Numer decyzji
DDK-22/2005
Decyzja UOKiK DDK-22/2005
- Data decyzji
- 27 maja 2005
Treść rozstrzygnięcia
PREZES URZ Ę DU OCHRONY KONKURENCJI I KONSUMENTÓW CEZARY BANASI Ń SKI L.dz. DDK1-61-7/05/JT/PZ Warszawa, dn. 27 lipca 2007 r. DECYZJA Nr 22/2005 Na podstawie art. 23 e ust. 1 i 2 w zwi ą zku z art. 23 a ust. 1 i 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804, z 2003 r. Nr 60, poz. 535 i Nr 170, poz. 1652, z 2004 r. Nr 93, poz. 891 i Nr 96, poz. 959), po przeprowadzeniu post ę powania w sprawie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów , Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów uznaje, ż e dzia ł ania przedsi ę biorstwa „Morfena” Sp. z o.o. z siedzib ą w Gda ń sku , polegaj ą ce na oferowaniu nast ę puj ą cych nieprawid ł owo i nierzetelnie oznaczonych produktów, znajduj ą cych si ę w opakowaniach promocyjnych, których oznaczenia sugeruj ą kupuj ą cym, ż e nabywaj ą wi ę ksz ą ilo ść towaru za ni ż sz ą cen ę w stosunku do cen tych samych produktów nieobj ę tych promocj ą , lub ż e otrzymuj ą oni okre ś lony towar gratis : myd ł o LUX „Garden of Japan” a’ 100g - oferowane jako gratis w zestawie z kremem do k ą pieli LUX „Garden of Japan” a’ 250ml (cena zestawu wynosi ł a 7,05z ł , natomiast cena ww. kremu do k ą pieli sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 6,15 z ł ), op ł ata za towar oferowany jako gratis: 0,90 z ł ; myd ł o LUX „Touch of Silk” a’ 100g - oferowane jako gratis w zestawie z kremem do k ą pieli LUX „Touch of Silk” a’ 250ml (cena zestawu wynosi ł a 7,05z ł , natomiast cena ww. kremu do k ą pieli sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 6,15 z ł ), op ł ata za towar oferowany jako gratis: 0,90 z ł ; pasta do z ę bów „Aquafresh 3 Total Care Mild&Minty” à 100ml w opakowaniu po 2 sztuki - druga pasta w zestawie oferowana za pó ł ceny (cena zestawu wynosi ł a 12,95 z ł , natomiast cena 1 opakowania à 100ml ww. pasty sprzedawanej oddzielnie, wynosi ł a 7,33 z ł ), op ł ata dodatkowa za towar oferowany za pó ł ceny: 1,96 z ł ; pasta do z ę bów „Aquafresh 3 Total Care Mild&Minty” à 100ml - oferowana jako gratis w zestawie z 2 sztukami pasty do z ę bów „Aquafresh 3 Total Care Fresh&Minty” à 100ml (cena zestawu wynosi ł a 16,70z ł , natomiast cena ww. past do z ę bów sprzedawanych oddzielnie, wynosi ł a odpowiednio 7,15z ł i 7,33z ł ), op ł ata za towar oferowany jako gratis: 2,22 z ł ; ż el pod prysznic „Cliff energy attack” à 250ml w opakowaniu po 2 sztuki – drugi ż el w zestawie oferowany jako 50% gratis (cena zestawu wynosi ł a 18,20z ł , natomiast cena 1 opakowania à 250ml ww. ż elu sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 10,94z ł ), op ł ata za towar oferowany jako gratis: 1,79z ł ; ż el pod prysznic „Cliff energy explore” à 250ml w opakowaniu po 2 sztuki – drugi ż el w zestawie oferowany jako 50% gratis (cena zestawu wynosi ł a 18,20z ł , natomiast cena 1 opakowania à 250ml ww. ż elu sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 10,94z ł ), op ł ata za towar oferowany jako gratis: 1,79z ł ; myd ł o „Dove Cream Bar” a’ 100g - oferowane jako gratis w zestawie z kremem do cia ł a „Dove Body Silk” a’ 300ml (cena zestawu wynosi ł a 20,46z ł , natomiast cena ww. kremu sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 20,05 z ł ), op ł ata za towar oferowany jako gratis: 0,41z ł ; mleczko do oczyszczania twarzy „Clean&Clear” a’ 150ml - oferowane za 50% ceny w zestawie z ż elem przeciw w ą grom peelinguj ą cym „Clean&Clear” a’ 150ml (cena zestawu wynosi ł a 23,55z ł , natomiast cena ww. mleczka sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 13,87 z ł ), op ł ata dodatkowa za towar oferowany za 50% ceny: 2,62z ł ; mleczko do oczyszczania twarzy „Clean&Clear” a’ 150ml - oferowane za 50% ceny w zestawie z piank ą do mycia twarzy g łę boko oczyszczaj ą c ą „Clean&Clear” a’ 150ml (cena zestawu wynosi ł a 20,59z ł , natomiast cena ww. mleczka sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 13,87 z ł ), op ł ata dodatkowa za towar oferowany za 50% ceny: 2,62z ł ; stanowi ą nieuczciw ą i wprowadzaj ą c ą w b łą d reklam ę , oraz spe ł niaj ą przes ł anki godz ą cych w zbiorowe interesy konsumentów czynów nieuczciwej konkurencji, zdefiniowanych w art. 3 ust. 1, art. 10 ust. 1 oraz 16 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1503; Nr 197, poz. 1661; z 2004 r. Nr 96, poz. 959; Nr 162, poz. 1693), przez co stanowi ą praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów zdefiniowan ą w art. 23a ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804, z 2003 r. Nr 60, poz. 535 i Nr 170, poz. 1652, z 2004 r. Nr 93, poz. 891 i Nr 96, poz. 959) i stwierdza zaniechanie jej stosowania. 