DIH-III-10/2025

1 P REZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW Warszawa, 10 lutego 2025 r. DIH - 3.707.125.2024 .MB „informacje prawnie chronione oznaczono [xxx]” DECYZJA DIH - 3.13.2025 Na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 poz. 572) , art. 1 ust. 3, art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2024 r. poz. 312) oraz art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168) , po przeprowadzeniu post ępowania administracyjnego w przedmiocie odwołania od decyzji nr 78/2024 Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej z 1 sierpnia 2024 r. wymierzającej przedsiębiorcy MARKETING INVESTMENT GROUP S.A. z siedzibą w Krakowie karę pieniężną w wysokości 1 500 zł (słownie: tysiąc pięćset zł) wobec stwierdzenia nieprawidłowości w miejscu sprzedaży detalicznej, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów uchyla zaskarżoną decyzję w całości i umarza postępowanie organu pierwszej instancji. UZASA DNIENIE W dniach od 15 marca 2024 r. do 21 marca 2023 r. inspektorzy reprezentujący Świętokrzyskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej (dalej: „Świętokrzyski WIIH” lub „organ pierwszej instancji”), działając na podstawie upoważnienia KHU.8361.92 .2024 z 15 marca 2024 r. przeprowadzili kontrolę w sklepie, należącym do przedsiębiorcy xxxx xxxxxxxxxxxxx xxxxxxxxxxx xxxxxx xxxxxxxxx xxxxxxx , zwanego dalej: „stroną”, „stroną postępowania” lub „przedsiębiorcą”. Zgodnie z art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 6 mar ca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2024 r., poz. 236 ze zm. ) – zwanej dalej: „Prawo przedsiębiorców”, 26 lutego 2024 r. skierowano do przedsiębiorcy zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli ze wskazaniem zakresu przedmiotowego kontroli obejmując ego kontrolę przestrzegania przepisów ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168) – dalej jako „ustawa o cenach”. Pismo odebrano 29 lutego 2024 r. W toku kontroli inspektorzy reprezentujący Świętokrzyski ego WIIH sprawdzili między innymi 15 losowo wybranych produktów z aktualnej oferty. Przy produktach wytypowanych do kontroli i objętych obniżką znajdowały się etykiety z informacją o cenie sprzedaży, cenie początkowej oraz najniższej cenie z 30 dni przed o bniżką. W wyniku sprawdzenia prawidłowości podanych informacji dotyczących cen zakwestionowano 8 partii produktów, gdyż znajdująca się na wywieszkach cenowych aktualna cena sprzedaży tj. po obniżce była 2 wyższa od ceny podanej na wywieszce jako „Najniższa c ena z 30 dni przed obniżką". Powyższe narusza art. 4 ust. 1 w związku z art. 4 ust.2 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168), zwanej dalej „ustawą o cenach”. Ustalenia te udokumentowano w protokole k ontroli z 21 marca 2024 r. i załącznikach (nr akt kontroli: KHU.8361.92.2024). W piśmie z 17 kwietnia 2024 r. przedsiębiorca przedstawił swoje stanowisko w sprawie. wskazując, że w jego ocenie zakwestionowanie oznaczeń cenowych przy 8 produktach jest nie uzasadnione. Uznał za nieprawidłowe stanowisko Świętokrzyskiego WIIH, że najniższa cena, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki musi być wyższa niż cena aktualna. W jego ocenie wykracza ono poza cel ustawy o cenach naruszając równo cześnie wykładnię językową oraz wykładnię systemową art. 4 ust. 1 ww. ustawy. Ponadto wskazał, że nieuzasadnione jest również twierdzenie, że jedynie z uwagi na uwidocznienie wyższej najniższej ceny z 30 dni przed obniżką od ceny aktualnej wynika, że konsu ment nie ma zagwarantowanej łatwej oceny rzeczywistej wielkości promocji. Zdaniem przedsiębiorcy możliwość łatwego porównania cen wynika ze sposobu prezentacji cen na metce, czego organ pierwszej instancji nie kwestionował. Podkreślił, że taka interpretacj a przepisów ustawy o cenach prowadzi do niekorzystnych skutków dla konsumentów i godzi w konstytucyjną wolność działalności gospodarczej, gdyż pośrednio ingeruje w politykę cenową przedsiębiorców. W ocenie strony stanowisko Świętokrzyskiego narusza zasady wykładni przepisów prawa, tj. wykładni językowej, systemowej oraz funkcjonalnej. Strona przywołała również wyjaśnieni Prezesa UOKiK „Informacja o obniżce ceny" z 2023 r., wskazała na cel ustawy o cenach, który określa sposób informowania o cenach towarów i usług oraz odwołała się do treści Dyrektywy 98/6/WE, której celem jest ustalenie obowiązku podawania ceny sprzedaży w celu lepszego przekazywania informacji konsumentom oraz ułatwienia porównywania cen. Przedsiębiorca zwrócił również uwagę na występowanie sezonowych promocji w branży modowej oraz na fakt, że przy założeniu że najniższa cena z 30 dni przed obniżką zawsze musi być wyższa od ceny aktualnej, po zakończeniu sezonowych promocji, przedsiębiorcy będą musieli odczekać