DIH-36/2021

1 PREZES URZĘDU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW TOMASZ CHRÓSTNY Warszawa, 28 maja 2021 r. DIH - 3.707.36.2021.AWS DECYZJA DIH - III/36/2021 Na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2021 r., poz. 735), art. 1 ust. 3, art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2020 r. poz. 1706), po prze prowadzeniu postępowania administracyjnego w przedmiocie odwołania od decyzji (nr DS.3.2021) Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w Białymstoku z dnia 25 marca 2021 r. (nr akt kontroli: DS.8361.21.2021), na mocy której przedsiębiorstwu TESCO Sp. z o. o., z siedzibą w Krakowie, wymierzono karę pieniężną, na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2019 r. poz. 178), w wysokości 1.000 zł (słownie: jeden tysiąc złotych) w związku z naruszeniem obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 ww. ustawy w związku z § 3 i § 4 ust. 1 oraz § 6 rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 9 grudnia 2015 r. w sprawie uwidaczniania cen towarów i usług (Dz. U. z 2015 r., poz. 2121), Prezes Urzędu Oc hrony Konkurencji i Konsumentów - utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję. UZASADNIENIE W dniach 10 - 17 lutego 2021 r. inspektorzy reprezentujący Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w Białymstoku (zwanego dalej: „ Podlaskim WIIH ” bądź „ or ganem pierwszej instancji ”), działając na podstawie upoważnienia nr DS.8361.21.2021 z dnia 8 lutego 2021 r. przeprowadzili kontrolę w sklepie … w Suwałkach, należącym do ww. spółki (zwanej dalej również: „stroną” , „stroną postępowania” bądź „przedsiębiorcą ” ). Zgodnie z art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. Prawo przedsiębiorców (Dz. U. z 2019 r., poz. 1292 z późn. zm.) (zwanej dalej: „ Prawem przedsiębiorców ”), w dniu 20 stycznia 2021 r. skierowano do przedsiębiorcy zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli (sygnatura akt: DS.8360.1.2.2021), ze wskazaniem zakresu przedmiotowego kontroli obejmującego sprawdzenie przestrzegania przepisów ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (Dz. U. z 2019 r., poz. 178), (zwanej dalej: 2 „ ustawą o informowaniu o cenach”) oraz rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 9 grudnia 2015 r. w sprawie uwidaczniania cen towarów i usług (Dz. U. z 2015 r., poz. 2121), (zwanego dalej: „ rozporządzeniem w sprawie uwidaczniania cen ”). Niniejsze pismo strona odebrała w dniu 25 stycznia 2021 r. W toku kontroli, w dniu 10 lutego 2021 r., sprawdzeniem objęto łącznie 100 rodzajów produktów znajdujących się ofercie sklepu, stwierdzając m. in., że: I. Przy 35 rodzajach nasion roślin oferowan ych do sprzedaży nie uwidoczniono cen jednostkowych , tj.: ➢ 15 rodzajach nasion roślin produkcji: TORSEED Przedsiębiorstwo Nasiennictwa Ogrodniczego i Szkółkarstwa S. A. w Toruniu: ▪ Koper ogrodowy średniowczesny a’3 g, grupa cenowa „0” – 1,29 zł/op.; ▪ Rukola a ’0,5 g, grupa cenowa „0” – 1,29 zł/op.; ▪ Rzodkiewka Krasa – TOR średniowczesna a’5 g, grupa cenowa „A” – 1,69 zł/op.; ▪ Dziwaczek a’2 g, grupa cenowa „A” – 1,69 zł/op.; ▪ Słonecznik ogrodowy a’5 g, grupa cenowa „A” – 1,69 zł/op.; ▪ Aksamitka rozpierzchła a’0,2 g, grupa cenowa „A” – 1,69 zł/op.; ▪ Marchew jadalna Sukces późna a’3 g, grupa cenowa „B” – 1,99 zł/op.; ▪ Lubczyk lekarski a’0,2 g, grupa cenowa „B” – 1,99 zł/op.; ▪ Bazylia pospolita a’0,5 g, grupa cenowa „B” – 1,99 zł/op.; ▪ Dynia zwyczajna – cukinia a’2 g, grupa cenowa „B” – 1,99 zł/op.; ▪ Groch siewny łuskowy Cud Kelvedonu a’30 g, grupa cenowa „B” – 1,99 zł/op.; ▪ Dynia olbrzymia średniowczesna a’3 g, grupa cenowa „B” – 1,99 zł/op.; ▪ Ogórek Edyp konserwowy mieszaniec F1 a’3 g, grupa cenowa „C” – 2,49 zł/op.; ▪ Fasola wielokwiatowa „Piękny Jaś” a’20 g, grupa cenowa „C” – 2,49 zł/op.; ▪ Mieszanka dla pszczół a’3 g, grupa cenowa „C” – 2,49 zł/op.; ➢ 20 rodzajach nasion VITA produkcji Vilmorin Garden Sp. z o.o. Komorniki k/Poznania: ▪ Słonecznik ozdobny a’3 g, grupa cenow a „0” – 0,85 zł/op.; ▪ Smagliczka skalna a’200 mg, grupa cenowa „0” – 0,85 zł/op.; ▪ Pomidor gruntowy a’400 mg, grupa cenowa „1” – 1,59 zł/op.; ▪ Rzeżucha a’7 mg, grupa cenowa „1” - 1,59 zł/op.; ▪ Cynia Daliowa a’800 mg, grupa cenowa „1” – 1,59 zł/op.; ▪ Aksamitka wz niesiona a’500 mg, grupa cenowa „1” – 1,59 zł/op.; ▪ Cebula olbrzymia a’3 g, grupa cenowa „2” - 2,15 zł/op.; ▪ Goździk ogrodowy a’300 mg, grupa cenowa „2” – 2,15 zł/op.; ▪ Malwa