U 4/19

O R Z E C Z N I C T W O TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria A Warszawa, dnia 14 maja 2026 r. Pozycja 56 POSTANOWIENIE z dnia 21 kwietnia 2026 r. Sygn. akt U 4/19 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Stanisław Piotrowicz – przewodniczący Bartłomiej Sochański Rafał Wojciechowski – sprawozdawca, po rozpoznaniu , na posiedzeniu niejawnym w dniu 21 kwietnia 2026 r. , wniosku Krajowej Rady Diagnostów Laboratoryjnych o zbadanie zgodności: § 26 ust. 13 - 18 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 16 października 2017 r. w sprawie leczenia krwią i jej składnikami w podmiotach leczniczych wykonu- jących działalność leczniczą w rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne (Dz. U. poz. 2051) z art. 16 ust. 1 w związku z art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o diagnostyce laboratoryjnej (Dz. U. z 2016 r. poz. 2245), art. 21 ust. 8 pkt 2 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o publicznej służbie krwi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1371) w związku z art. 92 ust. 1 Konstytucji Rzeczypo- spolitej Polskiej, art. 42 ust. 1 zdanie pierwsze w związku z art. 2 Konstytucji oraz art. 68 ust. 1 w związku z art. 2 Konstytucji , p o s t a n a w i a: umorzyć postępowanie. Orzeczenie zapadło jednogłośnie. U Z A S A D N I E N I E I 1. Do Trybunału Konstytucyjnego wpłynął wniosek Krajowej Rady Diagnostów Labo- ratoryjnych (dalej: KRDL , wnioskodawca) z 17 stycznia 2018 r. (data nadania) o zbadanie zgodności § 26 ust. 13 - 18 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 16 października 2017 r. w sprawie leczenia krwią i jej składnikami w podmiotach leczniczych wykonujących działal- ność leczniczą w rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne (Dz. U. z 2017 r. poz. 2051, dalej: rozporządzenie) z art. 16 ust. 1 w związku z art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o diagnostyce laboratoryjnej (Dz. U. z 2016 r. poz. 2245, dalej: u.d.l.), art. 21 ust. 8 pkt 2 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o publicznej służbie krwi (Dz. U. z 2017 r. OTK ZU A/2026 U 4/19 poz. 56 2 poz. 1371, dalej: u.p.s.k.) w związku z art. 92 ust. 1 Konstytucji, art. 42 ust. 1 zdanie pierwsze w związku z art. 2 Konstytucji oraz art. 68 ust. 1 w związku z art. 2 Konstytucji. 1.1. Wnioskodawca wskazał, że zaskarżone przepisy rozporządzenia dopuszczają zdalną autoryzację wyników badań immunohematologicznych oraz regulują jej zasady. KRDL wskazała na brzmienie art. 16 ust. 1 u.d.l., zgodnie z którym wykonywanie zawodu diagnosty laboratoryjnego polega na wykonywaniu czynności, o których mowa w art. 2 u.d.l. , „w laboratorium” (w tym również autoryzacji wyników badań, o której mowa w art. 2 pkt 4 u.d.l.). Wnioskodawca , powołując się na stanowiska organów państwowych , wskazał, że art. 16 ust. 1 u.d.l. należy interpretować w ten sposób, i ż „autoryzacja wyniku badania laborato- ryjnego może się odbyć tylko i wyłącznie w laboratorium i w konsekwencji uznać należy, że obowiązujące regulacje prawne kreują obowiązek przebywania autoryzującego wynik badania laboratoryjnego, w miejscu wykonania tego badania” (wniosek, s. 6). Tymczasem zgodnie z zaskarżonymi przepisami rozporządzenia, określone podmioty