została uchylona i orzeczono we własnym zakresie karę w wys. 3 500 zł decyzją Prezesa UOKiK nr DIH.4.13.2024 z 6 marca b r. 6) 15 września 2023 r. – stwierdzono brak informacji o cenach oraz informa cji o cenach i cenach jednostkowych (sprawa KH.8361.171.2023) – decyzją z 11 grudnia 2023 r. nałożono karę pieniężną w wys. 4 500 zł – decyzja została utrzymana w mocy decyzją Prezesa UOKiK nr DIH.4.14.2024 z 11 marca b r. 7) 18 września 2023 r. – stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych oraz uwidocznienie cen innych niż zakodowane w kasie (sprawa KH.8361.173.2023) – decyzją z 14 grudnia 2023 r. nałożono karę pieniężną w wys. 5 000 zł – decyzja została utrzymana w mocy decyzją Prezesa UOKiK n r DIH.4.20.2024 z 14 marca br. 8) 1 3 listopada 2023 r. – brak informacji o cenach oraz informacji o cenach i c enach jednostkowych (sprawa KH.8361.223.2023) – decyzją z 19 stycznia b r. nałożono karę pieniężną w wys. 5 000 zł – decyzja została utrzymana w mocy decyzją Prezesa UOKiK nr DIH.4.21.2024 z 18 marca br. 3 9) 15 listopada 2023 r. – brak informacji o cenach oraz informacji o cenach i cenach jednostkowych (sprawa KH.8361.226.2023) – decyzją z 5 lutego br. nałożono karę pieniężną w wys. 5 500 zł – decyzja zos tała utrzymana w mocy decyzją Prezesa UOK i K nr DIH - 4.22.2024 z 22 marca br. 10) 15 listopada 2023 r. - brak informacji o cenach oraz informacji o cenach i cenach jednostkowych (sprawa KH.8361.227.2023) – decyzją z 6 lutego br. nałożono karę pieniężną w wys. 6 000 zł – decyzja została utrzymana w mocy decyzj ą Prezesa UOKiK nr DIH.4.23.2024 z 25 marca br. 11) 17 listopada 2023 r. – brak informacji o cenach oraz informacji o cenach i cenach jednostkowych (sprawa KH.8361.229.2023) - decyzją z 9 lutego br. nałożono karę pieniężną w wys. 6 500 zł – decyzja została utrzymana w mocy decyzją Prezesa UOKiK nr DIH.4.24. 2024 z 28 marca br. 12) 17 listopada 2023 r. – brak informacji o cenach oraz informacji o cenach i cenach jednostkowych (sprawa KH.8361.231.2023) – decyzją z 12 lutego b r. nałożono karę pieniężną w wys. 6 500 zł – decyzja została utrzymana w mocy decyzją Prez esa UOKiK nr DIH.4.29.2024 z 15 kwietnia br. 13) 18 stycznia 2024 r. – brak informacji o cenach oraz informacji o cenach i cenach jednostkowych (sprawa KH.8361.17.2024) – decyzją z 26 lutego br. nałożono karę pieniężną w wys. 6 500 zł – decyzja została utrzyma na w mocy decyzją Prezesa UOKiK nr DIH - 4.30.2024 z 23 maja br. 14) 23 stycznia 2024 r. – brak informacji o cenach oraz informacji o cenach i cenach jednostkowych (sprawa KH.8361. 22 .2024) – decyzją z 21 marca br. nałożono karę pieniężną w wys. 7 0 00 zł – decyz ja została utrzymana w mocy decyzją Prezesa UOKiK nr DIH - 4.3 4 .2024 z 1 3 czerwca br. W związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami, pismem z 2 8 lutego b r., Śląski WIIH poinformował przedsiębiorcę o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie nałożenia, na podstawie art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach, kary pieniężnej z tytułu kolejnego naruszenia przepisów o uwidacznianiu cen w okresie 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz p ierwszy. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, decyzją z 2 2 marca b r. ( nr KH .8361. 31 . 202 4 / 7 8 DEC/2 4 ), Śląski WIIH nałożył na przedsiębiorcę karę pieniężną w wysokości 7 0 00 zł (słownie: siedem tysi ę c y złotych), na podstawie art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach, z tytułu pięt nas t ego naruszenia obowiązku uwidaczniania cen towarów w okresie 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy. Decyzja został a odebrana 27 marca 2024 r. Pismem z 8 kwietnia br. (data stempla pocztowego: 9 kwietnia br.) strona złożyła do Prezesa UOKiK odwołanie od ww. decyzji, zarzucając naruszenie przez organ pierwszej instancji: 1) art. 