DIH-III-156/2025

Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 1 P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW „informacje prawnie chronione oznaczono [xxx]” Warszawa, 25 listopada 2025 r. DIH - 3.707.107.2025.MB DECYZJA DIH.3.1 5 6.2025 Na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2024 r. poz. 572, z późn. zm.), art. 1 ust. 3 oraz art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz.U. z 2025 r. poz. 229), po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie odwołania od decyzji Dolnośląskiego Wojewódzkiego In spektora Inspekcji Handlowej z 3 lipca 2025 r. (PO.8361.46.2025.MPŻ), nakładającej na przedsiębiorcę Jadwigę Chełchowską prowadzącą działalność gospodarczą pod firmą APTEKA MONIUSZKI 10 Jadwiga Chełchowska , karę pieniężną w wysokości 1 500 zł (słownie: tys iąc pięćset złotych), z tytułu niewykonania obowiązków określonych w art. 4 ust. 1 ustawy dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168) w związku z naruszeniem § 3 i 4 rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 19 grudnia 2022 r. w sprawie uwidaczniania cen towarów i usług (Dz. U. z 2022 r., poz. 2776), polegających na braku uwidocznienia ceny i ceny jednostkowej w odniesieniu do 11 partii towarów objętych kontrolą nie będących produktami leczniczymi w roz umieniu art. 2 pkt 32 ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2025 r. poz. 750) , Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję . Uzasadnienie W dniach 1 – 3 kwietnia 2025 r. inspektorzy reprezent ujący Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej, zwanego dalej: „Dolnośląskim WIIH” lub „organem pierwszej instancji” przeprowadzili czynności kontrolne w placówce należącej do przedsiębiorcy xxxxxxxxxx xxxxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxx , dalej jako: „strona”, „strona postępowania”, „przedsiębiorca” . Uprzednio, zgodnie z art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 202 5 r. poz. 1480 ), zwanej dale j: „Prawem przedsiębiorców”, skierowano do przedsiębiorcy zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli z 5 marca 2025 r. (sygn. DL .836 1 . 63 .2025) ze wskazaniem zakresu przedmiotowego kontroli obejmującego m.in. „Kontrolę przestrzegania przepisów ustawy z dni a 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168)”, zwanej dalej: „ustawą o cenach”. Zawiadomienie doręczono stronie 1 1 marca 2024 r. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 2 W toku kontroli sprawdzano przestrzeganie przepisów ustawy o cenach oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju i Technologii z dnia 19 grudnia 2022r. w sprawie uwidaczniania cen towarów i usług (Dz. U. z 2022 r. poz. 2776), zwanego dalej: „rozporządzeniem Ministra Rozwoju” lub „rozporządzeniem w sprawie uwidaczniania cen”. Spra wdzeniem w powyższym zakresie objęto 70 produktów będących w ofercie apteki , które nie były produktami leczniczymi w rozumieniu art. 2 pkt 32 ustawy z dnia 6 września 2001 r. Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2025 r. poz. 750) , dalej jako: „Prawo farmaceutycz ne” . Produkty te umieszczone były w przeszkolonych gablotach znajdujących się na hali sprzedażowej oraz w przeszklonych gablotach umieszczonych na ladzie sprzedażowej . Gabloty znajdowały się w miejscu ogólnodostępnym, widocznym dla konsumentów, co umożliwi ało klientowi zapoznanie się z produktami w nich się znajdującymi , jednakże nie mieli oni możliwości ich dotknięcia. B yły one na prośbę klienta wydawane przez pracownika apteki. Bezpośrednio na opakowaniach ww. produktów, umieszczona była etykieta zawieraj ąca: cenę za opakowanie, nazwę towaru, ilość w opakowaniu oraz kod kreskowy. Nie zamieszczono informacji o cenach jednostkowych. W przypadku 11 produktów e tykiety umieszczone były na odwrocie opakowań tj. w miejscu niewidocznym dla konsumentów. W związku z powyższym zakwestionowano 11 produktów ze względu na nieuwidocznienie cen i cen jednostkowych w miejscu dobrze widocznym dla konsumentów. W toku kontroli przedsiębiorca podjął działania naprawcze i usunął stwierdzone nieprawidłowości, uwidaczniając ceny towarów niebędących produktami leczniczymi zgodnie w obowiązującymi przepisami. Powyższe ustalenia udokumentowano w protokole kontroli z 3 kwietnia 2025 r., nr akt kontroli DL .8361. 63 .2025 oraz w załącznikach, w tym dokumentacji fotograf icznej. Dolnośląski WIIH, 2 9 maja 2025 r. na podstawie art. 61 § 1 i 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572 z późn. zm. ) , dalej jako: „kpa”, art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Insp ekcji Handlowej (Dz.U. z 2025 r. poz. 229) , dalej jako: „ustawa o Inspekcji Handlowej” w związku z art. 6 ust. 1 ustawy o cenach zawiadomił przedsiębiorcę o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej w z wiązku z naruszeniem przepisów ustawy cenach , tj. art. 4 ust. 1, polegającym na braku uwidocznienia informacji o cenie bądź cenie jednostkowej 11 partii produktów spośród 70 objętych kontrolą. Jednocześnie poinformowano, że na podstawie art. 9 i 10 § 1 kpa stronie postępowania administracyjnego przysługuje prawo wypowiedzenia się, co do zebranych dowodów i materiałów. Ponadto zobowiązano stronę do podania informacji o wysokości obrotów i przychodu uzyskanych w roku 2024. Pismem z 10 czerwca 2025 r. strona przekazała powyższe informacje odnoście obrotów i przychodu uzyskanych w roku 2024 . Poinformowała ponadto, że etykieta umieszczona była na odwrocie opakowania produktów tj. w miejscu fabrycznie nadrukowanego kodu paskowego a więc miejscu, które p roducent projektujący opakowanie przewidziała dla tego typu informacji. Naklejenie etykiety w przypadku opakowań w innym miejscu jest fizycznie niemożliwe, gdyż powoduje zasłonięcie istnych informacji o produkcie tj. dawce, składzie, nazwie etc. Podkreślił a również, że ż aden konsument nie poniósł szkody z tego powodu, mimo to obecnie miejsce etykietowania zostało zmienione zgodnie z uwagami. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 3 Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, Dolnośląski WIIH decyzją z 3 lipca 2025 r. (PO.8361.46.2025.MPŻ) nałożył na przedsiębiorcę, karę pieniężną w wysokości 1 500 zł (słownie: tysiąc pięćset złotych) z tytułu niewykonania obowiązków określonych w art. 4 ust. 1 ustawy o cenach w związku z naruszeniem § 3 i 4 rozporządzenia Ministra Rozwoju polegających na br aku uwidocznienia ceny i ceny jednostkowej w odniesieniu do 11 partii towarów objętych kontrolą nie będących produktami leczniczymi w rozumieniu art. 2 pkt 32 Prawa farmaceutycznego. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, dalej jako : „Prezes UOKi K” albo „organ drugiej instancji” otrzymał 1 sierpnia 2025 r. odwołanie od ww. decyzji, w którym strona zarzuciła naruszenie art. 6 ust. 3 ustawy o cenach, art. 7, 8, 11, 77 § 1 , 80 i 84 § 1 oraz 189f § 1 kpa i wniosła o uchylenie decyzji w całości jako n ieuzasadnionej faktycznie i prawnie lub zastosowanie art. 189f § 1 kpa i odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej ewentualnie o obniżenie kary do kwoty symbolicznej. Pismem z 8 sierpnia 2025 r. Prezes UOKiK poinformował stronę o przysługującym jej prawie do zapoznania się z aktami sprawy i prawie wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. Strona nie skorzystała z przysługującego prawa. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustalił i stwierdził. Istotą postępowania odwoławczego jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie tożsamej przedmiotowo i podmiotowo sprawy administracyjnej w granicach wyznaczonych rozstrzygnięciem decyzji organu pierwszej instancji. W toku postępowania organ odwoławczy dokonuje oceny, czy odwołanie strony jest uz asadnione oraz sprawdza, czy wydana decyzja była prawidłowa. Zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz.U. z 2025 r. poz. 229), dalej jako „ ustawa o Inspekcji Handlowej” , Prezes UOKiK jest organem wyższego stopnia w stosunku do wojewódzkich inspektorów Inspekcji Handlowej. Wobec powyższego, w myśl art. 127 § 2 kpa w związku z art. 1 ust. 3 ww. ustawy, Prezes UOKiK jest organem właściwym do rozpatrzenia wniesionego odwołania. Zgodnie z art. 4 ust. 1 zdanie pierwsze u stawy o cenach, w miejscu sprzedaży detalicznej i świadczenia usług uwidacznia się cenę oraz cenę jednostkową towaru (usługi) w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. W myśl § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoj u, cenę oraz cenę jednostkową uwidacznia się w miejscu ogólnodostępnym i dobrze widocznym dla konsumentów, na danym towarze, bezpośrednio przy towarze lub w bliskości towaru, którego dotyczy. Cenę oraz cenę jednostkową uwidacznia się w szczególności: 1) na wy wieszce, która może mieć formę wyświetlacza elektronicznego; 2) w cenniku; 3) w katalogu; 4) na obwolucie; 5) w postaci nadruku lub napisu na towarze lub opakowaniu, o czym stanowi § 3 ust. 2 ww. rozporządzenia. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 4 Cena jednostkowa (§ 4 ust. 1 rozporządzenia Ministra Roz woju) dotyczy odpowiednio ceny za: 1) litr lub metr sześcienny – dla towarów przeznaczonych do sprzedaży wg objętości, 2) kilogram lub tonę – dla towarów przeznaczonych do sprzedaży według masy, 3) metr lub metr kwadratowy – dla towarów sprzedawanych wg długości lub powierzchni, 4) sztukę – dla towarów sprzedawanych na sztuki. Wskazać ponadto należy, iż zgodnie z § 4 ust. 2 ww. rozporządzenia, w szczególnych przypadkach uzasadnionych rodzajem, przeznaczeniem lub zwyczajowo oferowaną ilością towarów przy uwidacznianiu cen jednostkowych dopuszcza się stosowanie dziesiętnych wielokrotności i podwielokrotności legalnych jednostek miar innych niż określone w ust. 1. Natomiast § 4 ust. 3 ww. rozporządzenia stanowi, iż w przypadku towaru pakowanego oznaczonego liczbą sztuk d opuszcza się stosowanie przeliczenia na cenę jednostkową za sztukę lub za dziesiętną wielokrotność liczby sztuk. Wyłączenia w tym zakresie zawarte są w § 7 rozporządzenia Ministra Rozwoju, zgodnie z którym, wymogu uwidaczniania cen jednostkowych nie stosuje się do: 1) towarów, których cena jednostkowa jest identyczna z ceną sprzedaży; 2) towarów sprzedawanych ze względu na ich przeznaczenie w zestawach (kompletach); 3) towarów nieżywnościowych sprzedawanych ze względu na ich przeznaczenie lub właściwości wyłąc znie w parach; 4) produktów leczniczych w rozumieniu art. 2 pkt 32 ustawy Prawo farmaceutyczne. Niezrealizowanie obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5 ustawy o cenach powoduje – zgodnie art. 6 ust. 1 ww. ustawy – nałożenie kary pieniężnej w wysokości d o 20 000 zł. Jednocześnie w myśl art. 6 ust. 3 tej ustawy, przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej uwzględnia się: 1) stopień naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5, w tym charakter, wagę, skalę i czas trwania naruszenia tych obowiązków; 2) dot ychczasową działalność przedsiębiorcy, w tym podjęte przez niego działania w celu złagodzenia lub naprawienia szkody poniesionej przez konsumentów, wcześniejsze naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5, przez tego przedsiębiorcę oraz uzyskan e przez przedsiębiorcę korzyści majątkowe lub straty w związku z naruszeniem tych obowiązków; 3) wielkość obrotów i przychodu przedsiębiorcy; 4) sankcje nałożone na przedsiębiorcę za to samo naruszenie w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej w sprawac h transgranicznych, jeżeli informacje o jakich sankcjach są dostępne w ramach mechanizmu ustanowionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/2394 z dnia 12 grudnia 2017 r. w sprawie współpracy między organami krajowymi odpowiedzialnymi za egzekwowanie przepisów prawa w zakresie ochrony konsumentów i uchylającym rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 (Dz. Urz. UE L z 2017 r. Nr 345, str. 1, ze zm.). Niniejsze postępowanie administracyjne prowadzone jest w związku z odwołaniem wniesionym przez p rzedsiębiorcę od decyzji Dolnośląskiego WIIH z 3 lipca 2025 r. nr sprawy: PO.8361. 4 6.2025.M PŻ , na mocy której na przedsiębiorcę nałożono administracyjną karę pieniężną, w wysokości 1 5 00 zł z tytułu niewykonani a obowiązków określonych w art. 4 ust. 1 ustaw y o cenach w związku z naruszeniem § 3 i 4 rozporządzenia Ministra Rozwoju Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 5 polegających na braku uwidocznienia ceny i ceny jednostkowej w odniesieniu do 11 partii produktów objętych kontrolą i oferowanych do sprzedaży. W toku postępowania odwoławczego Prezes UOKiK przeprowadził dokładną analizę ustaleń kontroli w oparciu, o które wydano decyzję oraz treści skarżonej decyzji, jak również uwzględnił argumenty strony zawarte w odwołaniu. W wyniku przeprowadzonej analizy, or gan drugiej instancji doszedł do wniosku, iż nie ma wątpliwości, że strona, naruszyła przepisy ustawy o cenach, co skutkowało nałożeniem przez Dolnośląskiego WIIH administracyjnej kary pieniężnej. Jednocześnie Prezes UOKiK stwierdza, że Dolnośląski WIIH pr zeprowadził postępowanie administracyjne w sposób prawidłowy, zapewniając stronie realizację uprawnień wynikających z przepisów prawa administracyjnego, przeanalizował i uwzględnił wszystkie kryteria wymiaru kary, jak również zbadał czy w niniejszej sprawi e znajdzie zastosowanie instytucja odstąpienia od wymierzenia kary w trybie art. 189f kpa. Tym samym Prezes UOKiK uznał, że działania organu pierwszej instancji były zgodne z prawem, a decyzja została wydana w sposób prawidłowy. W odwołaniu strona zarzuciła Dolnośląskiemu WIIH naruszenie : - przepisu prawa materialnego, tj. art. 6 ust. 3 ustawy o cenach poprzez jego błędną wykładnię polegająca na niewłaściwym przyjęciu, iż wymierzona kara dostosowana jest do stopnia naruszenia obowiązków poprzez stron ę, a także uwzględnia dotychczasową jej działalność, co miało istotny wpływ na wynik sprawy. - art. 7, 8, 11, art. 77 § 1, 80 i art. 84 § 1 k pa poprzez ich niewłaściwe zastosowani e polegające na wadliwym ustaleniu stanu faktycznego sprawy i poprzez naruszeni e zasad pogłębiania zaufania do organów administracji oraz zasady przekonywania, - art. 189f § 1 kpa poprzez jego niezastosowanie, mimo spełnienia przesłanek w nim wskazanych. Uzasadniając powyższe