2 Uzasadnienie Prezes Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, zwany dalej „Prezesem Urz ę du”, postanowieniem z dnia 17 stycznia 2005 r. (sygn. DDK1-61-7/05/JT) na podstawie art. 44 ust. 1 w zwi ą zku z art. 23a ust. 2 ustawy z dnia 15 grudnia 2000 r. o ochronie konkurencji i konsumentów (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r. Nr 86, poz. 804, z 2003 r. Nr 60, poz. 535 i Nr 170, poz. 1652, z 2004 r. Nr 93, poz. 891 i Nr 96, poz. 959), zwanej dalej „ustaw ą o ochronie konkurencji i konsumentów”, wszcz ął z urz ę du wobec przedsi ę biorstwa „MORFENA” Sp. z o.o. z siedzib ą w Gda ń sku przy ul. Rzeczypospolitej 33, dalej zwanego „Stron ą post ę powania”, post ę powanie o stosowanie praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów, polegaj ą cych na prowadzeniu nieuczciwej i wprowadzaj ą cej w b łą d reklamy, oraz na dopuszczeniu si ę godz ą cych w zbiorowe interesy konsumentów czynów nieuczciwej konkurencji, zdefiniowanych w art. 3 ust. 1, art. 10 ust. 1 oraz art. 16 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 16 kwietnia 1993 r. o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji (tekst jedn. Dz.U. z 2003 r. Nr 153, poz. 1503; Nr 197, poz. 1661; z 2004 r. Nr 96, poz. 959; Nr 162, poz. 1693), dalej zwanej „u.z.n.k.”. Podstaw ę wszcz ę cia post ę powania stanowi ł y ustalenia dokonane w trakcie kontroli przeprowadzonej w dniach 9-15 wrze ś nia 2004 r. przez Wojewódzki Inspektorat Inspekcji Handlowej w Gda ń sku, w supermarkecie „INTERMACHE”, zlokalizowanym w Gda ń sku przy ul. Rzeczpospolitej 33, w zakresie prawid ł owo ś ci i rzetelno ś ci oznacze ń oferowanych artyku ł ów w opakowaniach promocyjnych, których oznaczenia sugeruj ą kupuj ą cym, ż e nabywaj ą wi ę ksz ą ilo ść towaru za ni ż sz ą cen ę w stosunku do cen tych samych produktów nieobj ę tych promocj ą lub ż e otrzymuj ą oni okre ś lony towar gratis. Z ustale ń tych wynika ł o, i ż w sprzeda ż y tej placówki znajdowa ł y si ę nast ę puj ą ce artyku ł y w opakowaniach promocyjnych, oferowane jako gratisowe, za które nabywca musia ł jednak ui ś ci ć stosown ą op ł at ę : myd ł o LUX „Garden of Japan” a’ 100g - oferowane jako gratis w zestawie z kremem do k ą pieli LUX „Garden of Japan” a’ 250ml (cena zestawu wynosi ł a 7,05z ł , natomiast cena ww. kremu do k ą pieli sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 6,15 z ł ), op ł ata za towar oferowany jako gratis: 0,90 z ł ; myd ł o LUX „Touch of Silk” a’ 100g - oferowane jako gratis w zestawie z kremem do k ą pieli LUX „Touch of Silk” a’ 250ml (cena zestawu wynosi ł a 7,05z ł , natomiast cena ww. kremu do k ą pieli sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 6,15 z ł ), op ł ata za towar oferowany jako gratis: 0,90 z ł ; pasta do z ę bów „Aquafresh 3 Total Care Mild&Minty” à 100ml w opakowaniu po 2 sztuki - druga pasta w zestawie oferowana za pó ł ceny (cena zestawu wynosi ł a 12,95 z ł , natomiast cena 1 opakowania à 100ml ww. pasty sprzedawanej oddzielnie, wynosi ł a 7,33 z ł ), op ł ata dodatkowa za towar oferowany za pó ł ceny: 1,96 z ł ; pasta do z ę bów „Aquafresh 3 Total Care Mild&Minty” à 100ml - oferowana jako gratis w zestawie z 2 sztukami pasty do z ę bów „Aquafresh 3 Total Care Fresh&Minty” à 100ml (cena zestawu wynosi ł a 16,70z ł , natomiast cena ww. past do z ę bów sprzedawanych oddzielnie, wynosi ł a odpowiednio 7,15z ł i 7,33z ł ), op ł ata za towar oferowany jako gratis: 2,22 z ł ; 3 ż el pod prysznic „Cliff energy attack” à 250ml w opakowaniu po 2 sztuki – drugi ż el w zestawie oferowany jako 50% gratis (cena zestawu wynosi ł a 18,20z ł , natomiast cena 1 opakowania à 250ml ww. ż elu sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 10,94z ł ), op ł ata za towar oferowany jako gratis: 1,79z ł ; ż el pod prysznic „Cliff energy explore” à 250ml w opakowaniu po 2 sztuki – drugi ż el w zestawie oferowany jako 50% gratis (cena zestawu wynosi ł a 18,20z ł , natomiast cena 1 opakowania à 250ml ww. ż elu sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 10,94z ł ), op ł ata za towar oferowany jako gratis: 1,79z ł ; myd ł o „Dove Cream Bar” a’ 100g - oferowane jako gratis w zestawie z kremem do cia ł a „Dove Body Silk” a’ 300ml (cena zestawu wynosi ł a 20,46z ł , natomiast cena ww. kremu sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 20,05 z ł ), op ł ata za towar oferowany jako gratis: 0,41z ł ; mleczko do oczyszczania twarzy „Clean&Clear” a’ 150ml - oferowane za 50% ceny w zestawie z ż elem przeciw w ą grom peelinguj ą cym „Clean&Clear” a’ 150ml (cena zestawu wynosi ł a 23,55z ł , natomiast cena ww. mleczka sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 13,87 z ł ), op ł ata dodatkowa za towar oferowany za 50% ceny: 2,62z ł ; mleczko do oczyszczania twarzy „Clean&Clear” a’ 150ml - oferowane za 50% ceny w zestawie z piank ą do mycia twarzy g łę boko oczyszczaj ą c ą „Clean&Clear” a’ 150ml (cena zestawu wynosi ł a 20,59z ł , natomiast cena ww. mleczka sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 13,87 z ł ), op ł ata dodatkowa za towar oferowany za 50% ceny: 2,62z ł . W opinii Prezesa Urz ę du takie praktyki w zakresie oznacze ń handlowych oferowanych wyrobów s ą dzia ł aniami niew ł a ś ciwymi w stosunku do konsumentów i mog ł y spe ł nia ć przes ł anki praktyk naruszaj ą cych zbiorowe interesy konsumentów w rozumieniu art. 23 a ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, polegaj ą cych na prowadzeniu nieuczciwej i wprowadzaj ą cej w b łą d reklamy, oraz na dopuszczeniu si ę godz ą cych w zbiorowe interesy konsumentów czynów nieuczciwej konkurencji, zdefiniowanych w art. 3 ust. 1, art. 10 ust. 1 oraz 16 ust. 1 pkt 2 u.z.n.k.. Postanowienie o wszcz ę ciu post ę powania, wraz z zawiadomieniem, dor ę czono Stronie post ę powania dnia 24 stycznia 2005 r. W pi ś mie z dnia 28 stycznia 2005 r. Strona post ę powania przedstawi ł a stanowisko odno ś nie postawionych zarzutów. W przes ł anych do Urz ę du wyja ś nieniach, Strona post ę powania wskazywa ł a, i ż kwestionowane produkty zosta ł y oznaczone cen ą sugerowan ą przez producenta natomiast cena rzeczywista widnia ł a na etykiecie znajduj ą cej si ę pod produktem. Zdaniem Strony, ró ż nice pomi ę dzy cen ą sugerowan ą , a aktualn ą cen ą sprzeda ż y mog ł y wynika ć z faktu, ż e struktura organizacyjna przedsi ę biorcy pozwala na satelitarn ą zmian ę cen oferowanych produktów, w zwi ą zku z czym, w jednym czasie mog ł y pojawia ć si ę te same produktu z ró ż n ą mar żą handlow ą . Strona post ę powania jednocze ś nie przyzna ł a, ż e ceny okre ś lone w opisany wy ż ej sposób mog ł y wprowadza ć klientów w b łą d. Ponadto, z pisma Strony post ę powania mo ż na by ł o wywnioskowa ć , ż e nieprawid ł owo ś ci oznacze ń produktów zosta ł y usuni ę te niezw ł ocznie po otrzymaniu 4 informacji pokontrolnych. Strona post ę powania poinformowa ł a, ż e podj ęł a równie ż ś rodki maj ą ce na celu wykluczenie wyst ą pienia podobnych nieprawid ł owo ś ci w przysz ł o ś ci. W zwi ą zku z konieczno ś ci ą potwierdzenia informacji przekazanych przez Stron ę post ę powania, dotycz ą cych usuni ę cia nieprawid ł owo ś ci w oznaczeniach produktów, Prezes Urz ę du dzia ł aj ą c na podstawie art. 30 ust. 3 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, pismem z dnia 28 lutego 2005 r., skierowa ł do G ł ównego Inspektora Inspekcji Handlowej zlecenie przeprowadzenia kontroli prawid ł owo ś ci i rzetelno ś ci oznacze ń cen produktów, które stanowi ł y podstaw ę wszcz ę cia niniejszego post ę powania. Jednocze ś nie, pismem z dnia 24 lutego 2005 r., Prezes Urz ę du poinformowa ł Stron ę post ę powania, ż e zebrany w post ę powaniu materia ł dowodowy nie stanowi dostatecznej podstawy do wydania przez Prezesa Urz ę du decyzji w przedmiocie stosowania praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów oraz ż e do powy ż szego niezb ę dne jest poczynienie dodatkowych wyja ś nie ń . W przedmiotowym pi ś mie Prezes Urz ę du poinformowa ł równie ż , ż e wobec powy ż szego nie istnieje mo ż liwo ść zako ń czenia niniejszego post ę powania w terminie okre ś lonym w art. 100f ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, wobec czego na podstawie art. 36 § 1 ustawy - Kodeks post ę powania administracyjnego, zosta ł o ono przed ł u ż one do dnia 25 kwietnia 2005 r. Pismem z dnia 24 marca 2005 r. (sygn. BK/ANU-041-21/05/AB), G ł ówny Inspektorat Inspekcji Handlowej poinformowa ł o wynikach kontroli przeprowadzonej na powy ż sze zlecenie Prezesa