co najmniej 30 dni na rozpoczę cie kolejnych promocji, co jest w opinii strony działaniem niekorzystnym dla konsumentów, bo prowadzi do utrzymania cen na wyższym poziomie, co jest sprzeczne z ich oczekiwaniami. Zasugerował również, że gdyby faktycznie ustalanie wyższych cen niż najniższ a cena z 30 dni przed obniżką miało być zabronione, to ustawodawca przewidziałby taką sytuację i przygotował w tym zakresie odpowiednią regulację. Dodatkowo strona przywołała ustalenia Małopolskiego WIIH, który nie kwestionował oznaczeń cenowych produktów oferowanych w aplikacji mobilnej, w przypadku których najniższa cena z 30 dni przed obniżką była równa aktualnej cenie sprzedaży. Podsumowując strona wskazała, że uznaje swoje działania jako prawidłowe, wobec czego ewentualne wszczęcie postępowania adminis tracyjnego na zasadach art. 6 ust. 1 i 3 ustawy o cenach należy uznać za niecelowe. 3 W odpowiedzi Świętokrzyski WIIH pismem z 14 maja 2024 r. poinformował, że podtrzymuje swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie i wskazał, że stwierdzony w toku kontroli spo sób oznakowania cenami kwestionowanych produktów jest niejednoznaczny, wprowadzający w błąd i może wywołać u konsumenta przekonanie o promocji, której w rzeczywistości nie ma. W konkluzji pisma poinformował stronę, że w przedmiotowej sprawie zostanie wszc zęte postępowanie administracyjne z tytułu naruszenia przepisów ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług. Na podstawie art. 61 § 1 i 4 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2024 r. poz. 572) – dalej jako: „Kpa”, Świętokrzyski WIIH zawiadomieniem z 25 czerwca 2024 r., poinformował przedsiębiorcę o wszczęciu postępowania administracyjnego, w sprawie wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej w wysokości określonej na zasadach przyjętych w art. 6 ust. 1 i 3 ustawy o cenach, wobec stwierdzenia w miejscu sprzedaży detalicznej naruszenia przepisów art. 4 ust.1 w związku z art. 4 ust. 2 ustawy o cenach dla 8 spośród 15 ocenianych partii produktów oferowanych do sprzedaży w obniżonych cenach. Jednocześnie poinform owano na podstawie art. 10 Kpa, że strona ma możliwość czynnego udziału w każdym stadium postępowania, a przed wydaniem decyzji istnieje możliwość wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Dodatkowo Świętokrzyski WIIH w ezwał przedsiębiorcę do przedstawienia oświadczenia dotyczącego wysokości osiąganych obrotów i przychodu w ostatnim roku rozliczeniowym. W piśmie z 3 lipca 2024 r. strona przekazała informację o wielkości obrotów i przychodu osiągniętych w roku obrotowym r ozpoczynającym się 1 lutego 2022 r. i kończącym się 31 stycznia 2023 r. Dodatkowo nawiązując do uzasadnienia decyzji Świętokrzyskiego WIIH nr 40/2024, w którym stwierdzono, że kontrola przeprowadzona w niniejszej sprawie została przeprowadzona w trybie tz w. rekontroli, wyjaśniła, że nałożenie na nią jakiejkolwiek kary należy uznać na nieuzasadnione, a z pewnością przedwczesne. Strona bowiem odwołała się do Prezesa UOKiK od decyzji 40/2024 w związku z czym, w jej ocenie rekontrola została przeprowadzona, mi mo iż pierwotna kontrola nie została ostatecznie i prawomocnie zakończona. W odpowiedzi Świętokrzyski WIIH pismem z 22 lipca 2024 r poinformował, że nie znajduje podstaw do zawieszenia postępowania administracyjnego w przedmiotowej sprawie. Zaznaczył, że k ontrola nr KHU.8361.92.2024 została przeprowadzona w innej placówce handlowej przedsiębiorcy i stwierdzone zostały w jej toku analogiczne nieprawidłowości, które wystąpiły w sprawie KHU.8361.230.2023 skutkującej wydaniem przez Świętokrzyskiego WIIH decyzji nr 40/2024. Podkreślił również, że są to niezależne od siebie postępowania kontrolne, przeprowadzone zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa. Dnia 1 sierpnia 2024 r. Świętokrzyski WIIH, na podstawie art. 6 ust. 1 i 3 w związku z art. 4 ust. 1 i ust. 2 ustawy o cenach oraz art. 104 Kpa, wydał decyzję nr 78/2024, na mocy której wymierzono przedsiębiorcy karę pieniężną w wysokości 1 500 zł (słownie: tysiąc 4 pięćset zł) wobec stwierdzenia nieprawidłowości w miejscu sprzedaży detalicznej. Decyzję strona odebr ała 7 sierpnia 2024 r. Dnia 3 września 2024 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwany dalej: „Prezesem UOKiK” albo „organem drugiej instancji”) otrzymał za pośrednictwem Świętokrzyskiego WIIH odwołanie od ww. decyzji, w którym strona zarzuciła naruszenie art. 6 ust. 1 i 3 oraz art. 4 ust. 1 i 2 ustawy o cenach, art. 7, 8 , 77 § 1 Kpa, art. 107 § 3 Kpa, art. 20, 22 23 31 ust. 3 Konstytucji RP i wniosła o uchylenia w całości decyzji i orzeczenie co do istoty sprawy ewentualnie o uchylenie w całości decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Ponadto strona wniosła o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentów: wyciągu z dokumentu wydanego przez Prezesa UOKiK pt. „Informacja o obniżce ceny” z 2023 roku, regulaminu promocji „ODZIEŻ I BUTY: - 15 % przy zakupach za min. 250 zł”, regulaminu promocji „ - 15 % przy zakupach za min. 200 zł” oraz protokołu z dnia 20 września 2023 roku z kontroli Małopolskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w Krakowie. Pismem z 13 września 2024 r. Prezes UOKiK poinformował przedsiębiorcę o toczącym się postępowaniu administracyjnym w sprawie odwołania od decyzji nr 78/2024 Świętokrzyskiego WIIH z 1 sierpnia 2024r. oraz o przysługującym mu prawie do zapoznani a się z aktami sprawy i wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów. Strona nie skorzystała z przysługującego jej prawa. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ustalił i stwierdził. Istotą postępowania odwoławczego jest ponowne rozpozna nie i rozstrzygnięcie tożsamej przedmiotowo i podmiotowo sprawy administracyjnej w granicach wyznaczonych rozstrzygnięciem decyzji organu pierwszej instancji. W toku postępowania organ odwoławczy dokonuje oceny, czy odwołanie strony jest uzasadnione oraz s prawdza, czy wydana decyzja była prawidłowa. Zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o Inspekcji Handlowej Prezes UOKiK jest organem wyższego stopnia w stosunku do wojewódzkich inspektorów Inspekcji Handlowej. Wobec powyższego, w myśl art. 127 § 2 Kpa w związku z art. 1 ust. 3 ww. ustawy, Prezes UOKiK jest organem właściwym do rozpatrzenia wniesionego odwołania. Zgodnie z art. 4 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy o cenach, w miejscu sprzedaży detalicznej i świadczenia usług uwidacznia się cenę oraz cenę jednostkową towa ru (usługi) w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. Natomiast art. 4 ust. 2 ww. ustawy wskazuje, że w każdym przypadku informowania o obniżeniu ceny towaru lub usługi obok informacji o obniżonej cenie uwidacznia s ię również informację o najniższej cenie tego towaru lub tej usługi, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Niezrealizowanie obowiązków, o których mowa w art. 4 ustawy o cenach powoduje – zgodnie art. 6 ust. 1 ww. ustawy – nałoże nie kary pieniężnej w wysokości do 20 000 zł. Przepis ten w sposób niewymagający dodatkowych założeń i wykładni, nakazuje wojewódzkiemu 5 inspektorowi Inspekcji Handlowej wymierzyć karę pieniężną podmiotowi, który nie wykonuje obowiązku określonego w ww. prz episach, choćby naruszenie prawa miało charakter jednostkowy i stwierdzone w toku kontroli nieprawidłowości zostały skorygowane. Dowiedzenie, że podmiot nie wykonał powyższego obowiązku powoduje konieczność nałożenia kary pieniężnej, która jest karą admini stracyjną. Jednocześnie w myśl art. 6 ust. 3 tej ustawy, przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej uwzględnia się: 1) stopień naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5, w tym charakter, wagę, skalę i czas trwania naruszenia tych obowiązków; 2) dotyc hczasową działalność przedsiębiorcy, w tym podjęte przez niego działania w celu złagodzenia lub naprawienia szkody poniesionej przez konsumentów, wcześniejsze naruszenia obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 - 5, przez tego przedsiębiorcę oraz uzyskane przez przedsiębiorcę korzyści majątkowe lub straty w związku z naruszeniem tych obowiązków; 3) wielkość obrotów i przychodu przedsiębiorcy; sankcje nałożone na przedsiębiorcę za to samo naruszenie w innych państwach członkowskich Unii Europejskiej w sprawach transgranicznych, jeżeli informacje o takich sankcjach są dostępne w ramach mechanizmu ustanowionego rozporządzeniem Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2017/2394 z dnia 12 grudnia 2017 r. w sprawie współpracy między organami krajowymi odpowiedzialnymi za egzekwowanie przepisów prawa w zakresie ochrony konsumentów i uchylającym rozporządzenie (WE) nr 2006/2004 (Dz. Urz. UE L 345 z 27.12.2017, str. 1, z późn. zm.). Strona w złożonym odwołaniu zarzuciła Świętokrzyskiemu WIIH naruszenie: 1) art. 6 ust. 1 i 3 w związku z art. 4 ust. 1 i 2 ustawy o cenach poprzez nałożenie na stronę kary pieniężnej w wysokości 1 500 zł z tytułu ujawnionego w toku kontroli naruszenia art. 4 ust. 1 i 2 ww. ustawy polegającego na ustaleniu ceny sprzedaży na wyższym poziomie niż najni ższa cena z 30 dni przed obniżką, podczas gdy zgodnie z tymi przepisami sprzedawca zobowiązany jest jedynie do uwidocznienia ceny w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen, a nie do ustalenia ceny na poziomie niższym n iż cena z ostatnich 30 dni przed wprowadzeniem obniżki, o której mowa w art. 4 ust. 2 ww. ustawy, 2) art. 4 ust. 1 i 2 ustawy o cenach poprzez błędną wykładnię, zgodnie z którą uznano, że: a) aktualna cena musi być niższa od ceny