naruszenia s trona podniosła, że d ecyzja została wydana przez Dolnośląskiego WIIH po mimo, że w toku postępowania organ stwierdził , że na każdym z kontrolowanych produktów była przyklejona cena w y rażona kwotowo, strona usunęła naruszenia, a wcześniej nie nakładano na nią kar pieniężnych z tytułu podobnych uchybień. Strona podkreśliła ponadto, że produkt y wystawiony na półce, do której nie ma dostępu konsument , siłą rzeczy są widoczn e tylko z jednej strony a nie w 360 stopniach. Natomiast po wskazaniu przez klienta produktu, jest mu on okazywany i ma bezpośrednią moż liwość zapoznania się z ceną, która w postaci nadruku na każdym opakowaniu jest uwidoczniona, co potwierdził organ pierwszej instancji . Tym samym w ocenie strony b rak jest naruszenia obowiązku oraz szkodliwości społecznej czynu. Zdaniem strony s ankcja zost ała nałożona automatycznie, w oderwaniu od stanu faktycznego i bez uwzględnienia istoty współczynnika winy . Etykiety zawierające ceny były umieszczone na opakowaniach produktów, zgodnie z przyjętą praktyką w miejscu przewidzianym przez producenta. Nie miał y one charakteru ukrywania cen, a jedynie wynikały z ogra niczeń fizycznych powierzchni opakowania. Dodatkowo strona wskazała, że g dyby jednak przyjąć interpretację Dolnośląskiego WIIH za dopuszczaną to z daleko posuniętej ostrożności, kwestionuje ona wysok ość nałożonej kary pieniężnej, zarzucając niewłaściwą ocenę stopnia naruszenia obowiązków wynikających z ustawy o cenach oraz wyników dotychczasowych kontroli w zakresie przestrzegania przepisów dotyczących uwidaczniania cen. Strona podniosła, że o rgan pierwszej instancji nie uwzględnił , że działa ona na rynku od 2017 r., nigdy wcześniej nie była karana, Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 6 współpracowała podczas kontroli, okres ewentualnego naruszenia był ekstremalnie krótki a kara jest nieproporcjonalna w stosunku do ewentualnego naruszen ia. W ocenie strony z astosowanie art. 189f § 1 kpa było jak najbardziej możliwe: strona zaprzestała naruszenia, a naruszenie nie miało charakteru rażącego, co wynika z materiału dowodowego i oceny inspektorów. Odnosząc się do powyższego, Prezes UOKiK zauw aża, że celem ustawy o informowaniu o cenach jest ochrona konsumenta oraz zdrowa konkurencja między przedsiębiorcami. Informacja dotycząca ceny służy właściwemu poinformowaniu nabywcy, a także stwarza identyczne warunki dla podmiotów prowadzących działalno ść gospodarczą. Ponadto organ drugiej instancji podkreśla, że konsument podejmując decyzję o zakupie produktu powinien mieć pełną informację cenową , ponieważ to właśnie wysokość ceny często decyduje o podjęciu decyzji o zakupie produktu. Z uwagi na szeroką gamę produktów w poszczególnych grupach asortymentów (różne marki produktów, opakowania o różnej wielkości) uwidocznienie cen jednostkowych daje konsumentowi możliwość rzetelnego porównania cen towarów, a co za tym idzie pozwala na świadomy wybór produktu , który będzie spełniał oczekiwania. Cena jest jednym z podstawowych wyróżników produktów, poza marką oraz indywidualnymi preferencjami konsumentów, mającym wpływ na decyzje o zakupie wyrobu. Dlatego uwidocznienie informacji o wysokości ceny oraz ceny jedn ostkowej oraz możliwość porównania cen wielu produktów ma bardzo duże znaczenie z punktu widzenia interesów konsumenta. Dodatkowo należy podkreślić, że przepisy dotyczące uwidaczniania cen dotyczą wszystkich przedsiębiorców, którzy sprzedają swoje wyroby k onsumentom. Nie ma przy tym znaczenia forma sprzedaży, tj., czy jest to sprzedaż samoobsługowa, czy też konsumenta obsługuje fachowy personel. Fakt, że towar udostępniany jest konsumentom przez sprzedawcę, nie zwalnia przedsiębiorcy z obowiązku uwidacznian ia cen i cen jednostkowych wynikającego z przepisów prawa. Odnosząc się do argumentacji strony Prezes UOKiK zauważa, że zgodnie z ustaleniami kontroli, udokumentowanymi w protokole kontroli DL.8361.63.2025 w przypadku 11 produktów spośród 70 skontrolowany ch , przedsiębiorca zamieścił ceny i ceny jednostkowe na produktach ale sposób w jaki to zrobił spowodował, że nie uwidocznił informacji o cenie i cenie jednostkowej oferowanych do sprzedaży produktów w miejscu ogólnodostępnym i dobrze widocznym umożliwiają cym porównanie cen. Prezes UOKiK podobnie jak organ pierwszej instancji wskazuje, że u widocznieniem jest ujawnienie informacji wymaganych ustawą w taki sposób, aby były one czytelne, widoczne, łatwo i bezpośrednio dostępne dla nabywców i aby przeciętny kon sument mógł się samodzielne zaznajomić z informacja o cenie i cenie jednostkowej. Tym samym organ uznał nie został spełniony ustawowy wymóg uwidocznienia ceny i ceny jednostkowej, zaprezentowania ich w taki sposób, aby potencjalny kupujący mógł ją zobaczy ć i odczytać. Prezes UOKiK wskazuje, że podstawowym przepisem nakładającym obowiązek uwidaczniania ceny oraz ceny jednostkowej w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen jest przepis art. 4 ust. 1 ustawy o cenach, któ ry w swojej treści nie odnosi się do kwestii miejsca ogólnodostępnego. Natomiast sposób uwidaczniania cen został określony, w wydanym na podstawie art. 4 ust. 6 ww. ustawy, rozporządzeniu Ministra Rozwoju, który jest aktem wykonawczym mającym na celu okreś lenie w niniejszym Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 7 przypadku m.in. sposobu uwidaczniania cen towarów i usług, w tym cen jednostkowych towarów lub usług. Prezes UOKiK informuje, że § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Rozwoju wskazuje, że miejsce , w którym uwidacznia się cenę i cenę jednos tkową ma być ogólnodostępne i dobrze widoczne dla konsumenta ( pogrubienie organu). Ww. przepis precyzuje jednocześnie, że ceny powinny być uwidocznione na danym towarze lub bezpośrednio przy towarze lub też w bliskości towaru, którego dotyczą. Ponadto § 3 ust. 2 wskazuje, że cenę, cenę jednostkową lub informację o obniżonej cenie uwidacznia się w szczególności: na wywieszce, która może mieć formę wyświetlacza elektronicznego; w cenniku; w katalogu; na obwolucie; w postaci nadruku lub napisu na towarze lub o pakowaniu. Natomiast zgodnie z § 8 ust. 1 w cenniku uwidacznia się ceny towarów przeznaczonych do sprzedaży detalicznej umieszczonych w miejscu niedostępnym lub niewidocznym dla konsumentów. Prezes UOKiK podkreśla, że w toku postępowania kontrolnego stwierdzono, że strona nie uwidoczniła prawidłowo w miejscu ogólnodostępnym i dobrze widocznym dla konsumentów zarówno ceny i ceny jednostkowej dla 11 spośród 70 skontrolowanych produktów. Sam fak t naklejenia etykiet z cenami bezpośrednio na produktach, na spodzie, z tyłu lub z boku opakowania w taki sposób, że w dalszym ciągu te ceny nie są widoczne dla konsumenta, nie jest równoznaczne ze spełnieniem wymagań ustawy o cenach. Należy tutaj podkreśl ić, że obowiązek podawania cen i cen jednostkowych nie jest ograniczony do sklepów samoobsługowych (w których, jako jedynych konsumenci sami biorą produkty z półki), ale mają zastosowanie m.in. do sklepów, gdzie towar znajduje się za ladą sprzedażową i pod awany jest przez sprzedawcę. Konsument podchodząc