Urz ę du, w nale żą cych do Strony post ę powania markecie „INTERMACHE” , zlokalizowanym w Gda ń sku przy ul. Rzeczpospolitej 33. W trakcie kontroli inspektorzy stwierdzili w sprzeda ż y 2 kwestionowane przez Urz ą d zestawy, których ceny by ł y jednak wyliczone w sposób rzetelny i nie wprowadza ł y konsumentów w b łą d, tj: ż el pod prysznic „Cliff energy explore” à 250ml w opakowaniu po 2 sztuki – drugi ż el w zestawie oferowany jako 50% gratis, mleczko do oczyszczania twarzy „Clean&Clear” a’ 150ml - oferowane za 50% ceny w zestawie z ż elem przeciw w ą grom, peelinguj ą cym „Clean&Clear” a’ 150ml. Jednocze ś nie poinformowano, i ż zakwestionowanego zestawu promocyjnego: krem do cia ł a „Dove Body Silk” a’ 300ml wraz z myd ł em „Dove Cream Bar” a’, nie mo ż na by ł o zweryfikowa ć , ze wzgl ę du na brak poszczególnych sk ł adników, oferowanych jako pojedyncze produkty . Inspektorzy Inspekcji Handlowej nie stwierdzili natomiast w sprzeda ż y opakowa ń promocyjnych nast ę puj ą cych towarów: myd ł o LUX „Garden of Japan” a’ 100g - oferowane jako gratis w zestawie z kremem do k ą pieli LUX „Garden of Japan” a’ 250ml (cena zestawu wynosi ł a 7,05z ł , natomiast cena ww. kremu do k ą pieli sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 6,15 z ł ), op ł ata za towar oferowany jako gratis: 0,90 z ł ; myd ł o LUX „Touch of Silk” a’ 100g - oferowane jako gratis w zestawie z kremem do k ą pieli LUX „Touch of Silk” a’ 250ml (cena zestawu wynosi ł a 7,05z ł , natomiast cena ww. kremu do k ą pieli sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 6,15 z ł ), op ł ata za towar oferowany jako gratis: 0,90 z ł ; 5 pasta do z ę bów „Aquafresh 3 Total Care Mild&Minty” à 100ml w opakowaniu po 2 sztuki - druga pasta w zestawie oferowana za pó ł ceny (cena zestawu wynosi ł a 12,95 z ł , natomiast cena 1 opakowania à 100ml ww. pasty sprzedawanej oddzielnie, wynosi ł a 7,33 z ł ), op ł ata dodatkowa za towar oferowany za pó ł ceny: 1,96 z ł ; pasta do z ę bów „Aquafresh 3 Total Care Mild&Minty” à 100ml - oferowana jako gratis w zestawie z 2 sztukami pasty do z ę bów „Aquafresh 3 Total Care Fresh&Minty” à 100ml (cena zestawu wynosi ł a 16,70z ł , natomiast cena ww. past do z ę bów sprzedawanych oddzielnie, wynosi ł a odpowiednio 7,15z ł i 7,33z ł ), op ł ata za towar oferowany jako gratis: 2,22 z ł ; ż el pod prysznic „Cliff energy attack” à 250ml w opakowaniu po 2 sztuki – drugi ż el w zestawie oferowany jako 50% gratis (cena zestawu wynosi ł a 18,20z ł , natomiast cena 1 opakowania à 250ml ww. ż elu sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 10,94z ł ), op ł ata za towar oferowany jako gratis: 1,79z ł ; mleczko do oczyszczania twarzy „Clean&Clear” a’ 150ml - oferowane za 50% ceny w zestawie z piank ą do mycia twarzy g łę boko oczyszczaj ą c ą „Clean&Clear” a’ 150ml (cena zestawu wynosi ł a 20,59z ł , natomiast cena ww. mleczka sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 13,87 z ł ), op ł ata dodatkowa za towar oferowany za 50% ceny: 2,62z ł . Pismem z dnia 6 kwietnia 2005 r., na podstawie art. 65 ust. 4 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz zgodnie z zasad ą wyra ż on ą w art. 10 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks post ę powania administracyjnego (tekst jedn. Dz.U. z 2000 Nr 98, poz. 1071 z pó ź n. zm.), Prezes Urz ę du poinformowa ł Stron ę post ę powania o mo ż liwo ś ci wypowiedzenia si ę co do zebranych dowodów i materia ł ów oraz zg ł oszonych żą da ń przed wydaniem decyzji. Z powy ż szego uprawnienia Strona post ę powania nie skorzysta ł a. W toku post ę powania Prezes Urz ę du ustali ł i zwa ż y ł , co nast ę puje: Aby okre ś lone zachowanie mog ł o zosta ć uznane za praktyk ę naruszaj ą ca zbiorowe interesy konsumentów, konieczne jest spe ł nienie dwóch przes ł anek: • bezprawne dzia ł anie przedsi ę biorcy, • dzia ł anie naruszaj ą ce zbiorowe interesy konsumentów. Dla ustalenia bezprawno ś ci dzia ł ania wystarczy ustalenie, ż e okre ś lone zachowanie koliduje z przepisami prawa. Brak bezprawno ś ci winien w my ś l art. 6 ustawy – Kodeks cywilny wykaza ć przedsi ę biorca (por. Ustawa o zwalczaniu nieuczciwej konkurencji. Komentarz pod redakcj ą prof. dr hab. Janusza Szwaji, Wydawnictwo CH Beck, Warszawa 2000, s. 117 – 118). Jedn ą z mo ż liwo ś ci zapoznania si ę konsumenta z informacj ą dotycz ą c ą oferowanych towarów i us ł ug s ą informacje