DIH-57/2015

PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUM ENTÓW Strona 1 z 6 DIH-023-56(6)/ 15/AnŁ Warszawa, 27 sierpnia 2015 r. DECYZJA DIH-1/57/2015 Na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2013 r. poz. 267, z późn. zm. ), art. 1 ust. 3, art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2014 r. poz. 148, z późn. zm. ) oraz art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2014 r. poz. 915), Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, po rozpatrzeniu odwołania przedsiębior cy API Market Sp. z o.o. z siedzibą w Wołominie od decyzji PO.190.C.36.2015.PS Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w Warszawie z 9 lipca 2015 r. (nr akt: ŻG.8361.142.2015), którą wymierzono t emu przedsiębiorcy karę pieniężną w wysokości 5 00,00 zł (słownie: pięćset złotych), z tytułu niewykonania obowiązk u , o którym mowa w art. 4 ww. ustawy o informowaniu o cenach towarów i usług w odniesieniu do 38 asortymentów towarów , utrzymuje w mocy zaskar żoną decyzję . UZASADNIENIE Pismem z 19 maja 2015 r., na podstawie art. 79 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2015 r. poz. 584, z późn. zm. ), Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej w Warszawie, zwany dalej „ Mazowieckim WIIH” , zawiadomił przedsiębiorcę API Market Sp. z o.o. z siedzibą w Wołominie , zwanego dalej również „stroną” , o zamiarze wszczęcia kontroli w zakresie przestrzegania przepisów dotyczących uwidaczniania cen . Przedmiotowe pismo st rona odebrała 20 maja 2015 r. W toku kontroli przeprowadzonej od 28 do 29 maja 2015 r. w należącym do strony sklepie nr 13 w Warszawie przy Al. Jerozolimskich 123a, inspektorzy reprezentujący Mazowieckiego WIIH sprawdzili sposób uwidocznienia cen dla ogółem 50 asortymentów środków spożywczych oferowanych do sprzedaży w opakowaniach , wytypowanych do kontroli spośród 33 172 asortymentów . Niezgodność z przepisami stwierdzono w przypadku 38 asortymentów, i tak:  przy 34 asortymentach towarów brak było uwidocznienia ceny, a w przypadku 28 z nich t akże ceny jednostkowej. Naruszało to postanowienia art. 4 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2014 r. poz. 915), zwanej dalej „ustawą o informowaniu o cenach”. Ponadto, z akwestionowane 34 asortymenty nie Strona 2 z 6 zostały oznaczone wywieszkami, które zawierałyby informacje wskazujące ich nazwy handlowe, ceny, jednostki miar, do których odnosiłyby się ceny wbrew wymaganiom § 3 ust. 1 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 10 czerwca 2002 r. w sprawie szczegółowych zasad uwidaczniana cen towarów i usług oraz sposobu oznaczania ceną towarów przeznaczonych do sprzedaży (t.j. Dz. U. z 2015 r. poz. 568), zwanego dalej „rozporządzeniem w sprawie szczegółowych zasad uwidaczniania cen”;  przy 2 asortymentach towarów na 16 ocenianych, uwidocznion e zostały inne ceny niż zarejestrowane w systemie komputerowo-kasowym i obowiązujące w skontrolowanym sklepie, tj. w przypadku jednego asortymentu cena uwidoczniona przy towarze była wyższ a o 20gr, przy drugim asortymencie o 4 gr niższ a. Ceny jednostkowe uwidocznione przy tych asortymentach zostały wyliczone na podstawie nieaktualnych cen sprzedaży. Powyższe naruszało przepisy art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach oraz § 3 ust. 2 rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad uwidacznian ia cen;  przy 2 asortymentach towarów – pakowanych środków spożywczych w stanie stałym znajdujących się w płynie – zostały uwidocznione nieprawidłowo wyliczone ceny jednostkowe, ponieważ wyliczone były na podstawie masy netto całego produktu z zalewą , zamiast według masy netto środka spożywczego po odsączeniu. Stanowiło to naruszenie § 8 ust. 7a rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad uwidacznian ia cen. W toku kontroli uwidoczniono przy towarach brakujące i aktualne informacje cenowe. Powyższe ustalenia udokumentowano w Protokole kontroli z dnia 29 maja 2015 r. wraz z załącznikiem nr 1 (nr akt kontroli: ŻG.8361.142.2015 ). W związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami , pismem z 11 czerwca 2015 r., Mazowiecki WIIH p oinformował przedsiębiorcę API Market Sp. z o.o. z siedzibą w Wołominie o wszczęciu postępowania administracyjnego w przedmiocie wymierzenia kary pieniężnej na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach. Jednocześnie