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach poprzez: − uznanie, że doszło do wyższego niż znikomy stopień naruszenia obowiązków z ww. ustawy, podczas gdy naruszenie dotyczyło wyłącznie 20 partii towarów, co stanowiło 4 % sprawdzonych towarów, − niewłaściwą ocenę dotychczasowej działalności przedsiębiorcy poprzez: 4 • całkowite pominięcie wyników innych kontroli przeprowadzanych w sklepach xxxx , których wyniki były pozytywne, tj. nie stwierdzono nieprawidłowości, • brak wskazania, dlaczego przy ustalaniu wysokości kary pominięto wyniki innych kontroli, których wyniki były całkowicie pozytywne, gdzie nie stwierdzono nieprawidłowości, • przy ustalaniu wymiaru kary brano pod uwagę wyłącznie kontrole, w których stwierdzono nieprawidłowości, • pominięcie okoliczności, iż wszystkie naruszenia zostały usunięte oraz podję to działania mające na celu poprawę poziomu przestrzegania przepisów ustawy; − niedostateczne uwzględnienie przesłanki wymiaru kary wskazanej w art. 6 ust. 3 pkt 4 ww. ustawy tj. braku nałożenia sankcji na stronę za to samo naruszenie w innych państwach cz łonkowskich Unii Europejskiej w sprawach transgranicznych; − niewłaściwą ocenę dotychczasowej działalności przedsiębiorcy poprzez pominięcie okoliczności, iż wszystkie uprzednie kary nałożone na stronę w ciągu 12 miesięcy dotyczyły innych sklepów, jak równie ż pominięcie okoliczności, iż strona prowadzi sieć kilku tysięcy sklepów, zatem brak 8 cen i cen jednostkowych oraz 1 2 cen nie może być uznany za wyższy niż znikomy stopień naruszenia obowiązków, gdyż należy brać pod uwagę skalę działalności przedsiębiorcy , w tym liczbę sklepów oraz ilość asortymentu; 2) art. 8 dyrektywy 98/6/WE PE i Rady z dnia 16 lutego 1998 r. w sprawie ochrony konsumenta przez podawanie cen produktów oferowanych konsumentom poprzez niewłaściwe zastosowanie przesłanki proporcjonalności przy wymierzaniu kary, tj. naruszenie dotyczyło wyłącznie 2 0 partii towarów, co stanowiło 4 % sprawdzonych towarów, wobec czego nałożona kary jest nieproporcjonalnie za wysoka; 3) art. 6, art. 8 i art. 11 kpa poprzez: − całkowite pominięcie wyników innych kontroli, przeprowadzanych w sklepach prowadzonych przez xxxx , których wyniki były pozytywne – gdzie nie stwierdzono żadnych nieprawidłowości, − brak wyjaśnienia zasadności przesłanek, którymi organ kierował się przy załat wianiu sprawy – brak wskazania dlaczego przy ustalaniu wysokości kary pominięto wyniki innych kontroli, których wyniki były całkowicie pozytywne, gdzie nie stwierdzono nieprawidłowości, − przy ustalaniu wymiaru kary brano pod uwagę wyłącznie kontrole, w któr ych stwierdzano nieprawidłowości, co prowadzi do utraty zaufania przez przedsiębiorcę do organu, reprezentującego władzę publiczną, a także podważa zasady proporcjonalności, bezstronności i równego traktowania; 4) art. 7 w zw. z art. 77 w zw. z art. 80 kpa, poprzez niewszechstronne rozważenie zebranego materiału dowodowego z naruszeniem zasady prawdy obiektywnej, zasady zaufania obywateli do organu, zasady przestrzegania interesu społecznego, tj. − pominięcie okoliczności, iż strona niezwłocznie usunęła wszelki e nieprawidłowości oraz podjęła czynności mające na celu eliminację nieprawidłowości na przyszłość; − pominięcie wyników innych kontroli dokonywanych przez organ w ostatnich tygodniach, w których nie wykazano żadnych naruszeń; − niepodjęcie wszystkich czynnośc i niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz załatwienia sprawy, a także niezebranie w sposób wyczerpujący 5 materiału dowodowego m. in. poprzez oparcie się wyłącznie na niewielkiej części asortymentu; − niewzięcie pod uwagę okoliczności, że strona prowadzi sieć sklepów, 5) art. 189a § 2 pkt 1 w zw. z art. 189f § 1 pkt 1 kpa poprzez brak zastosowania wskazanych przepisów tj. brak odstąpienia od nałożenia decyzji, podczas gdy spełniona była przesłanka jego zastosowania – tj. waga naruszenia była z nikoma. Z daniem S trony, powyższe naruszenia doprowadziły do błędnych ustaleń stanu faktycznego, tj. uznania, że doszło do wyższego niż znikomy stopień naruszenia obowiązków informacyjnych wynikających z ustawy, podczas gdy naruszenia dotyczyły wyłącznie 2 0 produktów objętych kontrolą, co doprowadziło do niezasadnego nałożenia na stronę kary pieniężnej wysokości nieproporcjonalnej do naruszeń. Pismem z 2 8 czerwca br., Prezes UOKiK poinformował przedsiębiorcę, że przed wydaniem rozstrzygnięcia kończącego post ępowanie w sprawie, stronie biorącej udział w postępowaniu administracyjnym przysługuje, na podstawie art. 10 kpa, prawo do zapoznania się z aktami sprawy, a także wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Strona nie sk orzystała z przysługującego jej prawa. Prezes U rzędu O chrony K onkurencji