reklamowe umieszczone na opakowaniu produktu. Z wprowadzeniem w b łą d przez reklam ę mamy do czynienia wówczas, gdy powsta ł e na jej podstawie wyobra ż enia nie s ą zgodne ze stanem rzeczywistym. Wprowadzenie w b łą d mo ż e tak ż e nast ą pi ć w przypadku u ż ywania w reklamie prawdziwych informacji, je ż eli wywo ł uj ą one u odbiorcy mylne wra ż enie. Takie praktyki reklamowo – marketingowe przedsi ę biorców mog ą by ć kwalifikowane jako praktyki naruszaj ą ce zbiorowe interesy konsumentów. Reklama bowiem, zarówno ze wzgl ę du na sw ą form ę , jak i tre ść mo ż e wprowadza ć 6 odbiorców w b łą d, wytwarzaj ą c u nich fa ł szywe przekonanie o wyj ą tkowym charakterze oferty i jej atrakcyjno ś ci w porównaniu z innymi dost ę pnymi na rynku. Jednocze ś nie nale ż y zaznaczy ć , ż e decyduj ą ce znaczenie przy ocenie reklamy maj ą wyobra ż enia adresatów co do jej tre ś ci. Obowi ą zek udzielania konsumentom rzetelnej i pe ł nej informacji, w szczególno ś ci gdy dotyczy ona ceny, któr ą konsument musi zap ł aci ć przedsi ę biorcy za okre ś lony towar, jest jednym z podstawowych obowi ą zków na ł o ż onych na przedsi ę biorc ę z mocy regulacji ustawowych. Konsumenci, którzy nie dysponuj ą w ł a ś ciw ą informacj ą i wiedz ą , maj ą istotnie ograniczon ą wolno ść podejmowania ś wiadomych decyzji rynkowych. Brak podawania w przekazie reklamowym rzetelnych i prawdziwych, informacji uniemo ż liwia im równie ż dokonanie swobodnej i rzeczowej oceny oferowanych na rynku towarów i us ł ug, a tym samym mo ż e stanowi ć przypadek reklamy wprowadzaj ą cej konsumentów w b łą d. Oceniaj ą c tre ść informacji reklamowych zawartych na oferowanych przez Stron ę post ę powania produktach, nale ż y mie ć na uwadze rol ę , jak ą odgrywa odbiór informacji – w tym dotycz ą cych cen towarów - zawartych w reklamie przez jej odbiorców, a zw ł aszcza konsumentów, którzy w trakcie dokonywania zakupów kieruj ą si ę przede wszystkim kryterium ekonomicznym. W literaturze przedmiotu obowi ą zuje pogl ą d, i ż ze wzgl ę du na silne oddzia ł ywanie reklamy na wybory dokonywane przez konsumentów nale ż y przyj ąć wzorzec adresata nieuwa ż nego i ł atwo poddaj ą cego si ę sugestiom, tj. wzorzec przeci ę tnego adresata reklamy. Tak scharakteryzowany adresat reklamy, w niniejszej sprawie – konsument, b ę dzie z pewno ś ci ą odbiera ł jednoznacznie brzmi ą ce informacje reklamowe, dotycz ą ce ilo ś ci towaru oferowanego jako gratis, a wi ę c nieodp ł atnie, jako prawdziwe. Podstaw ę do wyobra ż enia, ż e podawane przez Stron ę post ę powania ceny s ą zgodne z wyobra ż eniami nabywcy wywo ł anymi tre ś ci ą informacji reklamowych, mo ż e stanowi ć wiedza na temat cen, jak ą dysponuje przeci ę tny konsument. Nale ż y bowiem przyj ąć , ż e nabywaj ą c towary i us ł ugi codziennego u ż ytku, a tak ż e dokonuj ą c zakupów innych towarów i us ł ug, konsument postrzega, ż e wszystkie ceny towarów podawane przez sprzedawców odpowiadaj ą cenom tych ż e towarów obliczonym na podstawie tre ś ci zawartych na ich opakowaniach informacji reklamowych. Te spostrze ż enia tworz ą jego wyobra ż enie na temat cen, którym kieruje si ę dokonuj ą c kolejnych zakupów. Jak wykaza ł o przeprowadzone przed Prezesem Urz ę du post ę powanie – oznaczenia umieszczone na oferowanych przez Stron ę post ę powania produktach, zawiera ł y nieprawdziwe informacje, które mog ą wprowadzi ć konsumentów – odbiorców reklamy i jednocze ś nie potencjalnych nabywców – w b łą d co do faktycznej ceny tych ż e produktów: myd ł o LUX „Garden of Japan” a’ 100g - oferowane jako gratis w zestawie z kremem do k ą pieli LUX „Garden of Japan” a’ 250ml (cena zestawu wynosi ł a 7,05z ł , natomiast cena ww. kremu do k ą pieli sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 6,15 z ł ), op ł ata za towar oferowany jako gratis: 0,90 z ł ; myd ł o LUX „Touch of Silk” a’ 100g - oferowane jako gratis w zestawie z kremem do k ą pieli LUX „Touch of Silk” a’ 250ml (cena zestawu wynosi ł a 7,05z ł , natomiast cena ww. kremu do k ą pieli sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 6,15 z ł ), op ł ata za towar oferowany jako gratis: 0,90 z ł ; pasta do z ę bów „Aquafresh 3 Total Care Mild&Minty” à 100ml w opakowaniu po 2 sztuki - druga pasta w zestawie oferowana za pó ł ceny (cena zestawu wynosi ł a 12,95 z ł , 7 natomiast cena 1 opakowania à 100ml ww. pasty sprzedawanej oddzielnie, wynosi ł a 