ogrodowa a’500 mg, grupa cenowa „2” – 2,15 zł/op.; ▪ Pietruszka korzeniowa Berlińska a’ 3 g, grupa cenowa „2” – 2,15 zł/op.; ▪ Groch Kelvedon Wonder a’30 g, grupa cenowa „2” – 2,15 zł/op.; 3 ▪ Aster chiński peoniowy a’500 mg, grupa cenowa „2” - 2,15 zł/op.; ▪ Nasturcja pnąca a’3,2 g, grupa cenowa „3” – 2,79 zł/op.; ▪ Petunia zwisająca a’200 mg, grupa cenowa „3” – 2,79 zł/op.; ▪ Rośliny pnące mix a’2 g, grupa cenowa „3” – 2,79 zł/op.; ▪ Seler korzeniowy a’300 mg, grupa cenowa „3” – 2,79 zł/op.; ▪ Cebula Karmen a’1,5 g, grupa cenowa „3” – 2,79 zł/op.; ▪ Fasola szparagowa karłowa „Złota Saxa” a’3 5 g, grupa cenowa „3” – 2,79 zł/op.; ▪ Fasola szparagowa karłowa Flambo a’20 g, grupa cenowa „3” – 2,79 zł/op.; ▪ Dynia ozdobna mieszanka pnąca a’2 g, grupa cenowa „4” – 3,19 zł/op. II. Przy 10 rodzajach produktów (przetworów owocowo - warzywnych) uwidoczniono ceny jednostkowe nieprawidłowo wyliczone : ▪ Oliwki greckie KALAMATA, masa netto 300g/175g po odsączeniu, w cenie 14,29 zł/op.; uwidoczniona cena jednostkowa 92,19 zł/kg; powinno być 81,66 zł/kg , ▪ Oliwki zielone greckie GAEA, masa netto 300g/165g po odsączeniu, w cenie 14,29 zł/op.; uwidoczniona cena jednostkowa 14,29 zł/kg; powinno być 86,61 zł/kg, ▪ Papryka zielona w zalewie JALAPENO, masa netto 340g/200g po odsączeniu, w cenie 9,19 zł/op.; uwidoczniona cena jednostkowa 27,03 zł/kg; powinno być 45,95 zł/kg , ▪ Cuki nia konserwowa ALMAR, masa netto 670g/360g po odsączeniu, w cenie 3,99 zł/op.; uwidoczniona cena jednostkowa 10,79 zł/kg; powinno być 11,08 zł/kg , ▪ Trawa cytrynowa w zalewie, masa netto 175g/85 g po odsączeniu, w cenie 12,99 zł/kg; uwidoczniona cena jednost kowa 66,62 zł/kg; powinno być 152,82 zł/kg , ▪ Groszek konserwowy ERBSEN, masa netto 400g/240 g po odsączeniu, w cenie 1,99 zł/op.; uwidoczniona cena jednostkowa 4,98 zł/kg; powinno być 8,29 zł/kg , ▪ Groszek tradycyjny Bonduelle a’212 ml, masa netto 200g/130g p o odsączeniu, w cenie 3,59 zł/op.; uwidoczniona cena jednostkowa 16,93 zł/l; powinno być 27,62 zł/kg , ▪ Kukurydza złocista Bonduelle a’212 ml, masa netto 170g/140g po odsączeniu, w cenie 3,49 zł/op.; uwidoczniona cena jednostkowa 16,46 zł/l; powinno być 24,9 3 zł/kg , ▪ Kukurydza złocista Bonduelle a’425 ml, masa netto 340g/285g po odsączeniu, w cenie 4,59 zł/op.; uwidoczniona cena jednostkowa 10,15 zł/l; powinno być 16,11 zł/kg , ▪ Ogórki po kaszubsku TESCO, masa netto 660g/320g po odsączeniu, w cenie 5,59 zł/op.; uwidoczniona cena jednostkowa 8,47 zł/kg; powinno być 17,47 zł/kg . Ww. nieprawidłowości stanowiły naruszenie art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach oraz § 3 i 4 ust. 1 oraz § 6 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen. Powyższe ustalenia udokumentowano w protokole kontroli (nr akt kontroli: DS.8361.21.2021), w tym w załącznikach do tego protokołu (zawierających m. in. dokumentację fotograficzną cenników nasion). Do niniejszego protokołu strona nie wniosła uwag w przewidzianym us tawowo terminie. 4 W związku ze stwierdzonymi nieprawidłowościami, pismem z dnia 8 marca 2021 r. (nr DS.8361.21.2021.ER) Podlaski WIIH zawiadomił ww. spółkę o wszczęciu z urzędu postępowania administracyjnego z tytułu niewypełnienia obowiązków, o których mow a w art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, tj. nieuwidocznienia w miejscu sprzedaży detalicznej i świadczenia usług cen jednostkowych towarów (dotyczy 35 rodzajów nasion roślin) i uwidocznienia cen jednostkowych nieprawidłowo wyliczonych (dotyczy 1 0 rodzajów towarów) - w sklepie … w Suwałkach. W piśmie tym, stosownie do wymogów art. 10 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2020 r., poz. 256 ze zm.) (zwanej dalej: „ Kpa ”), strona została pouczona o przysług ującym jej prawie do wypowiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów w terminie 7 dni od daty doręczenia pisma. Jednocześnie, w niniejszym piśmie, Podlaski WIIH zobowiązał stronę do sporządzenia i przekazania informacji o wielkości obrotów i przycho du osiągniętego w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary pieniężnej. Niniejsze zawiadomienie strona odebrała w dniu 15 marca 2021 r. Ponadto, w odrębnym piśmie, również opatrzonym datą 8 marca 2021 r., Podlaski WIIH skierował do strony wystą pienia pokontrolne wyznaczając 14 - dniowy termin na wyjaśnienie przyczyn powstałych nieprawidłowości oraz podjęcie działań zmierzających do prawidłowego informowania konsumentów o