organ poinformował o przysługującym stronie prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zobowiązał stronę do przekazania informacji o wielkości obrotów i przychodu uzyskanych za rok ubiegły . Strona skorzystała ze swojego uprawnienia przekazując pismo z 19 czerwca 2015 r. Poinformowała ona, że wszelkie nieprawidłowości zostały usunięte oraz podniosła, że liczba zakwestionowanych towarów stanowiła 0,1% ogólnej liczby „indeksów” (tj. asortymentów towarów) w sklepie skontrolowanym przez organ. Strona stwierdziła, że „prowadząc tych rozmiarów sklep i z tak szerokim asortymentem nie jest w stanie, i nikt chyba nie jest, zapewnić 100% poprawności danych”. Powodem nieprawidłowości, według strony, mogło być „wyciąganie oznaczeń cenowych” przez klientów lub konkurencję. Strona zwróciła się z prośbą o odstąpienie od nakładania kary pieniężnej, gdyż czyn szkodliwy „jest znikomy, liczony w ułamkach procentów”. W dniu 29 czerwca 2015 r., strona przekazała informację o wielkości obrotu i przychodu osiągniętego w 2014 roku. Po przeprowadzeniu postępowania administracyjnego, decyzją PO.190.C.36.2015.PS z 9 lipca 2015 r. (nr akt: ŻG.8361.142.2015 ) Mazowiecki WIIH, na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, wymierzył przedsiębiorcy API Market Sp. z o.o. z siedzi bą Strona 3 z 6 w Wołominie karę pieniężną w wysokości 500 zł (słownie: pięćset złotych), z tytułu niewykonania obowiązku wynikającego z art. 4 ww. ustawy. Pismem z 17 lipca 2015 r., strona złożyła odwołanie od ww. decyzji do Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zwanego dalej również „Prezesem UOKiK”. Na wezwanie Prezesa UOKiK z 27 lipca 2015 r., strona usunęła brak formalny w swoim odwołaniu przekazując je ponownie, z podpisami osób uprawnionych do reprezentowania podmiotu (uzupełnione odwołanie wpłynęło do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów 3 sierpnia 2015 r.). W odwołaniu strona wniosła o odstąpienie od kary pieniężnej oraz poinformowała, iż „wszelkie nieprawidłowości zostały usunięte, a personel został odpowiednio pouczony w zakresie stosowania pr zedmiotowych przepisów”. Pismem z 5 sierpnia 2015 r., Prezes UOKiK poinformował przedsiębiorcę API Market Sp. z o.o. z siedzibą w Wołominie , że przed wydaniem rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie, stronie biorącej udział w postępowaniu adminis tracyjnym przysługuje , na podstawie art. 10 Kpa, prawo do zapoznania się z aktami sprawy, a także wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów or az zgłoszonych żądań. Strona nie skorzyst ała z przysługującego jej prawa . Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów zważył, co następuje. Zgodnie z art. 4 ust. 1 zdanie pierwsze ustawy o informowaniu o cenach, w miejscu sprzedaży detalicznej i świadczenia usług uwidacznia się cenę oraz cenę jednostkową towaru w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. Pojęcia ceny i ceny jednostkowej towaru został y zdefiniowane w art. 3 ust. 1 pkt 1 i 2 ww. ustawy. Cena oznacza wartość wyrażoną w jednostkach pieniężnych, którą kupujący jest obowiązany zapłacić przedsiębiorcy za towar lub usługę. Cena jednostkowa towaru to cena za jednostkę towaru, którego ilość lub liczba jest wyrażona w jednostkach miar. Jak stanowi art. 25 ww. ustawy, dotychczasowe przepisy wykonawcze wydane na podstawie art. 12 ust. 3 ustawy z dnia 5 lipca 200 1 r. (Dz. U. z 2013 r. poz. 385) zachowują moc do dnia wejścia w życie przepisów wykonawczych wydanych na podstawie art. 4 ust. 2 ustawy o informowaniu o cenach, nie dłużej jednak niż do dnia 31 grudnia 2015 r. W związku z powyższym, w przedmiotowej sprawi e, zastosowanie mają odpowiednie przepisy rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad uwidaczniania cen. W myśl § 3 ust. 1 zdanie pierwsze rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad uwidaczniania cen, towary oferowane kupującym w miejscu sprzedaży opatruje się wywieszkami zawierającymi informacje wskazujące ich nazwy handlowe, ceny oraz jednostki miar, do których odnoszą się uwidocznione ceny. Zgodnie z § 8 ust. 7a ww. rozporządzenia, c ena jednostkowa pakowanego środka spożywczego w stanie stałym znajdującego się w płynie lub mieszance płynów, także w postaci zamrożonej lub głęboko mrożonej, takich jak: woda, wodne roztwory soli, solanka, wodne roztwory kwasów spożywczych, ocet, wodne