7,33 z ł ), op ł ata dodatkowa za towar oferowany za pó ł ceny: 1,96 z ł ; pasta do z ę bów „Aquafresh 3 Total Care Mild&Minty” à 100ml - oferowana jako gratis w zestawie z 2 sztukami pasty do z ę bów „Aquafresh 3 Total Care Fresh&Minty” à 100ml (cena zestawu wynosi ł a 16,70z ł , natomiast cena ww. past do z ę bów sprzedawanych oddzielnie, wynosi ł a odpowiednio 7,15z ł i 7,33z ł ), op ł ata za towar oferowany jako gratis: 2,22 z ł ; ż el pod prysznic „Cliff energy attack” à 250ml w opakowaniu po 2 sztuki – drugi ż el w zestawie oferowany jako 50% gratis (cena zestawu wynosi ł a 18,20z ł , natomiast cena 1 opakowania à 250ml ww. ż elu sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 10,94z ł ), op ł ata za towar oferowany jako gratis: 1,79z ł ; ż el pod prysznic „Cliff energy explore” à 250ml w opakowaniu po 2 sztuki – drugi ż el w zestawie oferowany jako 50% gratis (cena zestawu wynosi ł a 18,20z ł , natomiast cena 1 opakowania à 250ml ww. ż elu sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 10,94z ł ), op ł ata za towar oferowany jako gratis: 1,79z ł ; myd ł o „Dove Cream Bar” a’ 100g - oferowane jako gratis w zestawie z kremem do cia ł a „Dove Body Silk” a’ 300ml (cena zestawu wynosi ł a 20,46z ł , natomiast cena ww. kremu sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 20,05 z ł ), op ł ata za towar oferowany jako gratis: 0,41z ł ; mleczko do oczyszczania twarzy „Clean&Clear” a’ 150ml - oferowane za 50% ceny w zestawie z ż elem przeciw w ą grom peelinguj ą cym „Clean&Clear” a’ 150ml (cena zestawu wynosi ł a 23,55z ł , natomiast cena ww. mleczka sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 13,87 z ł ), op ł ata dodatkowa za towar oferowany za 50% ceny: 2,62z ł ; mleczko do oczyszczania twarzy „Clean&Clear” a’ 150ml - oferowane za 50% ceny w zestawie z piank ą do mycia twarzy g łę boko oczyszczaj ą c ą „Clean&Clear” a’ 150ml (cena zestawu wynosi ł a 20,59z ł , natomiast cena ww. mleczka sprzedawanego oddzielnie, wynosi ł a 13,87 z ł ), op ł ata dodatkowa za towar oferowany za 50% ceny: 2,62z ł . Oznacza to, ż e konsument otrzymywa ł wprowadzaj ą c ą w b łą d informacj ę o cenie oferowanego produktu. Podawane w ten sposób informacje reklamowe mog ą sprawia ć wra ż enie konkurencyjno ś ci cen produktów oferowanych przez Stron ę post ę powania w stosunku do cen innych sprzedawców, którzy podaj ą ceny w sposób rzetelny i w konsekwencji mog ą wp ł yn ąć na wybór konsumenta doprowadzaj ą c do dokonania zakupu w placówce nale żą cej do Strony post ę powania. Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów reguluje zasady i tryb przeciwdzia ł ania praktykom naruszaj ą cym zbiorowe interesy konsumentów, co wynika z tre ś ci jej art. 1 ust. 2. Zbiorowy interes konsumentów oznacza: dotycz ą cy ogó ł u, a naruszenie tego interesu mo ż e mie ć miejsce, gdy skutkami dzia ł a ń sprzecznych z ustaw ą o ochronie konkurencji i konsumentów dotkni ę ty jest szerszy kr ą g uczestników rynku, jak i wtedy, gdy dzia ł ania te wywo ł uj ą inne niekorzystne zjawiska. Ustawa o ochronie konkurencji i konsumentów w odniesieniu do konsumentów chroni ich interesy jako zjawiska o charakterze instytucjonalnym, zbiorowym. Dzia ł aniami antykonsumenckimi s ą jedynie takie dzia ł ania, które dotykaj ą sfery interesów szerokiego kr ę gu uczestników rynku. W przedmiotowej sprawie Strona post ę powania dopu ś ci ł a si ę dzia ł a ń antykonsumenckich, dotykaj ą cych sfery 8 interesów szerokiego kr ę gu uczestników rynku. Skutkami dzia ł a ń Strony post ę powania dotkni ę ci s ą wszyscy konsumenci, którzy stali si ę odbiorcami przedmiotowych informacji reklamowych umieszczonych na opakowaniach przedmiotowych produktów . Dzia ł ania Strony post ę powania naruszaj ą bezpiecze ń stwo ekonomiczne konsumentów, wywo ł uj ą niekorzystne zjawiska, albowiem s ą niezgodne z obowi ą zuj ą cymi przepisami prawa. Nale ż y jednocze ś nie zwróci ć uwag ę , ż e S ą d Najwy ż szy wyrazi ł pogl ą d, i ż „naruszenie indywidualnego interesu konsumenta nie wyklucza dopuszczalno ś ci równoczesnego uznania, ż e dochodzi do naruszenia publicznego zbiorowego interesu konsumentów, je ż eli indywidualne pogwa ł cenie przepisów ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów mog ł oby w jakikolwiek sposób prowadzi ć do ustanowienia lub utrwalenia monopolistycznych praktyk rynkowych, które wywo ł uj ą lub mog ą wywo ł a ć zakazane