i K onsumentów zważył, co następuje. Istotą postępowania odwoławczego jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie tożsamej przedmiotowo i podmiotowo sprawy administracyjnej w granicach wyznaczonych rozstrzygnięciem decyzji organu pierwszej instancji. W toku postępowania organ odwoławczy dokonuje oceny, czy odwołanie strony jest uzasadnione oraz sprawdza, czy wydana decyzja była prawidłowa. Zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudni a 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2024 r. poz. 312) – dalej jako „ ustaw a o Inspekcji Handlowej ” , Prezes UOKiK jest organem wyższego stopnia w stosunku do wojewódzkich inspektorów Inspekcji Handlowej. Wobec powyższego, w myśl art. 127 § 2 k pa , w zw iązku z art. 1 ust. 3 ww. ustawy, Prezes UOKiK jest organem właściwym do rozpatrzenia wniesionego odwołania. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, w miejscu sprzedaży detalicznej i świadczenia usług uwidacznia się cenę oraz cenę jednostko wą towaru (usługi) w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. W myśl § 3 ust. 1 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen, cenę uwidacznia się w miejscu ogólnodostępnym i dobrze widocznym dla konsumentów, na danym t owarze, bezpośrednio przy towarze lub w bliskości towaru, którego dotyczy. Cenę oraz cenę jednostkową uwidacznia się w szczególności: 1) na wywieszce; 2) w cenniku; 3) w katalogu; 4) na obwolucie; 5) w postaci nadruku lub napisu na towarze lub opakowaniu, o czym stanowi § 3 ust. 2 ww. rozporządzenia. Zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach, jeżeli przedsiębiorca nie wykonał obowiązków, o których mowa w art. 4 ustawy o informowaniu o cenach, co najmniej trzykrotnie w okresie 12 miesięcy, licząc od dnia, w kt órym stwierdzono naruszenie tych 6 obowiązków po raz pierwszy, wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej nakłada na niego, w drodze decyzji, karę pieniężną do wysokości 40 000 zł. Ustalając wysokość kary pieniężnej, zgodnie z art. 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach, wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej uwzględnia: 1) stopień naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5, w tym charakter, wagę, skalę i czas trwania naruszenia tych obowiązków; 2) dotychczasową działalność przedsiębiorcy, w tym podjęte przez niego działania w celu złagodzenia lub naprawienia szkody poniesionej przez konsumentów, wcześniejsze naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5, przez tego przedsiębiorcę oraz uzyskane przez przedsiębiorcę korzyści majątkow e lub straty w związku z naruszeniem tych obowiązków; 3) wielkość obrotów i przychodu przedsiębiorcy; 4) sankcje nałożone na przedsiębiorcę za to samo naruszenie w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej w sprawach transgranicznych, jeżeli informacje o takich sankcjach są dostępne w ramach mechanizmu ustanowionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/2394 z dnia 12 grudnia 2017 r. w sprawie współpracy między organami krajowymi odpowiedzialnymi za egzekwowanie przepisów prawa w zakres ie ochrony konsumentów i uchylającym rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 (Dz. Urz. UE L z 2017 r. Nr 345, str. 1, ze zm.). W niniejszej sprawie, w toku kontroli przeprowadzonej w placówce handlowej należącej do przedsiębiorcy, stwierdzono: 1) brak uwidocznionych cen i cen jednostkowych w przypadku 8 partii produktów, 2) brak uwidoczni onych cen w przypadku 12 partii produktów, co było, jak stwierdził Śląski WIIH, pięt nas tym - w okresie 12 miesięcy - naruszeniem przez s tronę obowiązujących przepisów w zakresie uwidaczniania cen. W związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami, Śląski WIIH w drodze decyzji, wydanej na podstawie art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach, nałożył karę pieniężną w wysokości 7 0 00 zł na przedsiębiorcę, to jest na podm iot, który dopuścił się powyższego naruszenia. W toku postępowania odwoławczego Prezes UOKiK przeprowadził analizę ustaleń kontroli, w oparciu o które wydano decyzję oraz treści skarżonej decyzji, jak również przeanalizował zarzuty zawarte w odwołaniu. Biorąc pod uwagę obowiązujące przepisy dotyczące nakładania kar, niezrealizowanie obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach powoduje – zgodnie z art. 6 ust. 1 ww. ustawy – nałożenie kary pieniężnej w wysokości do 20 000 zł. Natomiast, zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach, jeżeli przedsiębiorca nie wykonał obowiązków, o których mowa w art. 4, co najmniej trzykrotnie w okresie 12 miesięcy licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy, wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej nakłada na niego, w drodze decyzji, karę pieniężną do wysokości 40 000 zł. Przepisy te w sposób niewymagający dodatkowych założeń i wykładni, nakazują wojewódzkiemu inspektorowi Inspekcji Handlowej wymie rzyć karę pieniężną podmiotowi, który nie wykonuje obowiązków określonych w ww. przepisach, przy czym wysokość sankcji jest uzależniona od tego, czy podmiot narusza przepisy po raz pierwszy bądź drugi, czy też 7 trzeci i kolejny. Dowiedzenie, że podmiot nie wykonał powyższych obowiązków powoduje konieczność nałożenia kary pieniężnej, która jest karą administracyjną. Prezes UOKiK dokonując analizy akt sprawy oraz treści skarżonej decyzji zwrócił uwagę na wskazanie przez Śląskiego WIIH, że przedsiębiorca nie wy konał obowiązków, o których mowa w art. 4 ustawy o cenach po raz pięt n as t y, w okresie 12 miesięcy licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy. Naruszenie obowiązków w zakresie uwidaczniania cen Śląski WIIH stwierdził dot ychczas w toku uprzednio przeprowadzonych kontroli, tj.: 1) 6 lipca 2023 r. – stwierdzono brak informacji o cenach oraz informacji o cenach i cenach jednostkowych (sprawa DC.8361.154.2023/70DEC/23); 2) 12 lipca 2023 r. – stwierdzono brak informacji o cenach, in formacji o cenach i cenach jednostkowych oraz uwidoczniono ceny w sposób sprzeczny z art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach (sprawa DC.8361.161.20223/73DEC/23); 3) 17 lipca 2023 r. – stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych, brak info rmacji o cenach jednostkowych, błędne wyliczenie ceny jednostkowej (sprawa DC.8361.165.2023/82DEC/23); 4) 31 sierpnia 2023 r. - stwierdzono brak informacji o cenach, cenach jednostkowych, informacji o cenach i cenach jednostkowych oraz uwidocznienie cen inny ch niż zakodowane w kasie (sprawa KH.8361.154.2023/101DEC/23); 5) 13 września 2023 r. – stwierdzono brak informacji o cenach, informacji o cenach i cenach jednostkowych oraz błędne uwidocznienie cen w postaci różnic „półka – kasa” (sprawa DC.8361.168.2023/10 2 DEC/23); 6) 15 września 2023 r. - stwierdzono brak informacji o cenach oraz informacji o cenach i cenach jednostkowych (sprawa KH.8361.171.2023 /103DEC/23 ); 7) 18 września 2023 r. – stwierdzono brak informacji o cenach i cenach jednostkowych oraz błędne uwidocznienie cen w postaci różnic „półka – kasa” (sprawa KH.8361. 173.2023/104DEC/23); 8) 13 listopada 2023 r. – stwierdzono brak informacji o cenach oraz informacji o cenach i cenach jednostkowych (sprawa KH.8361.223.2023/107DEC/23); 9) 15 listopada 2023 r. – s twierdzono brak informacji o cenach oraz informacji o cenach i cenach jednostkowych (sprawa KH.8361.226.2023/108DEC/23); 10) 15 listopada 2023 r. – stwierdzono brak informacji o cenach oraz informacji o cenach i cenach jednostkowych (sprawa KH.8361.227 .2023 /109/DEC/23); 11) 17 listopada 2023 r. – stwierdzono brak informacji o cenach oraz informacji o cenach i c enach jednostkowych (sprawa KH.8361.22 9 .2023 /1 10 /DEC/23); 12) 17 listopada 2023 r. – stwierdzono brak informacji o cenach oraz informacji o cenach i cenach je dnostkowych (sprawa KH.8361.231 .2023 /111/DEC/23) ; 13) 18 stycznia 2024 r. – stwierdzono brak informacji o cenach oraz informacji o cenach i cenach jednostkowych (sprawa KH.8361.17.2023/30DEC/ 24); 14) 2 3 stycznia 2024 r. – stwierdzono brak informacji o cenach oraz informacji o cenach i cenach jednostkowych (sprawa KH.8361.22.2024 /70DEC/24 ); 8 Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes UOKiK potwierdza prawidłowość ustaleń dokonanych w powyższym zakresie przez Śląskiego WIIH, a więc, że w okresie 12 miesięcy poprzedzających naruszenie będące przedmiotem zaskarżonej decyzji strona czter nast okrotnie naruszyła art. 4 ustawy o informowaniu o cenach. Tym samym, w przedmiotowej sprawie znajd uje zastosowanie art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach zgodnie z którym jeżeli przedsiębiorca nie wykonał wspomnianych obowiązków, co najmniej trzykrotnie w okresie 12 miesięcy, licząc od dnia, w którym stwierdzono naruszenie tych obowiązków po raz pierwszy, wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej nakłada na niego, w drodze decyzji, karę pieniężną do wysokości 40 000 zł. Stan faktyczny ustalony w sprawie nie budzi wątpliwości co do tego, że strona nie dopełniła obowiązków w zakresie uwidaczniania cen, naruszając tym samym art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, przy czym naruszenia te miały dwojaką postać: − brak uwidocznionych cen i cen jednostkowych; − brak uwidocznieni a cen . Konsekw encją powyższego jest nałożenie administracyjnej kary pieniężnej, której przesłanki określa art. 6 ust. 3 ww. ustawy. Art. 6 ust. 3 pkt 1 ww. ustawy jako przesłankę wymiaru kary wymienia stopień naruszenia obowiązków, w tym charakter, wagę, skalę i czas t rwania naruszenia tych obowiązków. W odniesieniu do przedmiotowej przesłanki, strona podniosła szereg zarzutów dotyczących błędnego ustalenia stanu faktycznego, czego skutkiem miało być ustalenie stopnia naruszenia obowiązków wyższego niż znikomy. Strona p odnosi mianowicie, że organ pierwszej instancji pominął, iż wszystkie uprzednie kary nałożone na stronę w ciągu 12 miesięcy wstecz dotyczyły innych sklepów, aniżeli sklep kontrolowany, jak również pominięcie faktu, że strona prowadzi sieć kilku tysięcy skl epów, a zatem przedmiotowe naruszenie nie może być uznane za wyższe niż znikome, gdyż należy brać pod uwagę skalę działalności przedsiębiorcy, w tym liczbę sklepów oraz ilość asortymentu. Odnosząc się do powyższej argumentacji należy zauważyć, że przy usta laniu przesłanki stopnia naruszenia, decydująca nie jest liczba skontrolowanych produktów czy ich rodzaj. Nie sposób również uznać, że kontrola powinna objąć całość sprzedawanych produktów, co byłoby niewykonalne. Dlatego też kontrola obejmuje tylko część sprzedawanych produktów, przyjmując, że jest ona reprezentatywna dla całości produktów znajdujących się w sprzedaży. Z tego też względu przy ustalaniu przesłanki stopnia naruszenia bierze się pod uwagę stosunek towarów dotkniętych naruszeniem w zakresie in formowania o cenach do ogółu towarów skontrolowanych, bez względu na to, jak wielka partia produktów jest objęta kontrolą. W przedmiotowej sprawie stwierdzone naruszenia dotyczą ok. 4 % skontrolowanych towarów. Nieprawidłowe jest więc rozumowanie strony, ż e organ pierwszej instancji wymierzył karę za nieprawidłowości dotyczące jedynie 2 0 towarów, w rzeczywistości bowiem organ wymierzył karę za naruszenie obowiązku informowania o cenach stwierdzone w stosunku do 4 % skontrolowanych towarów. Bezprzedmiotowym jest tym samym argument strony, że na ustalenie stopnia naruszenia ma również fakt prowadzenia przez nią sieci handlowej liczącej kilka tysięcy placówek. Kontrola jest bowiem przeprowadzana w konkretnej placówce handlowej i to tej placówki dotyczy ustalon y stan 9 faktyczny. Stąd też, nie można zgodzić się ze stroną, iż stopień naruszenia jest uzależniony od powołanych przez nią okoliczności. Badając przesłankę stopnia naruszenia obowiązków należy odwołać się do art. 4 ust. 1 ww. ustawy, zgodnie z którym, w m iejscu sprzedaży detalicznej i świadczenia usług uwidacznia się cenę oraz cenę jednostkową towaru (usługi) w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. Zgodnie z art. 3 ust. 1 pkt 1 ustawy o informowaniu o cenach, cena t o wartość wyrażona w jednostkach pieniężnych, którą kupujący jest obowiązany zapłacić przedsiębiorcy za towar lub usługę, zaś cena jednostkowa jest z kolei podstawowym kryterium obiektywnej informacji o wartości towaru wyrażonej w jednostkach pieniężnych, szczególnie w kontekście porównania jej z takimi wartościami innych towarów – podobnych pod względem przeznaczenia, ale o odmiennych cechach np. co do marki, producenta, ilości, wzornictwa, poziomu technicznego itp. W świetle powyższego, brak uwidocznieni a cen, pozbawia konsumentów należytej informacji o oferowanych produktach. Z kolei, brak cen jednostkowych, uniemożliwia konsumentom porównanie oferowanych towarów z towarami podobnymi, lecz o innej masie lub objętości, a co za tym idzie, utrudnia konsumen tom wybór odpowiedniego