mogą wykonywać czynność autoryzacji zdalnie, czyli na odległość, poza pomieszczeniem laboratorium. Zdaniem wnio- skodawcy jako, że żaden przepis rangi ustawowej lub ponadustawowej nie przewiduje od- stępstwa od wymogu wykonywania czynności diagnostycznych w pomieszczeniu laborato- rium, zaskarżone przepisy rozporządzenia stoją w sprzeczności z art. 16 ust. 1 w związku z art. 2 pkt 4 u.d.l. „Skoro bowiem ustawa wprowadza określony wymóg (wykonywanie czynności diagnostycznych, w tym autoryzacji wyników badań, wyłącznie w laboratoriach), to niedopuszczalnym jest by w akcie rangi podustawowej, tj. Rozporządzeniu, wprowadzone zostały jakiekolwiek odstępstwa od tegoż wymogu” (wniosek, s. 7 - 8). 1.2. Wnioskodawca zarzucił również niezgodność § 26 ust. 13 - 18 in extenso rozporzą- dzenia z art. 21 ust. 8 pkt 2 u.p.s.k. w związku z art. 92 ust. l Konstytucji . Wskazany przepis u.p.s.k. stanowi upoważnienie dla Ministra Zdrowia do wydania zaskarżonego rozporządze- nia. Tymczasem, zdaniem wnioskodawcy, wprowadzenie w rozporządzeniu dopuszczalności zdalnej autoryzacji wyników badań stanowi wykroczenie poza delegację z art. 21 ust. 8 pkt 2 u.p.s.k ., która zezwalała jedynie na organizację aspektów technicznych czynności wykony- wanych w ramach pracowni serologii lub immunologii transfuzjologicznej. Z uwagi na po- wyższe, przepisy te naruszają również art. 92 ust. 1 Konstytucji . 1.3. Zaskarżone przepisy, zdaniem wnioskodawcy naruszają również art. 42 ust. 1 zdanie pierwsze w związku z art. 2 Konstytucji. W opinii wnioskodawcy , § 26 ust. 13 - 18 roz- porządzenia wprowadza regulacje, których realizacja może narażać pacjentów na ryzyko za- grożenia zdrowia, a przez to naraża diagnostów laboratoryjnych i inne uprawnione podmioty na odpowiedzialność karną z tytułu błęd u medycznego lub naruszenia praw pacjenta. Jedno- cześnie, dokonanie zdalnej autoryzacji będzie każdorazowo narażać diagnostów na odpowie- dzialność dyscyplinarną, gdyż będzie ona niezgodna z zasadami sztuki, a z drugiej strony odmowa dokonania zdalnej autoryzacji może skutkować powstaniem po stronie diagnosty odpowiedzialności z innych tytułów. Zdaniem wnioskodawcy, zaskarżone przepisy naruszają art. 42 ust. 1 zdanie pierwsze w związku z art. 2 Konstytucji, ponieważ zezwalają one na wy- konywanie czynności diagnostycznych, których przeprowadzenie może narazić podmioty uprawnione do autoryzacji na odpowiedzialność karną i dyscyplinarną. Tworzy to swoistą pułapkę, ponieważ diagności laboratoryjni „znajdują się w sytuacji, w której nieznany będzie im skutek stosowania się do przepisów prawa, przy czym może być to skutek bardzo dotkli- wy” (wniosek, s. 15). 1.4. Wnioskodawca wskazał również na naruszenie przez zaskarżone przepisy art. 68 ust. 1 w związku z art. 2 Konstytucji. Zdaniem KRDL , możliwość zdalnej autoryzacji wyni- OTK ZU A/2026 U 4/19 poz. 56 3 ków badań prowadzić może do pogorszenia dotychczasowej sytuacji osób chorych, jako że „wyniki badań które zostały autoryzowane zdalnie nie charakteryzują się tym samym pozio- mem pewno ś ci, co wyniki autoryzowane osobiście, w laboratoriach” (wniosek, s. 16). Zdaniem wnioskodawcy , narusza to prawo pacjentów do ochrony zdrowia, „bowiem w no- woczesnym państwie niedopuszczalnym jest obniżanie już osiągniętych standardów zabiegów medycznych i diagnostycznych, a tym bardziej obniżanie ich poniżej pułapu bezpieczeństwa zdrowia i życia pacjentów” (wniosek, s. 16). 