do gabloty widzi produkt i w przypadku właściwego uwidocznienia cen, mógłby bez udziału osób trzecich się z nimi zapoznać. Tak więc należy stwierdzić, że obowiązek przekazania informacji o cenie należałoby uznać za spełniony, gdyby ceny i ceny jednostkowe byłyby dobrze widoczne dla konsumentów bez konieczności angażowania do tego pracownika apteki, czy również poszukiwania przez konsumenta czy przypadkiem przedsiębiorca umieścił etykietę z cenami w takim mie jscu, że byłaby ona widoczna po wykonaniu przez konsumenta określonych czynności. Ponadto nawet jeżeli przyjęta w aptece praktyka polega na uczestnictwie wykfalifikowanego personelu w procesie decyzji o zakupie oferowanych produktów poprzez podanie produkt u z gabloty, na którym na niewidocznej wcześniej części opakowania jest przyklejona etykieta z cenami, to nie może to być uznane za równoznaczne z uwidocznieniem ceny. Prezes UOKiK wskazuje, że Dolnośląski WIIH nie kwestionował sposobu ekspozycji produktów , gdyż to przedsiębiorca decyduje, w jaki sposób chce wyeksponować produkty w placówce . Należy również podkreślić, że kontrolą zostały objęte różnego typu produkty objęte obowiązkiem uwidaczniania zarówno cen, jak i cen jednostkowych. W przypadku kontroli prawidłowości uwidaczniania cen towarów i usług bez znaczenia jest sposób ekspozycji oferowanych do sprzedaży produktów, w tym umieszczenie produktów w zamkniętych gablotach, ocenie w powyższym zakresie podlega natomiast sposób uwidaczniania cen, które zgo dnie z art. 4 ust. 1 powinny być uwidocznione w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen, a jednocześnie zgodnie z § 3 ust. 1, wydanego na podstawie art. 4 ust. 6 ustawy o cenach, rozporządzenia Ministra Rozwoju, Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 8 miejs ce, w którym uwidacznia się cenę i cenę jednostkową ma być ogólnodostępne i dobrze widoczne dla konsumenta. Mając na uwadze powyższe Prezes UOKiK stwierdza, że organ pierwszej instancji właściwie odniósł się do sposobu uwidaczniania cen, gdyż stwierdzone w toku kontroli umiejscowienie etykiet cenowych na produktach, spowodowało, że ceny nie były uwidocznione w miejscu ogólnodostępnym i dobrze widocznym dla konsumenta, a zatem nie miał on możliwości zobaczenia i porównania cen . Wypracowane orzecznictw o prze pisów ustawy o informowaniu cenach, z uwagi na cele tej ustawy, tj. ochronę konsumentów, wskazuje, że podlegają one ścisłej wykładni. Stąd też niedopuszczalne jest, aby przedsiębiorcy, powołując się na specyfikę prowadzonej działalności (np. apteki), modyf ikowali bądź też odstępowali od ustawowych kryteriów określonych w art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach (por. wyrok NSA z dnia 9 października 2019 r. o sygn. akt II GSK 710/19). Jak stwierdził Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu do wyroku z dnia 28 września 2021 r. o sygn. akt II GSK 805/21 . N ie ma żadnego prawnego uzasadnienia, aby przedsiębiorcy, uwzględniając specyfikę prowadzonej przez siebie działalności, kierując się niejasnymi i nieprecyzyjnymi kryteriami, uwidaczniali ceny z naruszen iem kryteriów ustawowych. Odnosząc się z kolei do zarzutu strony naruszenia art. 6 ust. 3 ustawy o cenach poprzez jego błędną wykładnię polegająca na niewłaściwym przyjęciu, iż wymierzona kara dostosowana jest do stopnia naruszenia obowiązków poprzez stron ę, a także uwzględnia dotychczasową jej działalność, co miało istotny wpływ na wynik sprawy, Prezesa UOKiK stwierdza, że organ pierwszej instancji uwzględnił i prawidłowo ocenił wszystkie przesłanki wynikające z art. 6 ust. 3 ustawy o cenach, czemu dał wyr az w treści wydanej decyzji. Przesłanki te były również przedmiotem ponownej analizy Prezesa UOKiK w ramach postępowania drugiej instancji. W zakresie przesłanki pierwszej – stopnia naruszenia obowiązków, Prezes UOKiK stwierdza, że słusznym jest stanowisk o organu pierwszej instancji, który uznał, że ustawowo zagwarantowane prawo do uwidocznienia ceny oraz ceny jednostkowej towaru w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożlwiający porównanie cen, przysługuje wszystkim konsumentom. P rzedsiębiorc a nie przekazując konsumentom informacji o cenach oraz cenach jednostkowych w stopniu wyższym niż znikomy naruszył przepisy dotyczące cen i ich uwidaczniania, albowiem brak uwidocznienia cen, cen jednostkowych uniemożliwia porównanie cen towarów podobnych lecz o innej masie, objętości czy sprzedawanych na sztuki, a tym samym utrudnia dokonanie optymalnego, właściwego wyboru, naruszając interesy ekonomiczne konsumentów oraz prawo do uzyskania jednoznacznej i niebudzącej wątpliwości informacji o cenie. Jednoc ześnie, Prezes UOKiK po przeanalizowaniu przedmiotowej sprawy zwraca uwagę, że charakter, waga naruszenia obowiązków były istotne z punktu widzenia ochrony prawa i interesów konsumentów. Zaakcentować należy przede wszystkim, że w toku kontroli stwierdzono nieprawidłowości w przypadku 11 produktów, co stanowi 15,7 % skontrolowanych. Uwidocznienie cen, cen jednostkowych w miejscu sprzedaży detalicznej należało do bezpośrednich obowiązków strony, która jako doświadczony przedsiębiorca powinna znać i stosować obowiązujące przepisy w tym zakresie. Celem przepisów zarówno ustawy o cenach, jak i rozporządzenia Ministra Rozwoju, jest zapewnienie konsumentom prawa do informacji o cenie towaru lub usługi - jasnej, rzetelnej i kompletnej w określonej formie, bez konie czności podejmowania przez konsumentów dodatkowych działań zmierzających Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 9 do jej pozyskania. Ilość stwierdzonych podczas kontroli nieprawidłowości wskazuje, iż strona wykazała się brakiem właściwego nadzoru nad prawidłowym uwidacznianiem cen. Stwierdzone ni eprawidłowości stanowią o niezrealizowaniu obowiązujących w zakresie uwidaczniania cen przepisów, a w konsekwencji świadczą o naruszeniu praw konsumentów, którzy pozbawieni zostali informacji o cenie produktów oraz możliwości porównania cen podobnych towar ów. Należy tutaj podkreślić, że nie wystarczy umieścić etykietę zawierającą informację o cenie i cenie jednostkowej w jakimkolwiek miejscu na produkcie, gdyż ta informacja ma być uwidoczniona w miejscu ogólnodostępnym i dobrze widocznym dla konsumentów, w szczególności w sytuacji, kiedy przedsiębiorca umieszcza produkty w zamkniętych szafkach stojących na sali sprzedażowej, do których ma dostęp konsument. Ponadto organ drugiej instancji przyjął na podstawie zgromadzonego w aktach kontroli materiału dowodowego, że czas trwania naruszenia rozpoczął się w dniu stwierdzenia nieprawidłowości, który jednocześnie był pierwszym dniem kontroli, tj. 1 kwietnia 2025 r., jak również wska zuje , że str ona w toku kontroli zaprzestała naruszania prawa, uwidoczniła ceny przy towarach zgodnie z obowiązującymi przepisami. Wymierzając przedsiębiorcy karę organ pierwszej instancji wziął również pod uwagę dotychczasową działalność podmiotu biorąc pod uwagę podj ęte przez stronę działania w celu złagodzenia lub naprawienia szkody poniesionej przez konsumentów, polegające na podjęciu przez stronę działań naprawczych, w wyniku