dla nich towaru. Nieuwidocznienie tego rodzaju informacji, nawet przy niewielkiej ilości towarów, stanowi znaczny stopień naruszenia (por. uzasadnienie wyroku WSA w Warszawie z dnia 8 listopada 2019 r. sygn. akt VI SA/Wa 1400/19: „N ie można natomiast, w ocenie Sądu, podzielić zarzutu skargi o znikomym stopniu naruszenia obowiązku informowania o cenach w przedmiotowej sprawie. Jeżeli bowiem przyjrzeć się produktom, w stosunku do których ceny nie były uwidocznione, ewidentnie widać, ż e dotyczą one szeroko rozumianej chemii gospodarczej. Tym samym klienci poszukujący towarów w tym właśnie dziale sklepu, istotnie pozbawieni zostali podstawowej informacji, która winna im zostać zapewniona przez Skarżącą, a więc ceny produktu. Bez tej pods tawowej informacji trudno mówić o realizacji jednej z dyrektyw ujętych w art. 4 ustawy o informowaniu o cenach a więc umożliwieniu klientom porównania cen konkurencyjnych towarów.” ). Biorąc powyższe pod uwagę, Śląski WIIH prawidłowo uznał, iż stopień nar uszenia przepisów ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług jest wyższy niż znikomy. Art. 6 ust. 3 pkt 2 ustawy o informowaniu o cenach, jako przesłankę wymiaru kary, wymienia dotychczasową działalność przedsiębiorcy, w tym podjęte przez niego działan ia w celu złagodzenia lub naprawienia szkody poniesionej przez konsumentów, wcześniejsze naruszenia obowiązków zakresie uwidaczniania cen oraz uzyskane przez przedsiębiorcę korzyści majątkowe lub straty w związku z naruszeniem tych obowiązków . Strona w odw ołaniu zarzuca niewłaściwą ocenę tej przesłanki poprzez całkowite pominięcie wyników innych (pozytywnych) kontroli oraz niewskazanie dlaczego je pominięto, oparcie się wyłącznie na kontrolach negatywnych oraz pominięcie okoliczności, że wszystkie naruszeni a zostały usunięto oraz podjęto działania mające na celu poprawę poziomu przestrzegania przepisów ustawy. Odnosząc się do zarzutów należy wskazać, że pojęcie „dotychczasowej działalności” obejmuje okres działalności przedsiębiorcy poprzedzający przeprowadzenie kontroli. Z tego też względu, zasadnym jest wzięcie pod uwagę również i wyników kontroli pozytywnych, przeprowadzonych wobec przedsiębiorcy. W tej kwestii należy przyznać rację stronie, 10 n iemniej należy zwrócić uwagę, iż pojęcie „dotychczasowej działalności” jest pojęciem na tyle obszernym, iż jego znaczenia nie można ograniczać tylko do kontroli pozytywn ych. Z tego też względu, obok kontroli pozytywnych organ bierze pod uwagę również i kontrole negatywne, które mają znaczenie w przypadku ustalenia liczby naruszeń zgodnie z art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach. Organ rozpoznając przesłankę dotychc zasowej działalności wziął pod uwagę, że przedsiębiorca w okresie 12 miesięcy od dnia pierwszej kontroli, włączywszy bieżącą kontrolę, po raz pięt nasty naruszył przepisy o uwidacznianiu cen. Istotnym jest tu również fakt, że kontrole we wszystkich w/w przy padkach poprzedzone były zawiadomieniem o zamiarze przeprowadzenia kontroli. Strona miała więc możliwość odpowiedniego przygotowania się do kontroli. Tymczasem fakt, iż w okresie 12 miesięcy poprzedzających przedmiotowe naruszenie, stwierdzono cztern aście naruszeń w zakresie informowania o cenach jednoznacznie wskazuje, że strona nie przywiązuje należytej wagi do wykonywania obowiązków nałożonych na nią przedmiotową ustawą. Organ pierwszej instancji, trafnie przy tym wskazał, że obowiązek informowania o cen ach produktów i usług istnieje od 2001 r., zaś strona prowadzi działalność gospodarczą od grudnia 2004 r. (wg KRS) a więc powinna wykazać się znajomością przepisów dotyczących wykonywanej działalności. Prezes UOKiK zwraca przy tym uwagę, że wbrew temu co strona podnosi w odwołaniu, Śląski WIIH wziął pod uwagę podjęcie działań naprawczych przez stronę, na co wskazuje uzasadnienie zaskarżonej decyzji. Podobnie Prezes UOKiK dokonując ponownej analizy powyższej przesłanki, bierze pod uwagę działania podjęte pr zez stronę , a polegające na oznaczeniu wszystkich oferowanych do sprzedaży towarów prawidłowo oznaczonymi cenami. Niemniej jednak podkreślić należy, że strona podjęła te działania w wyniku kontroli. Art. 6 ust. 3 pkt 3 ww. ustawy, jako przesłankę wymiaru k ary, wymienia wielkość obrotów i przychodu przedsiębiorcy, który