cenach jednostkowych oferowanych towarów. Pismem z dnia 19 marca 2021 r. str ona przesłała informację o wielkości obrotów i przychodu, uzyskanych z tytułu prowadzenia działalności gospodarczej w 2019 r. (załączyła deklarację CIT). Dodatkowo, w piśmie oznaczonym datą 26 marca 2021 r., przedsiębiorca udzielił odpowiedzi na wystąpie nie pokontrolne, informując, że uwidocznienie w miejscu sprzedaży nieprawidłowo wyliczonych wartości cen jednostkowych w przypadku 10 partii towarów wynikało z błędnie wprowadzonych danych do systemu przez pracownika Biura Głównego. Podał też, że niezgodno ści te nie wynikały z celowego działania i nieprzestrzegania obowiązujących przepisów dotyczących uwidaczniania cen, a błędnie wyliczone ceny zostały niezwłocznie poprawione w systemie. Odnosząc się do braku uwidocznienia cen jednostkowych dla 35 rodzajów nasion, wyjaśnił, że są one zaprezentowane w formie grup cenowych, które oznaczone są zarówno na etykiecie na regale gdzie są eksponowane, jak i na każdym opakowaniu jednostkowym. Ponadto, poinformował, że zgodnie z ustawą o informowaniu o cenach towarów i usług, przy określaniu towarów, w przypadku których nie jest wymagane uwidocznienie ceny jednostkowej istotnym czynnikiem jest to, czy uwidocznienie ceny jednostkowej jest przydatne ze względu na rodzaj lub przeznaczenie towaru. W ocenie strony, uwidocz nienie cen jednostkowych w przypadku nasion nie jest zasadne, gdyż nasiona te należy uznać za towary sprzedawane ze względu na ich przeznaczenie w zestawach, w oparciu o art. 7 pkt 2 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen. Po przeprowadzeniu postępowan ia administracyjnego Podlaski WIIH decyzją nr DS.3.2021.2021 z dnia 25 marca 2021 r. (sygnatura: DS.8361.21.2021.MDS) nałożył na przedsiębiorcę TESCO Sp. z o. o. z siedzibą w Krakowie, karę pieniężną w wysokości 1 000 zł (słownie: jeden tysiąc złotych) na podstawie art. 6 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach z tytułu niedopełnienia obowiązków wynikających z art. 4 ust. 1 tejże ustawy, tj.: 5 ▪ nieuwidocznienia w miejscu sprzedaży detalicznej cen jednostkowych towarów w odniesieniu do 35 rodzajów towarów (nas ion roślin); ▪ uwidocznienia cen jednostkowych towarów nieprawidłowo wyliczonych w odniesieniu do 10 rodzajów towarów - w dniu 10 lutego 2021 r. w sklepie … w Suwałkach, należącym do spółki. Niniejszą decyzję strona odebrała w dniu 30 marca 2021 r. W dniu 27 kwietnia 2021 r. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów (zwany dalej: „ Prezesem UOKiK ” bądź „ organem drugiej instancji ”) otrzymał za pośrednictwem Podlaskiego WIIH odwołanie od ww. decyzji. W niniejszym piśmie, opatrzonym datą 12 kwietnia 2021 r. (nadanym w placówce operatora pocztowego w tym samym dniu) strona, za pośrednictwem pełnomocnika, zaskarżyła decyzję Podlaskiego WIIH (nr DS.3.2021) z dnia 25 marca 2021 r. w części dotyczącej uchybień w zakresie uwidocznienia cen jednostkowych w przyp adku 35 rodzajów nasion roślin. W uzasadnieniu skarżąca spółka podała, że stwierdzenie naruszenia art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, w odniesieniu do uwidocznienia cen 35 rodzajów nasion, jest nieuprawnione. Ponadto, powtórzyła argumentację zawa rtą we wcześniejszej korespondencji – odpowiedzi na wystąpienie pokontrolne (pismo z dnia 26 marca 2021 r.). Mając na uwadze powyższe, pismem z dnia 11 maja 2021 r. Prezes UOKiK zawiadomił przedsiębiorcę o prowadzonym postępowaniu administracyjnym w związk u z wniesionym odwołaniem oraz poinformował, że przed wydaniem rozstrzygnięcia kończącego postępowanie w sprawie stronie biorącej udział w postępowaniu administracyjnym przysługuje, na mocy art. 10 Kpa, prawo do zapoznania się z aktami sprawy, a także wypo wiedzenia się co do zebranych dowodów i materiałów oraz zgłoszonych żądań. Strona nie skorzystała z przysługujących jej uprawnień. Dodatkowych materiałów i dowodów do sprawy nie wniesiono. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów zważył i stwierdził. Istotą postępowania odwoławczego jest ponowne rozpoznanie i rozstrzygnięcie tożsamej przedmiotowo i podmiotowo sprawy administracyjnej w granicach wyznaczonych rozstrzygnięciem decyzji organu pierwszej instancji. W toku postępowania organ odwoł awczy dokonuje oceny, czy odwołanie strony jest uzasadnione oraz sprawdza, czy wydana decyzja była prawidłowa. Zgodnie z art. 5 ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o Inspekcji Handlowej (Dz. U. z 2020, poz. 1706), Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i K onsumentów jest organem wyższego stopnia w stosunku do wojewódzkich inspektorów Inspekcji Handlowej. Wobec powyższego, w myśl art. 127 § 2 Kpa w związku z art. 1 ust. 3 ww. ustawy, Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów jest organem właściwym do r ozpatrzenia wniesionego odwołania. W myśl art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, przedsiębiorca ma obowiązek w miejscu sprzedaży detalicznej i świadczenia usług uwidocznić cenę oraz cenę jednostkową towaru (usługi) w sposób jednoznaczny, niebudzący wątpliwości oraz umożliwiający porównanie cen. Zgodnie z § 3 ust. 1 i 2 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen, cenę uwidacznia się w miejscu ogólnodostępnym i dobrze widocznym dla konsumentów, na danym towarze, bezpośrednio przy towarze lub w bliskośc i towaru, 6 którego dotyczy. Cenę oraz cenę jednostkową uwidacznia się w szczególności: na wywieszce, w cenniku, w katalogu, na obwolucie, w postaci nadruku lub napisu na towarze lub opakowaniu. Natomiast, w myśl § 4 ust. 1 rozporządzenia w sprawie uwidaczni ania cen, cena jednostkowa dotyczy odpowiednio ceny za: 1) litr lub metr sześcienny – dla towarów przeznaczonych do sprzedaży według objętości; 2) kilogram lub tonę – dla towarów przeznaczonych do sprzedaży według masy; 3) metr lub metr kwadratowy – dla towarów sprzedawanych według długości lub powierzchni; 4) sztukę – dla towarów przeznaczonych do sprzedaży na sztuki. Wskazać należy ponadto, iż w świetle § 7 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen, z obowiązku uwidoczniani a cen jednostkowych zwolnione są: 1) towary, których cena jednostkowa jest identyczna z ceną sprzedaży; 2) towary sprzedawane ze względu na ich przeznaczenie w zestawach (kompletach); 3) towary nieżywnościowe sprzedawane ze względu na ich przeznaczenie lub właściwo ści wyłącznie w parach; 4) produkty lecznicze w rozumieniu art. 2 pkt 32 ustawy z dnia 6 września 2001 r. – Prawo farmaceutyczne (Dz. U. z 2008 r., Nr 45, poz. 271 z późn. zm.). Zgodnie z § 6 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen, cena jednostkowa pakowa nego środka spożywczego w stanie stałym znajdującego się w środku płynnym dotyczy masy netto środka spożywczego po odsączeniu, oznaczonej na opakowaniu jednostkowym, jeżeli płyn ten lub mieszanka płynów stanowi jedynie dodatek do podstawowego składu tego ś rodka spożywczego. Niezrealizowanie obowiązków, o których mowa w art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach powoduje, zgodnie z art. 6 ust. 1 ww. ustawy, nałożenie kary pieniężnej w wysokości do 20.000 zł. Przepis ten, w sposób niewymagający dodatkowyc h założeń i wykładni, nakazuje wojewódzkiemu inspektorowi Inspekcji Handlowej wymierzyć karę pieniężną podmiotowi, który nie wykonuje obowiązku określonego w ww. przepisach, choćby naruszenie prawa miało charakter jednostkowy i stwierdzone w toku kontroli nieprawidłowości zostały wyeliminowane. Dowiedzenie, że podmiot nie wykonał powyższego obowiązku powoduje konieczność nałożenia kary pieniężnej, która jest sankcją administracyjną. Jednocześnie, w myśl art. 6 ust. 3 ww. ustawy przy ustalaniu kary pieniężn ej uwzględnia się stopień naruszenia obowiązków oraz dotychczasową działalność przedsiębiorcy, a także wielkość jego obrotów i przychodu. Niniejsze postępowanie administracyjne prowadzone jest w związku z odwołaniem wniesionym przez przedsiębiorcę … od dec yzji Podlaskiego Wojewódzkiego Inspektora Inspekcji Handlowej w Białymstoku z dnia 25 marca 2021 r. (sygnatura: DS.8361.21.2021.MDS), na mocy której na ww. przedsiębiorcę nałożono karę pieniężną w wysokości 1 000 zł (słownie: jeden tysiąc złotych) z tytuł u nieuwidocznienia cen jednostkowych w odniesieniu do 35 rodzajów towarów (nasion roślin) i uwidocznienia cen jednostkowych towarów nieprawidłowo wyliczonych w przypadku 10 rodzajów towarów - 7 w dniu 10 lutego 2021 r., w miejscu sprzedaży detalicznej, w sk lepie … w Suwałkach należącym do ww. spółki. Strona postępowania w przedmiotowym odwołaniu zaskarżyła decyzję Podlaskiego WIIH z dnia 25 marca 2021 r. w części dotyczącej nieuwidocznienia cen jednostkowych w odniesieniu 35 rodzajów nasion, uznając jednoc ześnie, że stwierdzenie naruszenia art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, jest w tym względzie nieuprawnione. Zdaniem strony zakwestionowane