2. Minister Zdrowia (dalej: MZ) w stanowisku z 14 listopada 2019 r. wniósł o stwier- dzenie, że „przepisy § 26 ust. 13 - 18 rozporządzenia o leczeniu krwią są zgodne z ww. przepi- sami ustawy o diagnostyce laboratoryjnej i ustawy o publicznej służbie krwi oraz wskazanymi we wniosku wzorcami konstytucyjnymi” (stanowisko MZ, s. 2). MZ na wstępie zaznaczył, że wnioskodawca nie wykazał, że zaskarżone przepisy rozporządzenia umożliwiają dokonywa- nie autoryzacji wyniku badania „poza laboratorium, tj. zakładzie leczniczym podmiotu lecz- niczego lub jednostce organizacyjnej, o której mowa w art. 17 ust. 2 ustawy o diagnostyce laboratoryjnej” (stanowisko MZ, s. 3). MZ podkreślił, że również zdalna autoryzacja doko- nywana jest w laboratorium, więc nie może być mowy o naruszeniu przepisów u.d.l. MZ wskazał także , że zaskarżone przepisy rozporządzenia mają swoją podstawę w art. 21 ust . 8 pkt 2 u.p.s.k. MZ uznał zarzut naruszenia art. 42 ust. 1 zdanie pierwsze w związku z art. 2 Konsty- tucji, za niezasadny, ponieważ rozporządzenie nie regulowało znamion czynu zabronionego, a „zachowanie przez diagnostę laboratoryjnego lub lekarza wszystkich warunków i wymagań, określonych w rozporządzeniu o leczeniu krwią, przy wykonywaniu zdalnej autoryzacji wy- ników badań nie będzie rodziło po jego stronie odpowiedzialności karnej” (stanowisko MZ, s. 10). W kontekście zarzutu naruszenia art. 68 ust. 1 Konstytucji MZ, wskazał, że procedura zdalnej autoryzacji wymaga przestrzegania ściśle określonych standardów, co zapewnia jej wysoki poziom. Zdaniem MZ , wnioskodawca nie uzasadnił, dlaczego poziom „stacjonarnie” autoryzowanych badań należy oceniać wyżej niż wyników badań zautoryzowanych zdalnie. MZ , wprowadzając zdalną autoryzację wyników badań do rozporządzenia o leczeniu krwią , wypełnił zasadę określoną w art. 68 ust. 1 Konstytucji, dbając o zapewnienie każdemu, w ramach praw do ochrony zdrowia, bezpieczeństwa zdrowotnego wykonywanych badań. 3. Rzecznik Praw Obywatelskich w piśmie z 15 listopada 2019 r. nie zgłosił udziału w postępowaniu. 4. Prokurator Generalny (dalej: PG) w stanowisku z 6 marca 2020 r. wniósł o umorze- nie post ę powania na podstawie art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o orga- nizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393) z uwagi na niedopuszczalność wydania wyroku. PG wskazał, że zgodnie z orzecznictwem Trybunału organizacja zawodowa może czynić przedmiotem kontroli takie przepisy, co do których dodatkowo również wykaże, iż stawiane wobec nich zarzuty niezgodności z Konstytucją dotyczą spraw objętych jej zakresem działania. Zatem zarzuty stawiane zaskarżonym przepisom muszą być bezpośrednio związane z interesem prawnym samej organizacji bądź jej członków. PG uznał, że wnioskodawca nie wykazał, by zaskarżone przepisy godziły w prawa reprezentowanej przez niego grupy zawo- dowej, gdyż mają one charakter abstrakcyjny. Zdaniem PG , „z tego, że diagnosta laboratoryj- ny może wykonywać badania laboratoryjne oraz je autoryzować, nie wynika automatycznie to, że określenie formy tej działalności należy do sfery