został ustalony przez organ pierwszej instancji w toku postępowania – przedmiotowa przesłanka została ustalona w oparciu o sprawozdanie finansowe złożone do KRS. Powyższe ustalenia Prezes UOK iK przyjmuje za swoje. Art. 6 ust. 3 pkt 4 ww. ustawy, jako przesłankę wymiaru kary wymienia sankcje nałożone na przedsiębiorcę za to samo naruszenie w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej w sprawach transgranicznych, jeżeli informacje o takich sankcjach są dostępne w ramach mechanizmu ustanowionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/2394 z dnia 12 grudnia 2017 r. w sprawie współpracy między organami krajowymi odpowiedzialnymi za egzekwowanie przepisów prawa w zakresie och rony konsumentów i uchylającym rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 (Dz. Urz. UE L z 2017 r. Nr 345, str. 1, ze zm.) – Śląski WIIH w oparciu o oświadczenie strony stwierdził, że takie sankcje nie były na stronę nałożone. Biorąc powyższe pod uwagę, nie spos ób również uznać zasadności zarzutu naruszenia art. 77 § 1 kpa. Analiza zaskarżonej decyzji nie daje podstaw do uznania, iż organ I instancji pominął istotne okoliczności mające znaczenie dla sprawy. W tej kwestii Prezes UOKIK stoi na stanowisku, iż organ I instancji poczynił swoje ustalenia w oparciu o kompletny i niebudzący wątpliwości materiał dowodowy. Prezes UOKiK stoi również na stanowisku, że w przedmiotowej sprawie nie znajduje zastosowania instytucja odstąpienia od wymierzenia kary. Mianowicie, zgodnie z art. 189f § 1 kpa o rgan administracji publicznej, w drodze decyzji, odstępuje od nałożenia admi nistracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje na pouczeniu, jeżeli: 11 1) waga naruszenia prawa jest znikoma, a strona zaprzestała naruszania prawa lub 2) za to samo zachowanie prawomocną decyzją na stronę została uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna prze z inny uprawniony organ administracji publicznej lub strona została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe i uprzednia kara spełnia cele, dla których miałaby być nało żona administracyjna kara pieniężna. Z zebranego materiału wynika, że waga naruszenia nie jest znikoma, ponieważ brak cen i cen jednostkowych jest naruszeniem interesów konsumentów w zakresie ich prawa do informacji. Tego typu naruszenie stanowi zagrożeni e dla interesów majątkowych konsumentów, a tym samym wyklucza możliwość uznania stopnia tego naruszenia za znikomy. Należy ponadto wskazać, że fakt kilku nastok rotnego wystąpienia w okresie wskazanym w art. 6 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach, nieprawi dłowości skutkujących podwyższaniem wymiaru kary, oznacza, że funkcja prewencyjna kary nie została spełniona. Nie została również spełniona przesłanka zawarta w art. 189f § 1 pkt 2 kpa, ponieważ nie była wydana przez inny uprawniony organ administracji publicznej prawomocna decyzja nakładająca na stronę za to samo zachowanie administracyjną karę pieniężną, jak również strona nie została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe a kara ta spełniałaby cele, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna. Należy przy tym zwrócić uwagę, że zgodnie z art. 7 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, decyzja o nałożeniu administracyjnej kary pieniężnej leży w gest ii wojewódzkiego inspektora Inspekcji Handlowej – w przedmiotowej sprawie, zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o Inspekcji Handlowej, jest to Śląski WIIH. Zdaniem Prezesa UOKiK brak jest podstaw do odstąpienia od wymierzenia kary na podstawie art. 189f § 1 kp a. Odnosząc się natomiast do art. 189f § 2 kpa, który wskazuje na możliwość odstąpienia od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej w przypadkach innych niż wymienione w art. 189f § 1 kpa, Prezes UOKiK zwraca uwagę, że powtarzające się naruszenia przez przedsiębiorcę przepisów ustawy o informowaniu ocenach nie pozwalają na odstąpienie od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestanie na pouczeniu ponieważ nie spełni to celu, dla którego miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna. Ce lem tym jest przestrzeganie przez przedsiębiorcę przepisów ustawy o informowaniu o cenach. Mając powyższe na uwadze, organ odwoławczy, po ponownym przeanalizowaniu