Ts 117/20

O R Z E C Z N I C T W O TRYBUNAŁU KONSTYTUCYJNEGO ZBIÓR URZĘDOWY Seria B Warszawa, dnia 16 sierpnia 2021 r. Pozycja 125 POSTANOWIENIE z dnia 10 marca 2021 r. Sygn. akt Ts 117/20 Trybunał Konstytucyjny w składzie: Jakub Stelina , po wstępnym rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym skargi konstytucyjnej A. M. w sprawie zgodności: 1) art. 394 1 § 1 1 oraz § 2 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego ( Dz. U. z 2020 r. poz. 1575, ze zm. ) w zakresie, w jakim „nie przewiduje możliwości złożenia zażalenia do Sądu Najwyż - szego na postanowienie sądu drugiej ins tancji o zawieszeniu postępowania lub o podjęciu zawieszonego postępowania” , z art. 45 ust. 1 oraz art. 176 ust. 1 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej ; 2) art. 394 2 § 1 1 ustawy wymien ionej w punkcie 1 w zakresie, w jakim „nie prze - widuje m ożliwości złożenia zażalenia do innego składu sądu drugi ej instanc ji na postanowienie sądu drugiej instancji o zawieszeniu postępowania lub o podję ciu zawieszonego postępowania”, z art. 45 ust. 1 oraz art. 176 ust. 1 Konstytucji, p o s t a n a w i a: odmówić nadania skardze konstytucyjnej dalszego biegu. UZA SADNIENI E W skardze konstytucyjnej wniesionej do Trybunału Konstytucyjnego 6 sierpnia 2020 r. (data nadania) A. M. (dalej: skarżąca ), reprezentowana przez pełnomocnika z wyboru, wystąpiła z żądaniem na tle następującego stanu faktycznego. Sąd Okręgowy w W . wyrokie m z 15 kwietn ia 2019 r. (sygn. akt […] ) oddalił powódz- two skarżącej przeciwko [ … ] z siedzibą w W. w sprawie o zapłatę tytułem zwrotu świadcze- nia nienależnego . Na skutek wniesienia przez skarżącą apelacji od powyższego orzeczenia , przed Sądem Apela cy jnym w W. (dalej: Sąd Apelacyjny) toczy się postępowanie drugoin- stancyjne (sygn. akt […] ). Sąd Apelacyjny postanowieniem z 22 kwietnia 2020 r. (sygn. akt jw.) zawiesił je na podsta wie art. 177 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. ‒ Kodeks postępo wa nia cywilnego ( Dz. U. z 2020 r. poz. 1575, ze zm.; dalej: k.p.c.) do czasu rozstrzy- gnięcia przez Sąd Najwyższy zagadnienia prawnego przedstawionego przez Sąd Apelacyjny w sprawie o sygn. akt […] . S karżąca wystąpiła z wnioskiem o uzasadnienie powyższego OTK ZU B/202 1 Ts 117/20 poz. 125 2 o rz eczenia, który został odrzucony przez Sąd Apelacyjny postanowieniem z 20 maja 20 20 r. (sygn. akt […] ). Zarządzeniem z 11 września 2020 r. Prezes Trybunału Konstytucyjnego wezwał skar- żącą ‒ w trybie art. 57 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o org a nizacji i trybie postę- powania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) ‒ do usunięcia, w terminie 7 dni od dnia doręczenia zarządzenia , braku formalnego skargi przez doręczenie odpisu lub ko pii poświadczonej za zgodn o ść z oryginałem postanowien ia Sądu Apelacyjnego w W. z 22 kwiet nia 2020 r. oraz z 20 maja 2020 r. (sygn. akt […] ) ze względu na to, że za łączone zostały jedynie kopie. S karżąca odniosła się do wezwania pismem z 23 września 2020 r. Sędzia Trybunału Konstyt u cyjnego z arządzeniem z 15 grudnia 2020 r. wezwał skarżą- cą – w trybie art. 61 ust . 3 u.o.t.p.TK – do usunięcia w przepisanym terminie braków formal- nych skargi konstytucyjnej przez dorę czenie czterech egzemplarzy: a) pełnomocnictwa szcze- gólnego do sporządze n ia i wniesienia skargi konstytucyjnej oraz reprezentowani a skarżącej w postępowaniu prze d Trybunałem, określającego dokładnie sprawę, do której zostało udzie- lone, b) wyroku Sąd u O kręgowego w W. z 15 kwietnia 2019 r. wraz z uza sadnieniem (sygn. akt […] ) w p ostaci oryginału lub odpisów poświadcz onych za zgodność z oryginałem. S kar- żąca usunęła wskazane braki formalne skargi pismem z 29 grudnia 2020 r. Fakt, że strona postępowania – jak podnosi skarżąca ‒ nie ma możliwości