zastrzeżonej do kompetencji samorzą- du diagnostów” (stanowisko PG, s. 15 - 16 ). PG uznał, że pomiędzy zakwestionowanymi prze- pisami a art. 16 ust. 1 u.d.l. w związku z art. 2 pkt 4 u.d.l. nie ma sprzeczności, ponieważ nie OTK ZU A/2026 U 4/19 poz. 56 4 uprawniają one do przyjęcia, że zdalna autoryzacja badań ma następować poza laboratorium, tylko w innej pracowni immunologii transfuzjologicznej , a więc w innym laboratorium. Nie można również stwierdzić, że przepisy te w jakikolwiek sposób ograniczają uprawnienia dia- gnostów laboratoryjnych. Zarzut jest więc bez za sadny oraz nie odnosi się do interesów wnio- skodawcy – nie ma zatem spełnionego warunku z art. 191 ust. 1 pkt 4 Konstytucji. Również za bezzasadny PG uznał zarzut niezgodności przepisów rozporządzenia z art. 21 ust. 8 pkt 2 u.p.s.k. w zw iązku z art. 92 ust. 1 Konstytucji. Ponadto zdaniem PG, zarzuty te mają charak- ter abstrakcyjny i nie spełniają kryterium przedmiotowego indywidualnej legitymacji wnio- skowej. Za oczywiście bezzasadny należy również uznać zarzut naruszenia art. 42 ust. 1 zda- nie pierwsze w związku z art. 2 Konstytucji, ponieważ zakwestionowane przepisy nie pozo- stają z nim w merytorycznym związku – nie dotyczą bowiem odpowiedzialności karnej ani administracyjnej. Zarzuty co do naruszenia art. 68 ust. 1 w związku z art. 2 Konstytucji mają zaś wyłącznie charakter abstrakcyjny, a argumenty na jego poparcie odwołują się do interesu ogólnospołecznego, a nie praw czy obowiązków wnioskodawcy. II Trybunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Legitymacja wnioskodawcy . 1.1. Zgodnie z art. 191 ust. 1 pkt 4 Konstytucji legitymację do wystąpienia do Trybu- nału Konstytucyjnego z wnioskiem w sprawach, o których mowa w art. 188 Konstytucji, po- siadają ogólnokrajowe organy związków zawodowych oraz ogólnokrajowe władze organiza- cji pracodawców i organizacji zawodowych . Mogą one wystąpić z wnioskiem o stwierdzenie niezgodności ustawy z Konstytucją, jeżeli – jak stanowi art. 191 ust. 2 Konstytucji – kwestio- nowany przepis dotyczy spraw objętych ich zakresem działania. Legitymacja ta ma zatem charakter przedmiotowo ograniczony. Przedmiotem wniosku może bowiem stać się akt nor- matywny (akt, który ustanawia abstrakcyjne i generalne normy prawne), jeżeli „dotyczy spraw objętych ich zakresem działania”, tj. zagadnień, problemów czy kwestii, które wynikają z wykonywania działań w ramach kompetencji powierzonych danemu podmiotowi. 1.2. Trybunał wielokrotnie podkreślał, że uprawnienie do występowania z wnioskiem o dokonanie abstrakcyjnej kontroli norm nieprzypadkowo zostało przyznane ogólnokrajowym organom związków zawodowych oraz ogólnokrajowym władzom organizacji pracodawców i organizacji zawodowych w jednym przepisie ustawy zasadniczej (art. 191 ust. 1 pkt 4 Kon- stytucji). Oznacza to, zdaniem Trybunału Konstytucyjnego, iż intencją ustrojodawcy było przyznanie ochrony tylko takim interesom tychże organizacji, które mają pewien wspólny mianownik. Są to odpowiednio interesy pracodawców w związku z zatrudnianiem pracowni- ków, interesy pracownicze oraz interesy związane z wykonywaniem zawodu (por. postano- wienia Trybunału Konstytucyjnego z: 20 grudnia 2005 r., sygn. Tw 12/05, OTK ZU nr 5/B/2007, poz. 179; 17 marca 2003 r., sygn . Tw 63/02, OTK ZU nr 1/B/2003, poz. 11; 25 lutego 2003 r., sygn. Tw 77/02, OTK ZU nr 3/B/2003, poz. 163; 19 marca 2003 r., sygn. Tw 73/02, OTK ZU nr 2/B/2003, poz. 80; 21 maja 2003 r., sygn. Tw 6/03, OTK ZU nr 2/B/2003, poz. 85 i w szczególności wydane w pełnym składzie postanowienie Trybunału Konstytucyjnego z 28 stycznia 2004 r., sygn. Tw 74/02, OTK ZU nr 1/B/2004, poz. 2). 