skutki na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej” ( wyrok S ą du Najwy ż szego z dnia 26 lutego 2004r. sygn. akt III SK 2/04 ). W opinii Prezesa Urz ę du jednym z podstawowych praw konsumentów jest prawo do bezpiecze ń stwa ekonomicznego, wobec czego konsumenci powinni mie ć zapewnion ą mo ż liwo ść ś wiadomego podejmowania decyzji w zakresie dokonywania wyboru dóbr i us ł ug. Dlatego te ż w trybie ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów podj ę to dzia ł ania w celu zapobie ż enia sprzecznym z prawem dzia ł aniom Strony post ę powania, godz ą cym w prawa nieograniczonej liczby konsumentów. W zwi ą zku z powy ż szym nale ż y stwierdzi ć , i ż w niniejszej sprawie zosta ł naruszony zbiorowy interes konsumentów, co uzasadnia podj ę cie dzia ł a ń przewidzianych w ustawie dla zapewnienia odpowiedniej ochrony konsumentów. Nale ż y zwróci ć uwag ę , ż e powy ż sze dzia ł ania godz ą równie ż w zasady uczciwej konkurencji, ze szkod ą dla innych przedsi ę biorców . Zgodnie z opini ą doktryny, reklam ę stanowi ą ś wiadomie podejmowane w sferze gospodarczej dzia ł ania, zmierzaj ą ce do promowania towarów lub us ł ug poprzez wskazanie na ich cechy w taki sposób, aby wywo ł a ć lub wzmocni ć okre ś lone potrzeby u klientów, steruj ą c ich wyborem (Ewa Nowi ń ska „Zwalczanie nieuczciwej reklamy. Zagadnienia cywilno- prawne” Kraków, 2002, str. 25). Poniewa ż przedmiotowe oznaczenia towarów maj ą na celu ich promocj ę i zach ę cenie potencjalnych nabywców do zakupu, nale ż y stwierdzi ć , ż e dzia ł ania Strony post ę powania polegaj ą ce na oferowaniu nieprawid ł owo i nierzetelnie oznaczonych produktów obj ę tych niniejszym post ę powaniem, znajduj ą cych si ę w opakowaniach promocyjnych, których oznaczenia sugeruj ą kupuj ą cym, ż e nabywaj ą wi ę ksz ą ilo ść towaru za ni ż sz ą cen ę w stosunku do cen tych samych produktów nieobj ę tych promocj ą , lub ż e otrzymuj ą oni okre ś lony towar gratis, stanowi ą praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów, zdefiniowan ą w art. 23a ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, polegaj ą c ą na nieuczciwej i wprowadzaj ą cej w b łą d reklamie. Bezprawno ść ww. praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów, polega na naruszeniu art. 3 ust. 1, art. 10 ust. 1 oraz 16 ust. 1 pkt 2 u.z.n.k. . Zgodnie z tre ś ci ą art. 3 ust. 1 u.z.n.k. czynem nieuczciwej konkurencji jest dzia ł anie sprzeczne z prawem lub dobrymi obyczajami, je ż eli zagra ż a lub narusza interes innego przedsi ę biorcy lub klienta. Jak wykazano powy ż ej, dzia ł ania Strony post ę powania polegaj ą ce na oferowaniu nieprawid ł owo i nierzetelnie oznaczonych produktów, znajduj ą cych si ę w opakowaniach promocyjnych, których oznaczenia sugeruj ą kupuj ą cym, ż e nabywaj ą wi ę ksz ą ilo ść towaru za ni ż sz ą cen ę w stosunku do cen tych samych produktów nieobj ę tych promocj ą , lub ż e otrzymuj ą oni okre ś lony towar gratis, s ą sprzeczne z dobrymi obyczajami, które nakazuj ą nie umieszcza ć na opakowaniach produktów informacji niezgodnych z rzeczywisto ś ci ą i wprowadzaj ą cych nabywców w b łą d. Przedmiotowe dzia ł ania, jak wykazano powy ż ej , 9 poprzez mo ż liwo ść wprowadzenia w b łą d i wp ł yni ę cia na decyzj ę nabywców co do dokonania zakupu, zagra ż aj ą i naruszaj ą interesy konsumentów oraz innych konkuruj ą cych na rynku przedsi ę biorców. Wobec faktu, ż e przedmiotowa praktyka dotyczy oznaczania towarów w sposób mog ą cy wprowadzi ć klientów w b łą d co do istotnej dla nich cechy, jak ą niew ą tpliwie jest cena towaru, narusza ona równie ż tre ść art. 10 ust. 1 u.z.n.k., zgodnie z którym czynem nieuczciwej konkurencji jest takie oznaczenie towarów lub us ł ug albo jego brak, które mo ż e wprowadzi ć klientów w b łą d co do pochodzenia, ilo ś ci, jako ś ci, sk ł adników, sposobu wykonania, przydatno ś ci, mo ż liwo ś ci zastosowania, naprawy, konserwacji lub innych istotnych cech towarów albo us ł ug, a tak ż e zatajenie ryzyka, jakie wi ąż e si ę z korzystaniem z nich. Jak ju ż wspomniano powy ż ej, zgodnie z opini ą doktryny, reklam ę stanowi ą ś wiadomie podejmowane w sferze gospodarczej dzia ł ania, zmierzaj ą ce do promowania towarów lub us ł ug poprzez wskazanie na ich cechy w taki sposób, aby wywo ł a ć lub wzmocni ć okre ś lone potrzeby u klientów, steruj ą c ich wyborem (Ewa Nowi ń ska „Zwalczanie nieuczciwej