roztwory cukrów, wodne roztwory innych substancji słodzących, a w przypadku owoców lub warzyw - także w soku owocowym albo warzywnym, powinna dotyczyć masy netto środka spożywczego po odsączeniu, Strona 4 z 6 oznaczonej na opakowaniu jednostkowym, j eżeli płyn ten lub mieszanka płynów stanowi jedynie dodatek do podstawowego składu tego środka spożywczego i nie jest czynnikiem wpływającym na wybór konsumentów. Jeżeli przedsiębiorca nie wykonuje obowiązków, o których mowa w art. 4 ustawy o informowaniu o cenach, wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej nakłada na niego w drodze decyzji karę pieniężną do wysokości 20 000 zł, o czym stanowi art. 6 ust. 1 tej ustawy. Ustalając wysokość kary pieniężnej, zgodnie z art. 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach, wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej uwzględnia stopień naruszenia obowiązków oraz dotychczasową działalność przedsiębiorcy, a także wielkość jego obrotów i przychodu. W niniejszej sprawie, w toku kontroli przeprowadzonej w sklepie spożywczym należąc ym do przedsiębiorcy API Market Sp. z o.o. z siedzibą w Wołominie , Mazowiecki WIIH stwierdz ił, że 38 spośród 50 ocenionych asortymentów towarów oferowanych do sprzedaży w różny sposób nie spełniało wymagań przepisów prawa w zakresie informowaniu o cenach, tj.:  przy 34 asortymentach towarów brak było uwidocznienia ceny, a w przypadku 28 z nich także ceny jednostkowej – co naruszało art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach. Ww. 34 asortymenty nie zostały oznaczone wywieszkami określonymi w § 3 ust. 1 rozp orządzenia w sprawie szczegółowych zasad uwidacznian ia cen;  przy 2 asortymentach towarów na 16 ocenianych uwidocznion e zostały inne (wyższe i niższe) ceny niż zarejestrowane w systemie komputerowo -kasowym i obowiązujące w skontrolowanym sklepie, ponadto ceny jednostkowe uwidocznione przy tych asortymentach zostały wyliczone na podstawie nieaktualnych cen sprzedaży – naruszało to przepisy art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach oraz § 3 ust. 2 rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad uwidacznian ia cen;  przy 2 asortymentach towarów pakowanych środków spożywczych w stanie stałym znajdujących się w płynie zostały uwidocznione nieprawidłowe ceny jednostkowe, tj. wyliczone na podstawie masy netto całego produktu z zalewą, zamiast według masy netto środka spożywczego po odsączeniu – co naruszało § 8 ust. 7a rozporządzenia w sprawie szczegółowych zasad uwidacznian ia cen. Na podstawie analizy zgromadzonego materiału dowodowego, Prezes UOKiK uznał za dowiedzione , że strona nie dopełniła obowiązku określonego w art. 4 ustawy o informowaniu o cenach, a więc popełniła czyn sankcjonowany przepisem art. 6 ust. 1 ww. ustawy. Strona nie zaprzecza temu ustaleniu. W związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami, Mazowiecki WIIH decyzją nr PO.190.C.36.2015.PS wymierzył ww. przedsiębiorcy karę pieniężną w wysokości 5 00 zł. Zgodnie z art. 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach, wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej ustalając wysokość kary pieniężnej, uwzględnia stopień naruszenia obowiązków oraz dotychczasową działalność przedsiębiorcy, a także wielkość jego obrotów i przychodu. Prezes UOKiK stwierdził, że wszystkie te czynniki zostały oddzielnie i indywidualnie dla Strona 5 z 6 karanego podmiotu przeanalizowane w zaskarżonej decyzji na str. 6 i 7, w sposób nie budzący zastrzeżeń orga nu drugiej instancji. Strona w odwołaniu wniosła o odstąpienie od kary pieniężnej wskazując, iż usunęła wszelkie nieprawidłowości oraz przeszkoliła odpowiednio swój personel. Odnosząc się do tego argumentu Prezes UOKiK wyjaśnia, że działania naprawcze podj ęte przez stronę w następstwie kontroli nie mogą mieć wpływu na odstąpienie od wymierzenia kary. Ustawodawca w art. 6 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach przewidział bowiem konieczność, a nie możliwość, wymierzenia kary pieniężnej z tytułu określonego ni edopełnienia obowiązków („jeżeli przedsiębiorca nie wykonuje obowiązków, o których mowa w art. 4, wojewódzki inspektor Inspekcji Handlowej nakłada na niego, w drodze decyzji, karę pieniężną do wysokości 20 000 zł”) . Samo zatem stwierdzenie – udowodnienie faktu braku informacji w zakresie ceny lub ceny jednostkowej