podanej jako „Najniższa cena z 30 dni przed obniżką", podczas gdy zgodnie z art. 4 ust. 2 rzeczonej ustawy: „(...) uwidacznia się również informację o najniższej cenie tego towaru lub tej usługi, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki”, a zatem przedsiębiorca ma obowiązek poinformowania o najniższej cenie z 30 dni przed obniżką, a nie o cenie bezpośrednio obowiązującej przed obniżką, co prowadzi do wniosku, że dopuszcza się możliwość podania ceny z ostatnich 30 dni na niższym poziomie niż cena aktualna lub równ ej cenie aktualnej, b) punktem odniesienia dla wysokości obniżki jest najniższa ceny z ostatnich 30 dni poprzedzających obniżkę, podczas gdy żaden przepis powszechnie obowiązującego prawa nie statuuje takiej normy, 6 3) naruszenie art. 4 ust. 1 ustawy o cenach w związku z art. 20 w związku z art. 22 w związku z art. 31. ust. 3 Konstytucji RP poprzez błędną wykładnię prowadzącą do wniosku, że aktualna cena towaru lub usługi musi być niższa niż cena z ostatnich 30 dni przed wprowadzeniem obniżki, o której mowa w a rt. 4 ust. 2 ustawy o cenach, podczas gdy zgodnie z art. 4 ust. 1 ww. ustawy sprzedawca zobowiązany jest jedynie do uwidocznienia ceny w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen, a uznanie, że aktualna cena musi być niż sza niż cena z ostatnich 30 dni przed wprowadzeniem obniżki prowadzi w swojej istocie do ingerencji przez organ publiczny w sposób ustalania cen przez prywatnego przedsiębiorcę, pomimo braku podstawy w powszechnie obowiązujących przepisach praw oraz pomimo braku ważnego interesu publicznego, co stanowi nieuprawnione ograniczenie wolności działalności gospodarczej, o której mowa w art. 20 i 22 Konstytucji RP, 4) naruszenie art. 7 Kpa w związku z art. 77 § 1 Kpa poprzez błędne ustalenie, że: a) obniżona cena nie została naliczona względem najniższej ceny z 30 dni poprzedzających obniżkę z jednoczesną sugestią, że została naliczona względem innej ceny, podczas gdy strona nie prezentuje na metkach w sklepach stacjonarnych żadnych procentowych czy kwotowych promocji , a zatem sposób prezentacji aktualnej ceny nie uwzględnia referowania do jakiejkolwiek innej ceny, b) z uwagi na trwające w kontrolowanym sklepie akcje promocyjne strona wprowadzała klientów w błąd poprzez stosowanie aktualnych cen na wyższym poziomie niż ceny aktualne, podczas gdy akcje promocyjne miały charakter sprzedaży warunkowej, która nie generuje obowiązku podania ceny z 30 dni poprzedzających obniżkę z uwagi na fakt, że wysokość obniżki jest uzależniona od tego, które produkty wybierze klient, w z wiązku z czym przedsiębiorca nie jest w stanie uprzednio i samodzielnie ustalić ceny z 30 dni poprzedzających obniżkę, w konsekwencji czego należy uznać, że trwające akcje promocyjne nie miały związku z prezentacją cen z 30 dni poprzedzających obniżkę, gdy ż ewentualny rabat nie był powiązany z najniższą ceną z 30 dni poprzedzających obniżkę, 5) naruszenie art. 8 § 1 - 2 Kpa w związku z art. 7 Kpa w związku z art. 77 § 1 Kpa poprzez błędne uznanie że aktualna cena towaru musi być niższa niż cena z ostatnich 30 dn i przed wprowadzeniem obniżki, podczas gdy Małopolski WIIH prowadząc uprzednio kontrolę w sprzedażowej aplikacji mobilnej strony (znak sprawy: WN.8361.298.2023) uznał, że aktualna cena sprzedaży może być niższa lub równa cenie z ostatnich 30 dni przed wpro wadzeniem obniżki, a zatem doprowadzono do sytuacji, w której sposób działania przedsiębiorców w takim samym stanie faktycznym jest różny w zależności od regionu lub kanału sprzedaży, co narusza zasadę zaufania do władzy publicznej, zasadę utrwalonej prakt yki rozstrzygania spraw oraz zasadę równego traktowania, 6) naruszenie art. 107 § 3 Kpa w związku z art. 11 Kpa w związku z art. 8 § 1 - 2 Kpa poprzez: a) sformułowanie uzasadnienia decyzji w sposób niepełny oraz uniemożliwiający jego ocenę tj.: niewyjaśnienie dlaczego sposób prezentacji cen przez stronę jest niejednoznaczny i wprowadza klientów w błąd, podczas gdy: 7 - organ pierwszej instancji nie zakwestionował sposobu prezentacji cen (np. fontu, jego koloru lub wielkości czy umiejscowienia ceny z ostatnich 30 dn i przed wprowadzeniem obniżki), a jedynie zastosowany przez stronę mechanizm ustalania cen, wobec czego twierdzenia o wprowadzaniu konsumentów w błąd należy uznać za niepoparte żadnymi dowodami, - organ pierwszej instancji nie zakwestionował sposobu prezenta cji cen, co w kontekście modelu przeciętnego konsumenta, o którym mowa w art. 2 pkt 8 ustawy z dnia 23 sierpnia 2007 r. o przeciwdziałaniu nieuczciwym praktykom rynkowym, podaje w wątpliwość możliwość wprowadzenia konsumentów w błąd w niniejszej sprawie, b) n ieustosunkowanie się w zaskarżonej decyzji do zarzutu sprzecznych stanowisk lokalnych jednostek Inspekcji Handlowych (tj. świętokrzyskiej i małopolskiej) w zakresie tej samej kwestii, który był podnoszony na etapie postępowania przed organem pierwszej inst ancji, podczas gdy zgodnie z zasadą przekonywania, zasady zaufania do władzy publicznej, zasady utrwalonej praktyki rozstrzygania spraw oraz standardem sporządzania uzasadnienia decyzji administracyjnych organ pierwszej instancji powinien był odnieść się d o wszystkich okoliczności przytaczanych przez przedsiębiorcę, w szczególności tak istotnych jak rozbieżne stanowiska lokalnych jednostek Inspekcji Handlowych dotyczących tej samej kwestii. Prezes UOKiK zauważa, że obowiązkiem przedsiębiorcy prowadzącego dz iałalność gospodarczą jest znajomość obowiązujących przepisów i wypełnianie nałożonych nimi obowiązków. Brak wiedzy nie zwalnia przedsiębiorcy z odpowiedzialności za naruszanie prawa. Przedsiębiorca powinien działać z należytą starannością i dokładnie anal izować obowiązujące przepisy i podejmować wszelkie czynności zgodnie z zawartymi w nich wymaganiami. Zgodnie z art. 4 ust. 1 ustawy o cenach przedsiębiorca uwidacznia cenę oraz cenę jednostkową towaru lub usługi w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwośc i oraz umożliwiający porównanie cen. Z kolei, zgodnie z art. 4 ust. 2 tej ustawy w każdym przypadku informowania o obniżeniu ceny towaru lub usługi, obok informacji o obniżonej cenie uwidacznia się również informację o najniższej cenie tego towaru lub tej usługi, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Przy interpretacji ww. przepisów należy przede wszystkim zwrócić uwagę, iż zmiana art. 4 ustawy o informowaniu o cenach została wprowadzona art. 6 ustawy o zmianie ustawy o prawach konsumenta oraz niektórych innych ustaw z dnia 1 grudnia 2022 r. (Dz. U. z 2022 r. poz. 2581), co było związane z implementacją postanowień dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/2161 z dnia 27 listopada 2019 r. zmieniającej dyrektywę Rady 93/ 13/EWG i dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady 98/6/WE, 2005/29/WE oraz 2011/83/UE w odniesieniu do lepszego egzekwowania i unowocześnienia unijnych przepisów dotyczących ochrony konsumenta, zwanej dalej: „dyrektywą Omnibus”. Zgodnie z regulacją, w każ dym ogłoszeniu o obniżce ceny podaje się wcześniejszą cenę stosowaną przez podmiot gospodarczy przez określony okres przed zastosowaniem obniżki ceny. Wcześniejsza cena oznacza najniższą cenę stosowaną przez podmiot gospodarczy w okresie, który nie może by ć 8 krótszy niż 30 dni przed zastosowaniem obniżki ceny. W grudniu 2021 r. Komisja Europejska wydała Zawiadomienie Komisji – Wytyczne dotyczące wykładni i stosowania art. 6a dyrektywy 98/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady w sprawie ochrony konsumenta przez podawanie cen produktów oferowanych konsumentom (Dz.Urz. UE C Nr 526, s. 130, dalej „Wytyczne”), dalej jako: „Wytyczne Komisji”. Zaprezentowała tam wskazówki dotyczące wykładni i stosowania przepisów w sprawie ogłoszeń o obniżkach cen. W art. 6a dyrektywy 98/6/WE uregulowano kwestię przejrzystości obniżek cen, wprowadzając przepisy szczegółowe mające zapewnić, aby obniżki rzeczywiście miały miejsce. Artykuł 6a ma zapobiec sztucznemu zawyżaniu ceny odniesienia przez podmioty gospodarcze lub wprowadzaniu kon sumentów w błąd, jeżeli chodzi o wysokość obniżki. Zwiększa on przejrzystość i gwarantuje, że po ogłoszeniu obniżki cen konsumenci faktycznie zapłacą mniej. Nowy przepis dotyczący obniżek cen umożliwia ponadto organom kontroli łatwiejsze sprawdzenie uczciw ości obniżek cen, ponieważ określa jasne zasady dotyczące „wcześniejszej” ceny odniesienia, która musi być podstawą ogłaszanej obniżki. (patrz Ustawa o informowaniu o cenach towarów i usług. Komentarz red. prof. dr hab. Konrad Osajda 2023 wyd. 2 ). Prezes UOKiK stoi na stanowisku, że w sytuacji, gdy komunikowane jest, że produkt oferowany jest w cenie obniżonej, a w rzeczywistości nowa cena jest tożsama bądź wyższa, od najniższej obowiązującej dla danego towaru w ciągu ostatnich 30 dni przed obniżką, to nie mamy do czynienia z obniżoną ceną produktu lub uwidoczniona najniższa cena z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki nie została wskazana prawidłowo. Prezentowanie obniżek cen może być wskazane konkretną wartością np. procentową lub też bez wskazywania wartośc i obniżki, jednakże zawsze wskazanie korzyści konsumenta musi się odnosić do najniższej ceny, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Wprowadzenie przepisów dotyczących obniżek cenowych produktów miało na celu eliminacje fałszywych obniżek i zagwarantowanie konsumentom łatwej oceny rzeczywistej wielkości rabatu i szybszych wyborów rynkowych na podstawie przejrzystych informacji dotyczących cen. Regulacje te mają zapobiec sztucznym zawyżaniom cen tuż