1.3. Legitymacja ogólnokrajowych władz organizacji zawodowych koncentruje się wokół spraw dotyczących wykonywania określonego zawodu przez członków organizacji, związanych z tym uprawnień i obciążeń. Z punktu widzenia legitymacji do występowania OTK ZU A/2026 U 4/19 poz. 56 5 z wnioskami do Trybunału Konstytucyjnego organizacji samorządu zawodowego jej konsty- tucyjna kompetencja do sprawowania pieczy nad należytym wykonywaniem zawodu (art. 17 ust. 1 Konstytucji) ma znaczenie tylko wtedy, gdy wiąże się z zakresem działania takiej orga- nizacji zawodowej w rozumieniu art. 191 ust. 2 Konstytucji, tak jak zostało ono przedstawio- ne powyżej (zob. postanowienie o sygn. Tw 12/05). Wniosek złożony przez ogólnokrajowe organy związków zawodowych oraz ogólnokrajowe władze organizacji pracodawców i orga- nizacji zawodowych musi więc by ć bezpośrednio związany z interesem prawnym członków tych organizacji, do którego reprezentowania są one powołane (por. postanowienie z 3 wrze- śnia 1998 r., sygn. U 1/98 OTK ZU nr 5/1998 , poz. 66 ). 2. Istota zarzutów wnioskodawcy i konieczność umorzenia postępowania. 2 . 1. W kontekście powyższych ustaleń należy wskazać, że do spraw objętych zakre- sem działania Krajowej Rady Diagnostów Laboratoryjnych (dalej: KRDL, wnioskodawca) stanowiącej statutowy organ Krajowej Izby Diagnostów Laboratoryjnych niewątpliwe nie należą zasady wydawania aktów wykonawczych do ustawy i problem rozdzielania materii ustawowej i rozporz ą dzeniowej (zob. postanowienie z 20 lipca 2016 r., sygn. Tw 4/16, OTK ZU B/2016, poz. 464). Wnioskodawca nie miał więc legitymacji do podnoszenia zarzutu co do niezgodności § 26 ust. 13 - 18 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 16 października 2017 r. w sprawie leczenia krwią i jej składnikami w podmiotach leczniczych wykonujących działalność leczniczą w rodzaju stacjonarne i całodobowe świadczenia zdrowotne (Dz. U. poz. 2051 ; obecnie: Dz. U. z 2023 r. poz. 1742; dalej: rozporządzenie) z art. 21 ust. 8 pkt 2 ustawy z dnia 22 sierpnia 1997 r. o publicznej służbie krwi (Dz. U. z 2017 r. poz. 1371 ; obec- nie: Dz. U. z 2024 r. poz. 1782) w związku z art. 92 ust. 1 Konstytucj i . Trybunał nie jest władny badać w niniejszej sprawie, czy Minister Zdrowia (dalej: MZ) przekroczył delegację ustawową, ponieważ problem ten nie jest bezpośrednio związany z interesem prawnym członków danej organizacji zawodowej. Potencjalna eliminacja z systemu prawnego rozpo- rządzenia, z uwagi na jego sprzeczność z art. 92 ust. 1 Konstytucji , byłaby bowiem nakierun- kowana na ochronę interesu ogólnospołecznego. Działanie takie należy do kompetencji pod- miotów legitymowanych generalnie (zob. postanowienie z 9 listopada 2022 r., sygn. K 26/20 , OTK ZU A/2022, poz. 70). Z uwagi na powyższe postępowanie w tym zakresie należy umo- rzyć na podstawie art. 59 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie postępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej : u.o.t.p.TK) z uwagi na niedopuszczalność wydania wyroku. 