których przystąpiła ona do uzupełniania informacji o cenach i cenach jednostkowych. Organ pierwszej instancji wskazał również, wbrew temu co twierdzi strona, że prowadzi ona działalność gospodarczą od 201 7 r., a zatem powinna być zorientowana w obowiązujących regulacjach prawnych, zwłaszcza w obszarze, który jej bezpośrednio dotyczy. Istotnym jest tu również fakt, że strona została powiadomiona o zamiarze przeprowadzenia kontroli i poinformowana o zakresie przedmiotowym kontroli – pismo Dolnośląskiego WIIH w tej sprawie odebrała 11 marca 2025 r., natomiast kontrola rozpoczęła się 1 kwietnia 202 5 r. Strona miała więc wystarczająco dużo czasu, aby do kontroli tej odpowiednio się przygotować oraz wyeliminować nieprawidłowości. Dolnośląski WIIH oceniając dotychczasową działalność przedsiębiorcy wskazał również , że na stronę nie nakładano kar pienię żnych z tytułu niewykonania obowiązków, o których mowa w art. 4 ustawy o cenach. Okoliczność ta miała jednak znaczenie w odniesieniu do wysokości kary, a nie samej możliwości jej wymierzenia, co w świetle przedstawionych okoliczności jest bezsporne. Natomi ast z uwagi na charakter stwierdzonej nieprawidłowości organ nie rozpatrywał przesłanki uzyskanych przez stronę korzyści majątkowych lub strat w związku z naruszeniem obowiązków w zakresie uwidaczniania cen towarów. Brak uwidocznienia cen w miejscu dobrze widocznym dla konsumentów, narusza przepisy ustawy o cenach i prawo konsumentów do informacji o cenach towarów i uniemożliwia porównanie cen, natomiast nie wpływa na osiąganie korzyści majątkowych lub strat. Przy ocenie wielkości obrotów i przychodu strony , prawidłowo uwzględniono, przekazane przez stronę informacje w tym zakresie, które wskazują, iż kara w wymierzonej wysokości nie stanowi zagrożenia dla bytu przedsiębiorcy, a jednocześnie jest na tyle dolegliwa, że spełnia funkcję represyjną. Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 10 Natomiast o dnosząc się do ostatniej przesłanki, Dolnośląski WIIH właściwie wskazał, że powyższa przesłanka nie ma zastosowania, ponieważ przeprowadzona kontrola nie jest kontrolą przeprowadzoną w sprawach transgranicznych, tj. działalności gospodarczej o charakterze transgranicznym prowadzonej przez przedsiębiorcę. Mając na względzie powyższe, po ponownym przeanalizowaniu zgromadzonego materiału dowodowego, Prezes UOKiK uznał zarzut naruszenia art. 6 ust. 3 ustawy o cenach za bezzasadne. Wymierzona stronie przez Dolnośląskiego WIIH kara została ustalona prawidłowo, w oparciu o przesłanki wskazane w art. 6 ust. 3 ustawy o cenach i znajdowała potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym. Wykazane w toku kontroli nieprawid łowości polegające na uwidocznienia cen i cen jednostkowych w miejscu dobrze widocznym dla konsumentów, co umożliwiłoby im możliwość porównania cen, godzą w interesy konsumentów. Konsumenci nie uzyskiwali pełnej i rzetelnej wiedzy o cenach produktów przed dokonaniem zakupu, bez dokonywania dodatkowych czynności, czy angażowania personelu, co w świetle przepisów jest niedopuszczalne. W ocenie Prezesa UOKiK, organ pierwszej instancji słusznie uznał, iż strona, dopuściła się naruszenia wymagań prawnych w zakre sie informowania konsumentów o cenach towarów w stopniu uzasadniającym wymierzenie kary pieniężnej. Prezes UOKiK wskazuje, że zaskarżoną decyzję wydano w związku z ustaleniami kontroli, których strona nie kwestionowała, a które w sposób jednoznaczny wskazu ją na niewykonanie obowiązków określonych w art. 4 ust. 1 ustawy o cenach w zakresie uwidaczniania cen oraz cen jednostkowych. Stwierdzone nieprawidłowości dotyczyły łącznie 11 partii produktów, tj. 15,7 % produktów objętych sprawdzeniem, które wytypowano do kontroli. Jednocześnie należy wskazać, że naruszenie powyższych obowiązków nosiło znamiona czynu określonego i sankcjonowanego przez art. 6 ust. 1 ustawy o cenach, w świetle którego, jeżeli przedsiębiorca nie wykonuje obowiązków określonych w art. 4 ww. ustawy, wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej nakłada na niego karę pieniężną określoną w tym przepisie, tj. w wysokości do 20 000 zł. Przepisy te w sposób niewymagający dodatkowych założeń i wykładni nakazują właściwemu organowi Inspekcji Handlowej wy mierzyć karę pieniężną podmiotowi, który nie wykonuje obowiązków przewidzianych ustawowo, choćby naruszenie prawa miało charakter jednostkowy i stwierdzone w toku kontroli nieprawidłowości zostały skorygowane. Dowiedzenie zatem, że określony podmiot nie wy konał powyższych obowiązków powoduje konieczność nałożenia kary pieniężnej, która jest karą administracyjną, a wskazane przepisy mają charakter obowiązkowy (por. wyrok WSA w Warszawie z 29 sierpnia 2019 r. o sygn. akt VI SA/Wa 805/19). Art. 6 ustawy o cena ch statuuje odpowiedzialność administracyjną podmiotów, wobec których stwierdzono naruszenie wymagań określonych w art. 4 tej ustawy. Regulacja ta ma na celu wyeliminowanie nieprawidłowości w zakresie informowania konsumentów o cenach towarów i usług. Odpo wiedzialność wynikająca z ww. przepisu ma charakter obiektywny i powstaje z chwilą popełnienia naruszenia. Obiektywny charakter odpowiedzialności administracyjnej opiera się na zasadzie ryzyka (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 października 2010 r., sygn. II OSK 1079/12). Oznacza to, że przesłanką tej odpowiedzialności jest stwierdzenie nieprzestrzegania przez określony podmiot nałożonych prawem obowiązków. Wobec powyższego, organ po stwierdzeniu faktu naruszenia obowiązku, o którym mowa w ar t. 4 ustawy o informowaniu o cenach, może Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 11 jedynie wydać decyzję administracyjną, na podstawie której nakłada karę pieniężną w przewidzianej w tej ustawie wysokości. Mając więc na uwadze charakter odpowiedzialności administracyjnej, bez znaczenia pozostają przyczyny powstania nieprawidłowości, gdyż karę wymierza się za samo naruszenie prawa. Prezes UOKiK po przeanalizowaniu przedmiotowej sprawy doszedł do wniosku, iż nałożona na przedsiębiorcę kara pieniężna w wysokości 1 5 00 zł (słownie: tysiąc pięćset zło tych) jest - wbrew twierdzeniu strony - adekwatna do naruszenia, gdyż stanowi zaledwie 7,5 % maksymalnego przewidzianego wymiaru kary. Jest ona w ocenie Prezesa UOKiK nie tylko proporcjonalna do uchybienia jakiego dopuściła się strona, lecz również jest dal eka od górnej granicy wymiaru kary. Nie jest to z pewnością kara „zbyt dotkliwa”, zważywszy, że stwierdzono nieprawidłowości w stosunku do 1 5,7 % ocenianych produktów. Wymierzona w tej wysokości kara spełni w sposób właściwy funkcje dyscyplinujące i represy jne, a także prewencyjne tak aby nie dochodziło do naruszania prawa w przyszłości i jest adekwatnym środkiem reakcji administracyjno - prawnej na ujawnione naruszenie prawa. Prezes UOKiK zauważa przy tym, że wymierzana stronie kara pieniężna powinna odpowia dać wymogom wskazanym przez prawodawcę unijnego, który w art. 8 dyrektywy 98/6 WE stanowi, że musi być ona skuteczna, proporcjonalna i odstraszająca (porównaj w tym zakresie wyrok NSA z 23 maja 2012 r., II GSK 684/11, czy wyrok NSA z 