przed ich „obniżką”, tak aby zwię kszyć „atrakcyjność” oferty. Rozwiązaniem tego problemu jest właśnie wskazywanie korzyści konsumenta względem najniższej ceny z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. Zgodnie z założeniami dyrektywy Omnibus, aby można było mówić o obniżce ceny to powinna być ona liczona w stosunku do najniższej ceny z 30 dni przed wprowadzeniem obniżki a nie ceny rzeczywistej (regularnej). Jedynie odniesienie do najniższej ceny z 30 przed obniżką faktycznie świadczy, że mamy do czynienia z obniżoną ceną produktu. Prezes UOKiK stoi więc na stanowisku, że jeżeli przedsiębiorca informuje konsumentów o obniżce ceny zobowiązany jest wskazywać korzyści wynikające z obniżki względem najniższej ceny z 30 dni przed obniżką. Natomiast w przypadku, gdy przedsiębiorca wskazuje wyłącznie ko rzyści wynikające z obniżki ceny względem ceny regularnej nie może informować konsumentów o obniżeniu ceny danego produktu. 9 Tożsame stanowisko zaprezentował Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej dalej jako: „TSUE” w wyroku z 26 września 2024 r w spraw ie C - 330/23 orzekając, że art. 6a ust. 1 i 2 dyrektywy 98/6/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 lutego 1998 r. w sprawie ochrony konsumenta przez podawanie cen produktów oferowanych konsumentom, zmienionej dyrektywą Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2019/2161 z dnia 27 listopada 2019 r. należy interpretować w ten sposób, że wymaga on, aby obniżka ceny produktu ogłaszana przez podmiot gospodarczy w formie albo wartości procentowej, albo zwrotu reklamowego mającego na celu podkreślenie korzystnego charakteru ogłoszonej ceny, została ustalona na podstawie „wcześniejszej ceny” w rozumieniu ust. 2 tego artykułu, tj. najniższej ceny stosowanej przez podmiot gospodarczy w okresie, który nie może być krótszy niż 30 dni przed zastosowaniem obniżki. TSUE w yraźnie wskazał, że cena sprzedaży produktu przedstawiana w ogłoszeniu jako cena obniżona w rzeczywistości nie może być taka sama jak ta „wcześniejsza cena” czy wręcz wyższa od niej. Podkreślić należy, że nadrzędnym celem ustawy o informowaniu o cenach jes t ochrona interesów konsumentów oraz prawidłowa konkurencja między przedsiębiorstwami. Informacja dotycząca ceny określonego towaru jest bardzo istotna i służy właściwemu poinformowaniu o niej nabywcy, a także stwarza identyczne warunki dla podmiotów prowa dzących działalność gospodarczą. Wymagania zawarte w art. 4 ww. ustawy dotyczą wszelkich towarów oferowanych do sprzedaży detalicznej. Prezes UOKiK ponownie podkreśla, że zaprezentowane wyżej stanowisko w żadnym razie nie powoduje ingerencji organu public znego w sposób ustalania cen przez przedsiębiorcę, a tym samym nie stanowi ograniczenia wolności działalności gospodarczej, o której mowa w art. 20 i 22 Konstytucji RP. Przedsiębiorca może swobodnie kształtować ceny, ale nie może komunikować konsumentom ob niżki cen i wykazywać korzyść konsumenta jedynie względem innej ceny niż najniższa cena sprzed 30 dni przed obniżką. Prezes UOKiK stoi więc na stanowisku, że jeżeli przedsiębiorca informuje konsumentów o obniżce ceny zobowiązany jest wskazywać korzyści wyn ikające z obniżki względem najniższej ceny z 30 dni przed obniżką. Natomiast w przypadku, gdy przedsiębiorca wskazuje wyłącznie korzyści wynikające z obniżki ceny względem ceny regularnej nie może informować konsumentów o obniżeniu ceny danego produktu. Na leży podkreślić, że to przedsiębiorca podejmując decyzję o obniżeniu ceny, decyduje czy powinien informować o obniżeniu ceny, gdyż obniżka ta została ustalona w stosunku do najniższej ceny z ostatnich 30 dni przed obniżką, czy jedynie obniżyć cenę produktu , bez informowania o tym fakcie konsumentów, gdyż cena została ustalona na poziomie wyższym lub równym najniższej cenie z ostatnich 30 dni przed ogłoszeniem obniżki. Przy czym należy podkreślić, że nie zwalnia to przedsiębiorcy z obowiązku uwidocznienia in formacji cenowych w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości i umożliwiający porównanie cen. Organ drugie j instancji zwraca uwagę, że art. 4 ust. 2 ustawy o cenach nie określa sposobu informowania o obniżeniu ceny produktu, a jedynie wskazuje jakie inf ormacje cenowe zobowiązany jest uwidocznić przedsiębiorca w przypadku ogłoszenia obniżki cen produktu 10 lub usługi. W toku kontroli stwierdzono, że przy produktach znajdowały się etykiety z informacją o cenie sprzedaży, cenie początkowej oraz najniższej ceni e z 30 dni przed obniżką. W wyniku sprawdzenia prawidłowości podanych informacji dotyczących cen zakwestionowano 8 partii produktów, gdyż znajdująca się na wywieszkach cenowych aktualna cena sprzedaży tj. po obniżce była wyższa od ceny podanej na wywieszce jako „Najniższa cena z 30 dni przed