nasiona (35 rodzajów) będące towarami sprzedawanymi, ze względu na ich przeznaczenie w zestawach, podlegają zwolnieniom z obowiązku uwidaczniania cen jednostkowych w myśl art. 7 pkt 2 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen. Po przeanalizowaniu całokształtu zebranego materiału dowodowego, w tym protokołu kontroli (nr akt kontroli: DS.8361.21.2021) oraz załącz ników do tego protokołu zawierających m. in. dokumentację fotograficzną cenników nasion, organ drugiej instancji nie miał wątpliwości co do zaistnienia faktu naruszenia przepisów ustawy o informowaniu o cenach. Stan faktyczny udokumentowany w protokole ko ntroli nie budzi zastrzeżeń organu drugiej instancji. Z akt sprawy jednoznacznie wynika, że przedsiębiorca nie zrealizował obowiązku wynikającego w ww. art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, tzn. w odniesieniu do 35 rodzajów towarów (nasion roślin) – nie uwidocznił ich cen jednostkowych, a w przypadku 10 rodzajów towarów (przetworów owocowo - warzywnych) ceny jednostkowe zostały wyliczone nieprawidłowo. Zatem, nieprawidłowości dotyczyły łącznie 45 rodzajów towarów spośród 100 rodzajów towarów poddanyc h ocenie, a to stanowi 45% ogółu zbadanych. Jak wynika z treści skarżonej decyzji, Podlaski WIIH przy ustalaniu wysokości kary pieniężnej kierował się kryteriami wynikającymi z art. 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach, dokonując prawidłowej, zdaniem Prezesa UOKiK, oceny stopnia naruszenia obowiązków, dotychczasowej działalności przedsiębiorcy oraz wielkości jego obrotów i przychodu. Po ponownym przeanalizowaniu powyższych przesłanek Prezes UOKiK zważył i stwierdził: ▪ czynności kontrolne przeprowadzo ne wobec strony postępowania wykazały, iż ww. przedsiębiorca nie dopełnił obowiązków wynikających z art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach oraz § 3, § 4 ust. 1 oraz § 6 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen, tzn. w miejscu sprzedaży detalicznej , w sklepie … w Suwałkach, należącym do skarżącej spółki, nie uwidocznił cen jednostkowych w przypadku 35 rodzajów nasion roślin, a ponadto w odniesieniu do 10 rodzajów środków spożywczych uwidocznił ceny, które nie zostały wyliczone w sposób prawidłowy. W obec powyższego, w omawianym przypadku konsumenci zostali pozbawieni dostępu do właściwej i rzetelnej informacji o cenie jednostkowej. Podawanie cen jednostkowych (w tym wyliczonych w sposób poprawny) umożliwia konsumentom porównanie cen pomiędzy produktam i tego samego rodzaju bądź podobnymi, lecz o różnej masie czy objętości, a tym samym pozwala na dokonanie świadomego i najbardziej korzystnego pod względem ekonomicznym wyboru. Przechodząc na grunt przedmiotowej sprawy, należy uznać, iż stopień naruszenia obowiązków w tym zakresie był znaczny, ponieważ zastrzeżenia w zakresie braku cen jednostkowych wniesiono aż do 45% skontrolowanych produktów; 8 ▪ analizując dotychczasowa działalność podmiotu należy mieć na względzie fakt, iż przedmiotowa kontrol a była pierwszą przeprowadzoną wobec przedsiębiorcy w zakresie spełnienia obowiązku informowania o cenach. Z drugiej jednak strony, spółka przez stosunkowo długi, 20 - letni, okres prowadzenia działalności gospodarczej (zgodnie z wpisem dokonanym w KRS stro na prowadzi działalność od lutego 2001 r.) winna była nabyć niezbędną wiedzę o zobowiązaniach jakie na niej ciążą. Obowiązek umieszczania cen oraz cen jednostkowych na towarach i ich właściwego uwidaczniania w miejscu świadczenia sprzedaży towarów (usług) wynika z podstawowych przepisów i powinien być bezwzględnie respektowany. Ponadto, organ zwraca przy tym uwagę, że strona w dniu 25 stycznia 2021 r., tj. 15 dni przed rozpoczęciem kontroli otrzymała zawiadomienie o zamiarze wszczęcia kontroli (pismo z dni a 20 stycznia 2021 r., znak: DS.8361.1.2.2021) ze wskazanym, wyraźnie zakresem przedmiotowym kontroli, sformułowanym m. in. jako: „Kontrola przestrzegania przepisów ustawy z dnia 9 maja 2014 r. o informowaniu o cenach towarów i usług (…) oraz rozporządzeni a Ministra Rozwoju z dnia 9 grudnia 2015 r. w sprawie uwidaczniania cen towarów i usług (…)”. Zatem, po otrzymaniu niniejszego zawiadomienia przedsiębiorca powinien był przewidzieć konsekwencje zapowiedzianej kontroli, w tym miał możliwość podjęcia zawczas u odpowiednich działań w celu wyeliminowania nieprawidłowości, jednak jak wykazała późniejsza kontrola tego nie uczynił. W związku z czym zostały one ujawnione w toku prowadzonej kontroli i nie budziły wątpliwości co do zaistnienia przesłanek faktycznych u zasadniających wymierzenie kary pieniężnej, czego potwierdzeniem są ustalenia kontroli zawarte w protokole kontroli podpisanym przez stronę, bez wnoszenia uwag, w dniu 17 lutego 2021 r. (nr akt kontroli: DS.8361.21.2021); ▪ odnosząc się do trzeciej przesłank i określonej w art. 