19 grudnia 2012 r., II GSK 1823/11). Skuteczność kary przejawia się w możliwości jej nałożenia i wyegzekwowania. Aby kara była odstraszająca jej wysokość powinna być dotkliwa dla przedsiębiorcy. Kara nałożona na podmiot musi także spełniać funkcję prewencyjną oraz dyscyplinując o - represyjną, tj. być ostrzeżeniem dla przedsiębiorcy, mającym na celu niedopuszczenie do powstania nieprawidłowości w przyszłości. Wymierzona kara powinna być przy tym proporcjonalna, to jest właściwa do osiągnięcia zakładanego celu, jakim jest zapewnieni e, aby w obrocie dostępne były tylko towary właściwie opatrzone, odpowiednimi informacjami na temat ich cen oraz cen jednostkowych. Jako bezzasadny Prezes UOKiK uznał również zarzut stron y wskaz ujący n a naruszenie art. 7, 8, 11, art. 77 § 1, 80 i art. 84 § 1 kpa poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na wadliwym ustaleniu stanu faktycznego sprawy i poprzez naruszenie zasad pogłębiania zaufania do organów administracji oraz zasady przekonywania . Prezes UOKiK zauważa, że ww. przepisy kpa określają zasady postępowania administracyjnego. Stanowią one m.in., że organy administracji publicznej działają na podstawie przepisów prawa, a w toku postępowania organy administracji publicznej stoją na straży praworządności, podejmują wszelkie czynności niezbędn e do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy mając na względzie interes społeczny i słuszny interes obywateli (art. 7 kpa). Ponadto, wskazują, że przed wydaniem ostatecznego rozstrzygnięcia (decyzji) organ jest obowiązany w spos ób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy (art. 77 kpa), zaś określona sprawa oceniania jest na podstawie całokształtu zgromadzonego materiału dowodowego, a następnie pełnej analizy całokształtu tego materiału celem prawidłowego ustalenia podstawy faktycznej decyzji administracyjnej (zob. wyrok WSA w Warszawie z 24 kwietnia 2014 r. VIII SA/Wa 1056/13, LEX nr 1486656). Na podstawie całokształtu materiału dowodowego organ ocenia, czy dana okoliczność została udowodniona (art. 80 kpa), a podję te przez organ rozstrzygnięcie oraz okoliczności stanowiące podstawę rozstrzygnięcia powinny znaleźć odzwierciedlenie w Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 12 decyzji spełniającej wymogi określone w art. 107 kpa. Natomiast u zasadnienie decyzji powinno być skonstruowane w sposób umożliwiający re alizację zasady przekonywania, o której mowa w art. 11 kpa . P owinno ono wskazywać ustalony przez organ administracyjny stan faktyczny, określać przesłanki zastosowania tej, a nie innej kwalifikacji prawnej i ustalać jakie okoliczności stanu faktycznego odp owiadają konkretnym fragmentom normy prawnej zastosowanej w sprawie. To z uzasadnienia decyzji strona winna uzyskać wszechstronną informację o motywach, którymi kierował się organ administracji podejmując rozstrzygnięcie, funkcją uzasadnienia jest wyjaśnie nie rozstrzygnięcia stanowiącego dyspozytywną część decyzji ( zob. wyrok W SA we Wrocławiu z dnia 6 lutego 2025 r. II SA/Wr 745/23 ). W ocenie Prezesa UOKiK, w przedmiotowej sprawie, Dolnośląski WIIH postępował w zgodzie ze wskazanymi wyżej regułami postępowa nia administracyjnego, opierając się na bezsprzecznych ustaleniach postępowania kontrolnego. Organ pierwszej instancji podjął wszelkie czynności niezbędne do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego. Ustalenia kontroli zostały udokumentowane w protokole ko ntroli z 3 kwietnia 2025 r. (nr akt kontroli: DL.8361.63.2025 ). Zgodnie art. 76 § 1 kpa protokół kontroli jest dokumentem urzędowym. Jak wynika z wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 27 lutego 2020 r. w sprawie sygn. VI SA/Wa 2107/19 ( lex nr 3034073), protokół kontroli jako dokument urzędowy korzysta z wiarygodności zawartych w nim ustaleń. Dokument urzędowy stanowi podstawowy element materiału dowodowego w postępowaniu administracyjnym. Dokumenty urzędowe korzystają ze szczególnej mocy dowodowej, ponieważ stanowią dowód tego, co zostało w nich urzędowo stwierdzone. Z dokumentem urzędowym związane jest domniemanie prawdziwości jego treści. Organ prowadzący postępowanie nie może wobec tego swobodnie oceniać ani kwestionować treści dokumen tu urzędowego. Istota protokołu z kontroli wyraża się w tym, że dokument ten odzwierciedla i potwierdza istniejący w momencie kontroli stan faktyczny. Z protokołu kontroli sporządzonego przez dolnośląskiego WIIH wynika, że w dniu kontroli tj. 1 kwietnia 2 025 r. przedsiębiorca w przypadku 11 produktów spośród 70 skontrolowanych, umieścił ceny i ceny jednostkowe na produktach, ale sposób w jaki to zrobił spowodował, że nie były one widoczne dla konsumentów , zatem nie uwidocznił informacji o cenie i cenie jed nostkowej oferowanych do sprzedaży produktów w miejscu ogólnodostępnym i dobrze widocznym umożliwiającym porównanie cen , co narusza art. 4 ust. 1 ustawy o cenach . Zaś u zasadnieni e decyzji wskazało stronie dokładną i wszechstronną informację o motywach, którymi kierował się Dolnośląski WIIH podejmując rozstrzygnięcie . Ponadto organ drugiej instancji zwraca uwagę, że w komentarzu do kpa Andrzej Wróbel wskazuje, że (Komentarz aktualizowany do ustawy z dnia 14 czerwca 196 0 r. Kodeks postępowania administracyjnego LEX/el., 2015) zawarta w art. 8 zasada pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa określa wyraźnie to, co implicite jest zawarte w zasadzie praworządności. Z zasady wyrażonej w art. 8 Kpa wynika bowiem prze de wszystkim wymóg praworządnego i sprawiedliwego prowadzenia postępowania i rozstrzygnięcia sprawy przez organ administracji publicznej, co jest zasadniczą treścią zasady praworządności. Tylko postępowanie odpowiadające takim wymogom i decyzje wydane w wy niku postępowania tak ukształtowanego mogą wzbudzać zaufanie obywateli do organów administracji publicznej nawet wtedy, gdy decyzje administracyjne nie uwzględniają ich żądań. Dalej można przytoczyć, iż Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku podkreśla, że w Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 13 celu realizacji pogłębiania zaufania obywateli do organów państwa konieczne jest „przede wszystkim ścisłe przestrzeganie prawa, zwłaszcza w zakresie dokładnego wyjaśnienia okoliczności sprawy, konkretnego ustosunkowania się do żądań i twierdzeń stron oraz uwzględniania w decyzji zarówno interesu społecznego, jak i słusznego interesu obywateli, przy założeniu, że wszyscy obywatele są równi wobec prawa” (wyrok z dnia 7 grudnia 1984 r., III SA 729/84, ONSA 1984, nr 2, poz. 117). W ocenie Prezesa UOKiK w przed miotowej sprawie tak właśnie postępował Dolnoślą ski WIIH w postępowaniu przeprowadzonym ściśle zgodnie z wymogami kpa, opierając się na bezsprzecznych ustaleniach postępowania kontrolnego. W niniejszej sprawie, co szeroko omówiono wcześniej, bez najmniejsz ej wątpliwości stwierdzono, że strona nie dopełniła swojego obowiązku i nie uwidoczniła informacji o cenach i cenach jednostkowych w sposób jednoznaczny i niebudzący wątpliwości, a więc organ pierwszej instancji zobligowany był do wymierzenia kary pieniężn ej. Z kolei odnosząc się