obniżką". Organ drugiej instancji analizując protokół kontroli oraz załączone do akt kontroli zdjęcia wyrobów, nie ma wątpliwości, że udokumentowane ustalenia kontroli nie potwierdzają ogłoszenia obniżki ceny tych prod uktów. W ocenie Prezesa UOKiK takie oznakowanie produktów nie jest tożsame z ogłoszeniem obniżki ceny. Sposób komunikowania o obniżce ceny może być różny, np.: produkt y oznakowan e mogą być wyróżniającym się kolorem etykiety, np. czerwony, pomarańczowy, żółty (inny kolor niż etykiety na produktach dla których nie ogłoszono obnizki ), znakiem „%", przekreśleniem ceny lub znajdującym się na sali sprzedażowej plakatem z napisem np.: „promocja", „obniżka” czy też znakiem „%". Mając na uwadze powyższe, w ocenie Prezesa UOKiK produkty oznakowane jedynie niewyróżniająca się etykietą z informacją o cenie sprzedaży, cenie początkowej oraz najniższej cenie z 30 dni przed obniżką nie podlegają obowiązkom wynikającym z art. 4 ust. 2 ustawy o cenach, gdyż jedynie w przypadku informowania o obniżeniu ceny towaru lub usługi obok informacji o obniżonej cenie uwidacznia się również informację o najniższej cenie tego towaru lub tej usługi, która obowiązywała w o kresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki. W tym miejscu należy jednak zwrócić uwagę, że jeżeli przedsiębiorca nie ogłasza obniżki powinien uwidaczniać wyłącznie cenę oraz cenę jednostkową w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający po równanie cen, dlatego też nie powinny być podawanie na etykietach dodatkowe informacji o cenach, w tym o najniższej cenie obowiązującej w ciągu 30 dni przed obniżką. Sposób przedstawienia cen wyrobów wskazanych w przedmiotowej sprawie może wywoływać u kons umenta błędne wyobrażenie o cenie danego produktu. Taki sposób oznakowania może wprowadzać konsumenta w błąd, co do istniejącej obniżki. Jeżeli przedsiębiorca nie ogłasza obniżki cen powinien podać cenę i cenę jednostkową produktu, a w przypadku ogłoszeni a obniżki ceny powinien wskazać cenę obniżoną, cenę jednostkową oraz najniższą cenę, która obowiązywała w okresie 30 dni przed wprowadzeniem obniżki . Podkreślić należy, że o obniżce ceny możemy mówić w przypadku, gdy cena obniżona jest niższa niż najniższ ej ceny z 30 dni przed obniżką a korzyści wynikające z obniżki są obliczane względem najniższej ceny z 30 dni przed obniżk ą a nie ceny „regularne” czy też ostatniej ceny, po której sprzedawano produkt przed obniżką. Ponownie należy podkreślić, iż przedsięb iorca ma swobodę w kształtowaniu cen ale w zależności od sytuacji musi prawidłowo uwidocznić cenę i cenę jednostkową produktu. Po dokonaniu analizy akt sprawy Prezes UOKiK stwierdza, że z uwagi na treść art. 4 ust. 2 ustawy o cenach zasadnym jest ustaleni e czy dla danego produktu została ogłoszona obniżka ceny. Dlatego też niezwykle istotne jest dokładne i spójne opisanie stanu faktycznego 11 zastanego podczas kontroli, z uwzględnieniem elementów mających wpływ na ocenę czy spełnione są wymagania ustawy o cen ach, a mianowicie ze wskazaniem wprost czy dla produktu została ogłoszona obniżka ceny. Przy czym Prezes UOKiK zaznacza, że oferowanie produktów w niższej niż dotychczas cenie nie oznacza ogłoszenia obniżki, tym samym oferowanie produktów w niższej cenie b ez informowania o tym konsumentów, nie nakłada na przedsiębiorcę obowiązków wynikających z art. 4 ust. 2 ustawy o cenach. Opis stanu faktycznego zawarty w protokole kontroli z 21 marca 2024 r. i jego załącznikach (nr akt kontroli: KHU.8361.92.2024) nie wsk azuje, że przedsiębiorca dla tych produktów ogłosił obniżkę ceny. Prezes UOKiK, po dokonaniu analizy zgromadzonych w sprawie materiałów, stwierdza że sposób udokumentowania ustaleń faktycznych, bez wskazania istotnych z punktu widzenia obowiązujących przep isów szczegółów, powoduje, że organ drugiej instancji ma wątpliwości czy w przypadku skontrolowanych produktów doszło do naruszenia art. 4 ust. 2 ustawy o cenach. Poprzez niewyczerpujące udokumentowanie ustaleń kontroli, które nie pozwalają uzyskać pełne go obrazu stanu faktycznego, jaki był w toku kontroli i ocenić go pod kątem wskazanego wyżej naruszenia, Prezes UOKiK stwierdził brak możliwości uznania rozstrzygnięcia Świętokrzyskiego WIIH za prawidłowe, dlatego orzekł jak w sentencji niniejszej decyzji. Ponadto właściwy opis stanu faktycznego umożliwiłby polemikę z twierdzeniami strony postępowania zawartymi w odwołaniu. Zważywszy na regułę rozpatrywania wątpliwości prawnych jak i ustaleń stanu faktycznego na korzyść strony, organ drugiej instancji, po d okonaniu analizy całości sprawy, nie mógł w sposób jednoznaczny stwierdzić czy przedsiębiorca ogłosił obniżkę cen dla skontrolowanych produktów i tym samym był zobligowany do wskazani a korzyści wynikające z obniżki względem