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach należy stwierdzić, że strona przedłożyła na rzecz organu pierwszej instancji wynik finansowy osiągnięty w okresie poprzedzającym rok nałożenia kary pieniężnej. Mając na względzie powyższe, po ponownym przeanalizowaniu zgromadzonego materiału dowodowego, organ odwoławczy uznał odwołanie strony za bezzasadne. W opinii Prezesa UOKiK, wymierzona stronie przez Podlaski WIIH kara została ustalona w sposób prawidłowy, w oparciu o przesłanki zawart e w art. 6 ust. 3 ustawy o informowaniu o cenach i znajdowała potwierdzenie w zgromadzonym materiale dowodowym. Wykazane bezsprzecznie w toku kontroli uchybienia strony w zakresie prawidłowego oznakowania towarów informacjami o cenach jednostkowych nie moż e się odbywać ze szkodą dla konsumentów . Zdaniem Prezesa UOKiK, organ pierwszej instancji zasadnie uznał, iż strona dopuściła się naruszenia wymagań prawnych w zakresie informowania konsumentów o cenach jednostkowych towarów oraz ich uwidaczniania w sposó b nieprawidłowy (poprzez błędne wyliczenia) w stopniu uzasadniającym wymierzenie kary pieniężnej. Strona postępowania w przedmiotowym odwołaniu zaskarżyła decyzję Podlaskiego WIIH z dnia 25 marca 2021 r. w części dotyczącej nieuwidocznienia cen jednostko wych w odniesieniu 35 rodzajów nasion, uznając tym samym, że stwierdzenie naruszenia art. 4 ust. 1 ustawy o informowaniu o cenach, jest w tym względzie nieuprawnione. Poinformowała, że ww. nasiona są zaprezentowane w formie grup cenowych, oznaczonych zaró wno na etykiecie na regale, gdzie są eksponowane, jak i na każdym opakowaniu 9 jednostkowym. Nadmieniła, iż podobny rodzaj ekspozycji można również zaobserwować w innych sieciach handlowych działających na polskim rynku i należy uznać, że jest to powszechni e przyjęty standard. Dodatkowo, skarżąca spółka wskazała, że przy określaniu towarów, w przypadku których nie jest wymagane uwidocznienie ceny jednostkowej, istotnym czynnikiem jest to, czy uwidocznienie ceny jednostkowej jest przydatne ze względu na rodza j czy przeznaczenie towaru. W opinii strony zakwestionowane nasiona (35 rodzajów) należy uznać za towary sprzedawane, ze względu na ich przeznaczenie w zestawach i w związku z tym podlegają one zwolnieniom z obowiązku uwidaczniania cen jednostkowych wskaz anym w art. 7 pkt 2 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen. W uzasadnieniu treści odwołania spółka wskazała, że: „ w przypadku nasion gramatura nie powinna być miernikiem porównawczym, gdyż nasiona nie powstają w procesie produkcyjnym, gramatura pojedy nczego nasiona jest cechą zmienną i jednostkową, a co więcej, nie wpływa na właściwości nasiona i możliwość użytkowania go zgodnie z przeznaczeniem ”. Odnosząc się do powyższych argumentów, Prezes UOKiK w pierwszej kolejności wskazuje, że celem ustawy o in formowaniu o cenach jest ochrona interesów konsumentów oraz prawidłowa konkurencja między przedsiębiorstwami. Informacja dotycząca ceny oraz ceny jednostkowej towaru jest bardzo istotna i służy właściwemu poinformowaniu o niej nabywcy, a także stwarza iden tyczne warunki dla podmiotów prowadzących działalność gospodarczą. Wymagania zawarte w art. 4 tejże ustawy dotyczą wszelkich towarów oferowanych do sprzedaży detalicznej. Prezes wskazuje dalej, że uwidocznienie ceny jednostkowej produktu jest ustawowym obo wiązkiem sprzedawcy. Należy też wyjaśnić, że funkcją ceny jednostkowej jest umożliwienie konsumentom porównania cen produktów w sposób optymalny na podstawie prostych kalkulacji, bez konieczności przeprowadzania skomplikowanych działań matematycznych. Dlat ego też oprócz ceny za określony produkt, w miejscu sprzedaży (na danym towarze, bezpośrednio przy towarze lub w jego pobliżu) powinna być uwidoczniona cena jednostkowa, a więc przeliczenie na odpowiednią jednostkę miary (litr, kilogram). Konieczność infor mowania o cenie jednostkowej to przede wszystkim zabezpieczenie interesów konsumentów, którzy mogą nie tylko porównywać ceny takich samych lub podobnych produktów w