zgromadzonego materiału, uznał odwołanie za bezzasadne. Bezzasadnym jest przy tym zarzut st rony, iż organ pierwszej instancji, przy wymiarze kary, niewłaściwie zastosował przesłankę proporcjonalności zawartą w art. 8 dyrektywie 98/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 lutego 1998 r. w sprawie ochrony konsumenta przez podawanie cen produ któw oferowanych konsumentom. Należy bowiem zauważyć, iż powołany przepis nie ogranicza się tylko do wspomnianej przesłanki proporcjonalności, ale wymienia również przesłankę skuteczności i odstraszania, przy czym wszystkie te przesłanki są stosowane łączn ie. Stan faktyczny ustalony w sprawie, w ocenie Prezesa UOKiK, pozwala uznać, że wymierzona stronie kara w wysokości 7 0 00 zł jest adekwatna do osiągnięcia zakładanego celu, jakim jest zapewnienie, aby w obrocie dostępne były tylko towary opatrzone odpowi ednimi informacjami na temat ich cen i cen jednostkowych. 12 W związku z powyższym wniosek strony o uchylenie zaskarżonej decyzji z 2 2 marca br. Śląskiego WIIH i umorzenie postępowania pierwszej instancji ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i orzecze nie co do istoty sprawy w ten sposób, że odstępuje się od nałożenia na stronę kary pieniężnej jest niezasadny. Prezes UOKiK , zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o Inspekcji Handlowej, jest organem wyższego stopnia w stosunku do wojewódzkich inspektorów Inspekc ji Handlowej. Zatem, w myśl art. 127 § 2 kpa w związku z art. 1 ust. 3 ustawy o Inspekcji Handlowej, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów jest organem właściwym do rozpatrzenia wniesionego odwołania. Zgodnie z art. 7 ust. 1 i 3 ustawy o inform owaniu o cenach, karę pieniężną, o której mowa w sentencji decyzji, stanowiącą dochód budżetu państwa, należy wpłacić na rachunek bankowy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Katowicach w terminie 7 dni od dnia, w którym decyzja o wymierzeniu k ary stanie się ostateczna. Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1 kpa, organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję. Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes UOKiK orzekł, jak w sentencji. Niniejsza decyzja jest ostateczna w trybie postępowania administracyjnego. Pouczenie 1. Decyzja jest ostateczna w toku instancji. W terminie 30 dni od jej doręczenia stronie przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skargę należy wnieść za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, pl. Powstańców Warszawy 1, 00 - 950 Warszawa. 2. Od skarg wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym od strony skarżącej pobierana jest opłata, tzw. wpis stosunkowy, zależny od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi: 1) do 10.000 zł - 4 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 100 zł; 2) ponad 10.000 z ł do 50.000 zł - 3 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł; 3) ponad 50.000 zł do 100.000 zł - 2 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 1.500 zł; 4) ponad 100.000 zł - 1 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jedna k niż 2.000 zł i nie więcej niż 100.000 zł. 3. W przypadku wniesienia od niniejszej decyzji skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, strona ma możliwość ubiegania się o przyznanie prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie na wni osek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania sądowoadministracyjnego. Wniosek ten jest wolny od opłat sądowych. Wniosek o przyznanie prawa pomocy należy złożyć do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. 4. Do należności pieniężnych w postaci kar pieniężnych nie uiszczonych w terminie stosuje się odpowiednio przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2022 r. poz. 2651 z późn. zm.). 13 Podstawa prawna pouczenia: Art. 52 § 1, art. 53 § 1, art. 54 § 1, art. 230, art. 243 § 1, art. 244 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 , ze zm.); § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysok ości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r., poz. 535), art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168). z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Anna Janiszewska Zastępca Dyrektora Departamentu Inspekcji Handlowej /podpisano elektronicznie/