do zarzutu naruszenia art. 84 § 1 kpa Prezes UOKiK zwraca uwagę, że zgodnie z tym przepisem, gdy w sprawie wymagane są wiadomości specjalne, organ administracji publicznej może zwrócić się do biegłego lub biegłych o wydanie opinii. Zatem p owołanie przez organ biegłego należy uznać za uzasadnione, jeśli w sprawie wymagane są wiadomości specjalne. Jednakże decyduje o tym organ administracji uwzględniając okoliczności danej sprawy, wymagany zakres ustaleń, stopień ich skomplikowania. Powołanie biegłego ma zatem charakter fakultatywny i zależy od uznania organu prowadzącego postępowanie. Wykorzystanie przez organ w sprawie biegłego obejmuje wszelkie przypadki, gdy w sprawie administracyjnej dla jej rozstrzygnięcia potrzebna jest szczególna i spe cjalistyczna wiedza, wykraczająca poza zakres wiedzy powszechnej i ogólnodostępnej oraz doświadczenia życiowego i wiadomości osób mających wykształcenie ogólne. Innymi słowy skorzystanie przez organ z biegłego i jego opinii będzie wymagane gdy rozpatrywane przez organ zagadnienie wymagać będzie szerokiej i ściśle specjalistycznej (kierunkowej) wiedzy z danej dziedziny nauki, z którą wiąże się rozstrzygana sprawa (wyrok NSA z 14 grudnia 2023 r., II GSK 1087/20). Brak jest zatem obowiązku po stronie organu po woływania biegłych, którzy zweryfikowaliby jego stanowisko i wyniki ustaleń w sprawie. To strona kwestionująca te ustalenia może posłużyć się dowodami wskazującymi na okoliczności, których istnienie bądź ich brak pragnie wykazać ( por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 6 września 2024 r., sygn. I OSK 820/23 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 grudnia 2024 r. III OSK 4910/21 ) . Taka sytuacja nie wystąpiła w niniejszej sprawie, ponieważ do wydania decyzji przez Dolnośląskiego WIIH z dnia 3 lipca 2025 r. nakłada jącej na przedsiębiorcę karę pieniężn ą z tytułu niewykonania obowiązków określonych w art. 4 ust. 1 o cenach w związku z naruszeniem § 3 i 4 rozporządzenia Ministra Rozwoju nie była potrzebna szczególna i s pecjalistyczna wiedza, wykraczająca poza zakres wiedzy powszechnej i ogólnodostępnej oraz doświadczenia życiowego i wiadomości osób mających wykształcenie ogólne. Po przeanalizowaniu niniejszej sprawy, podobnie jak organ pierwszej instancji, Prezes UOKiK n ie znalazł podstaw do zastosowania art. 189f § 1 pkt 1 kpa, tj. odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej i poprzestania na pouczeniu. Przepis ten przewiduje dwa warunki, które muszą zostać spełnione łącznie, aby organ administracji publicznej mógł odstąp ić od nałożenia kary pieniężnej. Po pierwsze waga naruszenia musi być znikoma, przez co należy rozumieć, że istotność, znaczenie oraz rozmiar naruszonego obowiązku są niewielkie. Drugim Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 14 warunkiem uzasadniającym odstąpienie od nałożenia kary pieniężnej jest zaprzestanie naruszania prawa przez stronę. W przedmiotowej sprawie przedsiębiorca w toku kontroli podjął działania naprawcze i usunął stwierdzone nieprawidłowości. Tym samym można uznać, że strona zaprzestała naruszania prawa w zakresie ujawnionych niepr awidłowości, co oznacza, że przesłanka zaprzestania naruszania prawa została spełniona . Jednakże, co istotne, w trakcie kontroli ustalono, iż konsumenci byli pozbawieni należytej informacji o cenach oraz cenach jednostkowych, odpowiednio dla 1 5,7 % ocenian ych produktów, stąd też wagi naruszenia prawa nie można było uznać za znikomą. Prezes UOKiK jeszcze raz podkreśla, że podmioty działające na rynku są zobowiązane do znajomości obowiązujących przepisów prawa i ich respektowania. To na przedsiębiorcy, który prowadzi placówkę handlową, spoczywa m. in. obowiązek dopilnowania, by przy oferowaniu do sprzedaży produktów konsument za każdym razem mógł zapoznać się z informacją o cenach i cenie jednostkowej. Prezes UOKiK jeszcze raz podkreśla, że wypełnieniem obowią zków wynikających z art. 4 ust. 1, nie będzie samo umieszczenie etykiety cenowej na produkcie w jakimkolwiek miejscu, ale musi być ona uwidoczniona w miejscu ogólnodostępnym i dobrze widocznym dla konsumentów w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości o raz umożliwiający porównanie cen. Informacja o cenach ma być dostępna dla konsumenta bez podejmowania dodatkowych czynności, polegających m.in. na zwróceniu się do personelu o pokazanie produktu, czy też schylaniu się celem sprawdz enia czy ceny nie ma na s podzie produktu. Podkreślić należy, iż okoliczność ta całkowicie zależy od przedsiębiorcy. Nadrzędnym celem ustawy o cenach jest bowiem ochrona interesów konsumentów oraz prawidłowa konkurencja między przedsiębiorstwami. Rzetelna, niebudząca zastrzeżeń inf ormacja o cenie oraz cenie jednostkowej nabywanego towaru jest bardzo istotna i służy właściwemu poinformowaniu o nich nabywcy, a także stwarza identyczne warunki dla podmiotów prowadzących działalności gospodarczą. C ena jednostkowa umożliwia porównanie ce n produktów podobnych pod względem przeznaczenia, ale o odmiennych cechach np. co do marki, producenta, ilości, itp. Konieczność informowania o cenie jednostkowej to przede wszystkim zabezpieczenie interesów konsumentów, którzy mogą nie tylko porównywać ce ny takich samych bądź podobnych produktów w obrębie tej samej bądź różnych placówek handlowych w sposób nieskrępowany, ale również mogą przekonać się czy podana cena jednostkowa jest dla nich odpowiednia. Tym samym należy uznać, że przesłanka pierwsza nie została spełniona. Za spełnioną można uznać przesłankę dotyczącą zaprzestania naruszenia - strona usunęła stwierdzone nieprawidłowości. W związku z tym, że powyższe przesłanki muszą być spełnione łącznie, organ drugiej instancji stwierdza, iż nie ma podsta w do zastosowania tego przepisu i do odstąpienia od wymierzenia kary na podstawie art. 189f § 1 pkt 1 kpa. Warto wskazać przy tym, że prezentowane powyżej stanowisko znajduje potwierdzenie także w wyroku Wojewódzkiego Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z 2 grudnia 2021 r., sygn. III SA/Gd 160/21, w którym Sąd stwierdził: „by można było odstąpić w trybie art. 189f k.p.a. od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestać na pouczeniu, waga naruszenia musi być znikoma, a strona musiałaby zaprzesta ć naruszenia prawa, zaś obie te przesłanki muszą zostać spełnione łącznie”. Należy zauważyć w tym miejscu, że wskazane przez stronę przesłanki takie jak fakt, że wcześniejsze ukaranie przedsiębiorcy nie miało miejsca, brak było szkody konsumenckiej lub kor zyści majątkowej po stronie przedsiębiorcy nie stanowią przesłanek wynikających z art. 189 f § 1 kpa odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej. S tanowią one pr zesłanki Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 15 wynikające z art. 6 ust. 3 ustawy o cenach i zostały uwzględnione zarówno przez organ pierwszej jaki drugiej instancji przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej. W rozpatrywanej sprawie nie ziściła się również przesłanka obligatoryjnego odstąpienia od wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestania na pouczeniu, o której mowa