miejscu sprzedaży, ale również mogą przekonać się czy podana cena jednostkowa (np. za litr, kilogram) jest dla nich odpowiednia. Zatem, brak podanych cen jednostkowych przy towarach utrudnia kupującym dokonanie optymalnego i właściwego dla nich wyboru, narusza ich interesy ekonomiczne oraz pozbawia ich prawa do rzetelnej i pełnej informacji o c enie. Prezes UOKiK stwierdza dalej, że zawarta w odwołaniu argumentacja strony w zakresie interpretacji przepisu art. 7 pkt 2 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen, w kontekście oznakowania nasion ceną jednostkową, jest całkowicie nietrafiona. Organ drugiej instancji nie zgadza się z przedsiębiorcą, że nasiona należy uznać za towary sprzedawane w zestawach ze względu na ich przeznaczenie. Prezes UOKiK wyjaśnia przy tym, że pojedyncze opakowanie nasion (czyli opakowanie jednostkowe), najczęściej oferow ane do sprzedaży w torebkach o określonej ilości nominalnej (wyrażonej np. w jednostkach masy - gramach, miligramach) nie stanowi zestawu (kompletu) w rozumieniu art. 7 pkt 2 rozporządzenia w sprawie uwidaczniania cen (podkreślenia Prezesa UOKiK). 10 O zest awie można mówić jedynie w przypadku, gdy zestaw (komplet) tworzą co najmniej: dwie różne rzeczy, dwa różne elementy, produkty, przedmioty itd. Natomiast w przypadku nasion nie można już mówić o zestawie, ponieważ opakowanie nasion składa się wyłącznie z jednego rodzaju produktu jakim są nasiona. Co więcej, duża ilość nasion w opakowaniu nie stanowi również zestawu w rozumieniu zacytowanego przez stronę przepisu, nawet wziąwszy pod uwagę fakt, że gramatura pojedynczego nasiona jest cechą zmienną (podlegają cą nieznacznym wahaniom masy) i jednostkową. Należy jednocześnie zwrócić uwagę, że każde z poddanych kontroli opakowań nasion miało na opakowaniu podane przez producenta zawartość netto. Prezes UOKiK wyjaśnia dalej, iż ustawodawca w świetle aktualnie obowi ązujących przepisach zdefiniował pojęcie zarówno „ceny” jak i „ceny jednostkowej”, które to pojęcia nie będąc tożsame bywają często ze sobą mylone. Pod pojęciem „ceny” należy rozumieć cenę wyrażoną w jednostkach pieniężnych (np. w zł), którą nabywający pow inien uiścić na rzecz przedsiębiorcy za określony towar lub usługę (np. cena wyrażona w zł za 1 opakowanie nasion X g). Natomiast „cena jednostkowa” oznacza cenę za jednostkę określonego towaru (usługi), którego ilość lub liczba jest wyrażona w jednostkach miar w rozumieniu przepisów o miarach, czyli odpowiednio: ▪ cenę po przeliczeniu na 1 kg (lub dziesiętną wielokrotność/ podwielokrotność tejże jednostki - g/mg) – jeśli towar będący produktem stałym jest przeznaczony do sprzedaży według masy; ▪ cenę po prze liczeniu na 1 litr (lub dziesiętną wielokrotność/ podwielokrotność tejże jednostki – ml) – jeśli towar będący produktem płynnym jest przeznaczony do sprzedaży według objętości, itp. W treści odwołania przedsiębiorca podniósł, że nasiona są zaprezentowane w formie grup cenowych wyeksponowanych zarówno na wywieszce na regale, jak i na każdym opakowaniu jednostkowym, co jest powszechnie przyjętym w sieciach handlowych standardem. Prezes UOKiK nie kwestionuje wspomnianego sposobu prezentacji to waru i informacji o cenie i zauważa, że w omawianym przypadku taki sposób eksponowania dotyczy samej ceny za konkretne opakowanie nasion (torebkę), aczkolwiek nie uwzględnia on jeszcze ceny jednostkowej , która w przypadku tychże nasion powinna być również podana. Zastrzeżeń w zakresie takiego uwidaczniania cen nie wnosił również Podlaski WIIH, natomiast uchybienia dotyczące różnych rodzajów nasion wynikały z braku uwidocznionych cen jednostkowych. Prezes UOKiK stanowczo podkreśla, że w przypadku towarów t akich jak nasiona sprzedawane są zwykle w opakowaniach według masy (o gramaturze mniejszej/innej niż 1 kg), konsument winien otrzymać rzetelną informację o cenie , jak również o cenie jednostkowej. Jak wynika z ustaleń kontroli w ofercie znajdowały się opako wania o różnej gramaturze. Brak cen jednostkowych nie pozwalał konsumentom na dokonanie wyboru poprzez porównanie właśnie cen jednostkowych, czyli ceny za jednostkę masy. Np. w ofercie były dwa rodzaje nasion fasoli szparagowej karłowej, oferowanej w opako waniach jednostkowych o różnej gramaturze ale w jednej cenie sprzedaży: - Fasola szparagowa karłowa „Złota Saxa” a’35 g, grupa cenowa „3” – 2,79 zł/op.; - Fasola szparagowa karłowa Flambo a’20 g, grupa cenowa „3” – 2,79 