zaskarżenia postanowienia sądu drugie j instancji o zawieszeniu postępowania, narusza prawo do odpo- wiedniego ukształtowania procedury sądowej, zgodn ie z wymogami sprawiedliwości i ja wno- ści. Skarżąca podkreśla, że nieuzasadnione zawieszenie postępowania zamyka drogę prawną do dochodzenia roszczen ia. B rak możliwości zakwestionowania przedmiotowego rozstrzy- gnięcia narusza , jej zdaniem, prawo do sądu , „gdyż nie został wskazany sąd lub choćby roz- szerzony skład tej samej instancji, który byłby właściwy do kontroli kontrowersyjnego roz- strzygnięcia ”. Wskazuje również , że jest to „przeoczeniem racjonalnego ustawoda wcy, które jednocześnie godzi w k onstytucyjne prawo jednostki do sądu i (…) uniemożliwia kontrolę merytoryczną w ydanej decyzji, w sytuacji gdy ta może być podejmowana jedynie dla zwłoki czy przewlekania sprawy bez realnego związku z konkretnym i okolicznościami sprawy. Ma to istotne znaczenie, w szczególności, że takiej decyzji sąd nie ma obowiązku uzasadniać”. Try bunał Konstytucyjny zważył, co następuje: 1. Zgodnie z art. 61 ust. 1 ustawy z dnia 30 listopada 2016 r. o organizacji i trybie po- stępowania przed Trybunałem Konstytucyjnym (Dz. U. z 2019 r. poz. 2393; dalej: u.o.t.p.TK) skarga konstytucyjna p odlega wstęp nemu rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym, podczas którego Trybunał bada, czy odpowiada ona określonym przez prawo wymogom. 2 . Trybunał stwierdza, że zakwestionowane w skardze przepisy nie były podstawą wydania wskazanego przez skarżącą ostatecznego rozst rzygnięcia w rozumieniu art. 79 ust. 1 Konstytucji . W skaza ne przez skarżącą, jako orzeczenie ostateczne , postanowienie Sądu Apelacyj- nego w W. (dalej: Sąd Apelacyjny) z 22 kwietnia 2020 r. o zawieszeniu postępowania ( sygn. akt […] ; dalej: postanowienie o z awieszeniu ) , z ostało wydane na podstawie art. 177 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. – Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2020 r. poz. 1575, ze zm.; dalej: k.p.c.) , regulującego przesłanki zawieszenia postępowania. Nato- miast skarga została s kierowana przeciwko art. 394 1 § 1 1 i § 2 oraz art. 394 2 § 1 1 k.p.c. , które przewidują zaskarża lność postanowienia w określonych w nich przypadkach. Przepis y te nie tylko nie stanowiły podstawy prawnej wydania postanowienia sądu przedstawionego przez skarżą cą jako naruszające jej konstytucyjne prawa , ale w ogóle nie był y przez sąd stosowane . OTK ZU B/202 1 Ts 117/20 poz. 125 3 Skarżąca kwestionuje brak możliwości zaskarżenia postanowienia o zawieszeniu postępowania , jednakże n ie dysponuje ostatecznym orzeczeniem , które potwierdzało by , że drog a sądowa jest wyłączona . U zyskanie takiego orzeczenia byłoby możliwe tylko w razie złożenia zażalenia na postanowienie sądu o zawieszeniu postępowania, czego skarżąca nie uczyniła. W badanej sprawie występuje zatem brak tożsamości podstawy prawnej orzeczen ia wydanego w sprawie skarżącej i przedmiotu zaskarżenia. Na marginesie Trybunał zauważa, że zakwestionowany art. 394 1 § 2 k.p.c. został uchylony z dniem 7 listopada 2019 r. ustawą z dnia 4 lipca 2019 r. o zmianie ustawy – Ko- deks postępowania cywilnego or az niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 1469) i nie obowią- zywał w momencie wydania postanowienia o zawieszeniu ( 22 kwietnia 2020 r. ). Biorąc pod uwagę powyższe okoliczności Trybunał uznał , że skarga konstytucyjna nie spełnia wymogów formalnych przewidzian ych w art. 53 ust. 1 pkt 1 u.o.t.p.TK, co zgodnie z art. 61 ust. 4 pkt 1 u.o.t.p. TK uzasadnia odmowę nadania jej dalszego biegu. W tym stanie rzeczy Trybunał Konstytucyjny postanowił jak w sentencji. POUCZENIE Na podstawie art. 61 ust. 5 u.o.t.p.TK s k arżącej przysługuje prawo wniesienia zażale nia na powyższe postanowienie w terminie 7 dni od daty jego doręczenia.