2 . 2 . Ze względu na ograniczoną legitymację wnioskodawcy, na podstawie art. 59 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p.TK należy również umorzyć postępowanie w zakresie zgodności przed- miotu kontroli z art. 68 ust. 1 w związku z art. 2 Konstytucji. Jak słusznie za u ważył Prokura- tor Generalny (dalej: PG) , niedopuszczalne jest wskazywanie przez wnioskodawcę wzorców kontroli, które ze swej istoty adresowane są do wszystkich obywateli (zob. postanowienie z 11 lipca 2005 r., sygn. Tw 29/05, OTK ZU nr 4 / B/2005, poz. 159). Wskazany we wniosku art. 68 ust. 1 Konstytucji stanowi, że każdy ma prawo do ochrony zdrowia. Co oczywiste, prawo to przysługuje wszystkim obywatelom, a nie zaś wyłącznie tym, którzy z racji pozo- stawania w stosunku pracy podlegają ochronie związku zawodowego. Abstrahując od tego, czy rzeczywiście, jak twierdzi wnioskodawca, zaskarżone przepisy obniżają standard lecze- nia, to oczekiwania obywatela co do tego standardu nie są bezpośrednio związane z interesem prawnym wnioskodawcy. 2 . 3 . Wnioskodawca zarzucił niezgodność przedmiotu kontroli z art. 16 ust. 1 w związ- ku z art. 2 pkt 4 ustawy z dnia 27 lipca 2001 r. o diagnostyce laboratoryjnej (Dz. U. z 2016 r. OTK ZU A/2026 U 4/19 poz. 56 6 poz. 2245 dalej: u.d.l. , ustawa ta została uchylona na mocy art. 165 ustawy z dnia 15 września 2022 r. o medycynie laboratoryjnej, Dz. U. z 2025 r. poz. 1295 dalej: u.m.l.) . Zarzut ten dotyczy umożliwienia w zaskarżonych przepisach wykonywania pracy przez diagnostów la- boratoryjnych w sposób, zdaniem wnioskodawcy , sprzeczny z treścią art. 16 ust. 1 w związku z art. 2 pkt 4 u.d .l . W obecnym stanie prawnym wykonywanie zawodu diagnosty laboratoryj- nego reguluje art. 6 u.m.l., zgodnie z którym wykonywanie zawodu diagnosty laboratoryjnego polega na wykonywaniu czynności medycyny laboratoryjnej w laboratorium. Wnioskodawca wskazywał również, że zaskarżony przepis rozporządzenia jest niezgodny z oraz z art. 42 ust. 1 zdanie pierwsze w związku z art. 2 Konstytucji. Z arzut ten dotyczy możliwości ponie- sienia przez diagnostów laboratoryjnych odpowiedzialności dyscyplinarnej i karnej z tego tytułu. 2 . 4 . Wnioskodawca na dowód sprzeczności przedmiotu kontroli z przepisami u.d.l. przytoczył stanowiska organów państwowych z 2012 i 2015 r ., twierdząc w konsekwencji, że „w świetle przepisów rangi ustawowej, autoryzacja wyników badań nie może odbywać się poza laboratorium” (wniosek, s. 6). Nie sposób wskazać tu sprzeczność, ponieważ z arówno treść wniosku KRDL, przytaczanych tam stanowisk departamentów Ministerstwa Zdrowia , jak i stanowisk o MZ w niniejszej sprawie, jednoznacznie wskazują, że nie można uznać za dopuszczalne wykonywanie autoryzacji wyników badań poza pomieszczeniem laboratorium. Trafnie wskazał to MZ, który podniósł, że przedmiot kontroli umożliwia autoryzację wyni- ków badań w innym laboratorium niż laboratorium wykonujące badanie, ale nadal „w labora- torium”. Natomiast stanowisk a departamentów Ministerstwa Zdrowia, oraz przytaczana lite- ratura co do tego , jak należy rozumieć samo pojęcie „w laboratorium” nie stanowią źródła prawa, a