w art. 189f § 1 pkt 2 kpa, gdyż na stronę za to samo zachowanie prawomocną decyzją nie została uprzednio nałożona administracyjna kara pieniężna przez inny uprawniony organ administracji publicznej, ani też strona n ie została prawomocnie ukarana za wykroczenie lub wykroczenie skarbowe, lub prawomocnie skazana za przestępstwo lub przestępstwo skarbowe . Prezes UOKiK zwraca uwagę, że naruszenie przepisów ustawy o cenach stanowi naruszenie o charakterze deliktu administr acyjnego, które zagrożone jest karą pieniężną określoną w art. 6 tej ustawy , zaś do nałożenia tej kary uprawniony jest wyłącznie wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej. Uwzględniając właściwość terytorialną, w stosunku do strony postępowania w takim zakr esie mogły być prowadzone wyłącznie przez Dolnośląskiego WIIH. Inny organ nie mógł na terenie podlegającym kognicji Dolnośląskiego WIIH nałożyć kary pieniężnej na stronę za to samo naruszenie, w związku z czym należy przyjąć, że przepisy art. 189f § 1 pkt 2 kpa nie mają zastosowania w omawianym przypadku. Nie jest również możliwe zastosowanie odstąpienia od wymierzenia kary pieniężnej na podstawie art. 189f § 2 kpa, który stanowi, że w przypadkach innych niż wymienione w § 1, jeżeli pozwoli to na spełnienie celów, dla których miałaby być nałożona administracyjna kara pieniężna, organ administracji publicznej, w drodze postanowienia, może wyznaczyć stronie termin do przedstawienia dowodów potwierdzających: usunięcie naruszenia prawa lub powiadomienie właściwy ch podmiotów o stwierdzonym naruszeniu prawa, określając termin i sposób powiadomienia. Zgodnie z art. 189f § 3 kpa, organ administracji publicznej w przypadkach, o których mowa w § 2, odstępuje od nałożenia administracyjnej kary pieniężnej i poprzestaje n a pouczeniu, jeżeli strona przedstawiła dowody, potwierdzające wykonanie postanowienia. Prezes UOKiK wskazuje, że w związku z faktem usunięcia przez stronę stwierdzonych nieprawidłowości, organ pierwszej instancji nie musiał wzywać strony do przedstawienia dowodów potwierdzających ten fakt. Jednocześnie rodzaj naruszenia nie wiązał się z koniecznością powiadomienia o nim właściwych podmiotów. W ocenie Prezesa UOKiK, strona usunęła stwierdzone nieprawidłowości a nie może usunąć skutków naruszenia prawa, co n ie jest wystarczające i nie pozwoli na spełnienie celów administracyjnej kary pieniężnej nakładanej na podstawie ustawy o cenach, która pełni nie tylko funkcję dyscyplinująco - represyjną, ale także i prewencyjną, mającą zapewnić wysoki poziom ochrony intere sów konsumentów i zapobiec powstawaniu podobnych naruszeń w przyszłości. Należy podkreślić, że uwidocznienie cen oraz cen jednostkowych jest obowiązkiem przedsiębiorcy, który musi wykonać przed udostępnieniem produktów do sprzedaży – jest to obowiązek prze dumowny. Dlatego nie można usunąć skutków naruszenia tego obowiązku ponieważ zarówno ceny jak i ceny jednostkowe muszą być uwidocznione w miejscu widocznym dla konsumenta i w momencie oferowania do sprzedaży produktu (w sposób jednoznaczny i niebudzący wąt pliwości), przed dokonaniem transakcji zakupu, tak by na tej podstawie konsument mógł podjąć w pełni racjonalną decyzję, dostosowaną do własnych potrzeb, uwarunkowań i możliwości ekonomicznych. Przedsiębiorca skorygował wszystkie uchybienia, ale nie usunął skutków naruszenia prawa, albowiem brak cen i cen jednostkowych pozbawił pewną grupę konsumentów prawa do informacji o cenach, cenach jednostkowych, uniemożliwiając im dokonywanie, w sposób swobodny, porównań cenowych Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 16 pomiędzy poszczególnymi produktami. S tąd też, należy przyjąć, że zastosowanie art. 189f § 2 i 3 kpa w omawianym przypadku byłoby bezcelowe. Jednocześnie należy stwierdzić, że w przedstawionym stanie faktycznym, wymierzenie stronie kary pieniężnej, o której mowa w art. 6 ust. 1 ustawy o cenach , jak również ustalenie jej wysokości, było prawidłowe i zgodne z prawem. Prezes UOKiK przeprowadził postępowanie administracyjne uwzględniając zgromadzony materiał w sprawie oraz argumenty strony stwierdzając, że organ pierwszej instancji prawidłowo zinte rpretował przepisy dotyczące uwidaczniania cen, stwierdzając, że doszło do naruszenia art. 4 ust. 1 ww. ustawy oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju. Organ drugiej instancji uznaje argumenty strony za bezzasadne, natomiast postępowanie organu pierwszej inst ancji, w tym zakresie należy uznać za prawidłowe, a zaskarżoną decyzję utrzymać w mocy. Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1 kpa, organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję. Zgodnie z art. 7 ust. 1 i 3 ustawy o cenach, karę pien iężną, o której mowa w sentencji decyzji, stanowiącą dochód budżetu państwa, należy wpłacić na rachunek bankowy Dolnośląskiego Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w terminie 7 dni od dnia, w którym decyzja o wymierzeniu kary stanie się ostateczn a. Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes UOKiK orzekł jak w sentencji. Niniejsza decyzja jest ostateczna w trybie postępowania administracyjnego. Pouczenie: 1. Decyzja jest ostateczna w toku instancji. W terminie 30 dni od jej doręczenia stronie przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skargę należy wnieść za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Pl. Powstańców Warszawy 1, 00 - 950 Warszawa. 2. Od skarg wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym od strony skarżącej pobierana jest opłata, tzw. wpis stosunkowy, zależny od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi: 1) do 10.000 zł - 4 % wartości przedmiotu zaskarż enia, nie mniej jednak niż 100 zł; 2) ponad 10.000 zł do 50.000 zł - 3 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł; 3) ponad 50.000 zł do 100.000 zł - 2 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 1.500 zł; 4) ponad 100.000 zł - 1 % w artości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 2.000 zł i nie więcej niż 100.000 zł. 3. W przypadku wniesienia od niniejszej decyzji skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, strona ma możliwość ubiegania się o przyznanie prawa Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów pl. Powstańców Warszawy 1 00 - 950 Warszawa tel. 22 556 01 76 dih@uokik.gov.pl www.uokik.gov.pl 17 pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie na wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania sądowoadministracyjnego. Wniosek ten jest wolny od opłat sądowych. Wniosek o przyznanie prawa pomocy należy złożyć do Wojewódzkiego Sądu Admin istracyjnego w Warszawie. Podstawa prawna pouczenia: Art. 52 § 1, art. 53 § 1, art. 54 § 1, art. 230, art. 243 § 1, art. 244 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935, z późn. zm.) ; § 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2021 r. poz. 535), art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168). Z upoważnienia Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Anna Janiszewska Zastępca Dyrektora Departamentu Inspekcji Handlowej /podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/