zł/op. Podanie ceny jednostkowej d la tych dwóch rodzajów nasion jednoznacznie wskazałoby, że cen jednostkowa jest różna i dla: 11 - Fasoli szparagowej karłowej „Złota Saxa” a’35 g, wynosi 7,97 zł/100 g; - Fasoli szparagowej karłowej Flambo a’20 g, wynosi 13.95 zł/100 g. Należy mieć również na uwadze fakt, iż kara pieniężna wymierzana na gruncie przepisów ustawy o informowaniu o cenach powinna odpowiadać także wymogom wskazanym przez prawodawcę unijnego, tzn. być skuteczna, proporcjonalna i odstraszająca w myśl art. 8 dyrektywy nr 98/6/WE Pa rlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 lutego 1998 r. w sprawie ochrony konsumenta przez podawanie cen produktów oferowanych konsumentom (Dz. Urz. UE L 80/27 z 18.3.1998). Skuteczność kary przejawia się możliwości jej nałożenia i wyegzekwowania. Aby kara była odstraszająca jej wysokość powinna być dotkliwa dla przedsiębiorcy, ale nie eliminować go z rynku. Kara nałożona na podmiot musi także spełniać funkcję prewencyjną oraz dyscyplinująco - represyjną, tj. winna stanowić ostrzeżenie dla przedsiębiorcy, mają ce na celu niedopuszczenie do powstania nieprawidłowości w przyszłości. Wymierzona kara powinna być proporcjonalna, tj. właściwa do osiągnięcia zakładanego celu jakim jest zapewnienie, aby w obrocie dostępne były tylko towary opatrzone odpowiednimi informa cjami wynikającymi z przepisów o informowaniu o cenach i uwidacznianiu cen. Konkludując, z uwagi na nieprzestrzeganie przepisów o informowaniu o cenach i ich uwidacznianiu skutkujące istotnym naruszeniem interesów konsumentów, Prezes UOKiK nie znalazł arg umentów przemawiających za zmianą decyzji organu pierwszej instancji na korzyść strony. Utrzymując w mocy zaskarżoną decyzję Podlaskiego WIIH, Prezes UOKiK miał na uwadze całokształt okoliczności sprawy, zarówno łagodzących, jak i obciążających, w szczegó lności stopień naruszenia, dotychczasową działalność oraz wielkość osiąganego przychodu. Podsumowując przeprowadzone rozważania, Prezes UOKiK stwierdził, że złożone przez stronę odwołanie nie zasługuje na uwzględnienie, a zaskarżoną decyzję należy utrzymać w mocy. Stosownie do art. 7 ust. 1 i 3 ustawy o informowaniu o cenach, karę pieniężną, o której mowa w sentencji decyzji, stanowiącą dochód budżetu państwa, należy uiścić na rachunek bankowy Wojewódzkiego Inspektoratu Inspekcji Handlowej w Białymstoku w terminie 7 dni od dnia, w którym decyzja o nałożeniu kary stanie się ostateczna. Zgodnie z art. 138 § 1 pkt 1 Kpa, organ odwoławczy wydaje decyzję, w której utrzymuje w mocy zaskarżoną decyzję. Biorąc powyższe pod uwagę, Prezes UOKiK orzekł, jak w senten cji. Niniejsza decyzja jest ostateczna w trybie postępowania administracyjnego. Pouczenie 1. Decyzja jest ostateczna w toku instancji. W terminie 30 dni od jej doręczenia stronie przysługuje skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skargę n ależy wnieść za pośrednictwem Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Pl. Powstańców Warszawy 1, 00 - 950 Warszawa. 2. Od skarg wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym wysokości należności pieniężnej objętej zaskarżonym aktem i wynos i: • do 10.000 zł - 4 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 100 zł; 12 • ponad 10.000 zł do 50.000 zł - 3 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 400 zł; • ponad 50.000 zł do 100.000 zł - 2 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mn iej jednak niż 1.500 zł; • ponad 100.000 zł - 1 % wartości przedmiotu zaskarżenia, nie mniej jednak niż 2.000 zł i nie więcej niż 100.000 zł. 3. W przypadku wniesienia od niniejszej decyzji skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, strona ma m ożliwość ubiegania się o zwolnienie od kosztów albo przyznanie prawa pomocy. Prawo pomocy może być przyznane stronie na wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania sądowoadministracyjnego. Wniosek ten jest wolny od opłat sądowych. Wniosek o przyznanie prawa pomocy należy złożyć do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. 4. Do należności pieniężnych w postaci kar pieniężnych nie uiszczonych w terminie stosuje się przepisy działu III ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. – Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2020 r. poz. 1325). Z up. Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów Anna Janiszewska Zastępca Dyrektora Departamentu Inspekcji Handlowej /podpisano elektronicznie/