najniższej ceny z 30 dni przed o bniżką. Z zasady ogólnej prawdy obiektywnej (art. 7 kpa) wynika nakaz podjęcia przez organ administracji publicznej wszelkich kroków niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, co znajduje swoją konkretyzację w treści art. 77 kpa, zgod nie z którym organ administracji jest obowiązany w sposób wyczerpujący zebrać i rozpatrzyć cały materiał dowodowy. Przepis ten nakłada na organ administracji publicznej prowadzący postępowanie obowiązek zgromadzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowe go, a następnie pełnej analizy całokształtu tego materiału celem prawidłowego ustalenia podstawy faktycznej decyzji administracyjnej (zob. wyrok WSA w Warszawie z 24 kwietnia 2014 r. VIII SA/Wa 1056/13, LEX nr 1486656). Konsekwencją zebrania w sposób niej ednoznaczny i niewyczerpujący materiału dowodowego i opisu ustaleń kontroli, były wątpliwości organu drugiej instancji czy Świętokrzyski WIIH miał podstawy do wymierzenia administracyjnej kary pieniężnej, a tym samym utrzymania decyzji Świętokrzyskiego WII H w mocy, w tym również odniesienia się do argumentów strony zawartych w odwołaniu. Prezes UOKiK wskazuje, że niewyczerpujący sposób zebrania, udokumentowania stanu faktycznego a w konsekwencji czego oceniania materiału 12 dowodowego nie były prawidłowe w świ etle podniesionych przez stronę argumentów, a brak istotnych z punktu widzenia postępowania ustaleń kontroli uniemożliwiły ocenę stanu faktycznego i stwierdzenie, czy w tak opisanym stanie faktycznym doszło do naruszenia przepisów art. 4 ust. 2 ustawy o ce nach i jakie okoliczności na nie wskazywały. Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 2, organ odwoławczy uchyla zaskarżoną decyzję w całości albo w części i w tym zakresie orzeka co do istoty sprawy albo uchylając tę decyzję - umarza postępowanie pierwszej instancji w całości albo w części. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego Prezes UOKiK stwierdził, że nieustalenie przez organ pierwszej instancji w sposób wyczerpujący okoliczności faktycznych, jak również udokumentowanie ich w sposób budzący wątpliwości, mających istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy, stanowi przesłankę do uznania naruszenia przez organ przepisów o postępowaniu administracyjnym w stopniu wywierającym istotny wpływ na wynik sprawy. W ocenie Prezesa UOKiK nie zostały tym samym zachowane w szystkie reguły prowadzenia postępowania administracyjnego, a mianowicie zostały naruszone art. 7 i art. 77 kpa dotyczące ustaleń stanu faktycznego, który w tej sytuacji ma charakter błędu istotnego, wpływającego na ważność rozstrzygnięcia podjętego przez organ pierwszej instancji. Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes UOKiK orzekł jak w sentencji. Niniejsza decyzja jest ostateczna w trybie postępowania administracyjnego. Pouczenie 1. Decyzja jest ostateczna w toku instancji. Jednakże w terminie 14 dni od jej doręczenia stronie przysługuje prawo wniesienia sprzeciwu do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Sprzeciw należy wnieść za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Plac Powstańców Warszawy 1, 00 - 950 Warszawa. 2. Od skarg w szczynających postępowanie przed sądem administracyjnym od strony skarżącej pobierana jest opłata, tzw. wpis stosunkowy, zależny od wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynosi: 1) do 10.000 zł - 4 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 100 zł; 2) ponad 10.000 zł do 50.000 zł - 3 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł; 3) ponad 50.000 zł do 100.000 zł - 2 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 1.500 zł; 4) ponad 100.000 zł - 1 % wartości pr zedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 2.000 zł i nie więcej niż 100.000 zł. 3. W przypadku wniesienia od niniejszej decyzji skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, strona ma możliwość ubiegania się o przyznanie prawa pomocy. Prawo pom ocy może być przyznane stronie na wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania sądowoadministracyjnego. 13 Wniosek ten jest wolny od opłat sądowych. Wniosek o przyznanie prawa pomocy należy złożyć do Wojewódzkiego Sądu Administracyjne go w Warszawie. Podstawa prawna pouczenia: Art. 52 § 1, art. 53 § 1, art. 54 § 1, art. 230, art. 243 § 1, art. 244 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634, ze zm.); § 1 rozporzą dzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2021 r. poz. 535), art. 8 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towa rów i usług (Dz. U. z 2023 r. poz. 168). Z upoważnienia Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Anna Janiszewska Zastępca Dyrektora Departamentu Inspekcji Handlowej /podpisano kwalifikowanym podpisem elektronicznym/