reklamy. Zagadnienia cywilno-prawne” Kraków, 2002, str. 25) . Poniewa ż przedmiotowe oznaczenia towarów maj ą na celu ich promocj ę i zach ę cenie potencjalnych nabywców do zakupu, nale ż y stwierdzi ć , ż e niniejsza praktyka narusza tre ść art. 16 ust. 1 pkt 2 u.z.n.k., zgodnie z którym czynem nieuczciwej konkurencji jest reklama wprowadzaj ą ca w b łą d i mog ą ca przez to wp ł yn ąć na jego decyzj ę co do nabycia towaru lub us ł ugi. Bior ą c pod uwag ę powy ż sze, nale ż y stwierdzi ć , ż e dzia ł ania Strony post ę powania polegaj ą ce na oferowaniu nast ę puj ą cych nieprawid ł owo i nierzetelnie oznaczonych produktów, znajduj ą cych si ę w opakowaniach promocyjnych, których oznaczenia sugeruj ą kupuj ą cym, ż e nabywaj ą wi ę ksz ą ilo ść towaru za ni ż sz ą cen ę w stosunku do cen tych samych produktów nieobj ę tych promocj ą , lub ż e otrzymuj ą oni okre ś lony towar gratis , stanowi ą praktyk ę naruszaj ą c ą zbiorowe interesy konsumentów, zdefiniowan ą w art. 23a ust. 2 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, polegaj ą c ą na dopuszczeniu si ę godz ą cych w zbiorowe interesy konsumentów czynów nieuczciwej konkurencji, zdefiniowanych w art. 3 ust. 1, art. 10 ust. 1 oraz 16 ust. 1 pkt 2 u.z.n.k. Jednocze ś nie, wobec zaprzestania stosowania powy ż szych dzia ł a ń , co potwierdzi ł y wyniki ww. kontroli przeprowadzonej na zlecenie Prezesa Urz ę du przez Inspekcj ę Handlow ą , w nale żą cym do sieci Strony post ę powania supermarkecie zlokalizowanym w Gda ń sku, Prezes Urz ę du na podstawie art. 23e ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów stwierdzi ł zaniechanie praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów. Odnosz ą c si ę do argumentów Strony post ę powania podniesionych w pi ś mie z dnia 28 stycznia 2005 r., nale ż y stwierdzi ć , ż e nie zas ł uguj ą one na uwzgl ę dnienie. Dla stwierdzenia stosowania praktyki naruszaj ą cej zbiorowe interesy konsumentów bez znaczenia jest okoliczno ść , i ż przedmiotowe nieprawid ł owo ś ci nie by ł y wynikiem zamierzonego dzia ł ania Strony post ę powania oraz potwierdzony, w trakcie dzia ł a ń rekontrolnych Inspekcji Handlowej, fakt usuni ę cia tych ż e nieprawid ł owo ś ci. Nie ma równie ż znaczenia przyczyna, powo ł ywana przez Stron ę post ę powania, z powodu której przedsi ę biorca dokona ł b łę dnego oznaczenia produktów promocyjnych. Strona post ę powania, jako profesjonalny uczestnik obrotu, zobowi ą zana jest do podj ę cia stosownych ś rodków zapobiegawczych, maj ą cych na celu wykluczenie mo ż liwo ś ci wprowadzenia konsumentów w b łą d, co do faktycznej ilo ś ci produktu otrzymywanego gratis. 10 Strona post ę powania, prowadz ą ca dzia ł alno ść gospodarcz ą musi by ć w stanie przewidzie ć , i ż dla przeci ę tnego odbiorcy informacja reklamowa o ilo ś ci towaru, jak ą otrzymuje on gratis , ma charakter jednoznaczny. Sygnalizuje bowiem, ż e za ten ż e produkt nie musi on uiszcza ć jakiejkolwiek op ł aty. Fakt usuni ę cia nieprawid ł owo ś ci przez Stron ę post ę powania oraz jej stwierdzenie, ż e nie by ł y one wynikiem zamierzonego dzia ł ania, ś wiadczy w istocie o po ś rednim przyznaniu si ę do zarzucanych czynów. Wobec powy ż szego orzeka si ę jak w sentencji. Stosownie do tre ś ci art. 78 ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w zwi ą zku z art. 479 28 § 2 Kodeksu post ę powania cywilnego, od niniejszej decyzji przys ł uguje odwo ł anie do S ą du Okr ę gowego w Warszawie – S ą du Ochrony Konkurencji i Konsumentów, w terminie dwóch tygodni od dnia jej dor ę czenia, za po ś rednictwem Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów. Z up. Prezesa Urz ę du Ochrony Konkurencji i Konsumentów p.o. Dyrektora Departamentu Joanna Wrona Otrzymuje: „MORFENA” Sp. z o.o. ul. Rzeczypospolitej 33 80-463 Gda ń sk Do wiadomo ś ci: G ł ówny Inspektorat Inspekcji Handlowej w miejscu (dot BK/ANU-041-21/05/AB) 11
Analiza z kontekstem sprawy
Co ta decyzja oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Informacje o sprawie
- Sygnatura
- DDK-1-61-7/05/JT/PZ
- Rodzaj praktyki
- Ochrona zbiorowych interesów konsumentów
- Kara finansowa
- nie
- Branża
- 47 HANDEL DETALICZNY, Z WYŁĄCZENIEM HANDLU DETALICZNEGO POJAZDAMI SAMOCHODOWYMI
- Region
- Pomorskie
- Strony
- „Morfena” Sp. z o.o. z siedzibą w Gdańsku
- Odwołanie do sądu
- Nie
Powiązane dokumenty
Źródło urzędowe: Urząd Ochrony Konkurencji i Konsumentów