towaru , jak też sprzecznego z ustawą sposobu ich uwidocznienia, jest wystarczającą przesłanką do nałożenia kary pieniężnej. Nie ma przy tym znaczenia, czy niedopełnienie obowiązku uwidocznienia ce n w określony sposób nastąpiło z winy (umyślnej czy nieumyślnej) danego podmiotu, czy też nie. Ustawa nie przewiduje możliwości badania przez organy Inspekcji istnienia winy, bądź jej braku po stronie podmiotu, u którego ujawniono nieprawidłowości. Przedsi ębiorca API Market Sp. z o.o. z siedzibą w Wołominie nie zastosował się do postanowień art. 4 ustawy o informowaniu o cenach w przypadku 38 spośród 50 ocenionych w tym zakresie asortymentów środków spożywczych. Wbrew stanowisku strony, bezzasadnym byłoby o dniesienie liczby zakwestionowanych towarów do ogólnej liczby indeksów znajdujących się w asortymencie skontrolowanego sklepu. Kontroli poddana została określona liczba towarów i jej wyniki dotyczą tylko tej części asortymentu sklepu. Konsekwencją popełnie nia czynu określonego w art. 6 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach musiało być wymierzenie kary pieniężnej, która jest karą administracyjną (por. wyrok WS A w Warszawie z 4 sierpnia 2010 r., VI SA/Wa 894/10). Okoliczność podjęcia działań korygujących przez podmiot, który dopuścił się sankcjonowanego czynu, powinna być wzięta pod uwagę przy wymierzaniu kary pieniężnej , co prawidłowo uczynił Mazowiecki WIIH i co odnotował w zaskarżon ym rozstrzygnięciu (str. 6) . Tym niemniej pozostaje to bez wpływu na ustalo ny w toku kontroli fakt naruszenia prawa, z którym wiąże się wymierzenie określonej w przepisach sankcji administracyjnej . Należy dodać, że kara pieniężna za naruszenie obowiązku informowania konsumentów o cenie oferowanych produktów musiała spełniać też cele wyrażone w art. 8 dyrektywy 98/6 WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 lutego 1998 r. w sprawie ochrony konsumenta przez podawanie cen produktów oferowanych konsumentom (Dz. Urz. WE L 80 z 18.3.1998 r., s. 27) , tj. być jednocześnie skuteczna, proporcjonalna i odstraszająca. O rgan pierwszej instancji zastosował sankcję, której kwota – w ocenie Prezesa UOKIK – była stosunkowo niska do osiągniętego obrotu i przychodu oraz rozmiaru stwierdzonych nieprawidłowości. Wskazać należy, że 38 na 50 ocenionych asortymentów nie spełniało przepisów w sprawie uwidaczniania cen, a obrót i przychód przedsiębiorcy API Market Sp. z o.o. z siedzibą w Wołominie był bliski […] zł. Kara pieniężna niższa niż 500 zł nie miałaby waloru odstraszającego i proporcjonalności. Zatem wniosek strony o obniżenie tej kary jest nieuzasadniony. Strona 6 z 6 Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy o Inspekcji Handlowej, jest organem wyższego stopnia w stosunku do wojewódzkich inspektorów Inspekcji Handlowej . Zatem, w myśl art. 127 § 2 Kpa w związku z art. 1 ust. 3 ustawy o Inspekcji Handlowej, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów jest organem właściwym do rozpatrzenia wniesionego odwołania. Zgodnie z art. 7 ust. 1 i 3 ustawy o informowaniu o cenach , karę pieniężną, o której mowa w sentencji decyzji, stanowiącą dochód budżetu państwa, należy wpłacić na rachunek bankowy Wojewódzkiego Inspekt oratu Inspekcji Handlowej w Warszawie w terminie 7 dni od dnia, w którym decyzja o wymierzeniu kary stanie się o stateczna. Zgodnie z art. 1 38 § 1 pkt 1 Kpa organ odwo ławczy wydaje decyzję, w której utrzymuj e w mocy zaskarżoną decyzję. Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów orzekł, jak w sentencji. Niniejsza decyzja jest ostateczna w trybie postępowania administracyjnego. Pouczenie Zgodnie z art. 52 § 1, art. 53 § 1, art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r. poz. 270, z późn. zm. ) od niniejszej decyzji prz ysługuje skarga wnoszona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, którą należy wnieść w terminie 30 dni od dnia doręczenia decyzji, za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Do należności pieniężnych nie uiszczonych w terminie stosuje się przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2012 r. poz. 749, z późn. zm.) . Z up. PREZESA URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONUMENTÓW WICEPREZES Dorota Karczewska Otrzymują: 1. API Market Sp. z o.o. ul. Kościelna 3 05-200 Wołomin 2. Mazowiecki Wojewódzki Inspektor Inspekcji Handlowej w Warszawie 3. a/a