jedną z możliwych jego interpretacji. Co ważne , te interpretacje, na co również wskazał MZ, dokonane był y przed istotną nowelizacją ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 r. o działalności leczniczej (obecnie Dz. U. z 2025 r. poz. 450 z późn. zm. dalej: u.d.le.) prze- prowadzoną na mocy ustawy z dnia 9 października 2015 r. o zmianie ustawy o systemie informacji w ochronie zdrowia oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1991) . Zgodnie z nadanym w niej nowym brzmieniem art. 3 ust. 1 u.d.l e . , wskazano, że świadczenia zdro- wotne mogą być realizowane za pośrednictwem systemów teleinformatycznych lub systemów łączności. Przedstawiona przez wnioskodawcę argumentacja nie jest więc wystarczająca do ustalenia, czy przedmiot kontroli stoi w sprzeczności ze wskazanym wzorcem. Z uwagi na powyższe postępowanie w tym zakresie należy umorzyć na podstawie art. 59 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p.TK ze względu na niedopuszczalność wydania wyroku. 2 . 5 . Art. 42 ust. 1 zdanie pierwsze Konstytucji stanowi, że odpowiedzialności karnej podlega ten tylko, kto dopuścił się czynu zabronionego pod groźbą kary przez ustawę obo- wiązującą w czasie jego popełnienia. Wzorzec ten ustanawia fundamentalne dla ustroju wy- miaru sprawiedliwości zasady nullum crimen (nulla poena) sine lege . Nie można uznać zarzu- tu naruszenia przez przedmiot kontroli tej zasady, ponieważ w żaden sposób nie reguluje on czynów zabronionych, ani nie określa sankcji. Umożliwienie dokonywania zdalnej autoryza- cji wyników badań nie zmieniło warunków odpowiedzialności dyscyplinarnej ani karnej dia- gnostów laboratoryjnych . Jeśliby uznać za zasadne zarzuty wnioskodawcy , możliwe byłoby badanie dowoln ej modyfikacj i obowiązków zawodowych pod kątem zgodności z art. 42 ust. 1 zdanie pierwsze Konstytucji, w sytuacji, gdy z tytułu jego nienależytego wykonania, lub od- mowy wykonania grozić będzie jakakolwiek odpowiedzialność. Jest bowiem oczywiste, że przy niezmiennych regułach odpowiedzialności obarczenie pracownika nowym obowiązkiem, może wiązać się z sankcją z tytułu niewykonania tego, jak i każdego innego obowiązku. Lektura wniosku, a także treści przedmiotu oraz wzorców kontroli prowadzi do kon- kluzji , że opisywana przez KRDL „pułapka” legislacyjna zastawiona w rozporządzeniu wyni- OTK ZU A/2026 U 4/19 poz. 56 7 kać może z praktyki podmiotów zatrudniających diagnostów laboratoryjnych, a więc ze sto- sowania (czy wręcz nadużywania) prawa. § 26 pkt 13 - 18 rozporządzenia, na co jednoznacznie wskazują w swoich stanowiskach MZ i PG , regulują możliwość, a nie obowiązek zdalnej autoryzacji wyników badań. Wskazuje na to jednoznacznie użyte w § 26 pkt 13 rozporządze- nia sformułowanie „dopuszcza się”. Uprawnienie to jest ograniczone przez warunki zawarte w § 26 pkt 14 - 18. Potencjalna presja ekonomiczna czy administracyjna do nadużywania tego narzędzia może wiązać się z praktyką podmiotów zatrudniających diagnostów laboratoryj- nych . Trybunał Konstytucyjny, jako sąd prawa, nie jest władny takiej praktyki oceniać. Po- stępowanie w tym zakresie należy umorzyć na podstawie art. 59 ust. 1 pkt 2 u.o.t.p.TK ze względu na niedopuszczalność wydania wyroku. Z uwagi na powyższe Trybunał postanowił jak w sentencji.